Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/762 K.2022/498

Mahkememizde görülmekte bulunan Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (İtrazın İptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin ticari hesabından davalı bankaca kesintiler yapıldığını, yapılan kesintinin iadesi için icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, bu nedenlerle dosyanın konusunda uzman bilirkişi incelemesi ile itirazın iptaline, %20 icra inkar tazminatına ve ödeme tarihinden sonra alınan ücretlerin değişen oranlarda avans faizi ile birlikte iadesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle: Davacı ile müvekkili banka arasında Genel Kredi Sözleşmesi imzalanarak Teminatlı Ticari Kredi kullandığını, davacının kullandığı krediyi vade tarihinden önce kapattığını, müvekkili tarafından sözleşmeye ve hukuka uygun olarak erken kapama ücretinin tahsil ettiğini, davacının iddialarının HMK. 119. Maddesi gereğince açık olmadığını, davaya konu masraf davacının bilgi ve onayı dâhilinde tahsil edildiğini, davacının tacir olduğunu, davacının iddialarının dürüstlük kurallarına aykırı olduğunu, davacının faiz talebinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, bu nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava İİK'nun 67. Maddesi gereğince açılan itirazın iptali davasıdır.

Mahkememizce davacıya ait banka kayıtları, icra dosyası celp edilerek dosya arasına alınmıştır.

Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasının celp edilerek incelenmesinde; alacaklı ... tarafından, borçlu QNB ... aleyhine asıl alacak ve işlemiş faiz olmak üzere toplam 3.836,53 TL alacak üzerinden ilamsız icra takibinin başlatıldığı, takip dayanağının "haksız alınan hesap işletim ücreti ve erken ödeme komisyonu" olduğu, ödeme emrinin borçluya 22/09/2022 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğu ve yasal 1 yıllık süre içerisinde eldeki itirazın iptali davasının açıldığı görülmüştür.

İtirazın iptali davası icra takibine sıkı sıkıya bağlı, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir (YHGK.... Karar sayılı ilamı).

Uyuşmazlık davacı tarafın davalı banka nezdindeki ticari hesaplarından hesap işletim ücreti ve erken ödeme komisyonu adı altında yapılan kesintilerin sözleşmeye, içtihatlara ve mevzuata aykırı olup olmadığı, davalı borçlunun itirazlarının haklı olup olmadığına ilişkindir.

Mahkememizce davacı tarafın haksız olarak yapıldığı kesintilerin yerinde olup olmadığının tespiti bankacı bilirkişi tarafından rapor düzenlenmesi hususunda dosyanın bilirkişiye tevdiine karar verilmiş, Bilirkişi ... 06/03/2022 tarihli raporunda " İcra dosyasındaki davacı hesap ekstrelerinde üzerleri boyanan ücret kesintilerinin toplamı BSMV dahil 3.612,02-TL olmakla beraber bunlar arasında gecikme bildirim ücreti ve fiziki POS bakım ücreti kesintileri de bulunmaktadır. Takip ve davada iadesi istenen ücret kalemleri açıkça hesap işletim ücreti ve erken kapama ücreti olarak bildirildiğinden toplamı BSMV dahil 77,61-TL gecikme bildirim ücreti ile pos bakım ücretinin dava konusu olmadığı kanaatine varılmıştır.

Hesap işletim ücretlerinden Mart 2020'de tahsil edilen BSMV dahil 51,32-TL'lik kısmı açıklamalar nedeniyle iadeye konu olamayacağı, Erken kapama komisyonu konusunda ise her ne kadar tahsil edilen komisyon erken kapatılan tutarın %2'sine tekabül etse ve bu oran gerek sözleşmeye gerekse piyasa ortalamalarına uygun olsa da erken kapama tarihi itibariyle artık TCMB 'nin 2020/4 sayılı tebliği yürürlüktedir ve bu tebliğin 11/3 fıkrası hükmü gereği erken kapama tarihinde kalan vadenin 24 ayı aşıp aşmadığı bilgisi doğrultusunda alınan erken kapama komisyonunun işbu tebliğe uygun olup olmadığı kontrol edilmelidir.

