Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2013/18 K.2021/152

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili ... Ltd. Şti ile davalı ... ... Ltd. Şti arasında.... tarihinde ... ... Sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye göre, davalı ... .. Ltd. Ştinin müvekkillerinden ... adına kayıtlı bulunan ... ili... İlçesi ... köyü ... ada ... parsel nolu taşınmazda bulunan ... bloktaki inşaatın ruhsatlı çatısının iç donanımları ile birlikte ... ... yapım işini üstlendiğini, diğer davalı... Ltd.

Ştininde mevzuat uyarınca yapının denetim firması olduğunu, davalıların imalatı projeye uygun yapacağı yerde, projeye aykırı olarak gerçekleştirdiğini, projeye aykırılık ... ... ... tarafından tespit edilerek, toplamda ... tL idari para cezası kesildiğini ve müvekkilinin bu cezaları ödemek zorunda kaldığını, ... ... projeye aykırı yapının yıkım kararı aldığını, müvekkilinin davalının sözleşmede bildirmiş olduğu adresine, Antalya ....

Noterliğinin ... yevmiye nolu ihtarnamesini keşide ederek, ödenen para cezasının ödenmesini ve projeye aykırılığın giderilmesini davalıdan istediğini, ancak davalının adresten ayrılmış olması nedeniyle ihtarnamenin tebliğ edilemediğini, şirket yetkilisi ile yapılan görüşmelerde, para cezasını ödemeyeceğini ve inşaatı da projeye uygun hale getirmeyeceğini bildirdiğini, müvekkilinin ... ... tarafından verilen sürenin dolması üzerine yıkım işlemlerine başlamak zorunda kaldığını, aksi halde yakımın belediye tarafından gerçekleştirileceğini,

müvekkilinin mevut imalatın yıkılması ile projeye uygun olarak yeniden inşa edilmesinin maliyetinin belirlenmesini, antalya .... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... D.iş nolu dosyası ile talep ettiğini, inşaat mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen raporda, mevcut imalatın yıkılması ve projeye uygun hale getirilmesinin maliyetinin (mütaahhit karı hariç) ...

TL olarak belirlendiğini, müvekkilinin bilirkişi tarafından belirlenen tutardan daha fazla harcama yaparak davalıların üstlenmiş olduğu imalatı, başka bir müteahhit firmaya yaptırmak zorunda kaldığını ve inşaatı projeye uygun hale getirdiğini, davalı firmanın projeye aykırı olarak yapmış olduğu imalat nedeniyle müvekkiline vermiş olduğu zararın şimdilik ödenen ... TL idari para cezası ile imalatın projeye uygun hale getirilmesinin maliyetinin ... TL olduğunu beyan etmekle; ...

TL'in dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont (ticari) faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak müvekkiline verilmesini, yargılama giderlerini karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Ltd. Şti cevap dilekçesinde özetle; yapının tatil zaptı ve diğer tutanaklarda yapının ruhsat eki mimarı projesindeki ... adet ... ... olarak planlanmış olmasına rağmen yerinde tek bir ... ... olarak kullanılmakta olduğu ifade edilmiş ise de;

mimari projede gösterilen dükkanların daha önceden iş bitim ve iskanını aldığını, bu bölümdeki projeye aykırılığın kendilerini ilgilendirmediğini, şirketlerini ilgilendiren bölümün ... olduğunu ve bu yerle ilgili olarak da tadilat ruhsası için başvuru yapıldığını ve ruhsatın alındığını, ... ruhsat ve projeye aykırı olarak kullanılmasının bilgileri ve izinleri dışında olduğunu, ... ruhsatı alınan yerle alakalı olarak herhangi bir hakedişin alınmadığını ve iş bitimin verilmediğini, ... katına çıkış için verilen merdivenin ... katıyla irtibat için verildiğini,

zira daha önceden depolu dükkanların ... irtibatını sağlayan merdivenlerin yıkıldığı için tek bir merdiven ile irtibat zorunluluğunun doğduğunu, ... katındaki yüksekliğin statik projede ... mt.

Olduğunu, yüksekliğin eğimden kaynaklanmış olduğunu varsa projeye aykırılığın giderilmesinin maliyetinin çok düşük olduğunu, binanın kuzey cephesinde yapılan ...*... ebadında asansörün tamamıyla bilgileri dışında yapıldığını, alınan ... ruhsatında da asansörün olmadığını, ilgili idaresince istenmediği için teknik inceleme raporu düzenlendiğini, projeye aykırı imalatlar nedeniyle verilen para cezaları ile diğer zararların meydana gelmesinde kusurun davacılarda olduğunu, bu nedenle davacıların kendi kusurlu davranışları nedeniyle uğradıkları zararlarının şirketlerinden talep edemeyeceğini beyan etmekle;

davanın reddini, yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

Davalı ... ... ...San. Ltd. Şti. Vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı müvekkilinin davacılardan arsa sahibi ... vekili ... ile yaptığı Antalya .... Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye sayılı İnşaat yapım sözleşmesi ile ... ili ... ilçesi ... ... ... parselde bulunan binanın ... ... ... ... yapımı ve tüm tadilat işlerini yüklendiğini, bu sözleşme ile ilgili belediyeden ... ruhsatı alındığını, daha sonra diğer davacı ... Tic. Ltd. Şti arasında Antalya ....

Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye sayılı İnşaat yapım sözleşmesi yapıldığını, davacılar arasında organik bağın mevcut olduğunu, İnşaat yapım sözleşmesinin .... Maddesinde "Projede ve sözleşmede tanımlanmayan imalat esnasında çıkacak ilave işler, işveren ve yapımcı firma müzakere edilerek fiat belirlenmesi yapacaklar veya Bayındırlık Birim Fiyatları esas alınacaktır" denildiğini, yani ....

Madde ile iş sahibinin projeye aykırı imalat talebi olacağını açıkça belirttiğini, inşaat devam ederken iş sahibi tarafından projesinde bulunmadığı halde ... bürolar, odalar, koridar, mescit, bekleme salonu, tuvalet ve mutfak gibi ünitelerin yaptırıldığını, proje dışı bu imalatların tamamının davacı iş sahiplerinin talep-bilgi ve gözetimleri dahilinde yapıldığını, davacıların yapılan tüm bu imalatları bir sezon boyunca itirazsız kullandıklarını, haklarında dava konusu taşınmazda proje harici imalatın yapıldığı yönünde ... ... bir şikayet olmasaydı bu imalatları kullanmaya devam edeceğini,

... tarafından yapılan tespitte müvekkilinin yaptığı ... ve çatıdaki bölmeler v.s imalatların yapılmadan çok önce de davacıların mimarı projede ... ayrı bağımsız bölümün ... oluşan alt kattaki ... aralarını açarak tek bir ... haline getirmiş olduklarının görüldüğünü, davacıların davalı müvekkile talepleri doğrultusunda yaptırdıkları imalatlar gibi daha önce de projeye aykırı olarak imalat yaptıklarını, bu hususun keşif ve bilirkişi incelemesi ile ortaya çıkacağını, duvarları kaldırılarak tek bir bağımsız bölüm haline getirilmiş zemindeki bu ... ile ... bağlantısı sağlamak için merdiven yapılması talebinde bulunanın da davacılar olduğunu,

bu talebin taraflar arasındaki ... tarihli sözleşmenin ...

