Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/352 K.2024/606

Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı ile davalının ... tarihinde, ... satış sözleşmesi akdettiğini, sözleşme konusu cihazın ... marka, ... Model Seri No: ..., ... adlı cihaz olduğunu, davalıdan ... tarihli ... fatura numarası ile ...

TL bedel karşılığı satın aldığını, cihazın garanti süresinin ... tarihinde başladığını ve iki yıl olduğunu, ... cihazının kullanma kılavuzunda belirtilen talimatlara uygun kullanıldığını ancak birkaç ay sonra kendi kusuru olmadan cihazın arıza yaptığını, bunun üzerine garanti süresi içinde satıcıya başvuru yaptığını, başvuru sonucu satıcının cihazı teknik servise gönderdiğini, teknik servis tarafından yapılan inceleme sonucu hazırlanan tutanak içeriğinde cihazda sıvı teması tespit edildiği,

kontrol kartının değişmesi gerektiğinin belirtildiğini, cihazın ... cihazı olması sebebiyle içine konulan suyu ... çevirdiği ve ... kolaylaştırdığı düşünüldüğünde kusuru olduğunun belirtilmesinin hakka ve adalete aykırı olduğunu, cihazın bilirkişi tarafından incelenmesini, ... tarihinde ... ...

Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihtarnamesini davalı satıcıya keşide ederek cihazın ayıplı olması nedeniyle satış sözleşmesinden dönme hakkını kullandığını, davalının zararını gidermemesi üzerine ... tarihinde arabulucuya başvurduğunu ancak ... tarihli son tutanak ile anlaşma sağlanamadığını, kusuru olmaksızın arızalanan ve ayıplı olan cihaz sebebiyle uğranılan zararın giderilmemesi üzerine dava açmak zorunda kaldığını ve bu sebeple zararın giderilmesini, bedel iadesine karar verilmesi ile yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... marka, ...

Model Seri No: ..., ... adlı cihazın ... tarihinde eksiksiz ve ayıpsız olarak, ... tanzim tarihli fatura ile davacıya satıldığını, davacıdan kaynaklanan sebeplerle cihazın arıza yapmış olduğunu ve yetkili serviste tamirinin sağlanması için ürünün teslim edildiğini, yapılan inceleme neticesinde teknik servis arıza tutanağında cihazda sıvı teması tespit edildiği ve cihazın motorunun ve kontrol kartının değişmesi gerektiğini, cihazda kullanıcı kusurunun var olduğunun belirtildiğini, meydana gelen arızanın davacıdan kaynaklandığı dolayısıyla garanti kapsamı dışında bulunduğunu,

bu hususun Garanti Belgesi'nin ... maddesinde "malın kullanma kılavuzunda yer alan cihaza özel garanti koşullarına ve hususlara aykırı kullanılmasından kaynaklanan arızalar garanti kapsamı dışındadır" düzenlemesinin bulunduğu, buna karşılık davacının ... tarihli, ... tebliğ tarihli ... Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihtarnamesini keşide ederek sözleşmeden döndüğünü ve bedel iadesi talebinde bulunduğun, akabinde kendisinin Antalya ...

Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile "cihazın kullanıcı hatasından kaynaklı arıza verdiğini" belirtmiş olduğu, cihazda su kullanım miktarının kullanma kılavuzunda belirtilen miktarları aşmaması gerektiği, cihazda bulunan ve arızaya yol açan sıvı temasının cihazın motor ve kontrol kartına sirayet edecek şekilde yoğun nitelikte olduğu ve bu hususta bilirkişi incelemesi yapılmasını, yasal süre içinde ayıp ihbarında bulunulmadığı, TTK m.23/c gereğince "Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir.

Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür.

Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanunu'nun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır" hükmünün bulunduğu, ancak dosya içerisinde ayıp ihbarına dair bilgi bulunmadığı, ihtarname ile ayıp ihbarında bulunulduğu kabul edilmesi ihtimaline binaen bu bildirimin yasal süresi içerisinde yapılıp yapılmadığının araştırılması gerektiği, yasal süre içerisinde herhangi bir ayıp ihbarında bulunulmadığını belirterek, davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ayıp iddiasına dayalı bedel iadesi istemine ilişkindir.

Mahkememizce öncelikle davalı yönünden tacir araştırması yapılmış, davalının da bilanço usulüne tabi tacir sıfatının bulunduğunun tespiti ile mahkememizin görevli olduğu anlaşılmış, esas yönünden yargılamaya devam edilmiştir.

Noterden ilgili ihtarnameler getirtilerek dosyamız rapor aldırılmak üzere bir nitelikli hesaplama uzmanı ile ... cihazlar konusunda uzman bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti ... tarihli raporunda sonuç olarak; "davacının cihazı kullanma kılavuzunda belirtilen sıvı temasına karşı koruma önerisine rağmen gerektiği gibi koruyamadığı, cihazın elektronik kartında sıvı temasını gösterir izler olduğu, cihazın satın alındığı tarihten şikayetin oluştuğu tarihe kadar sorunsuz çalıştığı anlaşıldığından, takdiri sayın Mahkeme'ye ait olmak üzere, cihazın ayıplı mal olmadığı ve ayıplı mal nedeniyle davalı satıcının TBK hükümleri çerçevesinde herhangi bir bedel ödemesinin ve hesaplamasının söz konusu olmadığı" hususunda görüş bildirildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce taraf vekillerinin itirazları doğrultusunda ek rapor hazırlanması için dosyamız bilirkişilere tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti ... tarihli bilirkişi raporunda özetle. "Dava konusu cihazın teknik özellikleri, cihazın sadece dikey damlayan suya karşı korumalı olduğu bunun dışındaki sıvı temaslarına karşı korumasız olduğunu ... kodu ile ifade ettiğinden, ana kartta sıvı teması olayı yaşanmasından ötürü cihaz ayıplı mal olarak kabul edilemez.

