Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/358 K.2021/284

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı île davalı arasında teflon tencere tava satışına ilişkin görüşmelerin 2018 yılı ...

Ayında başladığını, davacının ... tencere-tava imalatı yaptığını, karşı tarafın talebi üzerine birim fiyatlar üzerinden satın alınmak istenen mallar için ... tarihli proforma faturanın düzenlenerek davalıya gönderildiğini, yüklenen malların fiyatlarının nasıl hesaplanacağının belirlendiğini, davalının da ... tarihinde ... usd avans ödemesi gönderdiğini, mallar hazır olunca proformadaki malların yükleme günkü kur üzerinden TL’ye çevrilerek faturanın kesilmesinin kararlaştırıldığını, birim fiyat belirlenmesinin dolar kuruna endeksli olduğu,

malların ilk kısmı hazırlandığında davalı yetkilisi ..., davacı yetkilisi ...’i arayarak kurlardaki dengesizlikten dolayı kurun ...’ya sabitlenerek kesilmesini rica ettiğini, davacı şirket yetkilisi de bu teklifi satmış olduğu mallar yönünden kabul ettiğini, aynı tarihlerdeki dolar kurundaki yükselişten dolayı devletçe de mevzuat değişiklikleri yapılarak kararlar alındığını, bunlardan bir tanesinin 32 sayılı TPKK kararın 4.ncü maddesine aşağıdaki g bendinin eklendiğini, ... de yerleşik kişilerin Bakanlıkça belirlenen haller dışında, kendi aralarındaki menkul ve gayrimenkul alım satım,

taşıt ve finansal kiralama dahil her türlü menkul ve gayrimenkul kiralama, leasing ile iş, hizmet ve eş değer sözleşmelerinde sözleşme bedeli ve bu sözleşmelerden kaynaklanan diğer ödeme yükümlülükleri döviz cinsinden veya dövize endeksli olarak kararlaştınlamaz” hükmünün yer aldığını, bu gelişmeler ışığında davacının karşı tarafın kuru ... TL’ymiş gibi kabul edip faturalandırma talebini kabul ettiğini, bunu müteakip davacı tarafından; ... tarih ... TL, ... tarihli ...

TL, ... tarih ... TL, ... tarih ... TL, ... tarihli ... TL ve ... tarih ... TL tutarlı faturaları proformadaki birim fiyatlar üzerinden ürünlerin yükleme günkü döviz kurundan TL’ye çevirerek gerekirken ...

TL kur üzerinden fatura kesildiğini, faturalar ve mallar karşı tarafa iletildikten sonra davalı tarafından herhangi bir itirazın olmadığını, ... tarihinde fatura bedelleri ile ilgili davalı muhasebecisi ... bey ile telefon mutabakatı sağladığını, ilk avans ödemesi olan ... usd nİn ...

TL baz alınarak ....-TL olarak ödemenin yapılmış olduğu konusunda teyitleşildiği ve karşı taraf İle karşılıklı mutabakat sağlandığını, gelen dövizlerin merkez bankası döviz alış kuru baz alınarak TL ye çevrildiğini, faturadaki tüm ürünlerin döviz kuru ...

TL olarak faturalanmasımn karşılıklı kabul edildiğini, karşı tarafın şirket mailinden ... tarih ... saatinde onaylı mutabakat mektubu gönderildiğini, ancak daha sonra davaca ile teyitleşilmeden gönderilen ödemelerin de dolar kurunu merkez bankası dikkate alınmadan...

TL üzerinden revize edilerek kendi hesaplarında kayda aldıkları ... davacıya gönderilen cari hesap ekstresinde görüldüğünü, bunun davacı tarafça kabul edilmediğini, uyuşmazlık olduğu burada fark edildiğini, dolar kuru ... TL fark edilerek kesilen faturalar sonrası ...

TL olarak davacının hesabına ödeme geldiğini, bunun dışındaki ödemelerin döviz olarak geldiğini bu ödemelerin TCMB kollektif döviz kuru baz alınarak TL ye çevirerek karşı tarafın cari hesabına kaydettiğini, davacının karşı taraftan ... tarihli fatura ile davalıdan proforma faturada dolar üzerinden teklif verdiği ve yükleme günkü kur üzerinden ... TLbirim fiyat olarak faturayı ...TL olarak belirleyip kestiğini, bu işlemler sonrası davacının davalıdan ...

TL alacaklı olduğunu, ... tarihli ...TL tutarlı dava konusu alım satım dışında tencere kapağı alım satım anlaşması bulunduğunu, bu anlaşmaya göre faturanın TL kesildiği ve ödemesi ... TL ve ... TL olarak yapıldığıni, bu konuda bir uyuşmazlık olmadığı, Kahramanmaraş ....

Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile ilgili borcun ödenmesi gerektiği aksi halde ticari temerrüt faizinin bu borca işleyeceğinin karşı tarafa bildirildiğini, karşı tarafın borcu kabul etmeyerek Beşiktaş ....

Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile davalının ... tarihli proformada belirtilen ürünlerin satışı için teklif edilen ... usd karşılığı ürün satışı için anlaşıldığını, bu tutarın tamamının dolar olarak ödendiğini, borcu kabul etmediklerini bildirdiklerini, bahsi geçen proforma fatura hukuki niteliği gereği aslında ürünlerin birim fiyatının belirlenmesinde baz alınacağını, yüklenen malların birim fiyatlarının proforma fatura baz alınarak belirlendiğini, normalde yükleme günkü kurdan TL ye çevrilmesi gerekirken davalının talebi üzerine kur ...

TL’ymiş gibi düşünülerek TL ye çevrilip faturalandırıldığını, ilgili faturalara davalının herhangi bir itirazlarının olmadığını, ilgili borcun Türk Lirası borcu olduğunu, teslimatı yapılan malların adeti proforma faturada belirtildiği gibi 3000 tane olmadığını, imalat sürecinde % 5-10 arası ürünlerde adet değişikliğinin olabileceği, o nedenle imalatı yapılan ürünlerin proformada belirtilen ürün sayısına her zaman denk gelmediğini, kimi ürünlerinde 3000 den az üretildiğini,

üretilen ürünlerin bire bir faturalandırıldığını belirterek alım satım sözleşmesinden doğan ve ekte sunulan faturalarda gösterilen emtia bedellerinin eksik ödenen kısmı olan ....-TL'nin ... tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte müvekkiline ödenmesini, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde özetle.

Taraflar arasında karşılıklı mal alım-satımı yapıldığını, davacı tarafın ... tarihli proforma fatura ile ürünlerin birim fiyatlarım ve belirtilen adetlere göre topla fiyatlarım ... dolan olarak bildirdiğini, davalının da ... tarihli proforma fatura ile ürün birim fiyatlarının ve adetlerini ... doları olarak davacı tarafa bildirdiğini, davalının davacıya ... tarihinde ... usd ödeme yaptığını, davalı tarafça proformada belirtilen ürünlerin ... usd nin davacının alacağından mahsup edildiğini ve kalan bakiye tutarı ... usd’nin davacı tarafa eksiksiz olarak Ödendiğini, davacının borcunun TL olduğunu,

profomıada belirtilen miktarlardan farklı miktarlarda mal gönderildiğini, bu sebeple dolar ödemesinin kabul edilmeyeceğini iddia ettiğini, ... tarihli proformada ürünlerin fiyatlarının usd olarak belirlendiğini, ürün miktarının farklı olmasının durumu etkilemeyeceğini, taraflar arasındaki anlaşmanın dolar üzerinden yapıldığının sabit olduğunu, davalının ödemeyi eksiksiz olarak yaptığını, Yargıtay l9.

HD 7.12.16 tarih 2016/559 e. ve 2016/15501 k. sayılı içtihatında faturaların mevzuat gereği Türk Lirası cinsinden düzenlenmiş olması proforma fatura ile yapılan anlaşmanın şartlarının değiştiği anlamına gelmeyeceğini, taraflar arasındaki akti ilişkinin yabancı para cinsinden kurulduğu ve tüm davalının tüm ödemelerinin davacı tarafından yabancı para cinsinden yapıldığını, bu sebeple davalının borcunu eksiksiz İfa ettiğini, davacı tarafa herhangi bir borcunun bulunmadığını, bunun ödeme ve ticari kayıtlarda açıkça anlaşılacağını, Davacının kendi düzenlediği faturalarda döviz kurunu ...

TL olarak kabul ettiğini ve birim fiyatlarını buna göre TL ye çevirdiğini belirttiğini, ancak aynı tarihlerde davalı tarafından akdi ilişkiye uygun olarak dolar üzerinden yapılan ödemelerini ise düşük döviz kuru üzerinden Türk Lirasına çevirdiğini ve cari hesaba bu şekilde kaydettiğini belirttiğini, davacı her ne kadar kur ... TL nin üzerindeyken ... TL üzerinden fatura edildiğini beyan etmiş ise de İddianın aksine kurun ...

TL nin daha altında olduğunu, Davacının dayandığı cari hesap ilişkisinin ... tarihli mutabakat üzerindeki imzanın davalı şirke yetkililerine ait olmadığını, bu sebeple söz konusu mukabakatın hukuken bir geçerliliğinin bulunmadığı belirtilerek, davanın esastan reddini, davacının faiz başlangıç taleplerinin reddine karar verilmesi talep edilmiştir.

Dava: Cari Hesap bakiye alacağından kaynaklanan alacak davasıdır.

Taraflar arasında akdi ilişki ve mal teslimine ilişkin ihtilaf bulunmamaktadır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; emtia bedellerinin (ödemenin döviz cinsinden mi yoksa TL cinsinden mi ödeneceği) ödeme şekli ve davacının bakiye alacağı olup olmadığı hususlarındadır.

Dosya içerisine; davacı vekili tarafından, proforma faturalar , e-faturalar , Kahramanmaraş ... Noterliğinin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi, Beşiktaş .... Noterliğinin ... tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, sevk irsaliyeleri, yargıtay hukuk genel kurulunun 2018/4 esas 2018/80 karar sayılı içtihadı suretleri sunulmuş, mahkememizce davalı tarafın ticari defter ve belgeleri inceletilerek mali müşavir bilirkişiden rapor aldırılmış, davacı tarafın ticari defter ve belgeleri de talimat yoluyla inceletilerek mali müşavir bilirkişiden rapor aldırılmıştır.

Kahramanmaraş ...

Asliye Hukuk Mahkemesince davacı tarafın ticari defter ve belgeleri inceletilmek suretiyle aldırılan mali müşavir bilirkişi ...'ın ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; uyuşmazlığın davacı satış akdinin Türk lirası cinsinden yeniden yapıldığı ve buna göre faturaların düzenlendiğini Türk lirası alacağı olduğunu iddia ettiğini ve davalının ise bunu kabul etmediğini, davacının Türk lirası cinsinden anlaşma ile proforma faturada belirtilen birim fiyatlar üzerinden ...-TL döviz kuru esas alarak satış faturalarını düzenlediğini, uyuşmazlık ve davacını iddia ettiği alacak miktarının ortaya çıkmasına sebep olan nedenin ise;

... tarihinde faturada kurum ...-TL olarak basitlenmesi sonrası kurun tahmin edilen aksine aşağı yönlü hareket etmesi ve her ne kadar daha sonraki tarihlerde davalı döviz ile ödeme yapmış olsa ise de; kur düşüşü sebebi ile davalının ödediği Türk lirası karşılığı daha az olmasından kaynaklandığı, davacının satış akdinin daha sonraki görüşmelerde TL olarak belirlendiği iddialarına ilişkin dava dosyasında ilgili e-

posta yazışmaları ve... tarihinde yapılan mutabakat metninin de karşılıklı mutabakatın TL cinsinden yapıldığı ve yine dava dosyasındaki davalı ... firması tarafından gönderildiği iddia edilen hesap ekstresinde de davalının kuru davacının iddiası gibi döviz kurunu ... TL olarak dikkate aldığı görülmekle, bu delillerin kabulü mahkemenin takdirine ait olmak üzere davacı işletmenin satış akdinin davacının iddiası gibi kabul edilmesi halinde ... TL bakiye alacağının alacağı olacağını, aksi durumda ise davacının davalıdan alacağının amerikan doları olarak hesaplanması gerekeceğini, bu durumda ise davacının davalıdan ....USD alacağının kalmış olacağı görüş ve kanaatinin bildirildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce davalı tarafın ticari defter ve belgeleri inceletilmek suretiyle aldırılan mali müşavir ...'ın ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak.

Davacı ile davalı arasında ticari ilişkinin bulunduğu, davacının bu ticari İlişkiden kaynaklı ....-TL alacağın tahsili talebiyle alacak davası açtığı, Davalı vekili taraflar arasındaki anlaşmanın dolar üzerinden yapıldığının sabit olduğu, davalının ödemeyi eksiksiz olarak yaptığını belirterek, açılan haksız, hukuka aykırı ve kötü niyetli davanın esastan reddi ile davacının faiz başlangıç taleplerinin reddine karar verilmesini talep ettiği, Davacı kayıtları üzerinde inceleme yapan bilirkişi raporunda davalının kuru davacının iddiası gibi ...

TL olarak dikkate aldığının görüldüğü, bu delillerin mahkemenin takdirinde olduğu, davacının iddiasının kabul edilmesi halinde davacının davalıdan bakiye ...

TL alacağının olacağı, aksi durumda Amerikan doları cinsinden hesaplanması halinde ise davacının davalıdan ...usd alacağının kaldığı yönünde rapor tanzim edildiği, Davalının dava konusu dönem olan 2018 ve 2019 yıllanna ilişkin ticari defterlerinin e deftere tabi olduğu, e defter beratlarının usulüne uygun olarak ve yasal suresinde Maliye Bakanlığına gönderildikleri, kayıtların mevzuata uygun olarak tutulduğu,

Tarafların ... tarihinde yaptığı mutabakat mektubu bulunmakla birlikte davalı bu mutabakat mektubundaki imzanın kendisine ait yetkili birisinin imzası olmadığını beyan ettiği, Bu husustaki takdir ve değerlendirmenin mahkemeye ait olduğu, Hem davacının davalıya, hem de davalının davacıya yaptığı satışlarla ilgili karşılıklı verilen proforma faturalarda satış bedelleri iki tarafça da usd olarak belirtildiği, Bu hususa taraflarca yapılan bir itirazın olmadığı, Kesilen faturalarda usd tutarı ve mevzuat gereği TL tutarının belirtildiği, Davalı tarafça davacıya yapılan ödemelerin tamamının da usd bazda yapıldığı,

Davacı kayıtların da göre davacının davalıdan dava konusu edilen tutar olan ... TL alacaklı olduğu, Davalı kayıtlarında ise davalının davacıya ... TL borçlu olduğunun yazılı olduğu, Taraflar arasındaki alım satıma konu proforma faturaların usd bazında olduğu, davacı detayı bir kısım faturaları TCMB belirlenen döviz kuru yerine kur (kur ... TL iken bile) düşükken de ... TL üzerinden kestiği, Davalının davacıya kestiği fatura usd kuru ise ...

TL den değil, o günkü TCMB belirlenen kur olan .. TL üzerinden yapıldığı, Taraflar arasındaki fiyat teklifleri proforma faturalar üzerinde usd olarak belirtildiğinden ve davalının ödemeleri de usd olarak yapıldığından takdir ve değerlendirmesi mahkemeye ait olmak üzere davacının davalıdan takip tarihi İtibariyle ... usd alacağının olduğu, dava tarihi itibariyle bu ... usd nin TL karşılığının ...

TL olduğu, taraflar arasındaki ilişkinin TL bazda olması gerektiği ve mutabakat mektubunun geçerli olduğunun değerlendirilmesi halinde davacının davalıdan dava konusu edilen asıl alacak tutarı olan ... TL alacağının hesaplandığı yönünde görüş ve kanaat bildirildiği anlaşılmıştır.

...-TL tutarlı ödeme dışındaki tüm ödemelerin USD olarak ödendiği ve bu ödemelerin davacı tarafça kabul edilerek ticari defterlere işlendiği, dolar cinsinde yapılan ödemeler, döviz cinsinden kabul edildiğinden artık kur farkından bahsedilemeyeceği, TL bazında ödenen ... TL nin ödeme günündeki kur üzerinden Dolara çevrildiğinde ... Dolar kur farkının oluştuğu, dava tarihi itibariyle bu ... usd nin TL karşılığının ... TL olduğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · E-imzalıdır Hakim ... · E-imzalıdır