Maddesinde Çelik merdiven yapımı, mermer kaplaması adı altında yer aldığını, davacı iş sahiplerinin bu merdivenin de projeye aykırı olduğunu bilmelerine rağmen İnşaat Yapım Sözleşmesine dahil ettiklerini, davacı iş sahiplerinin projesinde bulunmadığı halde, dava dışı üçüncü kişiler ede bina dışında (..*...)ebatlarında asansör yaptırdıklarını, bu asansörün de dava dışı üçüncü bir kişiye yaptırıldığını, yapıdaki dava konusu edilen ya da edilmeye projeye aykırı tüm imalatların iş sahiplerinin talebi, bilgisi ve onayı dahilinde yapıldığını beyan etmekle;

davanın reddini yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı-Karşı davacı .... ....Ltd. Şti. Vekilinin ... tarihli karşı dava dilekçesinde özetle; davacı-karşı davalılardan ... arasında yapılan antalya .... Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye sayılı İnşaat Yapım Sözleşmesinin ... Maddesinde karşı davacı müteahhide iş takip ve koordinasyon ücreti adı altında ...

TLnin ruhsat alındıktan sonra ödeneceğinin kararlaştırıldığını, ruhsatın alınmasına rağmen bu tutarın müvekkiline ödenmediğini, bu nedenle ... tL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont-ticari avans faizi ile birlikte karşı davalı ... ... alınarak karşı davacıya ödenmesini, davacı-karşı davalılardan ... ... Ve Tic. Ltd. Şti. İle yapılan Antalay .... Noterliğinin ... tarihve ... yevmiye sayılı İnşaat Yapım Sözleşmesinin ....

Maddesi gereğince iş sahibi tarafından sözleşmede ve projede tanımlanmayan birtakım imalatların yapılmasının ve bir takım imalatların da projeden farklı olarak imal edilmesinin talep edildiğini, talep doğrultusunda, ... imalatı yapıldığını, iş sahibinin talep ettiği bölgüler ... ..., merteklerde, bölgülerde ve asma tavanlarda klima yuvaları ve ayaklarında kullanılan çelik farkından doğan malzeme ve işçilik bedeli, panjurlu ve motorlu ısıcamlı sürgülü balkon PVC leri, PVC dış depo kapıları ve pencereler, kamak odası, muhasebe bölümü, iç depolar, mescid, WC , komple mutfak, tezgah dahil kapıları,

daha önceden yapılmış olan giydirmenin cephe yalıtımları, çelik kaynatımları, betopan kaplanması, mebran kapması, arguazlı sıngıl yapıştırmaları, balkonlar ve iç kaplamaların granit ve seramik farkları, dış cephe giydirmesi, klima yerleri, spot aydınlatmaların tüm elektrik alt yapısı(spot lambalar hariç) yapılarak diğer imalatlara birlikte süresi içinde iş sahibine eksiksiz olarak teslim edildiğini, işin teslim edilmesine rağmen, ekstra imalatlara ait malzeme ve işçilik bedellerinin müvekkiline ödenmeyince Antalya ....

Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... D.İş sayılı dosyası üzerinden tespit yapıldığını, tespit tarihinde yıkıma başlanılmış olması nedeni ile bazı kalemlerin bilirkişiler tarafından değerlendirme dışı bırakılmış ise de; gerçekte yapılan tüm imalatların belli olduğu, yapılacak keşif ve bilirkişi incelemesi ile davacının yaptığı ekstra imalat ile bedellerinin ortaya çıkacağını beyan etmekle; ...

TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davacı-karşı davalı ... dan alınarak davalı-karşı davacıya ödenmesine, şimdilik ... TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davacı-karşı davalı ... .... Ve Tic. Ltd. Ştinden alınarak davalı-karşı davacıya ödenmesini , yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı-karşı davalı vekilinin ... havale tarihli karşı dava dilekçesine karşı cevap dilekçesinde özetle; davalı tarafın ... tarihli sözleşmeye göre bedel talebinin yerinde olmadığını, söz konusu sözleşmenin inşaat ruhsatını alınabilmesi için belediyeye sunulan sözleşme olduğunu, asıl olan ve tarafların iradesini içeren sözleşme olarak dosyaya sunulan olduğunu, bir an için bu sözleşmenin geçirli olduğu kabul edilecek olsa bile,

sözleşmede yazılı bedelin iş takibi ve koordinasyon için olduğunu, yapılan imalatın projeye aykırı olduğunun çekişmesiz olduğunu, davalı müteahhidin sözleşmeye aykırı imalat yaparak müvekkiline zarar verdiğini, bedel talebinin yersiz olduğunu, davalının her ne kadar sözleşme harici imalatlar için müvekkilinden bedel talep etmiş ise de; davalının sözleşme harici yapmış olduğu imalatının olmadığını, yapılan tüm imalatların kot yüksekliği düzeltilirken zarar gördüğünü ve kullanılamaz hale geldiğini beyan etmekle; davalarının kabulü ile karşı davanın reddini talep etmiştir.

Asıl ve karşı davalar, eser sözleşmesinden kaynaklanan tazminat davalarıdır

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacı ... ile davalı ... İnşaat ..Ltd.Şti.arasında ... ruhsatı konusunda yapılan sözleşmede kararlaştırılan bedelin davalı-karşı davacı şirkete ödenip ödenmediği, davacı şirket ile davalı-karşı davacı ...

İnşaat..Ltd.Şti.arasında yapılan sözleşmenin konusu olan ... yapım işindeki projeye aykırılıkların davacı şirketin onayıyla yapılıp yapılmadığı ve projeye aykırı imalat nedeniyle gerçekleşen yıkım işlemi nedeniyle tahakkuk eden idari para cezası ile projeye aykırı imalatın yıkım masrafı ve yeniden yapılan projeye uygun imalat bedelinden davalı-karşı davacı şirket ile yapı denetim firması olan diğer davalının sorumlu tutulup tutulamayacağı ve davalı-karşı davacı şirketin gerçekleştirdiği imalat nedeniyle ödenmemiş alacağı olup olmadığı ve varsa miktarı noktasında toplandığı görüldü.

Dosya içerisine. Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası, Antalya .... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... sayılı dosyası , Antalya ....

Asliye Ceza Mahkemesinin .../... esas sayılı dosyası celp edilmiş, davacı-karşı davalı tanıkları ve davalı-karşı davacı tanıkları dinlenmiş, tarafların ticari defter ve belgeleri inceletilerek mali müşavir bilirkişiden rapor aldırılmış, taraf vekillerinin itirazı doğrultusunda bilirkişi heyetinden ek rapor aldırılmış, bir inşaat bir elektrik ve bir de makine mühendisi bilirkişi heyetinden alınan raporlar ve rapora itirazlar doğrultusunda tekrar rapor aldırılmış, ...

Belediyesinden davaya konu belediye imar dosyası ve ... mahallesi ... ada ... parsel üzerinde bulunan taşınmazın yapı ruhsat dosyasında bulunan mimari projesi celp edilmiş, Antalya Çevre ve şehircilik İl Müdürlüğünden ... sınırları içerisinde yer alan ve ... ada ... parsel ...

