Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/543 K.2025/892

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili Şirketin tohum üreticisi olup davalı ile arasında ... tarihli Bayi Satış Sözleşmesi akdedildiğini, taraflar arasındaki Sözleşme ... ile ... tarihleri arasında yürürlükte kaldığını, bayi Satış Sözleşmesi'nin Cari Hesap - Teminat başlıklı 5. maddesi gereği taraflar cari hesap usulü ile faaliyetlerini sürdürdüğünü, ... tarihiyle sözleşmenin son ermesi akabinde müvekkili şirket ile davalı arasındaki cari hesap dikkate alınarak davalıya vade farkı faturası kesildiğini,

ilgili faturaya karşı davalı tarafından birtakım kısmi ödemeler yapılmış ve fakat davalının sözlü taahhütlerine istinaden kendisine gerekli süre tanınmasına rağmen ödemenin tamamı gerçekleştirilmediğini, davalı tarafından bu faturaya istinaden yapılan kısmi ödemeler dilekçe ekinde de sundukları cari hesap ekstresindeki gibi olduğunu, davalıya iyi niyetli şekilde bakiye tutarı ödemesi için oldukça uzun bir süre tanınmışsa da cari hesaptaki bakiye tutar ödenmemiş ve bakiye cari hesap için kesilen vade farkı fatura alacağının tahsil edilemeyen kısmı için taraflar arasında imzalanan Bayi Satış Sözleşmesi 9. Maddesi gereğince,

... tarihinde ... tarihli cari hesap dikkate alınarak icra takibine geçildiğini, Mersin .... İcra Müdürlüğünün ... /... E. sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, işbu takibe davalı haksız ve mesnetsiz olarak ... tarihinde asıl alacak ve ferilerine itiraz etmiş ve bu itiraz akabinde icra takibi durdurulduğunu, İlgili icra dosyasına yapılan itirazın haksız ve mesnetsiz olması nedeniyle itirazın iptalini talep ettiği görülmüştür.

Davalı tarafa usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş, davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin adresi Mersin olduğunu, genel yetki kuralı gereğince işbu davaya bakmaya Mersin Mahkemeleri yetkili olduğunu, itirazın iptali davasının 1 yıllık süre içinde açılması gerektiğini, davacı alacaklı tarafından yapılan icra takibine itirazımız üzerine 1 yıl içinde açılmayan işbu davanın hak düşürücü süre sebebi ile reddi gerektiğini, davacının dava dilekçesinde açıkladığı üzere taraflar arasındaki cari hesap ... tarihinde sona erdiğini, hal böyle olunca varsa davacının bir alacağı bu tarihte muaccel olmuş ve zamanaşımı süresi işlemeye başladığını,

ancak davacı yasal süre içinde dava açmamış olup davanın zamanaşımı sebebi ile reddi gerektiğini, müvekkilinin davacıya bayilik sözleşmesinden,cari hesaptan ve vade farkından kaynaklı borcu bulunmadığını, cari Hesap sebebi ile vade farkı alacağı bulunduğunu iddia eden davacının bunu yazılı belge ile ispat etmesi gerektiğini, davacının alacağını yazılı belge dışında tanık vs gibi delillerle ispat etmesine muafakat etmediklerini, taraflar arasındaki uyuşmazlık vade farkı faturasından kaynakladığını, taraflar arasında vade farkıyla ilgili yazılı bir sözleşme bulunmadığını,

Hal böyle olunca davacının vade farkı talep edebilmesi için taraflar arasında bu konuda teamül halini almış fiili bir uygulamanın bulunup bulunmadığının saptanması gerektiğini, teamülün mevcut olduğunun kabulü için en az iki ya da daha fazla vade farkı faturasının davalı tarafça itirazsız ödenmiş olması gerektiğini bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce Ticaret ve Sanayi Odasından davalının Oda kaydının bulunup bulunmadığı, hangi tarihten itibaren kaydının bulunduğuna, kayıtlı bulunan iştigal konusu mesleğin 21 Mayıs 2016 tarih 29718 sayılı Resmî Gazete'de yayınlanan Esnaf ve Sanatkâr ile Tacir ve Sanayiciyi Belirleme Koordinasyon Kurulunca belirlenen esnaf ve sanatkâr meslek kollarına ilişkin bilgi ve belgeler, Esnaf ve Sanatkarlar Odasından, oda kaydının bulunup bulunmadığının, hangi tarihten itibaren kaydının bulunduğunun,

Kayıtlı bulunan iştigal konusu mesleğin 21 Mayıs 2016 tarih 29718 sayılı Resmî Gazete'de yayınlanan Esnaf ve Sanatkâr ile Tacir ve Sanayiciyi Belirleme Koordinasyon Kurulunca belirlenen esnaf ve sanatkâr meslek kollarına dahil olup olmadığının, ayrı ayrı tespiti ile ilgili kayıtları, Vergi Dairesi Müdürlüğünden davalının Vergi Dairesi kaydının bulunup bulunmadığının, Hangi usulde vergilendirmeye tabi tutulduğuna ilişkin bilgi ve belgeler, 2022 yılına ait vergi beyannamelerinin bir suretinin gönderilerek,

213 sayılı Vergi Usul Kanununun 177 nci maddesinin birinci fıkrasının (1) ve (3) numaralı bentlerinde yer alan nakdi limitlerin yarısını, (2) numaralı bendinde yazılı nakdi limitin tamamını aşıp aşmadığının ayrı ayrı tespiti ile ilgili kayıtlar, tarafların bağlı olduğu Vergi Dairelerine müzekkere yazılarak dava konusu faturaya ilişkin BA/BS formları celbedilmiş incelenmiştir.

