Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/772 K.2021/1041

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle. Müvekkil şirkete ait ortaklar pay defterinin zayi olduğunu, ortaklar pay defteri ve diğer gerekli dokümanların şirketin muhasebecisinde saklı tutulmakta olduğunu, ancak müvekkil şirketin yaklaşık bir yıl önce zaruri nedenlerden ötürü muhasebeci değişikliği yapma zorunluluğu doğduğunu, muhasebeciden şirkete ait dokümanların eksiksiz olarak teslim edildiğinin bildirildiğini, ilerleyen zaman içerisinde Antalya ...

Noterliği aracılığıyla ... tarihinde ... Yevmiye numarası ile limited şirket pay devri yapıldığını, yapılan pay devrinin ortaklar pay defterine işlenmesi gerektiği için eski muhasebeciden gelen evraklar içerisinde ortaklar pay defteri arandığında defterin olmadığının fark edildiğini, yapılan aramalara rağmen ortaklar defterinin bulunamadığını belirterek müvekkile ait olan pay defterinin zayi olduğunu gösterir zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava, TTK'nın 82/7. Maddesi gereğince açılmış, saklanması zorunlu olan belgeler hakkında açılan zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

TTK'nın 82/7. maddesine göre, "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğrarsa, tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava HASIMSIZ açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir."

Tacirin, anılan yasa maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan ticari defterlerin ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur. Mücbir nedenlerin ispatı, bunu iddia eden tacire aittir.

İleri sürülen mücbir nedenin dayandığı olayların defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olup olmadığı araştırılmalı ve irade dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması sonucu oluştuğunda mücbir neden kabul edilmelidir.

Dosya kapsamına göre; davacı, ortaklar pay defterinin şirketin eski muhasebecisinde iken kaybolduğunu, bunun muhasebecinin ihmalkarlığından kaynaklandığını belirterek zayi belgesi verilmesi talebinde bulunmuştur.

Tacirin tutmak ve saklamak zoruunda olduğu defter belgelerin zayi olmaması için özen yükümlülüğü olduğu gibi, zayi olayının TTK 82/7 maddesinde sayılan veya benzeri bir olay ( yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık ) sonucu zıyaa uğraması gerekmektedir. Davacı vekili tarafından ileri sürülen iddia, TTK'nın 82/7.maddesinde düzenlenen zayi nedenlerinden değildir.

Ortaklar pay defterinin eski muhasebecide iken kaybedilmesinin doğal afet ya da hırsızlık nedeniyle meydana geldiği de ileri sürülmemiştir. Kaldı ki ziyaa uğradığı belirtilen ortaklar defteri mutad olarak şirket merkezinde bulunması gereken defterlerden olup, muhasebeyle ilgili defterler de değildir. (Benzer şekilde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... Esas, ... Karar, ... Esas, ... Karar sayılı ilamları).

Talep eden şirketin zayi olduğunu iddia ettiği ortaklar pay defterini saklamakta basiretli bir tacir gibi davranmadığı, özenle korumadığı anlaşılmakla sübut bulmayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır. Hakim ... · e-imzalıdır.