Blok üzerindeki yapılara ilişkin dosyadaki mevcut olan belgeler celp edilmiş, önceki bilirkişi heyetinden ... başkanlığından gelen mimari proje ve taraf vekillerinin rapora itirazları da değerlendirilerek tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda ek rapor aldırılmıştır.

Antalya ... . Asliye Ceza Mahkemesinin .../... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; Davacı katılanın ... ... ... olduğu, sanıkların ise ..., ..., olduğu, suçun ise mühür bozma, imar kirliliğine neden olmak suçu olduğu, ... tarihli gerekçeli kararda; Sanık ... ... imar kirliliğine neden olma suçundan açılan kamu davasının düşürülmesine, Sanık ... hakkında mühür bozma suçundan açılan davada beraatine, Sanık ... 'in imar kirliliğine neden olmak suçundan açılan davanın düşürülmesine, Sanık ...'in mühür bozma suçundan açılan davada 180 gün adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, kararın ise ... tarihinde miktar itibariyle kesin nitelikte olduğundan kesinleştiği anlaşılmıştır.

Antalya .... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... D.İş sayılı dosyasının incelenmesinde; davacının ... ... . Ltd. Şti olduğu, karşı tarafın ise .... .....Ltd. Şti. Olduğu, konunun ise karşı tarafın üstlenmiş olduğu işin onaylı projeye uygun hale getirilebilmesi için, mevcut imalatın yıkılması ve projeye göre yeniden yapım maliyetinin (işçilik ve malzeme dahil) ve tüm bu işlerin kaç gün içerisinde yapılabileceği hususunda delil tespiti olduğu, yapılan tespit sonucu aldırılan raporda; yıkım bedelinin maktuan ... TL masraf gerektireceği, yeniden projeye uygun olarak yapım bedelinin , ... TL masraf gerektirdiği, mevcut ... katı imalatlarını sökülmesi, yeniden projesine uygun hale getirilmesi için 45 günlük bir süreye ihtiyaç olacağının bildirildiği anlaşılmıştır.

Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... D.İş sayılı dosyasının incelenmesinde; tespit isteyenin ... ... ve ... ....Ltd. Şti. Olduğu, karşı tarafın ise ... ... .... ...Ltd. Şti. Olduğu, ... İli ... İlçesi ... köyü ... ada ... parsel ...

Blokta bulunan binanın ... ve iç donanımları ile birlikte ... ... yapım işine ilişkin imalatların yapılıp yapılmadığının yerinde tespitini, iş sahibinin talebi üzerine tespit isteyence yapılan ekstra imalatların yerinde tespiti ile bu imalatlara ilişkin malzeme ve işçilik bedellerinin tespiti talebine ilişkin tespit talebinde bulunulduğu, tespit sonucu aldırılan bilirkişi raporunda sonuç olarak; ... ili Merkez ... İlçesi ... köyü ... ada ... parsel ... ...

Tadilat Pojesi ... tarih ve ... nolu ruhsat ile ... ... ... imar ve Şehirçilik Müdürlüğü tarafından onaylandığı, onaylı ruhsat projesinde+... kotu tabliye betonu ile +... ... kotu ç atı üst kotu arası ... katının çelik ... olarak onaylandığı ve iç yüksekliğinin max ... olduğu, ... katı arasında kalan mahallerin sadece gün ısı+tesisat odası olarak onaylandığı, yerinde yapılan incelemede, ... iç yüksekliğin +... olarak yapıldığı, ... katı arasında kalan bölümlerde onaylı projesine aykırı mekanlar oluşturulduğu, onaylı projesine aykırı yapılan ve dava konusu olan tüm imalatların kaçak olduğu, arsa sahibi ... ... ....

Ltd. Şti. İle ... ... ... ... ... ... ... .... Ltd. Şti arasında imzalanan inşaat yapım sözleşmesi antalay .... Noterliğinin ... tarih ve ... sayı ile tasdik edildiği, ... ili ... ... İlçesi ... köyü ... ada ... parsel ...

Blok da bulunan taşınmazın ruhsatlı ... ve iç donanımları ile birlikte ... yapım işi olduğu, sözleşmeye esas herhangi bir onaylı proje bulunmadığı, sözleşmeye esas imalat miktarlarının belli olmadığı, keşif esnasında kaçak olarak yapılan iç mekan oluşumlarının kısmen yıkıldığı, sözleşme ve yerinde yapılan imalatlar incelendiğinde davacı tarafından sözleşme harici yapılan imalatların kısmen tespit edildiği ve tespit edilen imalatlar bedelinin (... yılı Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Birim Fiyatlarına göre); yapılan inşaat imalatının işçilik, malzeme ve KDV hariç ...

TL olduğu, yapılan elektrik imalatının işçilik, malzeme ve KDV hariç ... tL olduğu, inşaat ve elektrik imalatının işçilik, malzeme KDV hariç bedeli ... tL olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.

Davacı-karşı davalı tanığı ...'in... tarihli celsede" davacı şirkette muhasebe depertmanında çalışmaktayım, ... yılı ... ayında ...bey ... yapım işini ... isimli kişiyle görüşerek davalı şirkete verdi, ...bey işi verirken ... imalatının özellikle projeye uygun olması gerektiğini hatırlattı, ...bey de imalatın projeye uygun yapılacağı konusunda güvence verdi, ... ... işi ile uğraşır, kış aylarında ...'da bulunur, yaz aylarında Türkiye'ye gelir, daha doğrusu sürekli ... ikamat ediyor yaz aylarında Türkiye ye gelip gidiyor,

... inşaatının projeye aykırı olması nedeniyle tutunak tutulmuş bundan bizim haberimiz olmadı daha sonra ... yılı ... - ... ayında ...beye savcılıktan tebligat geldi, biz savcılığı ...beyin yaz aylarında ... geldiği konusunda bilgilendirdik, Belediyeden ... konusnuda yıkım kararı tebliğ edildiğinde ...bey bilgilendirildi, ...bey ...beyle görüştü, ...bey herşeyin kendi kontrolü altında olduğunu yıkım yapılamayacağını, ruhsatın alınacağını söyledi, ruhsat alınamayıp yıkım kararı çıktığı için başka bir firma ile anlaşıldı ve bu firmaya ... projeye uygun hale getirtildi,

Benim bildiğim ...beyin ...beye çatıdaki imalatın projeye uygun şekilde yapılması istediği, ...beyinde projeye uygun şekilde yapılacağını beyan ettiğidir, fazla imalatların ve ... yüksekliğinin arttırılmasının neden yapıldığı konusunda bir bilgim yoktur dedi. davalı karşı davacının yaptığı inşaat hatırladığım kadarıyla 2,3 - 3 ay kadar sürmüştür, kimlerin çalıştığı konusunda bilgim yoktur benim yukarıyla bağlantım yoktur " şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır.

Davacı-karşı davalı tanığı ...'un ... tarihli celsede " davacı şirkette muhasebe departmanında çalışmaktayım, ... yılı ... ayında ... ... işini ...