Bir önceki bilirkişi raporumuz da belirttiğimiz; davacının cihazı kullanma kılavuzunda belirtilen sıvı temasına karşı koruma önerisine rağmen gerektiği gibi koruyamadığı, cihazın elektronik kartında sıvı temasını gösterir izler olduğu, cihazın satın alındığı tarihten şikayetin oluştuğu tarihe kadar sorunsuz çalıştığı tespitlerimizi tekrar ederiz.

Takdiri sayın Mahkeme'ye ait olmak üzere, cihazın ayıplı mal olmadığı ve ayıplı mal nedeniyle davalı satıcının TBK hükümleri çerçevesinde herhangi bir bedel ödemesinin ve hesaplamasının söz konusu olmadığı" hususunda görüş bildirildiği anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık ticari satım sözleşmesinden kaynaklı, satılan ürünün ayıplı olduğundan bahisle ödenen bedelin iadesi isteminden kaynaklıdır.

TBK'nın 207. Maddesinde satış sözleşmesi düzenlenmiştir. Anılı maddeye göre satış sözleşmesi, satıcının, satılanın zilyetlik ve mülkiyetini alıcıya devretme, alıcının ise buna karşılık bir bedel ödeme borcunu üstlendiği sözleşmedir.

Satış sözleşmelerindeki ayıba ilişkin hukuki düzenleme ise TBK'nın 219. maddesinde yer almaktadır. Düzenlemede “Satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur." denilmektedir.

Ayıba ilişkin sınıflandırma, ayıbın açık ve gizli olmasına göre yapılmaktadır. Açık ayıp hemen ilk bakışta ya da yüzeysel bir muayene ile tespit edilebilen ayıptır. Durumun gerekli kıldığı, muayene ile anlaşılamayan ayıplar, gizli ayıptır. Alıcı gizli ayıpları araştırmakla yükümlü değilse de ayıp meydana çıkar çıkmaz derhal ihbar etmelidir (Domaniç, H.: Türk Ticaret Kanunu Şerhi, C.I, İstanbul 1988, s.155. Yavuz, N.: Ayıplı İfa, 2.b., Ankara 2010, s. 107.

Karakaş, C.F.: Ticari Satımda Ayıp İhbarının Süresi ve Şekli, XXII. Ticaret Hukuku ve Yargıtay Kararları Sempozyumu, Ankar 2006, s.172). Derhal kavramı, halin icabına uygun fazla vakit geçirmeden bildirim olarak anlamak gerekir. Eğer satıcılığı meslek edinmiş kişilerin bilmesi gereken bir ayıp söz konusu ise ya da satıcı ağır kusurlu ise TBK'nın 225. maddesine göre, ayıbın kendisine vaktinde ihbar edilmemiş olduğunu ileri sürerek sorumluluktan kurtulamaz.

Ticari satımlarda muayene ve ihbar külfeti TTK'nın 21/1-c. maddesinde düzenlenmiştir. Bu hükme göre “ Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya bildirmeye mecburdur.

Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde muayene etmeye veya ettirmeye ve bu muayene neticesinde malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için bu durumu bu süre içerisinde satıcıya bildirmeye mecburdur.” Ancak ayıp ihbarının bu süre içinde satıcıya ulaşması şart değildir. Bu süre içinde satıcıya ulaşmasa bile alıcı haklarını korumuş olur.

TTK'nın 21/1-c. maddesinde gizli ayıbın sonradan ortaya çıkması halinde TBK'nın 223. maddesinin uygulanacağı belirtilmiştir. TBK'nın 223. maddesinde ayıbın sonradan ortaya çıkması halinde bildirimin derhal yapılması aksi halde alıcının malı ayıp ile beraber kabul edilmiş sayılacağı düzenlenmiştir.

TBK'nın 227. Maddesine göre; Satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcı, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:

1. Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme.

2. Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme.

3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme.

4. İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme.

Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.

Tüm dosya kapsamının incelenmesi neticesinde somut olayda; davacının ... tarihli fatura ile davalıdan ... marka ... cihazı satın aldığı sabit olup, davacı satılanın ayıplı olmasında bahisle seçimlik haklarından bedel iadesi hakkını kullanmak istediğini ileri sürerek eldeki davayı ikame etmiştir.

Davacı taraf alınan ... cihazında arıza olması üzerine cihazı teknik servise götürmüş, ürünün ... tarihinde servise kabul edildiğini, teknik servis raporunda "cihazda sıvı teması tespit edildi. Cihazın motorunun ve kontrol kartının değişmesi gerekmektedir. ... Euroluk tamir tutarının onaylanması sonrası bakım-onarım çalışmaları başlacayaktır." Şeklinde servis formunun tutulduğu, davacının ... Noterliği'nin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile seçimlik hakkını kullanmak istediğini davalı tarafa ihtar ettiği anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamı ve yukarıda tarihi belirtilen bilirkişi raporu incelendiğinde, davacının cihazı kullanma kılavuzunda belirtilen sıvı temasına karşı koruma önerisine rağmen gerektiği gibi koruyamadığı, cihazın elektronik kartında sıvı temasını gösterir izler olduğu, cihazın satın alındığı tarihten şikayetinin oluştuğu tarihe kadar sorunsuz çalıştığı anlaşıldığından ve ana karttı sıvı teması olayı yaşanmasından ötürü cihazın ayıplı mal olarak kabul edilemeyeceği, üründeki arızanın kullanım kaynaklı olduğu satıcının sorumluluğunun bulunmadığı anlaşıldığından davacının davasının reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza