Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/35 K.2021/385

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; ... günü müvekkilleri anne ve babanın müşterek oğlu ...'nun yaya geçidinden karşıdan karşıya geçerken aşırı süratlı ... idaresindeki ... plakalı otomobilin çarpması sonucu feci şekilde hayatını kaybettiğini, müvekkili annenin uzun yıllar çocuğu olmadığını, tüp bebek tedavisi sonucu ...'in dünyaya geldiğini, ...'in ülkemizde düzenlenen bilgi olimpiyatlarına ülkesi adına katılmak üzere ülkemizde bulunduğunu, yarışma sonucunda birincilik ödülü aldığını, 12 yaş itibariyle aldığı özel eğitimlerle 3 yabancı dili orta seviyede konuşabildiğini, kaza sebebiyle Antalya ...

Asliye ceza mahkemesindeki davanın devam ettiğini, bu dosyada alınan adli tıp kurumu raporuna göre sürücü sanığın asli ve tam kusurlu olduğunu, davaya karışan ... plakalı aracın kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu mali mesuliyet sigortası poliçesinin bulunmadığını, bu nedenle müvekkillerinin maddi tazminat talepleri gereği destekten yoksun kalma tazminatı ile cenaze defin ve bu sebeplerle yapılan masrafları talep ettiklerini belirterek, fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak üzere davacı müvekkil anne ... için ...

TL maddi tazminat ile, davacı baba ... için ... TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile müvekkillerine ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada tekrarlamıştır.

Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı ... vekilinin ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle; müvekkili kurumun adresinin ... İli, ... ilçesi olduğunu, yetkili mahkemenin ... Asliye Ticaret mahkemesi olduğunu, kazaya karışan ... plakalı aracın kaza tarihi itibariyle geçerli bir zorunlu trafik poliçesi yok ise müvekkili kurumun sorumluluğunun kaza tarihi itibariyle geçerli poliçe limiti olan ... TL ile sınırlı olduğunu, davacının davadan evvel müvekkiline zorunlu olan başvuruyu yapmadığını, kusur ve zararın geçerli mevzuat doğrultusunda tespit edilmesini istediklerini, avans faiz istenemeyeceğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucu ... Karar sayılı ilam ile. Davanın kısmen kabulü ile; davacı baba ... için ... TL, davacı anne ... ... için ... TL, destekden yoksunluk tazminatı ile ... TL cenaze gideri olmak üzere toplam ... TL'nin taleple bağlı kalınarak ...

TL'sine dava tarihinden bakiyesine ıslah tarihi olan ... tarihinden itibaren yasal faizi işletilmek suretiyle davalıdan alınarak davacılara verilmesine, Fazlaya ilişkin talebin reddine karar verildiği, davacılar vekilinin istinaf başvurusu üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesince ... tarih, ... Karar sayılı ilam ile; " hükme esas alınan 19/07/2018 tarihli bilirkişi raporunda, davacılar desteğinin muhtemel gelirinin ...

Devletine ait asgari ücret düzeyinde olacağı kabul edilerek hesaplama yapıldığı görülmüştür. Davacılar ile desteklerinin ... vatandaşı olmaları, yaşamlarını ...'da geçirdikleri nazara alındığında, gerçek zarar ilkesi gereğince desteğin gelirinin Ruble üzerinden hesaplanmasında bir isabetsizlik yoktur. Davacıların bu hususa yönelik itirazları yersizdir.

Ancak dosyada bulunan belgelerden anlaşıldığı üzere, davacılar desteğinin Uluslararası Bilgi Olimpiyatları kapsamında Türkiye'de bulunmakta iken söz konusu kazanın gerçekleşmiş olması ve desteğin aldığı eğitim nazara alındığında davacılar desteğinin ileride yüksek öğrenim görmesinin yüksek ihtimal olduğu ve kendi ülkesindeki asgari ücretin üzerinde bir gelirinin olacağı aşikardır.

Bu tip davalarda bilirkişiler tarafından yapılan hesaplamalar faraziyeye dayalı olduğundan kaza tarihinde yaşı küçük olan desteğin muhtemel gelirinin kesin olarak ortaya konması zaten mümkün değildir. Muhtemel gelir yüksek ihtimale göre belirlenmelidir.

Bu durumda yerel mahkeme tarafından davacılar desteğinin gördüğü eğitime ilişkin tüm belgeler eksiksiz olarak toplanarak nitelikli bir yüksek eğitim alması halinde kendi ülke koşullarında kazanacağı muhtemel gelirinin tespit edilerek buna göre davacıların zararlarının tespit edilmesi gerekirken, küçük bir çocuğun uzun vadede içinde bulunacağı hal ve koşulların tespitinin mümkün olmadığı şeklindeki hatalı gerekçe ile asgari ücret üzerinden yapılan hesaplamaya itibar edilerek hüküm kurulmuş olması doğru değildir.

Davacılar vekilinin bu yöne ilişkin itirazlarının kabulü ile gerekli araştırmaların yapılarak davacılar zararının tespiti amacıyla hükmün kaldırılması gerekir. " gerekçeleri ile mahkememiz kararı kaldırılarak dosya mahkememize iade edilmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Davacı vekili tarafından cenaze masraflarına ilişkin belgeler, faturalar, müteveffanın katıldığı eğitim programlarına ilişkin sertifikalar, aldığı madalyalara ilişkin belgeler, tercüme evrakları, veraset ilamı delil olarak sunulmuş, mahkememizce davalıdan hasar dosyası istenmiş, Rusyada geçerli asgari ücrete ilişkin bilgiler celp edilmiş, ceza dosyası sureti dosyamız arasına alınmış, bilirkişi incelemeleri yapılmış, istinaf sonrası yargılamada davacı vekilinden müteveffanın gördüğü eğitime ilişkin Türkçeye tercüme edilmiş tüm belgeleri sunmak üzere süre verildiği,

davacılar vekilinin ... tarihli beyan dilekçesinde tüm belgelerini eksiksiz sunduğunu belirttiği, mahkememizce müteveffanın Antalya'da gerçekleştirilen Uluslararası Bilim Olimpiyatlarıyla ilgili olarak varsa başvurusuna katılım belgesine ve eğitim durumuna ilişkin bilgi ve belgelerin Antalya Valiliği'ne, Antalya Uluslararası ... Okulu'na müzekkereler yazılmış, ... Okulu'ndan gelen diplomalar dosya arasına alınmış, ...

Antalya Başkonsolosluğu'na müzekkere yazılmış, akabinde aktüer uzmanından raporlar alınarak tüm deliller toplanmıştır.

Dava, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 91/1, 85/1 ve 01/06/2015 tarihli Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.3 maddesi uyarınca trafik kazasından kaynaklı destekten yoksun kalma zararının ve cenaze giderlerinin tazmini istemine ilişkindir.2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 91/1. maddesinde işletenlerin bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarını karşılamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu,

bir motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olması nedeniyle sigortacının sorumlu olacağı düzenlenmiştir.5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 14/2-b maddesine göre rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği nezdinde oluşturulan ...na başvurulabilir.

Somut olayda davalı ... hesabının ... havale tarihli yazı cevabı ve ekindeki evraklardan da anlaşılacağı üzere kazaya sebep olan aracın kaza tarihinde geçerli herhangi bir zorunlu mali mesuliyet sigortasının olmadığı bu nedenle davanın ...na karşı açılmasında herhangi bir isabetsizliğin bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Davalının yetki itirazı, kazanın Antalya'da meydana gelmesi sebebiyle reddedilmiştir.

... günü ... (...) idaresindeki ... plakalı otomobil yaya geçidi üzerinde yoldan geçmekte olan davacıların müşterek çocukları ... vatandaşı ... doğumlu ... ...'ya çarparak ölümüne sebep olmuştur. Somut verilere dayalı ve denetime açık olması sebebiyle hükme esas alınan ceza dosyasındaki ... tarihli ... Adli Tıp kurumu Trafik İhtisas Kurulunun raporuna göre ; ... plaka sayılı otomobilin sürücüsünün yaya geçidi trafik levhasına rağmen yaya geçidine yaklaşırken hızını azaltmaması sebebiyle kazada tam kusurlu olduğu, yayanın herhangi bir kusurunun bulunmadığı anlaşılmıştır.

Davacı vekilinin ... havale dilekçesine ekli olarak sunulan mirasçılık belgesinden, müteveffanın geride mirasçı olarak davacı anne ve babasını bıraktığı anlaşılmıştır.

Destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de, destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir. Destekten yoksun kalma tazminatı isteyebilecek kişiler, mirasçılardan başka kişiler de olabilir.

Mahkememizce aktuer uzmanından alınan 28.11.2016 havale tarihli raporda Türkiye'de uygulanan asgari ücret üzerinden ve PMF tablosuna göre hesaplama yapıldığı görülmüş, davacılar vekilinin mütevvefanın üstün zekalı olduğu ilerine asgari ücretin üzerinde kazanç sağlayacağı, cenaze giderlerinin hesaplanması gerektiği şeklindeki itirazları sebebiyle ek rapor aldırılmış, 08.12.2016 tarihli ek raporda gelirle ilgili belge olmadığı, cenaze masraflarının da tercüme edilmesi gerektiği belirtilmiş, davacı vekilince cenaze masraflarına ilişkin belgeler tercüme ettirildikten sonra aynı bilirkişiden ikinci kez alınan 08.02.2017 havale tarihli raporda;

sunulan kalemlerden cenazeyi almak için yapılan uçak masraflarının zorunlu gider olduğu, diğer kalemlerin zorunlu gider olmadığı belirtilerek dava tarihi itibariyle cenaze giderlerinin ... TL olduğu, destekten yoksunluk zararı ile ilgili de önceki kanaatin değişmediği hususlarının bildirildiği görülmüştür.

Davacı vekilinin ve ihbar olunan vekilinin rapora itiraz etmesi üzerine talimat yoluyla başka bir bilirkişiden alınan ... tarihli raporda da Türkiye'de uygulanan asgari ücret üzerinden ve PMF tablosuna göre hesaplama yapıldığı görülmüş, davacının itirazları üzerine aynı bilirkişiden alınan ... tarihli ek raporda, müteveffanın gelir durumunun belli olmadığı, asgari ücretin esas alınmasında bir isabetsizliğin bulunmadığı belirtilerek Türkiye'de uygulanan asgari ücret üzerinden ve TRH 2010 tarihli tabloya göre hesaplama yapıldığı, cenaze giderlerinin ...

TL olarak hesaplandığı görülmüştür.İhbar olunan vekilinin itirazları dikkate alınarak ...'da geçerli asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması için aynı bilirkişiden alınan 19.07.2018 tarihli ikinci ek raporda. TRH 2010 yaşam tablosuna göre ve ...'da geçerli asgari ücrete göre davacı annenin destekten yoksunluk zararının ... TL, davacı babanın ... TL olduğu, cenaze defin giderlerinin ... TL olduğunun belirtildiği görülmüştür.

Davacı vekili ... tarihli ek rapordan sonra 10/01/2018 havale tarihli dilekçesi ile davasını belirli hale getirmiş, davacı anne için ... TL, baba için ... TL , cenaze ve defin gideri için ... TL olmak üzere toplam ... TL'nin ... TL sine dava , kalanına ıslah tarihinden itibaren avans faiziyle tahsiline karar verilmesini talep ederek harcını yatırmıştır.

Mahkememizce önceki yargılamada müteveffanın küçük bir çocuk olması sebebiyle uzun vadede içinde bulunacağı hal ve koşulların tespitinin önceden mümkün olmaması sebebiyle asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması ve çocuğun ... vatandaşı olması ve aslen ...'da yaşaması sebebiyle ...'da geçerli olan asgari ücretin dikkate alınması gerektiği kanaatine varılmış ise de kararın istinaf edilmesi sonrası Bölge Adliye Mahkemesi'nce küçüğün ileride yüksek öğrenim görmesinin yüksek ihtimal olduğu ve kendi ülkesindeki asgari ücretin üzerinde bir gelirinin olacağı kanaatiyle mahkememiz kararının bu nedenle kaldırıldığı ve desteğinin gördüğü eğitime

ilişkin tüm belgeler eksiksiz olarak toplanarak nitelikli bir yüksek eğitim alması halinde kendi ülke koşullarında kazanacağı muhtemel gelirinin tespit edilerek davacıların zararının belirlenmesinin istendiği, istinaf sonrası yargılamada mahkememizce müteveffanın eğitim durumuna ilişkin belgelerin davacıdan istendiği, davacı vekilinin ellerindeki tüm belgeleri dosyaya sunduğu yönünde beyanda bulunduğu, mahkememizce küçüğün bilim olimpiyatları sebebiyle Türkiye'de bulunduğu sırada kaza geçirmesi nedeniyle olimpiyatı gerçekleştiren ... okulundan küçüğün diplomalarının celp edildiği, sonrasında ...