İnşaata verdi ve ... işini verirken ... inşaatın yetkilisi ... beye özellikle ... projeye uygun şekilde yapılmasını ihtar etti ayrıca kendisinin kış aylarında ... olduğunu yaz aylarında geldiğini işin aksamaması gerektiğini söyledi, ... yılı ... ayında belediye zabıtalarınca ... mühür kırma tutanağı düzenlendi, biz ... projeye aykırılık nedeniyle mühürlendiğini bilmiyorduk mühür kırma tutanağı ile haberdar olduk ben durumu hem ... beye hem ...beye haber verdim, ...bey "ondan birşey olmaz, belediye ile görüşüyorum herşey kontrolüm altında" dedi. ...beye de haber verdim kendisi ...beyle görüşmüş,

herhangi bir sorun olmadığını ...beye de ...bey söylemiş, ... yılı ... ayında jandarmadan ...beye bir tebligat geldi, ben ...beye durumu ilettim, ...bey haziran ayında gelip savcılıkta ifadesini verdi, haziran ayında avukatımız dosyayı incelediğinde birkaç evrakında ...bey adına yerine sahte imza atılarak ...bey tarafından tebliğ alındığını gördük, ... ekim ayında yıkım kararı verildi, bunun üzerine ben durumu ...beye haber verdim, ...bey bana "belediye bugüne kadar hangi yeri yıkmış birşey olmaz ben ruhsatı alıp size işi teslim edeceğim" dedi.

Daha sonra biz işi başka bir şirkete verdik ve projeye uygun hale getirilmesini sağladık, ... yükseltilmesini ve ... odalar yapılması işini davalı karşı davacı firma kendisi yaptı, ancak ... yükseltilmesi ve odalar yapılmasının bedelleri davacı firma tarafından karşılandı.

Biz projeye aykırı imalat olduğunu daha sonra öğrendik, yaptığı işin projeye uygun olduğunu sanıyorduk, zaman zaman işin yapıldığı yere de çıkıyor ve kontrol ediyorduk ancak ... yüksek yapıldığını bilmiyordum, ... içine yapılan odalar konusunda ...bey bize bir sakınca olmayacağını söylüyordu" şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır.

Davalı-karşı davacı tanığı ...'in ... tarihli celsede " Ben taşeronluk yaparım. Ben davaya konu işi ... yetkilisi ...beyden işi anlaşarak aldım. Yaptığım işe ilişkin elimizde bir proje vardı. Ben işi bu projeye göre almıştım. Ancak ...yetkilisi ... bey projede olmayan bir kısım işleri bizden yapmamızı istedi. Ben projede olmayan işlerin ruhsat alırken sıkıntı yaratabileceğini kendisine söyledim.

O ruhsat almakta sıkıntı olmayacağını ruhsat alma işlerini kendisinin halledeyeceğini bize söyledi. ... bey projede olmayan mutfak, mescit, banyo ve duşlar ile depo yapılmasını istedi. Yaptığım fazla imalatın bedelini ... 'dan alamadım. Fazla imalat talebi olunca ...yetkilisi ...bey ben fazla imalatlara karışmam diyip aradan çekildi. Bunun üzerine ...yetkilisi ... bey fazla imalat bedelini biz ödeyeceğiz dedi. Ben fazla imalat bedelleri olarak ...yetkilisi ... beyle anlaştım.

Ancak yukarıda ifade ettiğim şekilde bedelleri alamadım. Daha sonraki bir tarihte ... çatıdaki tabliye betonunun kesilerek açılmasını o bölümden alttaki bir yere merdiven yapılmasını talep etti. ...yetkilisi ...bey bitmiş tabliyedeki beton ve beton içindeki demirler kesilmez kesildiği taktirde binaya zarar verir diye ... beyi uyardı. Ancak ... bina benim değil mi istediğimi yaparım diye karşı çıktı.

Bunun üzerine ...beyin talimatları doğrultusunda biz tabliyedeki betonu kestik. Demirleri de kestik. Buraya alt kısımdan ... uzanan bir merdiven yaptık. Yukarıda anlattığım şekilde bu tabliye kesimine ve merdiven yapımına ...bey karışmadı. Aradan çekildi. Biz pazarlığımızı ... beyle yaptık ve onun talimatları doğrultusunda işleri gerçekleştirdik. Ancak yukarıda anlattığım şekilde işlerin bedelini ... beyden alamadım.

İmalatlar yapılırken yapılan imalatları bizzat ... bey kontrol ediyordu. İş bittikten sonra ... kısmı kullanılabilir hale geldi. .... tarafından 4-5 ay kadar kullanıldı. Ondan sonra belediye tarafından yıkıldı. Bu yıkımdan önce ...bey beni çağırarak imalatın ruhsata uygun hale nasıl getirileceğini sordu. Birlikte görüştük. Kendisine fikirlerimi ilettim. Ancak o tarihden sonra bir daha kendisiyle görüşmedik.

Mutfak, mescit, banyo ve depolar halindeki yerlerde projeye uygun değildi. Biz imalatı yaparken elimizde bir proje vardı.

O projeye göre imalatı yapmamız gerekiyordu. ...beyin talimatıyla projeye aykırı imalat yapıldı. ...beyin projeye aykırı imalatların yapılması hususunda herhangi bir şeklinde talimat vermedi. ...bey siz bu projeye aykırı imalatları yapıyorsunuz ancak yapılan işlere ben karışmam normal şartlarda ... kavisli olarak gelip ... beton tabliyesine gelip birleşecekti. Ancak .... yetkilisi ...bey ... yüksek kalmasını o kısımlara depo yapılacağını söyledi.

Biz de o yüzden imalatı o şekilde yaptık. ...bey bu konuda herhangi bir talimatı olmadı. Biz imalatı yaparken imalat belediye tarafından herhangi şekilde durdurulmadı." şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır.

Davalı-karşı davacı tanığı ...'in ... tarihli celsede" ben, davalı ... İnşaat ...Ltd.Şti.tarafından yapılan ve hatırladığım kadarıyla 2 katlı olan binanın teras katında şirket bünyesinde çalışan ... isimli şahsın talebi üzerine çalışma yaptım. Benim yaptığım çalışma ... katındaki ytong duvarların yapımıydı. Teras katında yapılması gereken fayans işlerini ve ... imalatı ile ilgili işleri başka arkadaşlarım yapmıştı.

Ben kendi çalışmamı yaparken ilk aşamada verilen bilgisayar çıktısı projeye göre yükseklik ayarı vererek işi tamamlamıştım. Çalışmaya başladıktan sonra davalı şirketin yetkilisi olduğunu düşündüğüm ...isimli şahısla da tanışmıştım. Ben çalışmayı yaptıktan sonra, ...beyin düzenlediği ve ...'a verdiği bilgisayar çıktısı bir başka proje geldi. Bunun üzerine ördüğüm duvarların üst kısımdan yaklaşık 1 sırasına tekabül eden 25cm'lik bölümünü söküp aşağıya indirdik.

Biz bu duvarları daha önceden betona tutturulan ... demir ayaklarını duvar içine almak amacıyla örmüştük. Üstten bir sırayı sökerken ikinci sıra da büyük ölçüde hasar görmüştü. Sökümden sonra bu hasarı giderecek şekilde çalışmamızı tamamladık. ... demir ayakları kesilerek kısaltıldı ve sonraki çalışmalar buna göre yapıldı. Daha sonrasında mutfak bölgesinde de bir genişletme talebi gelmişti. Bunun üzerine ortada bulunan duvarı söküp mutfağı genişletmiştik.

