Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/640 K.2025/863

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili ... ile davalının bir kolu olarak faaliyet gösteren ve hissedarları aynı olan ... (...) arasında ... tarihinde bir ...

Yetkili Bileti Satış Acenteliği “...” sözleşmesi akdedilmiş, davalı bu şubesi adına yapılan sözleşme kapsamında ... hatlarda bilet satışına başladığını, ayrıca davalı ile ... (...) ... arasında ise ... tarihinde acentelik sözleşmesi imzalanmış ve davalı böylece aralarında ortaklıkta olduğu ... üyesi tüm havayollarının dış hat biletlerinin satışına başladığını, ancak davacının biletlemesini yapmasına rağmen ücretini ödemediği bilet satışları sebebiyle oluşan borçlarından dolayı ... tarihinde ... nezdinde işlemleri durdurulduğunu, ..., ...’i aşkın ülkede ... havayolunu temsil eden kısa adı ile “...” olarak bilinen “...”dir.

Müvekkili Ortaklık, havayollarının oluşturduğu hedefi havayolları ve acenteler arasında yarattığı işbirliği ile sektör ürünlerinin dünyanın her noktasında tüketiciye en uygun şekilde ulaştırılması olan, kar amacı gütmeyen, uygulama ve kararları ile sektöre yön veren bu bağımsız Organizasyonun üyesi olduğunu, ...’dan akreditasyon alan acenteler kendilerine dönemsel ... ... ... ("...") açan üye havayolu şirketlerine ait biletleri zaman zaman doğrudan havayolarının sağladığı sistemler üzerinden, bazı durumlarda ... denen ... ... nin sağladığı terminalleri kullanarak,

kimi zaman da kendi kurdukları sistemleri havayolu sistemlerine entegre ederek doğrudan kendi teknolojilerini kullanarak düzenlemekte, duruma göre doğrudan yolcuya ve/veya havayolları ile bilet düzenlemeyi mümkün kılan bir anlaşması olmayan talep sahibi ... ... tabir edilen ... olmayan diğer seyahat acenteleri adına üye havayollarının biletlerini düzenleyebildiğini, davalı ile müvekkili ortaklık arasındaki acentelik ilişkisi esas olarak yukarıda arz edilen sözleşme tarihinden çok daha eskiye dayandığını,

işbu davanın sadece icra takibine konu borç ile sınırlı olmayan bir zararlar silsilesine sebep olunduğunun ve yıllar içinde kurulan güven ilişkisini nasıl kötüye kullandığını, zira hissedarları, yönetim biçimleri, yolcu portföyleri, kontrolleri ortak olan üç firma aracılığı ile müvekkili ortaklığın uğratıldığı toplam zararı takip tarihi itibariyle ... TL olduğunu, müvekkili ...'nin davalı ...'den ödenmemiş devre boçlarından toplam ...

TL alacağı + faiz ve işlenen miller sebebiyle alacağı bulunduğunu, bu nedenlerle Antalya Genel İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyasına borçlu aleyhine yapılan takibe itiraz eden borçlu/davalının itirazının iptaline, icra takibinin devamına ve borçlu/davalı aleyhine %20’den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

İki tacirin arasındaki borç ilişkisinin varlığı için sözleşme veya fatura düzenlenmesi gerekmekte olup, huzurdaki davada ise davacı ile davalılar arasında herhangi bir sözleşme veya fatura ilişkisinin bulunmadığını, dosyaya müvekkili ile davacı arasında imzalanmış tek bir sözleşme bile sunulmadığını, delil olarak dayanılan belgelerin ise davacının tek taraflı olarak düzenlediği kayıtlardan ibaret olduğu, müvekkillenin borcunun olduğunu gösteren tek bir kaydın bulunmadığı gerçeği ışığında davanın reddi gerektiğini, her ne kadar davacı, delil olarak müvekkiline gönderdiği Bakırköy ...

Noterliği’nin ... tarihli, ... yevmiye numaralı ve ... tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamelerine dayanmakta ise de davacı tarafından gönderilen bu ihtarnamelere karşı müvekkilince verilen cevaplarda davacının müvekkili nezdinde herhangi bir hak ve alacağı bulunmadığı açıkça belirttiğini, davacı ile müvekkili arasında herhangi bir sözleşme olmadığından tarafların yerine getirmek zorunda olduğu herhangi bir edim bulunmadığını, öte yandan müvekkili şirketin usulüne uygun olarak tutulmuş ticari defterleri üzerinde bilirkişilerce yapılacak inceleme neticesinde ortaya çıkacağı üzere, müvekkili davacıya herhangi bir borcu bulunmadığını,

bu sebeple de davanın reddini, ayrıca haksız bir şekilde başlatılan icra takibi neticesinde davacının dava değerinin %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ve cevap vermiştir.

Antalya Genel İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyasının uyaptan incelenmesinde; alacaklının ..., borçlunun ..., toplam alacağın ...-TL olduğu görülmüştür.

Mali Müşavir Bilirkişisi ... ... ... tarihli raporunda özetle; davacı tarafça incelemeye ibraz edilen 2019, 2020 ve 2021 yıllarına ait yasal Defterlere ilişkin raporun “4.2-Ticari Defter Tasdik Bilgileri” bölümünde belirtildiği üzere Tasdikle ilgili Yükümlülüklerinin yasal Süresinde yerine getirildiği ve kendi lehine delil olma özelliğine sahip olduğu, davalı şirket ile ... arasında düzenlenen ve dava dosyasına eklenen sözleşmenin davacı ile doğrudan ticari bir ilişkiden bahsedilemeyeceği, ödemelerin ... aracılığı ile gerçekleştiğinden dolaylı bir ticari ilişkinin mevcut olduğu sonucuna varıldığı,

davacının davalı şirketten takip tarihi itibariyle alacağının bulunup bulunmadığının tespiti yapılmış ve davacı tarafın alacağının, raporun “4.3-Hesap incelemeleri” bölümünde belirtilen ... TL asıl alacağı, ... TL ticari temettü faizi, toplam ... TL (-... TL *...

TL) talep edilebilir alacağı olduğunu, davacı ... 'nın bilet satışı ile davalı ... ve ... arasındaki ticari ilişkinin niteliği bakımından havacılık sektörün özelliği olması ve Biletleme ve tahsilat kurallarının ... ... tarafından tüm dünyada ortak bir şekilde belirlenerek uygulanmakta olduğu, sadece ticari defter incelemesi yoluyla borç-alacak ilişkisinin tespit edilemeyeceği, ... ..., ... ve davalı acente arasındaki üçlü ticari ilişki gereği ...'nın ...

Borçlandırma ve Geri Ödeme Planı raporları ile ... ... acente raporları ile borç-alacak ilişkisinin mahiyetinin tespit edilebileceği rapor edilmiştir.

Mali Müşavir Bilirkişisi ... ... ... tarihli ek raporunda özetle; ilk raporunun sonuç bölümünün değişmesine esas teşkil eden bir durumun mevcut olmadığı rapor edilmiştir. Mali Müşavir Bilirkişisi ... ... ile Sivil Havacılık bilirkişisi ... ...'in ... tarihli raporunda özetle; Dava Harç değerinin ... TL olduğu, davacının ...'lığının yasal defter kayıtlarına göre 2019 yılında davalı ...'den Seyahat Acentelerinin ... (...) aracılığıyla hava yolu yolcu bilet satış bedeline aracılık hizmetleri karşılığı ...-TL alacaklı olduğu, davacı yanın alacağının ... ve ...'dan ayrı ayrı veya müştereken talep edip edemeyeceğinin takdirinin mahkemeye ait olduğu rapor edilmiştir.

Mali Müşavir Bilirkişisi ... ile Sivil Havacılık bilirkişisi ...'in ... tarihli ek raporunda özetle. Davacı ... tarafından davalı ...'ne (...) Bakırköy ... Noterliğinin ... yevmiye numarası ile ... tarihli ihtarname ile “birikmiş ... TL'nin, ihtarnamenin tebellüğünden itibaren 8 gün içinde yapılmasını istediği, alacaklı (iş bu davada Davacı) ... (...) Antalya Genel İcra Dairesinin .../... esas numaralı dosyasında ... tarihli İlamsız Takiplerde Ödeme Emri ile ...

TL Cari Hesap (İstenen: Yıllık Adi Kanuni Faiz), ... TL İşlemiş Faiz olmak üzere toplam alacak ... TL takip tarihinden itibaren fiili ödeme tarihine kadar asıl alacağa işleyecek Yıllık %9 Yasal Faiz ve değişen oranlardaki faiz talep ettiği ve davalı yanın borca itiraz ettiği, ... tarihli Dava Harç değerinin ...

TL olduğu, davacının yasal defter kayıtlarına göre 2019 yılındaki bilet satış tutarları nedeniyle davalı ...'den Seyahat Acentelerinin ... (...) aracılığıyla hava yolu yolcu bilet satış bedeline aracılık hizmetleri karşılığı ... tarihi itibariyle ... TL alacaklı olduğu, ... dava tarihi itibariyle ... TL asıl alacak * ... TL toplam alacağın - ... TL olduğu rapor edilmiştir.

Dava; Antalya Genel İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline ilişkindir.

İİK'nın 67.maddesi uyarınca itirazın iptali davası açmak için, borçlunun itirazının alacaklıya ya da vekiline tebliğinden itibaren 1 yıl içerisinde açılması için hak düşürücü süre öngörülmüştür. Somut davada davalının itirazı davacı vekiline tebliğ edilmemiş olmakla hak düşürücü sürenin işlemeye başlamadığı anlaşıldığından davanın süresinde açıldığı kabul edilerek esastan incelenmesine geçilmiştir.

Davacı ... ile davalı ... şirketinde hissedar olan ... (... ...) arasında ... tarihinde bir ... ... Yetkili Bileti Satış Acenteliği “...” sözleşmesi akdedilmiş, davalı bu şubesi adına yapılan sözleşme kapsamında iç hatlarda bilet satışına başladığı, ayrıca davalı ile ... ... arasında ise ... tarihinde acentelik sözleşmesi imzalandığı ve dış hat uçuşlarının da biletlerinin satışının yapıldığı, dosyada mevcut ... tarihli sözleşmede davalı şirketin imzasının bulunduğu anlaşılmaktadır.

Ticari davalarda, ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerdendir. Yasada delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatı gerektiği düzenlenmiş olduğundan, yasanın ticari defterleri kesin delil olarak düzenlediği açıkça anlaşılmaktadır. Ticari defterler kesin delillerden ise de ancak HMK 222. maddedeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir.

Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2).

Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi (Değişik 28.07.2020T. 7251 Sy.

Kanun-23.madde) yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği, diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılayacağı ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir.

Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4).

Tarafların ticari defterleri üzerinde talimat yolu ile yaptırılan bilirkişi incelemesinde. Davacı ... tarafından davalı ...'ne (... ...) Bakırköy ... Noterliğinin ... yevmiye numarası ile ... tarihli ihtarname ile “birikmiş ... TL'nin, ihtarnamenin tebellüğünden itibaren 8 gün içinde yapılmasını istediği, alacaklı (iş bu davada Davacı) ... (...) Antalya Genel İcra Dairesinin .../... esas numaralı dosyasında ... tarihli İlamsız Takiplerde Ödeme Emri ile ...

TL Cari Hesap (İstenen: Yıllık Adi Kanuni Faiz), ... TL İşlemiş Faiz olmak üzere toplam alacak ... TL takip tarihinden itibaren fiili ödeme tarihine kadar asıl alacağa işleyecek Yıllık %9 Yasal Faiz ve değişen oranlardaki faiz talep ettiği ve davalı yanın borca itiraz ettiği, ... tarihli Dava Harç değerinin ...

TL olduğu, davacının yasal defter kayıtlarına göre 2019 yılındaki bilet satış tutarları nedeniyle davalı ...'den Seyahat Acentelerinin ... (...) aracılığıyla hava yolu yolcu bilet satış bedeline aracılık hizmetleri karşılığı ... tarihi itibariyle ... TL alacaklı olduğu, ... dava tarihi itibariyle ... TL asıl alacak ve işlemiş faiz ... TL toplam alacağın - ... TL olduğu rapor edilmiştir.

Mahkememizce sivil havacılık uzmanı da katılımı ile düzenlenen bu rapora itibar edilmiş ve davacının ... TL asıl alacağı yönünden ve işlemiş faiz alacağı her ne kadar ... TL hesaplanmışsa da davacının takip talebinde faiz talebi ...

TL ve yasal faiz olarak belirtildiğinden taleple bağlılık ilkesi gereğince bu miktar ile faiz türü olarak yasal faize hükmedilmiş, alacak faturaya dayalı olduğundan likit olmakla icra inkar tazminatına da hükmedilmiş, davacının fazlaya ilişkin alacak isteminin reddi ile aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Başkan ... · ¸ e-imzalıdır · Üye ... · ¸ e-imzalıdır · Üye ... · ¸ e-imzalıdır · Katip ... · ¸ e-imzalıdır