Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/866 K.2019/763

Mahkememizde görülmekte bulunan tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle.

Vekil edenin oğlu sürücü ...'ın ...'e ait ... plakalı araca tek yanlı kaza yaptığı sırada hayatını kaybettiğini, kazadan ağır yaralı olarak kurtulup hastaneye kaldırılan sürücü ...'a alkol muayenesi yapılmadığı halde alkollü olarak kaza tespit tutanağına geçirildiğini, ...'ın yoğun bakımda kaldığı 43. gün hayatını kaybettiğini, yanında yolcu koltuğunda bulunan ...'ın yaralı olarak kurtulduğunu, vekil eden ve ailesinin yaptıkları araştırma sonucu direksiyon başında ...'ın olduğunu ve kazanın bu şekilde meydana geldiğinin öğrenildiğini, ...

Cumhuriyet Başsavcılığı'na bu konuda ... tarihli dilekçe ile ihbarda bulunduğunu, bu ihbarın ise asıl gerekçeli sebebinin ...'ın bedeninin aracın sağ kapısının altından alınması olduğunu, araç üzerinde teknik inceleme yapılması talebiyle verilen ihbar dilekçesinin maddi gerçeğin ortaya çıkartılması amacına aykırı olarak takipsizlik kararı ile sonuçlandığını, vekil eden ve ailesinin ... yaşındaki oğullarını kaybetmenin acısıyla iş bu iddianın takipçisi olmadıklarını, neticede ...'ın ZMMS davalı sigorta şirketi tarafından resmi evraklarda kazanın sürcüsü olarak göründüğünü,

alkol muayenesi yapılmadığı halde alkollü araç kullanmış olarak kayıtlara geçtiğini, ancak trafik kazasının meydana gelmesinde destek ...'ın kusurunun olup olmadığı, varsa ne derece kusurlu olduğunun açıkça belirtilmediğini, davalı sigorta şirketinin hasarın teminat dışı olduğunu ileri sürerek tazminat taleplerini reddettiklerini, desteğin çiftçilikle uğraşarak geçimini sürdürdüğünü, asgari ücretle çalıştığını belirterek ...'ın desteğinden yoksun kalan annesinin, 2918 sayılı KTK hükümlerine dayanarak,

desteğin sigorta şirketinden maddi tazminat isteklerinin kabulü ile toplanacak delillere göre ve kusur durumu tespiti ile ortaya çıkacak tazminat tutarlarının hesaplanması sonrasında Islah edilmek üzere, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla şimdilik ...

TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihinden işletilecek faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte sigorta şirketinden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada tekrarlamıştır.

Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı vekili ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle; dava konusu trafik kazasında sürücü olarak vefat eden desteğin %100 oranında kusurlu olduğunun kaza tespit tutanağı ile sabit olduğunu, yansıma kusur ilkesi uyarınca sigortacı müvekkil şirketin destekten yoksun kalma tazminatı ödeme yükümlülüğünün bulunmadığının gerek yasal mevzuat gerekse de güncel Yargıtay Hukuk Genel Kurul kararı ile sabit olduğunu, ZMMS kapsamında sigortalı araç sürücüsünün 3. Kişilere verdiği zararların teminat altına alınmakta olduğunu, huzurdaki davada sigortalı araç sürücüsünün kendisinin vefat ettiğini,

Esasa girilmesi halinde kusur tespitinin yapılabilmesi için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne, davacıya SGK tarafından yapılan herhangi bir ödeme olup olmadığının SGK'dan sorulmasına, ödeme varsa bu ödemelerin davacının tazminat talebinden indirilmesine, cismani ve destek tazminatı hesabının aktüerler siciline kayıtlı bilirkişi kanalı ile yapılmasını belirterek davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili ıslah yoluyla sunduğu ... tarihli dilekçesiyle davacının hatır için taşındığını belirterek eğer davanın kabulüne karar verilecek olursa hatır taşıması indirimi yapılmasını talep etmiştir. Davalının ıslah dilekçesi davacıya tebliğ edilmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Davacı vekili tarafından davalı sigorta şirketine başvuru yazısı ile davalının red yazısı, kaza tespit tutanağı, defin ruhsatı, nüfus kayıt sureti, adli muayene ve otopsi tutanağı, davalı vekili tarafından poliçe sureti ve red cevabı delil olarak sunulmuş, mahkememizce desteğin ve davacının sosyal ekonomik durumları tespit ettirilmiş, savcılık dosyası, ceza mahkemesi dosyası, davalı sigorta şirketinden poliçe ve hasar dosyası getirtilmiş, SGK il müdürlüğünden mirasçılara rücuya tabi gelir bağlanıp bağlanmadığı sorulmuş, hesap raporu aldırılarak tüm deliller toplanmıştır.

Dava, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 91/1, 85/1 ve 12/08/2003 tarihli Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.1 maddesi uyarınca trafik kazasından kaynaklı destekten yoksun kalma zararının tazmini istemine ilişkindir.2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 91/1. maddesinde işletenlerin bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarını karşılamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu, bir motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olması nedeniyle sigortacının sorumlu olacağı düzenlenmiştir.

... Asliye Ceza Mahkemesinin .../... esas .../... karar sayılı ilamının incelenmesinde; müştekinin ... ve ... oldukları, ...'ın sanık olup taksirle ölüme neden olma suçundan hakkında kamu davası açıldığı, yapılan yargılama sonucu sanığın aracı kendisinin değil ölen ...'ın kullandığına ilişkin savunmalarının aksini kanıtlayan delil elde edilemediğinden sanığın beraatine karar verildiği, kararın temyiz edilmeden ... tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Davacının murisi ... kaza tespit tutanağına göre ... tarihinde sevk ve idaresinde bulunan araçla yaptığı tek taraflı trafik kazası neticesinde vefat etmiştir. Kaza tespit tutanağında; ...'ın sürücü olduğu, alkol muayenesinin yapılamadığı ancak alkollü olduğunun tespit edildiği, yanında yolcu olarak bulunan ...'ın 1,89 promil alkollü olduğu, ...'ın 2918 sayılı KTK nın 48/5 ve 52/1-d maddelerini ihlal ettiği belirtilmiş, davalı vekili de davacıların murisinin tam kusurlu olması sebebiyle kendilerinin bir sorumluluklarının bulunmadığını ve ölenin sigortalı aracın sürücüsü olması sebebiyle üçüncü kişi olmadığından zararın teminat dışı olduğunu savunmuştur.

Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 12/08/2003 tarihli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve diğer mevzuat hükümleri dikkate alınarak değerlendirme yapılmalıdır.

Destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir. Destekten yoksun kalma tazminatı isteyebilecek kişiler, mirasçılardan başka kişiler de olabilir.

Destekten yoksun kalma tazminatının dayanağı olarak gerek 818 sayılı mülga Borçlar Kanununun 45/2 maddesindeki "Ölüm neticesi olarak diğer kimseler müteveffanın yardımından mahrum kaldıkları takdirde, onların bu zararını da tazmin etmek lazımgelir" hükmü gerekse 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun ölüm halinde uğranılan zararların örnek olarak sayıldığı 53. Maddesinin 3. Bendinde ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu nedenle uğradıkları kayıplar tanımı dikkate alındığında destekten yoksunluk zararının muristen geçen bir hak olmayıp bizzat hak sahiplerinin şahsında doğan bir hak olduğu,

hakkın şahıslarında doğması sebebiyle sigorta şirketine karşı üçüncü kişi konumunda oldukları bu nedenle ölenin sürücü olup olmamasının eldeki davayı etkiler bir yönünün bulunmadığı, anlaşıldığından davalı sigorta şirketinin bu yöne ilişen savunmaları yerinde bulunmamıştır.

01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.6 maddesinde destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı taleplerinin teminat dışı kaldığı açıkça belirtilmiştir. Bu genel şartlar ancak yürürlük tarihinden sonra akdedilen sözleşmelere uygulanabilmektedir.

Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 12/08/2003 tarihli Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında teminat dışı sayılan haller arasında destek şahsın kusuruna denk gelen destek tazminatı taleplerine yer verilmemiş olup, yerleşik Yargıtay uygulamalarında da bu zararın muristen geçen bir hak olmaması bizzat hak sahiplerinin şahsında doğması sebepleriyle destek murisin kusurunun hak sahiplerine yansıtılamayacağı ve tazminatta dikkate alınamayacağı kabul edilmiştir.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2014/20568 esas 2017/2659 karar sayılı ilamında; "...Davacıların destekten yoksun kalma tazminatı talebine dayanak olarak gösterdikleri zarar; işletenin ölümü sonucunda meydana gelmekle birlikte işleten üzerinde doğan bir zarardan ayrı ve salt onun desteğinden yoksun kalınması olgusuna dayalı, mirasçılık sıfatıyla bağlı olmaksızın uğranılabilen bir zarardır.

Böyle bir zararın işletenin kendisinin sahip olacağı hakla bir ilişkisi olmadığı gibi, doğrudan işletenin zararıyla bağlı ve onunla sınırlı bir zarar da değildir. İşletenin ölümü zararı doğuran olay olmakla birlikte, zarar doğrudan üçüncü kişi durumundaki destekten yoksun kalanlar üzerinde oluşmuştur.

Buradaki zarar, mirasçıların salt bu sıfatla devraldıkları murislerinin uğradığı ve ondan intikal eden bir zarar olmayıp, destekten yoksun kalan sıfatıyla doğrudan kendileri üzerinde doğan zarardır. Bu zarardan doğan hak desteğe ait olmadığına göre, onun kusurunun bu hakka etkili olması da düşünülemez.

Sürücü murisin, ister kendi kusuru ister bir başkasının kusuru ile olsun salt ölmüş olması, destekten yoksun kalanlar üzerinde doğrudan zarar doğurup; bu zarar gerek Kanun gerek poliçe kapsamıyla teminat dışı bırakılmamış olmakla, davacıların hakkına, desteklerinin kusurunun olması etkili bir unsur olarak kabul edilemez ve destekten yoksunluk zararından kaynaklanan hakkın sigortacıdan talep edilmesi olanaklıdır..." denilmiştir.

Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında; davacıların murisinin vefatı sonucunu doğuran tek taraflı trafik kazasında murisin kural ihlalleri yaptığı belirlenmişse de kaza tarihindeki mevzuat hükümleri ve Yargıtay içtihatları uyarınca murisin kusurunun davacılara yansıtılamayacağı, davalı sigorta şirketinin kaza tarihinde geçerli olan zorunlu mali mesuliyet sigortası poliçesi sebebiyle poliçede belirtilen limitler dahilinde somut verilere dayalı ve hüküm kurmaya elverişli bulunan bilirkişi raporunda belirtilen zarardan sorumlu olduğu,

davalının ıslah yoluyla ileri sürdüğü hatır taşıması savunması doğrultusunda yapılan incelemede ceza dosyasındaki ifadelerden aracın hatır için vefat eden ... ve arkadaşına verildiği, bu kişilerin arkadaş oldukları, hatır taşımasının bulunduğu anlaşılmakla aktüer raporunda belirtilen zarar miktarından %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılarak davalının ödemekle yükümlü olduğu tazminat miktarının ...-TL olduğu sonuç ve kanaatine varılmış, davacılar vekilinin ... tarihli dava belirleme dilekçesi doğrultusunda davanın kısmen kabulüne taleple bağlı kalınarak bu tutarın ...-TL'sinin sigorta şirketinin temerrüt tarihi olan ... tarihinden,

bakiyesinin harç tamamlama tarihi olan ... tarihinden itibaren yasal faiziyle davalıdan tahsiline dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · (E-İmzalı) Hakim ... · (E-İmzalı)