Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/995 K.2025/564

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

I.İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde, davalı ...'nin mülkiyetinde bulunan ve diğer davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı ticari aracın, müvekkilininin malik olduğu ... plakalı araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkilinin aracında değer kaybı oluştuğunu, davanın kabulü ile yaptırılacak bilirkişi incelemesi sonrasında bedel arttırma hakkımız saklı kalmak kaydıyla değer kaybı bedeli için şimdilik ...

TL'nin, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla kasko tarafından giderilmeyen 4 adet lastiğe ilişkin hasar bedeli tazminatı için ... TL'nin, davalı ticari araç maliki ve sürücüsü açısından haksız fiil tarihinden itibaren, sigorta şirketi açısından poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla başvuruya cevap süresinin sonundan itibaren, işletilecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.

II. SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; ... tarihinde çalışmakta olduğu ...’nin mülkiyetinde olan sek ve idaresinde bulunan ... plakalı ticari araç ile davacının malik olduğu ... plakalı araç arasında kaza meydana geldiği kazanın oluşumunda kendisinin %100 kusurlu olduğu, meydana gelen kazada ... plaka sayılı aracın sol ön kapısı, çıtası ile son ön çamurluğun zarar gördüğü, davacının malik olduğu aracın hasar ve onarım bedellerinin kendi aracının Zmss poliçesini sigortacısı olan ... tarafından karşılandığı, aracın tüm bakımlarının yapıldığı ve eksiksiz bir şekilde davacıya teslim edildiği,

ancak davacının dava dilekçesinde meydana gelen hasarların büyük kısmının kasko şirket tarafından giderildiğiini beyan ettiği, bu beyanların aksinin deliller olarak dosyada mevcut olduğu ... plakalı aracın kaza tarihindeki kasko ve ihtiyari mali mesuliyet sigortası poliçelerin araştırılmasını, poliçelerin dosyaya celbi için ...’ya yazı yazılmasını, bu hususta davalı ... den sorulmasını gelecek cevaba göre davanın tespit edilen sigorta şirketine ihbar edilmesini,

yasal ve somut dayanaklardan yoksun davacının kötü niyetli davasının reddini yargılama giderleri ile avukatlık vekâlet ücretinin davacı tarafa yükseltilmesine karar verilmesini talep etmiştir

Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla uyuşmazlık konusu davanın tazminat taleplerinden ibaret olduğu, ticari nitelikte bir dava olmadığının açık olduğu, davanın genel yetkili mahkemeler olan Asliye Hukuk Mahkemelerinde açılması gerektiği, davacının delillerinin kendilerine tebliğ edilmediği, davanın belirli alacak davası olarak açılması gerektiği, arabuluculuk sürecine başvuru yapılıp yapılmadığı hususunun dosya kapsamında tetkik edilmesini, davacının alacaklı olduğu Antalya Genel İcra Dairesi'nin .../... esas sayılı dosyasına şirketlerince ödeme yapıldığı,

bu nedenle açılan davaya yönelik derdestlik itirazları bulunduğu, öncelikle davanın dava şartı noksanlıkları sebebiyle usulden reddini, Mahkeme aksi kanaatte ise davanın esasına girilmesi halinde haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olan davanın reddini, davanın ...'ye şirketine ihbar edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

III. ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER

... tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle.

"Kazanın meydana gelmesinde davalı ... plakalı araç sürücüsü ...'ın tamamen hatalı davranışı sonucu kaza meydana geldiği, ... plakalı ... kapalı kasa römorkunun sol arka köşe kısmının ... plakalı otomobilin sol ön kapı ve sol ön çamurluk arasına çarptığı ve bu çarpma ile ... kasasının ... plakalı otomobili sabit olduğu yerden ileriye doğru sürüklediği, bu sürüklenme ile ... plakalı otomobilin kilitli olan direksiyonu sebebiyle sola dönük vaziyette olan sabit pozisyondaki ön lastiklerin asfalt zemine sürtünerek tekerlerin sabit şekilde yer değiştirdiği anlaşılmaktadır.

Davacıya ait ... plakalı otomobilde tarafımdan ... tarihinde yapılan inceleme ve gözlemlerde, ... tarihinde meydana gelen kazada ... plakalı otomobilin sabit olan ön lastiklerin sürüklenmesinden kaynaklı olarak taban kısımlarındaki sürtünme alanlarında diğer kısımlarından farklı olarak bir aşınma tespit edilememiştir.

Tarafımdan lastikler üzerinde yapılan inceleme ve tespitlerde, ön 2 lastiğin taban kısımlarında arka lastiklere göre daha fazla çevresel olarak tüm alanda faklı noktalarda çatlamalar ve soyulmalar gözlemlenmiş, bu çatlak ve soyulmaların, lastiğin yapısına, ortalama kullanım ömrüne yakın kullanım süresi ve kullanım kilometresine (4 yıl 5 ay ve ... km) bağlı olabileceği gibi, iklim şartları, aşırı ısıya bağlı yaşlanma, kullanım şekli ve lastik bakımlarından kaynaklı olabileceği,

... plakalı otomobilin lastiklerinde meydana gelmiş olan bu çatlak ve soyulmaların ... tarihinde meydana gelen kazada asfalt zemine sürtünmeden kaynaklı aşınmalar olmadığı, bu sebeple davacının meydana gelen kazada lastiklerden kaynaklı bir zararının oluşmadığı kanaatine varılmıştır.

Davacının meydana gelen kazada lastiklerden kaynaklı bir zararı olmamasına rağmen, sayın mahkemenin talebi üzerine istenilen 4 lastiğin kaza tarihi itibariyle amortisman (yıpranma payı) düşülmüş değerinin ... TL olacağı kanaatine varılmıştır.