Mahkememizce dosya resen seçilecek bir mali müşavir bilirkişiye tevdii edilerek “ibraz edilen defter ve belgeler incelenip HMK 222/2 ve devam maddeleri gereği açılış ve kapanış tasdiklerinin yapılıp yapılmadığı da tespit edilerek, tarafların iddia ve savunmaları da irdelenmek suretiyle dayanak belgeler ile ticari defter ve belgelere göre davacının takip tarihi itibariyle davalıdan talep edebileceği fatura ve cari hesaptan kaynaklı alacak miktarının ne olduğu yönünde” rapor tanzimi istenilmiş bilirkişi ... tarihli raporunu dosyaya sunmuştur.

Mersin .... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılarak, "davalı vekiline meşruhatlı davetiye çıkartılmak suretiyle belirlenen gün ve saatte dava konusu yıllara ilişkin ticari defter ve belgelerini ibraz etmesinin istenilmesine,

ibraz ettiği taktirde dosyanın mali müşavir bilirkişiye tevdi edilerek “ibraz edilen defter ve belgeler incelenip HMK 222/2 ve devam maddeleri gereği açılış ve kapanış tasdiklerinin yapılıp yapılmadığı da tespit edilerek tarafların iddia ve savunmaları da irdelenmek suretiyle dayanak belgeler ile ticari defter ve belgelere göre davacının takip tarihi itibariyle davalıdan talep edebileceği takibe dayanak teşkil eden fatura ve cari hesaptan kaynaklı alacak miktarının ne olduğu yönünde rapor tanzimi" istenilmesine rağmen istenilen hususlar yerine getirilmeyerek davalıya tebligat çıkartılmadan dosya bilirkişiye tevdi edilmiş olup davalının

ticari defterleri incelenmeden bilirkişi tarafından böyle bir görev verilmemesine rağmen davacının ticari defterleri üzerinde inceleme yapılarak rapor tanzim edildiği anlaşıldığından bu defa davalı vekiline meşruhatlı davetiye çıkartılmak suretiyle belirlenen gün ve saatte dava konusu yıllara ilişkin ticari defter ve belgelerini ibraz etmesinin istenilmesine,

ibraz ettiği taktirde dosya daha önceki raporu tanzim eden mali müşavir bilirkişi ... ... ... tevdi edilerek “ibraz edilen defter ve belgeler incelenip HMK 222/2 ve devam maddeleri gereği açılış ve kapanış tasdiklerinin yapılıp yapılmadığı da tespit edilerek tarafların iddia ve savunmaları da irdelenmek suretiyle dayanak belgeler ile ticari defter ve belgelere göre davacının takip tarihi itibariyle davalıdan talep edebileceği takibe dayanak teşkil eden fatura ve cari hesaptan kaynaklı alacak miktarının ne olduğu yönünde” rapor tanziminin istenilmiş bilirkişi ... tarihli raporunu dosyaya sunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflar arasında bir ticari ilişkinin bulunduğu, davacının davalı aleyhine başlattığı ilamsız icra takibinin davalının borca itirazı ile durduğu, davacı tarafça davalının icra takibine vaki itirazının iptali istemiyle eldeki davanın açıldığı, davalı tarafın icra dosyasında borçlu olmadıklarından bahisle asıl borca ve ferilerine itiraz ettiği, davacı tarafın dava konusu döneme ilişkin ticari defter ve belgelerini defter inceleme günü mahkememize ibraz ettiği,

Davacı tarafça ibraz edilen dava konusu döneme ilişkin ticari defter ve belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda mali müşavir bilirkişi tarafından tanzim edilen ... tarihli bilirkişi raporunda davacının ticari defterlerine göre, davacının davalı tarafa mal satılması şeklinde taraflar arasında ticari bir ilişkinin mevcut olduğu, takip/dava konusu alacağın dayanağı olan faturanın davalı tarafa teslim edildiği,

taraflar arasındaki ticari ilişki gereğince dava / takip konusu alacağın dayanağı olarak davalı adına borç kaydedilen faturaya istinaden takip tarihi itibariyle davacının bakiye ... .-TL. tutarında davalı taraftan alacağının kayıtlı olduğu belirtilmiştir. Ticari defterlerin kesin delil niteliğinde olduğu, böylece davalının takibe itirazının haksız olduğu anlaşıldığından davanın kabulü ile Antalya Genel İcra Dairesi'nin ... /...

Esas sayılı icra takip dosyasına davalı tarafça yapılan itirazın asıl alacak yönünden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına ve takip öncesi faiz talebinin reddine, ayrıca dava konusu alacak likit olduğundan davacının icra inkar tazminatı talebinin kabulü ile asıl alacağın %20’si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Yukarıda Açıklanan Nedenlerle ;

1-Davanın KABULÜ İLE,

-Mersin ... . İcra Müdürlüğünün ... /... Esas sayılı icra takip dosyasına davalı tarafça yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, takibin talebi aşmamak üzere aynen devamına,

-Likit olan asıl alacak ... -TL'nin %20 'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

2-Alınması gerekli ... TL harçtan peşin alınan ... TL harç mahsup edilerek bakiye ... TL harcın davalıdan alınarak Hazineye İrad Kaydına,

3-Davacı tarafından peşin yatırılan ... TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-Davacı tarafından iş bu dava dosyasında yapılan tebligat, yazışma ve bilirkişi ücretleri toplamı ... TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5-Davacı taraf kendini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre ... TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan ... TL arabuculuk giderinin, davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,

7-Yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde HMK Gider Avansı Tarifesinin 5/1. maddesi gereğince hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarılması, hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmek suretiyle yatıran tarafa iadesine,

Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen kararın gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/11/2025

Katip ... · ¸ e-imzalıdır Hakim ... · ¸ e-imzalıdır