Antalya Başkonsolosluğu'na müzekkere yazılarak ...'da nitelikli eğitim görmüş bir kişinin ...'daki asgari ücretin kaç misli tutarında gelir elde edebileceğinin sorulduğu, ancak cevap olarak ...'da geçerli olan asgari ücret hakkında bilgi verildiği, müzekkerenin tekidine ve istenen hususun özellikle vurgulanmasına rağmen aynı şekilde cevap verildiği, bunun üzerine davacılar vekilinin de talebi dikkate alınarak dosyanın sürüncemede kalmaması için davacılar vekilinin talebi gibi müteveffanın asgari ücretin 5 katı tutarında ücret alabileceği ihtimaline göre hesap yapılması için aktüer uzmanından ... tarihli raporun alındığı anlaşılmıştır.

Sunulan 02/02/2021 tarihli aktüer uzman raporunda; Desteğin ...'da geçerli asgari ücretin 5 katı tutarında ücret alabileceği ihtimaline göre yapılan hesaplamada hesap tarihindeki kura göre davacı babanın destek zararının ...-TL, davacı annenin destek zararının ...-TL olduğu belirtilmiştir.

Mahkememizin ... Esas sayılı dava dosyasında ... vatandaşı olan davacının işgöremezlik zararının dava konusu edildiği, o dosyada davacının ...'da ...

A.ş'de kıdemli hareket işletme ve kasa görevlisi olarak çalıştığı, ücret bordrosuna göre ...'da uygulanan asgari ücretin ... katı gelir elde ettiği görülmüş olup, somut olayda müteveffa küçüğün yüksek öğrenim görmesi halinde ...'da alabileceği ücret konusunda somut bir bilginin dosyaya kazandırılamaması, Bölge Adliye Mahkemesi kararında da vurgulandığı üzere muhtemel gelirin net olarak tespitinin mümkün olmaması,

gelirin yüksek ihtimale göre belirlenebileceği, mahkememizce davacının talebi doğrultusunda desteğin asgari ücretin 5 katı tutarında gelir elde edebileceği ihtimaline göre rapor alınmış ise de rapordan sonra mahkememizin emsal nitelikte olan ... esas sayılı dosyasındaki yüksek öğrenim görmüş ve bankacı olan ... vatandaşının ücret bordrosunun,

somut bir belge olması nedeniyle bu dosyamız için delil olabileceği değerlendirilmiş ve desteğin yüksek öğrenim görmesi halinde asgari ücretin en azından ... katı gelir elde edebileceğine dair mahkememizde oluşan kanaat doğrultusunda bu emsal dosyadaki ilgili belgeler ve bilirkişi raporu dosyamız arasına alındıktan sonra bu ücret bordrosuna göre asgari ücretin ... katı gelir elde edilebileceği ihtimaline göre hesaplama yapılması için aktüer uzmanından sadece hesaba ilişkin 08/03/2021 tarihli ek rapor alınmıştır.

Sunulan ek raporda, bi önceki 02/02/2021 rapor tarihindeki döviz kuruna göre davacı babanın talep edebileceği zararın ...-TL olduğu, davacı annenin zararının ise ...-TL olduğu belirtilmiştir. Raporlar taraflara tebliğ edilmiş, beyanları dosya arasına alınmıştır.

Davacı vekili ... tarihli bedel artırım dilekçesi ile asgari ücretin 5 katı tutarındaki gelir hesabına göre yapılan hesaplamaya dayanarak davacı baba için ...-TL, davacı anne için ...-TL talep ettiklerini, bu ıslah ile artırılan kısım için ıslah tarihinden diğer kısım için dava tarihinden itibaren avans faiz işletilmesine karar verilmesini talep etmiş, harcını ... tarihinde yatırmıştır.

Davalı ... vekili ıslah dilekçesine karşı diyerek zaman aşımı itirazında bulunmuş ise de TCKN 66/1-f madde ve 89 maddeleri ile KTK'nın 109.maddesi uyarınca olay tarihinden itibaren dava ve ıslah tarihine kadar uzamış ceza zaman aşımı süresi geçmediğinden davalının ve ihbar olunanın zaman aşımı itirazları reddedilmiştir.

Davacının iddialarına karşı müteveffa ... vatandaşı olup geçici süreyle Türkiye'de bulunmaktayken söz konusu trafik kazası gerçekleştiğinden ...'da geçerli olan asgari ücretin hesaplamada dikkate alınması doğrudur.

Mahkememizce yukarıda da açıklandığı üzere küçüğün yüksek öğrenim görmesi halinde ileride elde edebileceği gelirin net olarak tespitinin mümkün olmaması, gelirin yüksek ihtimale göre belirlenmesi esas olduğundan ve davacı küçük yönünden dosyaya bu yönde somut bir bilgi kazandırılamadığından, mahkememizin emsal nitelikteki ...

Esas sayılı dosyasındaki işgöremezlik zararını talep eden ve yüksek öğrenim görmüş olan ... vatandaşının ücret bordrosu dikkate alınmış, müteveffa küçüğün yüksek öğrenim görmesi halinde ...'da en azından bu ücret bordrosundaki gibi asgari ücretin ... katı tutarında gelir elde edebileceği kanaatiyle bu yönde hazırlanan 08/03/2021 tarihli bilirkişi hesap raporuna itibar edilmiştir.

Bu ek raporda kaza tarihi, dava tarihi, bi önceki rapor tarihi olan ... tarihi ve ek rapor tarihindeki kura göre ayrı ayrı hesaplama yapıldığı görülmüş olup, istinaf ilamı doğrultusunda alınan ilk 02.02.2021 tarihli kök rapor tarihindeki kura göre yapılan hesaplama sonucu dikkate alınmıştır. Buna göre desteğin ölümü nedeniyle davacı baba ...'in ...-TL, davacı anne ... TL tutarında destekten yoksunluk zararlarının bulunduğu anlaşılmıştır.

Cenaze ve defin gideri olarak cenazeyi almak için yapılan uçak masrafları dışında diğer kalemlerin zorunlu gider olmamaları sebebiyle talep edilemeyeceği, 08.02.2017 havale tarihli bilirkişi raporunda uçak masraflarının tek tek belirtilerek toplam ... ruble yani dava tarihi itibariyle ... Tl cenaze giderinin olduğunun belirlendiği, ancak uçak biletlerinden ... tarihli ... ruble bedelli olan biletin kazadan önce mütevvafa çocuğun Türkiye'ye gelmesi için alınmış olup ... tarihli kaza ile illiyetinin bulunmadığı bu nedenle bu uçak masrafının yapılan hesaplamadan düşülmesi gerektiği, buna göre istenebilecek cenaze giderinin dava tarihi itibariyle ... TL olduğu anlaşılmıştır.

Sonuç olarak davacının en son sunduğu ... tarihli bedel artırım dilekçesi dikkate alınarak, davacı baba ... için ...-TL, davacı anne ... için ...-TL destekten yoksunluk tazminatı ile ...-TL cenaze gideri olmak üzere toplam ...-TL üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davacı vekili ... tarihli dilekçesinde, bu dilekçeyle arttırdıkları kısım için bu tarihten kalan kısım için dava tarihinden itibaren avans faiz işletilmesini talep etmiş ise de, istinaftan önceki yargılamada sunduğu ... havale tarihli ilk bedel arttırım dilekçesinde sadece dava dilekçesinde talep ettikleri ...-TL' lik kısım için dava tarihinden kalanı için bedel arttırım tarihinden itibaren faiz istediğinden bu talebiyle bağlı olup, hükmedilen tazminatın ... havale tarihli dilekçesindeki taleple bağlı kalınarak ...-TL'sine dava tarihinden, ...-TL'sine davanın belirli hale getirildiği ... tarihinden,

bakiyesi olan ...-TL'sine de yine ... tarihli ikinci bedel arttırım dilekçesindeki talebi doğrultusunda harcın yatırıldığı ... tarihinden itibaren faize hükmedilmiş, kazaya sebep olan aracın ticari bir araç olmayıp kazanın da ticari bir faaliyet sırasında meydana gelmemesi nedeniyle yasal faiz istenebileceğine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur

Katip ... · (e-imzalıdır) Hakim ... · (e-imzalıdır)