Dosyada mevcut belge ve bilgilere dayalı olarak yapılan ve yukarıda ayrıntıları bulunan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda davaya konu kaza sebebiyle; ... plakalı araç üzerinde ... tarihli kaza sonrası; başvuruya konu araçta, gerçek zarar ilkesi gereğince piyasa rayiçlerine göre ... TL değer kaybı oluştuğu. Sigorta şirketince ... TL değer kaybı ödemesi yapıldı.

Tespit edilen değer kaybından sigorta şirketince ödenen tutar tenzil edildiğinde bakiye değer kaybı bulunmadığı tespit edilmiştir." şeklindedir.

IV.DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE VARILAN SONUÇ:

Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana değer kaybı ve dört lastikle sınırlı hasar bedeli tazminatının karşı aracın ZMMS sigortacısı, sürücüsü ve işleteninden tahsili istemine ilişkindir.

Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile usul ve yasaya uygun olarak alınan mahkememiz ve kanun yolu denetimine elverişli, gerekçeli ve ayrıntılı olarak düzenlenen bilirkişi raporu ve kaza tutanağı ile birlikte değerlendirildiğinde, davaya konu kazanın, ... günü saat ... sıralarında .../... ilçesi ... Mahallesi ... sokak No ... önünde davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı ... marka ... ile ... sokak istikametinden iki yönlü trafiğin işlediği ... sokağa geri geri geldiği esnada solunda No ... önünde nizami park halinde bulunan ... plakalı ... marka otomobilin sol ön yan kısmından sol arka köşe kısmı ile çarpması neticesinde meydana geldiği anlşaılmaktadır.

Meydana gelen kazanın oluşumunda, araç içi elektronik aksamlardan, aynalardan yahut başını çevirip yolun uygunluğunu kontrol etmeden geri geri yola uygunsuz çıkarak davacının maliki olduğu nizami şekilde park edilen ... plakalı araca çarpmasının kazanın temel ve tek sebebi olduğu kabul edilerek davalıların işleten, sürüüc ve ZMMS sigortacısı olduğu aracı sevk ve idare eden davalı sürücü ...'ıın kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu Kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”.

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda davalı sigorta şirketinin sorumluluğu cihetine gidilmiştir.

Değer kaybı tazminatı kapsamında yapılan değerlendirmede. Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... davacı aracının modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarının nitelik ve niceliği vs. gibi hususlar gözönünde bulundurularak,

kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) " hesaplama yapılması gerektiği hususu nazara alınarak denetime elverişli ... tarihli raporunda eksper bilirkişinin değer kaybı bedeline ilişkin değerlendirme ve hesaplamaları gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun olmakla hükme esas alınmış, davacı aracında ...-TL değer kaybı oluştuğu kabul edilmiş,

sigorta şirketince davadan önce ödenen ...-TL'nin tenzili ile bakiye değer kaybı kalmadığından bu istemin reddi gerekmiştir.

Hasar Bedeli Tazminatı yönünden yapılan değerlendirmede. Yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre hasar miktarı tespit edilirken, aracın kaza tarihindeki 2.el piyasa rayiç değerine göre, aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı, ekonomik ise tamir bedelinin, ekonomik değilse aracın kaza tarihi itibariyle 2. el piyasa rayiç değerinden sovtaj bedelinin mahsubu ile gerçek zarar miktarının hesaplanması ve raporda bu miktarların kalem kalem belirtilmesi gerekmektedir.

Somut olayda davacı, dava konusu kaza nedeniyle 4 lastiğinin işlevini yitirdiğini ve yeni lastik almak zorunda kaldığı iddiasıyla talepte bulunmuşsa da davacı aracındaki lastiklerde asfalt kaplamaya temas yüzeylerinde sürtünmeden kaynaklanan yüzeysel bir aşınma tespit edilememiş, ön 2 lastikte lastiklerin taban kısımlarında çevresel olarak tüm yüzeyde aynı şekilde çatlamalar ve soyulmalar görülmüş, arka tekerleklerde ön tekerleklerde görülen bu çatlak ve soyulmaların daha düşük seviyede olduğu , lastiklerin sürtünme sonucu herhangi bir zarar görüp görmediği hususunda da bir tespit olmadığı ,

uzman bilirkişice ... tarihinde kontrol edilen lastiklerin taban kısımlarındaki çevresel tüm yüzeyde gözlemlenen çatlak ve soyulmaların kaza sebebiyle oluşmuş çatlak ve soyulmalar olmadığı belirlenmiştir. Neticeten lastiklerdeki hasarın kaza ile illiyetli olduğuna dair delil bulunmadığından ve aksi yöndeki bilirkişi görüşü hüküm vermeye ve denetime elverişli görülerek bu istemin de reddi gerekmiştir.

Antalya Genel İcra Müd. .../... Esas Sayılı dosyası ile ...-TL takip toplamlı ve ayrıca " Borçlu Şirkete ait ve diğer borçlu sevk ve idaresinde iken ... Plakalı aracın tam kusuru ile gerçekleşen ... tarihli kaza sebebi ile ... plakalı aracın tamir sürecinde (33 Gün) kullanılmamasından kaynaklı tazminat ..." açıklaması ile davalı şirket aleyhinde icra takibi başlatıldığı belirlenmişse de ilgili dosyanın araç mahrumiyetine müteallik olması ile işbu davamız ile ilgisiz bulunarak aksi yöndeki davalı itirazlarına kıymet verilmemiş, neticeten davanın reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır