Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/596 K.2024/145

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kooperatif Yönetim Ve Denetim Kurulu Üyelerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı dava dilekçesinde özetle: Üyesi olduğu, ..., şu andaki ... geçmiş yıllarda kiraladığını, bu barınağı aynı kiralama döneminden sonra üye olmayan kişi ve kuruluşlara da ücreti dahilinde gemi barınma imkanı sağlandığını, bu ... ... yılına kadar üye olarak bütün giderler ve gelirlerde kanuni olarak eşit sorumlu olarak aynı haklara sahip olduklarını, ... yılı itibarı ile ... gemisi ve özel gemi denilerek iki fiyatlama yapıldığını, bu listeye göre tekne boyu 9,90 olan teknesi için üye ücretinin 3.954,52 TL +KDV olduğunu ve bu bedelin koop. hesabına yıllık bedel olarak yatırıldığını,

fakat kooperatif yönetimi bu yıl için 16,488 TL +KDV ücret talep ettiğini, konu ile ilgili yönetim ile yaptığı görüşmede ilgili 1163 Kooperatif Kanunun 23. Maddesine göre “ortaklar bu kanunun kabul ettiği esaslar dahilinde hak ve vecibelerde eşittirler” ve balıkçı barınağı yönetmeliğinin 10 ve 11 maddesine göre “ farklı ücret uygulaması sadece üye olmayan kişi ve kuruluşlardan talep edilir” denilmesine rağmen teknesinin özel tekne olduğu için bu ücret talep edildiği ve tarım kredi müdürlüğünün talebi olduğunu belirtiklerini,

halbuki bu tür su ürünleri koopertiflerine balıkçı olmayan kişiler üye yapılmaz ve üyenin teknesinin balıkçı teknesi olup olmadığı, ne kanunda nede balıkçı yönetmeliğinde herhangi bir madde bulunmadığını, bu nedenle kooperatif yöneticilerinin kanun ve yönetmeliklere uygun olmayan keyfi uygulamaları nedeni ile mağdur olduğunu, bu mağduriyetin giderilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Öncelikle dava ticari nitelikte bir dava olup arabuluculuk görüşmeleri yapılmadan açıldığını, davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesini davacı tarafın iddia ettiği Balıkçı Barınağı Yönetmeliğinin 10 ve 11. Md.lerinde farklı ücret uygulaması sadece üye olmayan kişi ve kuruluşlardan talep edildiği iddiası doğru olmadığını, Balıkçı Barınağı Yönetmeliğindeki 10 ve 11.md.ler farklı hükümler bulunduğunu, Balıkçı Barınağı Yönetmeliğin 9.d Md.de Bakanlıkça tasdik edilen barınma ücreti tarifesine uygun olarak tahakkuk ettirilen bedellerin tahsil edileceği hükmü bulunduğunu,

davacı taraftan farklı bir ücret talep edilmediğini, müvekkili kooperatif tüm üyelerden Tarım İl Müdürlüğünün belirlediği ücret tarifesine göre ücret talep edildiğini, ayrıca müvekkili kooperatifin ... ile imzalamış olduğu kira sözleşmesinde bağlama ücretlerinin ... belirlenebileceği imza altına alınmış olup müvekkili kooperatif belirlenen ücret tarifesini uyguladıklarını, dava dilekçesindeki iddiaları kabul etmediklerini, davanın reddine karar verilmesini cevap ve talep etmiştir.

Davacının ... tarihli dilekçesinde özetle; davalı ..., davaya konu olan ... ücreti tablosundaki III-Balıkçı gemileri dışındaki gemileri barınma ücreti, kategorisindeki talep edilen ücretin reddini talep ettiğini, bu ücretin, kooperatif üyeleri arasında eşit bir şekilde uygulanması gerektiği hususunu savunduğunu, bu nedenle balıkçı barınma ücreti tablosundaki I. balıkçı gemileri ücret kategorisinin uygulanmasını talep ettiğini, kooperatif üyeleri arasında eşitlik ilkesinin korunması amacıyla, dava süresince farklı ücret ve hizmetlerin uygulamasına tedbir konulmasını talep ettiğini,

bu tedbirin kooperatif üyelerine karşı keyfi uygulamalara karşı koruyucu bir önlem olmasını, yargılama sürecinde oluşacak harç, gider ve vekalet ücretleri ile ilgili olarak davalı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 31 inci maddesiyle değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/A maddesinin 1. fıkrası " (1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır." hükmünü içermektedir.

6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 'Dava Şartı Olarak Arabuluculuk' başlıklı 18/A maddesinde ise "(1) İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması, dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine aşağıdaki hükümler uygulanır.

(2) Davacı arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde mahkemece davacıya son tutanağın 1 haftalık kesin süre içerisinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir." şeklindeki yasal düzenlemeye yer verilmiştir.

Dava dilekçesi, talep açıklama dilekçesi ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ... yılına ilişkin olarak davalı kooperatif tarafından istenilen barınak barınma ücreti kadar borçlu olunmadığının tespiti talebine yöneliktir. Keza; davacı, davalı kooperatifin kendisinden istediğini belirttiği tutardan (KDV dahil) davalı kooperatife ödediğini beyan ettiği tutarı (KDV dahil) mahsup ederek dava değerini belirlemiş ve belirlediği miktar üzerinden harcı yatırmıştır. Böylelikle davanın, menfi tespit davası olduğu anlaşılmıştır.

Davacı tarafın davayı açmadan önce arabuluculuk şartını yerine getirmemiştir. Arabuluculuğa ilişkin dava şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından 6102 sayılı TTK'nın 5/a maddesi, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/a-2 maddesi ile HMK'nın 114/2 ve 115. maddeleri uyarınca davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine dair karar verilmiştir. Kendisini vekil ile temsil ettiren davalı kooperatif lehine vekalet ücreti takdir edilirken; ön incelemeye ilişkin olarak bir değerlendirme yapılmadan, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddedilmesinden dolayı A.A.Ü.T ücret tarifesi md. 6 hükmü ile dava değeri göz önünde bulundurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalı Hakim ... · ¸e-imzalı