Dosyada bu konuda bir bilgi bulunmamaktadır. Tebliğe göre şayet erken kapama tarihinde kalan vade 24 ayı aşıyorsa erken kapama komisyonu zaten %2 olmalıdır ve herhangi bir iade sözkonusu değildir. Ancak kalan vade 24 ay ve aştında ise bu durumda davacıdan tahsil edilmesi gerek erken kapama komisyonu %1 olmalıdır......"şeklinde kanaate varıldığı bildirilmiştir.

Bilirkişi ... 18/05/2022 tarihli raporunda "dava konusu ücretlerden 3.354,41-TL'nin erken kapama komisyonu değil, kredi ara ödeme komisyonu olduğu, söz konusu ücretle ilgili iade talebinin yerinde olmadığı, toplam 180,00-TL kesintinin haklı ücret tahsilatı olarak görelebileceği, nihai takdirin mahkemede olduğu..."şeklinde kanaate varıldığı bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamının incelenmesi neticesinde;

TTK'nun 20. maddesi uyarınca tacir olan bankanın verdiği hizmet karşılığında ücret talep etmesinin mümkün olup, Bankacılık Kanunu'nun 144. maddesi çerçevesinde kredilere uygulanacak faiz oranları ile faiz dışında sağlanacak diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelikleri ve sınırlarının serbestçe belirleneceği belirtilmiştir.

Erken kapama maliyet tutarının hesabı, söz konusu kredinin kullandırım tarihi, kredinin vadesi, kredi tutarı, erken kapama tarihinden kredinin vade bitimine kadar kalan bakiye süresi, kredin erken kapama tutarı, piyasa koşulları ve benzeri bir çok etkene göre yapılmakta olup, her kredinin kapatıldığı tarihteki piyasa koşullarına göre yaratacağı maliyet farklı olduğundan erken kapama halinde her kredi türü için ayrı olarak erken kapama oranı belirlenmektedir.

Bu durumda ticari kredilerde bankalar tarafından alınacak olan masrafların hukukilik denetimi yapılırken öncelikle, kredi sözleşmesiyle belirlenen bir oran olup olmadığı araştırılmalı, olması halinde bu oran üzerinden masraf tahsil edilebileceği kabul edilmeli, sözleşmeyle bir oran belirlenmediğinin tespiti halinde ise, bankanın masraflara ilişkin olarak belirlediği ve ilan ettiği oranlar bulunup bulunmadığı tespit edilmeli, varsa yine bu oran üzerinden masraf tahsil edilebileceği kabul edilmeli,

ilan edilen bir tutar bulunmaması halinde ise tahsil edilen masrafların emsal banka uygulamalarına göre orantılı olup olmadığı değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin yerleşik uygulaması da bu yöndedir (Emsal nitelikteki Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin 15.04.2019 Tarih, 2019/1303 Esas- 2019/2961 Karar sayılı ilamı).

Alınan bilirkişi raporu ve ek raporu doğrultusunda davacıdan ara ödeme komisyonu tahsil edildiği anlaşılmakla; açıklanan gerekçeler doğrultusunda, davacının erken kapama komisyon ücretine ilişkin talebinin reddine karar verilmesi gerekmiştir. Hesap işletim ücreti yönünden de; taraflar arasında imzalanan kredi sözleşmesinin TBK yürürlüğe girdikten sonra düzenlenmiş olmasına, bu kredi sözleşmeleri nedeniyle davalı bankanın davacıdan tahsil ettiği masraf ve komisyon tahsilatlarının sözleşme ile yasal düzenlemelere aykırı bulunmadığının alınan bilirkişi rapor ve ek raporu ile anlaşılmasına göre davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · E imzalı Hakim ... · E imzalı