Ayrıca teras katında planlanan odaların çalışma sırasında sayısı arttırılarak değiştirilmişti. Ancak, biz odalar yönünden daha önce duvar örmediğimiz için değişen en son projeye göre çalışmamızı yapıp tamamlamış ve oda sayısını arttırmıştık. Yaptığımız çalışma sırasında davalı şirketten bize bilgisayar çıktısı olan kağıt geliyordu; biz de o kağıtta tasarlanan projeye göre çalışmamızı yapıyorduk. Ben kendi çalışmamı bu şekilde tamamlayıp ayrıldım.

Yaptığım işin bedelini kısmen davalı ... İnşaat...Ltd.Şti.yetkilisi ...beyden aldım. Kalan bakiye alacağımı da alamadım." şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır.

Davacı-karşı davalı tanığı ... 'nın talimat yoluyla ... ....

Asliye Ticaret mahkemesince alınan beyanında " Ben davacı şirketin ve davacı ...' nın finans müdürü olarak çalışıyorum, şirket ...ile ... ...' daki mağazanın ... inşaatı hususunda ... yılı sonunda sözleşme imzaladılar, sözleşme gereği iş ... yılı ... ayında davalı tarafından teslim edilecekti, davalı şirkete inşaat alanını teslim ettikten sonra ... yurt dışına gitti, davalı şirket inşaat yapımına başladı, davalı şirketin sahibi ... ... yılı ... ayında benim yurt dışında ...' nın yanında olduğum bir sırada telefonla beni arayarak harçların olduğunu söyledi, bende telefonu ...' ya verdim,

... ...' dan ... küsür TL civarında bir para talep etmiş, ... muhasebeye talimat verdi ve bu para ...' e ödendi, Mart ayında ... inşaatı bitmişti, belediyeden kontrole gelindiğinde inşaatın projeye aykırı olduğu tespit edilince tutanak tutuldu, ... sözleşmeyi imzaladıktan sonra ... yılı ... ayına kadar ...' daki mağazanın başında kaldı ve Türkiye' ye dönmedi, benim yanımda yurt dışına giderken defalarca ...' e işi kanuna uygun ve düzgün yapmasını söyledi, ... yurt dışından ...' i arayıp belediyenin tuttuğu tutanağı sorunca halledeceğini söylemiş, Haziran ayında ...

Türkiye' ye dönünce savcılıktan çağrı kağıdı geldi, inşaat imar kirliliğine neden olduğundan belediye tarafından ... savcılığa şikayet edilmiş, Savcılık aşamasında inşaatın kaçak yapıldığını, projeye aykırı yapıldığını ... beyle birlikte öğrendik, o zamana kadar ... her işi projeye uygun hale getireceğini beyan ediyordu, ... nin 10.ayında belediyeden yıkım kararı geldi, ... bu esnada bize ben görüşmeye devam ediyorum, yıkamazlar ben halledeceğim,

ruhsatı alıp inşaatı teslim edeceğim dedi belediyenin yıkım ekipleri iş yerine geldiğinde yıkım ekiplerine biz kendi iş yerimizi yıkarız ve başka bir firmayla hem yıkım hem de yeniden inşaat hususunda anlaştık, yeni firma inşaatı bitirip ruhsatı aldı, bilgim ve görgüm bundan ibarettir, diğer tanık ... bizim ... firmasında çalışıyordu ancak işten ayrılmıştır, adresini bilmiyoruz, cep telefonuyla da kendisine ulaşamadım dedi.

Beyanı okundu soruldu, beyanımda sebat ediyorum ." şeklinde beyanda bulunmuştur.

Davacı-karşı davalı tanığı ...'in talimat yoluyla Bakırköy .... Asliye Ticaret mahkemesince alınan beyanında" Ben davacı firmada finans sorumlusu olarak çalışıyordum, davacı ... 'ın yetkilisi olduğu diğer davacı ... ... ile davalı ...

Firması arasında ... yapı işi ile igili olarak sözleşme imzalandığını ben ...beyden duydum, ben çatısı yapılan binanın bir alt katında çalışıyordum, ...Bey sözleşmeyi imzaladıktan sonra yurtdışına gittiğinden , ... yapım işleriyle ben ilgileniyordum, daha doğrusu ...bey aradıkca ona inşaatın gidişi ile ilgili olarak bilgi veriyordum, davalı firma inşaata başladıktan bir süre sonra inşaat belediye tarafından mühürlendi ...Bey bana inşaatın yasalara uygun olması ve düzgün bir şekilde oturmamızı söylüyordu, ben bu durumu davalı firmalara ilettiğimde kendileri bana belediyede adamları olduğunu mühürü kaldırtacaklarını,

... yıkılamayacağını söylüyorlardı ancak benim çalıştığım dönem içerisinde söz konusu ... belediye tarafından yıkılmıştır benim bilgim ve görgüm bundan ibarettir . " şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır.

Mali Müşavir bilirkişi ... ... , inşaat mühendisi ..., ve ...'nün ... tarihli bilirkişi heyet raporunda sonuç olarak; dava dosyası ile davacı şirketin ticari defterleri ve belgeleri üzerinde yapılan incelemelerde, dava konusu olan işlerin projeye uygun hale getirilmesi maliyet bedelinin ... TL olduğu, davalı karşı davacının yapmış olduğu sözleşme dışı ekstra işler bedelinin ... TL+KDV olacağı, davacı şirketin ticari defterlerine ve belgelerine göre, davacı ... ... Şti'nin toplam ... TL tutarında davalı ... ... . Şti'ne ödeme yaptığı, dava konusu olaylarla ilgili olarak ... belediyesine ödenen idari para cezasının toplam ... TL olduğu sonuç ve kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.

... bilirkişi ... ... , ... mühendisi ..., ve ...'nün ... tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda sonuç olarak; dava dosyası ile davacı şirketin ticari defterleri ve belgeleri üzerinde yapılan incelemelerde, TBK'nun 476 ıncı maddesine göre eserin ayıplı olması yüklenicinin açıkça ihtara karşın, iş sahibinin verdiği talimattan doğmuş bulunur ise kurtulabileceği, aksi takdirde sorumlu tutulacağı, olayda davacının vermiş olduğu talimata göre yapıldığı ve yüklenici ihbar yükümlüğünü yerine getirdiği dosya kapsamında kanıtlanmış olmadığından yüklenicinin inşaatın ayıplı olmasından sorumlu olduğu,

dava konusu olan işlerin projeye uygun hale getirilmesi maliyet bedelinin ... TL olduğu, inşaatın yasal olarak yapı kullanım izni alınabilecek duruma getirilmesi için ... sökülerek kotunun ayarlanması, tüm iç duvarların kaldırılması ve iç mekanda tüm mahallerin ve tesisatların sökülmesi gerektiği, yıkım için tespit bilirkişisi tarafından belirlenmiş ...

TL bedelin uygun olduğu, davalı-karşı davacının yapmış olduğu sözleşme dışı ekstra işler bedelinin ... +KDV olacağı, davacı şirketin ticari defterlerine ve belgelerine göre, davacı ... Şti. 'nin toplam ... TL tutarında davalı ... ... Ltd. Şti'ne ödeme yaptığı, dava konusu olaylarla ilgili olarak ... belediyesine ödenen idari para cezasının toplam ... TL olduğu sonuç ve kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.

... bilirkişi ... ..., inşaat mühendisi ..., ve ...'nün ... tarihli bilirkişi heyeti 2. ek raporunda sonuç olarak; taraflar arasında düzenlenmiş olan ... tarihli sözleşmede, .... Maddede müteahhidin sözleşmede yazılı iş takibi ve koordinasyon ücreti olarak 12 ay için toplam ... TL dışında hiçbir ad ve nam altında ücret talep etmeyecek olup, bu ücretin ... TL si ruhsat alındıktan sonra verilecektir.

Şeklinde belirtilmiş, ancak aynı sözleşmenin bir sonraki 6. Maddesinde ise 4708 sayılı yapı denetimi hakkındaki kanun hükümlerine göre plan ve projesine uygun olarak yapılacaktır.

Şeklinde hüküm bulunduğu, dolayısı ile sözleşme şartlarına göre belirtilen bedelin hak edilmesi için yapı Denetimi hakkındaki kanun şartlarında tamamlanması gerektiği değerlendirilerek bu bedelin davalı-karşı davacı tarafından hak edilemeyeceği görüşüğüne varıldığı, ekstra imalatlar konusunda dosyada mevcut .../...

D.İş tespit raporu ve ekinde bulunan CD 'nin incelendiği, tespit bilirkişisi tarafından (elektrik işleri uzmanlık alanları dışında olması sebebi ile değerlendirilememiş olup tespit raporu bedeli alındığı. ) belirlenen imalatların Çevre Şehircilik Birim fiyatları için tariflenen inşaat pozları kontrol edilerek doğru birim fiyat pozları ve bedelleri olduğu görüşüne varıldığı, ayrıca davalı vekilinin itiraz dilekçesinde beyan ettiği gibi ekstra imalatların değerlendirilmesi konusunda ek raporda onaylı proje bulunmaması şeklinde bir değerlendirmenin olmadığı,

aynen ek raporda yazdığı şekli ile ekstra işler konusunda herhangi bir proje-teknik çizim bulunmaması, değerlendirme yapılabilecek teknik bilgi bulunmaması, taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin inşaat işleri konusunda detay ve bilgi vermeye yetecek seviyede olmaması, yapılacak işlerin ve metrajları konusunda herhangi bir bilgi bulunması sebebi ile bedelin ...

TL+KDV olacağı görüşüne katılmaktayım şeklinde olduğu, sonuç olarak raporda düzeltilecek bir husus olmadığının bildirildiği anlaşılmıştır.

... mühendisi ... ..., ... ... mühendisi ... ... ve ... Mühendisi ... ... ... tarihli bilirkişi heyet raporunda sonuç olarak; taraflar arasında yapılan sözleşme incelendiğinde sözleşme kapsamında yapılacak olan imalatların onaylı tadilat projesinde var olan imalatlara uygun kalemler olmadığı, yani sözleşmeye esas iş kapsamında, projesinden farklı imalatların yapılacağının açık olduğu, taraflarca imza altına alınan sözleşme kapsamın ile onaylı projesinden farklı imalatların yapılacağından tarafların haberdar oldukları , görüş ve kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.

... mühendisi ..., .... mühendisi ... ve ...

Mühendisi ... 'ün... tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda sonuç olarak; davacı-karşı davalı beyan ve itirazları açısından değerlendirildiğinde; daha önceki heyet raporunda belirtildiği gibi projeye aykırı imalatların tarafların rızası olmadan yapılmasının imkan dahilinde olmadığı, bu görüşe dosya içindeki malzeme teçhizat listelerinden ve alınan ifadelerden hareketle varıldığı, bu sebeple belediyeye ödenen cezanın tarafların ortak kararları neticesinde ortaya çıktığı kanaatine varıldığı, ekstra işler ile ilgili olarak ....

Asliye Ticaret Mahkemesinin .../...

D.iş tespit dosyası ile dikkate alındığı, dosya içerisinde ekstra işler ile ilgili herhangi bir proje, teknik çizim ve teknik bilgi bulunmaması nedeni ile bu rakamın tam olarak belirlenmesinin mümkün olmadığı, davalı-karşı davacı beyan ve itirazları incelendiğinde; daha önceki heyet raporunda belirtildiği gibi projeye aykırı imalatların tarafların rızası olmadan yapılmasının imkan dahilinde olmadığı, bu görüşe dosya içindeki malzeme teçhizat listelerinden ve alınan ifadelerden hareketle varıldığı,

bu sebeple belediyesine ödenen cezanın tarafların ortak kararları neticesinde ortaya çıktığı, iş takibi ve koordinasyonunun işin bitirilmesi ile sonuçlanacak bir süreç olduğunu, bu bakımdan işin proje ve eklerine uygun olarak sonlandırılamamış olmasının işin bitmediği anlamı taşıdığından ... TL'nin hak edilmediği , ... . tarihli teknik inceleme raporu ve Antalya .... Sulh Hukuk Mahkemesi .../...

D.iş dosyasında sunulan imalatlara yönelik metraj ve krokilerin iddia edilenin aksine net bir hesaplamayı saplayacak nitelikte olmadığı, teknik inceleme raporunda imalatın ölçüleri verilmiş olsa bile, kullanılacak malzemenin cinsi, kalitesi markası gibi borç bedel belirleyici faktörün bilinmediği, bazı imalat kalemlerinin bedelinin özel sipariş ile pazarlık usulü yoluyla belirlenebildiği, bazı kalemler maliyetinin hesaplanmasına esas oluşturacak tanımlardan da yoksun olduğu, imalat kalemlerinden birisi olan ... kullanılabilir hale getirilmesinin teknik açıdan bir hesabının olmadığı,

burada eksiklerin ne olduğunun belirtilmesi gerektiği, eksiklerin giderilmesi için metraj ve kullanılacak malzemenin sınıfı, kalitesi ve ebatları gibi teknik vasıflarının açıkça belirtilmiş olmasının gerektiği, bu gibi belirsizlikler içeren bir imalat şeklinde metraj yapılmasının maliyetini belirlemekte yeterli olmayacağı, bu sebeplerle maliyetin yaklaşık olarak hesaplandığının bildirildiği anlaşılmıştır.

Taraflar arasında davaya konu -... Ltd. Şti ile davalı ... inşaat Ltd. Şti arasında ... tarihinde, yine aynı iş için ... ile davalı ... inşaat Ltd. Şti arasında ... tarihinde- İnşaat Yapım Sözleşmesi yapıldığı, ihtilafsızdır. Eser sözleşmesi tam iki tarafa borç yükleyen bir sözleşmedir. Sözleşmenin kurulması ile birlikte yüklenici, eseri imal etme, iş sahibi ise ücret ödeme borcu altına girmektedir.

Sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 357/III. (TBK 472) maddesinde, "İş devam ettiği sırada, iş sahibinin, verdiği malzemenin veya gösterdiği arsanın kusurlu olduğu anlaşılır yahut imalâtın noktası noktasına muntazaman icrasını tehlikeye koyacak diğer bir hal hadis olursa müteahhit, iş sahibini bundan derhal haberdar etmeye mecbur aksi takdirde bunların neticelerini tahammül etmekle mükelleftir.". 361.

(TBK 476) maddesinde de "Yapılan şeyin kusurlu olması müteahhidin sarahaten beyan eylediği mütalaaya mugayir olarak iş sahibinin verdiği emirlerden neşet etmiş bulunur veya her hangi bir sebeple iş sahibine isnadı kabil olursa, iş sahibi o şeyin kusurlu olmasından mütevellit hakları dermeyan edemez." 361/2. maddesinde de " Eğer iş sahibi kanunen tayin olunan muayene ve ihbarı ihmal ederse zımnen kabul etmiş sayılır." düzenlemelerine yer verilmiştir.

Bu düzenlemelere göre, yüklenici işin devamı sırasında işin kusursuz bir şekilde yapılmasına engel olabilecek bir durumla karşılaşır ve bu durumu yükleniciye ikaz suretiyle ihbar edip, yüklenici buna rağmen işin mevcut haliyle yapılmasını emrederse, yüklenicinin kusur nedeniyle sorumluluğu bulunmaz. Aksi halde, sorumluluk yükleniciye ait olacaktır.

Aynı Kanun'un 362/II. maddesi gereğince iş sahibi kanunen tayin olunan muayene ve ihbarı ihmal ederse eseri zımnen kabul etmiş sayılır. 362/I. maddeye göre de eserin sarahaten veya zımmen kabulünü müteakip yüklenici her türlü mesuliyetten kurtulur. Eserin kabulü ile yüklenici açık ayıplara ilişkin sorumluluktan kurtulur.

Yüklenicinin ayıba karşı tekeffülünün maddi şartlarından birisi de eserdeki ayıbın iş sahibine yükletilememesidir. Bu şart BK.nun 361. maddesinde “Eserdeki ayıp, yüklenicinin açık uyarısına aykırı olarak iş sahibinin işin icrası hususunda verdiği emirlerden kaynaklanır veya iş sahibi ayıba herhangi bir şekilde kendi kusuruyla sebep olursa” denilmek suretiyle hükme bağlanmıştır. İnşa eserinin ayıplı olmasına iş sahibinin “şahsi kusuru” yada “ortak kusuru” neden olmuşsa ayıptan doğan haklar kısmen veya tamamen ortadan kalkabilir (BK.md.361, BK.md.44/I). (Emsal: Yargıtay 15 HD. 29.12.2008 T. 2007/7604 E. 2008/7725 K. Sayılı ilam)

Yüklenici, üstlenmiş olduğu işleri, sorumlu bir meslek adamı olarak fen ve sanat kurallarına uygun olarak yapmayı kabul etmiş olduğundan, kendisine verilen proje ve teknik belgelere göre işi yapmakla, bu proje ve teknik belgelerin işin gereklerine, fen ve sanat kurallarına uygun olduğunu, işte kullanılacak her türlü malzemenin nitelik bakımından yeterliliğini incelemiş kabul etmiş ve bu suretle işin sorumluluğunu üstlenmiş sayılır.

Yüklenici kendisine verilen projelerin, şartnamelerin veya talimatın sözleşme veya ekindeki hükümlere aykırı olduğunu veya fen ve sanat kurallarına uymadığı hususundaki karşı görüşlerini teslim ediliş veya talimat alış tarihinden başlayarak uygun sürede idareye bildirmek zorundadır. Aksi halde itiraz hakkı kalmaz. İddia ve itirazlarına karşın yüklenicinin işi kendi istediği gibi yaptırması halinde bu uygulamadan doğacak sorumluluktan kurtulur.

Sözleşmelerin yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 818 sayılı BK'nın 357/son ve davadan sonra 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı TBK 472/son maddesinde eserin gereği gibi ya da zamanında meydana getirilmesini tehlikeye düşürecek bir durum ortaya çıkarsa yüklenicinin iş sahibine bu durumu hemen bildirmek zorunda olduğu aksi takdirde bunun sonuçlarından sorumlu olcağı kabul edilmiştir.

4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkındaki Kanun'un 2/4-c maddesinde " Yapının, ruhsat ve ekleri ile mevzuata uygun olarak yapılmasını denetlemek". 2/4-e maddesinde "Yapılan tüm denetim hizmetlerine ilişkin belgelerin bir nüshasını ilgili idareye vermek, denetimleri sırasında yapıda kullanılan malzeme ve imalatın teknik şartname ve standartlara aykırı olduklarını belirledikleri takdirde, durumu bir rapor ile ilgili idareye ve il sanayi ve/veya ticaret müdürlüklerine bildirmek.".

2/4-h maddesinde "Yapının ruhsat eki projelerine uygun olarak kısmen veya tamamen bitirildiğine dair ilgili idareye rapor vermek.". 3/2 maddesinde "Yapı denetim kuruluşları öncelikle risk bazlı denetim yapar.

Yapı denetim kuruluşları, denetçi mimar ve mühendisler, proje müellifleri, laboratuvar görevlileri ve yapı müteahhidi ile birlikte yapının ruhsat ve eklerine, fen, sanat ve sağlık kurallarına aykırı, eksik, hatalı ve kusurlu yapılmış olması nedeniyle ortaya çıkan yapı hasarından dolayı yapı sahibi ve ilgili idareye karşı, kusurları oranında sorumludurlar.

Bu sorumluluğun süresi; yapı kullanma izninin alındığı tarihten itibaren, yapının taşıyıcı sisteminden dolayı on beş yıl, taşıyıcı olmayan diğer kısımlarda ise iki yıldır.". 5/3 Maddesinde "İlgili idare; yapı denetimi hizmet sözleşmesinde yer alan hükümlere, yapı sahibinin uymaması halinde yapı tatil tutanağı düzenleyerek inşaatı durdurur, yapı denetim kuruluşunun uymaması halinde ise yapı denetimi komisyonuna bildirimde bulunur." düzenlemelerine yer verilmiştir.

Yine Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği 5/1 maddesinde, yapı denetim kuruluşunun, Kanun'un 2 'nci maddesinde belirtilen görevleri, Kanun ile belirlenmiş süreler içinde, imar planına, fen, sanat ve sağlık kurallarına, standartlara, yürürlükteki mevzuata ve mesleki ahlak kurallarına uygun ve tam olarak yerine getirmek zorunda olduğu 5/4-e maddesinde yapılan her imalatın proje eki mahal listesine uygunluğunu ve yapı sahibi ile yapı müteahhidi arasında akdedilen sözleşmede belirtilen niteliklerde yapılıp yapılmadığını denetleyeceği, 5/4-f maddesinde yazılı ihtarına rağmen ruhsata ve eklerine aykırı iş yapan işçi ve ustanın durumunu tespit ederek yapı müteahhidine bildireceği, bu durum devam ettiği takdirde ilgili idareye yazılı olarak bildirimde bulunacağı belirtilmiştir.

Bu düzenlemelere göre, davalı ... ... uygulama projelerine, ruhsat ve eklerine, fen ve sanat kurallarına aykırı ve eksik, hatalı ve kusurlu yapılması nedeniyle ortaya çıkan yapı hasarlarından dolayı davacı ... sahibine karşı kusuru oranında sorumludur.(Emsal: Yargıtay 15 HD. 30.06.2015 T. 2015/2879 E. Ve 2015/3815 K. Sayılı ilam)

Asıl dava yönünden- Yüklenicinin sorumluluğu;

Yüklenicinin işi, ruhsat ve ekleri ile mevzuata uygun olarak yapmadığı, işin devamı sırasında işin ruhsata uygun bir şekilde yapılmamasının, yapılan işin niteliği (Ruhsata aykırı ... katında mescit, mutfak, büro v.b.

Ek yapıların yapılması) ve işin işverene teslim edildiği halde işveren tarafından herhangi bir ihbarda bulunulmaması, davacı tanığı ...'un "... ... yükseltilmesi ve odalar yapılmasının bedelleri davacı firma tarafından karşılandı ..." beyanı göstermektedir ki imalatın projeye aykırı yapılması davacı işvereni talimatları doğrultusunda yapılmıştır. Yine davalı - karşı davacı tanığı ...'in "... Yaptığım işe ilişkin elimizde bir proje vardı. Ben işi bu projeye göre almıştım.

Ancak ...yetkilisi ... bey projede olmayan bir kısım işleri bizden yapmamızı istedi. Ben projede olmayan işlerin ruhsat alırken sıkıntı yaratabileceğini kendisine söyledim.

O ruhsat almakta sıkıntı olmayacağını ruhsat alma işlerini kendisinin halledeyeceğini bize söyledi. ... bey projede olmayan mutfak, mescit, banyo ve duşlar ile depo yapılmasını istedi...." beyanı ile yüklenicinin aydınlatma yükümlülüğünü yerine getirdiği ve ayrıca projede yer almayan ve sonradan mutfak, mescit, depo vs bölümlerin yapılmış olması yapıyı proje ve mevzuata aykırı hale getireceği herkes tarafından bilinebileceği bir husus olduğu açıktır ve bu nedenle de yüklenicinin kusuru nedeniyle sorumluluğu bulunmadığı kanaatine varılmıştır.

Ayıbın varlığı ihbar şekil koşuluna bağlı olmayıp tanık dahil her türlü delille kanıtlanabildiğinden aynı şekilde aydınlatma yükümlülüğünün yerine getirildiğine dair idda da her türlü delille kanıtlanabilir. Ayrıca yapının davacı iş sahibine teslim edildiği ve buna rağmen zamanında ayıp ihbarında da bulunmadığı, dolayısıyla da eseri ayıplı hali ile kabul ettiği ve dolayısıyla da bu cihetle de yüklenici sorumluluktan kurtulmuştur.

Bu nedenle de davacıların bu yöndeki talebinin reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılmıştır.

Yapı denetim firmasının (... Yapı Denetim Ltd. Şti.) sorumluluğu;

İmalatın projeye uygun hale getirilmesi maliyeti açısından.

Yapı denetim firmalarının asli görevi, yapının, ruhsat ve ekleri ile mevzuata uygun olarak yapılmasını denetlemek; durumu bir rapor ile ilgili idareye bildirmek; yapı sahibi ile yapı müteahhidi arasında akdedilen sözleşmede belirtilen niteliklerde yapılıp yapılmadığını denetlemek, ruhsata ve eklerine aykırı iş yapan işçi ve ustanın durumunu tespit ederek yapı müteahhidine bildirmek ve bu durum devam ettiği takdirde ilgili idareye yazılı olarak bildirimde bulunmaktır.

Ancak davalı ... asli görevlerini yerine getirmediği ve idareye bildirimde bulunmadığı, idareye bildirimde bulunmuş olsaydı yapının eksik yapılması söz konusu olmayabileceği hususları göz önüne alındığında, davalı ... firmasının ortaya çıkan yapı hasarlarından dolayı davacıya karşı sorumlu olduğu açıktır. Bu nedenle de imalatın projeye uygun hale getirilmesi maliyetinden sorumlu olduğunu kanaat getirilmiştir.

İdari Para cezası açısından; davacı arsa sahibi ...'ın Antalya .... Asliye Ceza Mahkemesinin .../... esas sayılı dosyasında yargılandığı ve imar kirliliğine neden olma suçundan açılan kamu davasının düşürülmesine karar verildiği, davacı ... ... iş sahibi olmadığı dolayısıyla da davaya konu idari para cezasından sorumlu tutulamayacağı halde iç hukuk yollarını tüketmeden idari para cezasını ödediği, bu nedenle de davacı ... ... 'ın bu yöndeki talebinin reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılmıştır. Karşı dava yönünden,

Tespit dosyasında yapılan keşif esnasında kaçak olarak yapılan iç mekan oluşumlarının kısmen yıkıldığı ve harici yapılan imalatların kısmen tespit edildiği, ayrıca mahkememizce aldırılan gerekçeli, denetime açık ve hüküm kurmaya el verişli raporda da, imalatlara yönelik metraj ve krokilerin iddia edilenin aksine net bir hesaplamayı saplayacak nitelikte olmadığı, teknik inceleme raporunda imalatın ölçüleri verilmiş olsa bile, kullanılacak malzemenin cinsi, kalitesi markası gibi borç bedel belirleyici faktörün bilinmediği, bazı imalat kalemlerinin bedelinin özel sipariş ile pazarlık usulü yoluyla belirlenebildiği,

bazı kalemler maliyetinin hesaplanmasına esas oluşturacak tanımlardan da yoksun olduğu, imalat kalemlerinden birisi olan ... kullanılabilir hale getirilmesinin teknik açıdan bir hesabının olmadığı, burada eksiklerin ne olduğunun belirtilmesi gerektiği, eksiklerin giderilmesi için metraj ve kullanılacak malzemenin sınıfı, kalitesi ve ebatları gibi teknik vasıflarının açıkça belirtilmiş olmasının gerektiği, bu gibi belirsizlikler içeren bir imalat şeklinde metraj yapılmasının maliyetini belirlemekte yeterli olmayacağı, bu sebeplerle maliyetin yaklaşık olarak ...

TL + KDV olduğu belirtildiği, bu nedenle de ve taleple bağlı kalınarak ... .-TL fazladan yapılan imalatlara ait malzeme ve işçilik bedeline hükmetmek gerekmiştir.

Raporda da belirtildiği gibi, iş takibi ve koordinasyonunun, işin proje ve eklerine uygun olarak sonlandırılıp bitirilmesi ile sonuçlanacak bir süreç olduğu, ancak işin proje ve eklerine uygun olarak sonlandırılamamış olması sebebi ile davacı-karşı davalının ...ya karşı açmış olduğu iş takip ve koordinasyon bedeli yönündeki davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Tüm bu açıklanan nedenlerle ve dosya kapsamına göre: Asıl dava yönünden, Davacı-karşı davalıların , davalı-karşı davacı ... ... . ....LTd. Şti'ne karşı açmış oldukları davanın reddine. Davacı-karşı davalılarının davalı ... Ltd. Şti'ne karşı açmış oldukları davanın Kısmen kabulü ile, İmalatın projeye uygun hale getirilmesi maliyeti olan .... ... TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ...Ltd. Şti'Ne verilmesine.

Karşı dava yönünden, Davalı-karşı davacının davacı-karşı davalı ....Ltd. Şti'ne karşı açmış olduğu fazladan yapılan imalatlara ait malzeme ve işçilik bedeli yönündeki davasının kısmen kabulü ile, ...

TL'nin dava tarihinden işleyecek ticari faizi ile birlikte davacı- karşı davalı ... ...Ltd.ŞTi'nden alınarak , davalı-karşı davacıya verilmesine, Davalı-karşı davacının, davacı-karşı davalının ...ya karşı açmış olduğu iş takip ve koordinasyon bedeli yönündeki davasının reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · E-imzalıdır Hakim ... · E-imzalıdır