Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/299 K.2025/97

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... günü saat ... sıralarında davalılardan ...'nın sevk ve idaresinde bulunan .... Tarafından ZMMS ile sigortalı ... plakalı araç, müvekkil şirkete ait ... plakalı araca çarptığını, kazanın gerçekleşmesinin ardından ...

Polis Merkezi Amirliği'nce hazırlanılmış elde edilen güvenlik kamera kayıtları görüntüleri CD inceleme tutanağında belirtildiği üzere davalı sürücünün kırmızı ışık ihlali yaparak müvekkil aracına sol ön kapı kısmından çarptığı ve tam kusurlu olduğu gösterildiğini, kazaya ilişkin tüm evraklar Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı .../... Sor. ve .../...

K. Sayılı dosyasında mevcut olup bu dosyanın da dosyamız arasına alınmasını talep ettiklerini, davalı ... tarafımızla poliçe numarasını dahi paylaşmamış olduklarını, ...).

Aynı zamanda tarafımıza ödeme yapacağını, müvekkilin zararını gidereceğini gerek sözlü gerekse de mesaj yolu ile müvekkile iletmesine rağmen bir dönüş olmadığını, kaza sonrası aracın onarımı davalı ... müvekkillerlele bir araya gelip kaza tespit tutanağı tutamadığından masrafları müvekkilce bizzat kendi tarafından karşılanarak ...'a ait ... ... (... Mah. ... Sk. No:..

Kapı No:.. .../...) isimli serviste yapıldığını, tarafımızca ....'ye de müzekkere yazılarak yaşanan trafik kazası ve sonrasındaki sürece ilişkin ellerinde bulunan evrakların birer suretinin gönderilmesini, müvekkil bu süreçte bakım, onarım, tamir, parça bekleme gibi nedenlerle kullanamamış araçtan mahrum kalması nedeniyle uğradığı zararlar da araç sürücüsü ruhsat sahibi tarafından ödenmediğini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasını talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... tarihli kazaya karıştığı belirtilen ... plakalı araç, ... nezdinde ... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi (Trafik Poliçesi) ile sigortalı bulunmakta olup kaza tarihi itibariyle teminat limiti ...-TL olduğunu, yapılan bütün ödemelerin teminatta düşülmesi gerektiğini, müvekkil şirketin sorumluluğu sigortalısının sorumluluğu ve nihayetinde poliçe teminatı ile sınırlı olduğunu, davacı vekili, müvekkili şirkete kasko sigortalı araçta oluşan hasar bedelinin rücuen tazminini istediğini, mahkemece kusur oranının tespiti açısından makine mühendisi ...'den ... tarihli rapor alındığnıı,

raporda, taraflara ait araçların hangisinin kırmızı ışıkta geçtiğinin kanıtlanması durumuna, trafik ışıklarının her iki sürücüye sinyal ikazları yanması veya kaza anında trafik ışıklarının yanmaması haline göre kusur oranları belirtilmiş, mevcut delillere göre olayın meydana geliş şekli ve kusur durumu hakkında net görüş belirtilmediğini, araçlardan hangisinin kırmızı ışıkta geçtiğine dair trafik kazası tespit tutanağında da bir açıklama bulunmadığını, bu durumda araçların kaza sonrası mevcut durumları ve dosyadaki tüm kanıtlar birlikte değerlendirilerek,

dava konusu olayda tarafların kusur durumunun tespiti açısından Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Kurumu veya İstanbul Teknik Üniversitesi Trafik Kürsüsü'nden rapor alınması gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmediğini, kararın mümeyyiz davalı yararına bozulması gerektiğini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesini talep etmiştir.

Dosya meydana gelen kaza nedeniyle davacının kusur oranının tespiti için Antalya Adli Tıp Kuruluna gönderilmiş, Antalya Adli Tıp Kurulunun ... tarihli raporunda özetle; "Davalı sürücü ...’nın % 100 ( yüzde yüz ) oranında kusurlu, Sürücü ...'in kusursuz olduğu kanaatini bildirir müşterek rapordur." sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Dosya re'sen seçilen sigorta eksperi, makine mühendisi bilirkişisine tevdi ile talep edilebilecek mahrumiyet bedeli hususunda rapor tanzimine karar verilmiş, bilirkişiler tarafından düzenlenen ... tarihli raporda özetle; " Davacının hasar tazminatının ... TL, değer kaybı bedelinin ... TL, araç mahrumiyeti zararının, araç kiralamaktan kaynaklı olarak ... kaza tarihi itibariyle KDV dahil ... TL olduğu tespit edilmiştir." sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Davacı vekili bedel artırım dilekçesi ile talep miktarını artırdıklarını bildirmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davacının aracında meydana gelen değer kaybının ve davacının hasar onarım bedeli ile ikame araç bedeli istemine ilişkindir. Dava dilekçesi ile, davacıya ait araçta ... tarihli trafik kazası sebebiyle oluşan hasar bedelinin (orijinal parça kullanılmamasından ve işçilik ücretinin düşük belirlenmiş olmasından mütevellit) sigorta şirketi tarafından karşılanmayan kısmı ile değer kaybı ve araç mahrumiyet zararının tazmini talep edilmiş, talep miktarı bedel artırım dilekçesi ile artırılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesinde, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı vazedilmiştir.

Somut olayda; davaya konu kazanın, davalı sürücü ...'nın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile istikametine yanan kırmızı ışıkta geçerek kazaya sebebiyet verdiği, bu nedenle davalı ...'nın tam kusurlu olduğu, davalı sigorta şirketine ...'nın sevk ve idaresindeki aracın zorunlu trafik sigortacısı olması hasebiyle husumet yöneltildiği anlaşılmaktadır.

Buna göre, uyuşmazlık, 2918 sayılı KTK ve 6098 sayılı TBK hükümleri ile ZMMS Genel Şartları'nın Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 tarih ve 2019/40E. 2020/40K. sayılı kararı ile 29.12.2022 tarih ve 2021/82E. 2022/167K. sayılı kararı uyarınca TBK'ya aykırı olmayan hükümlerine uygun şekilde çözüme kavuşturulmalıdır.

Davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu tutarın öncelikle belirlenmesi gerekli olup; sigorta şirketi, husule gelen zarardan, 2918 s. KTK'nın 93. ve Karayolları Motorlu Araçlar ZMMS Tarife Uygulama Esasları Hakkında Yönetmelik'in 24. maddesi uyarınca rizikonun gerçekleştiği tarihte sigortaya konu motorlu aracın cinsine göre asgari tutarı belirlenen tarifedeki limitler uyarınca sınırlı sorumludur. Somut olayda; kaza tarihinde yürürlükte bulunan ZMMS poliçe limiti "maddi araç başına" ...-TL olup, sigorta şirketi oluşan zarardan ancak bu miktara kadar sorumludur. i-Hasara ilişkin zarar yönünden:

Davalı sigorta şirketi, hem 6102 sayılı TTK'nın 1459. maddesi hem de kaza tarihi itibariyle yürürlükte bulunan ZMMS Genel Şartları uyarınca, davacıya ait araçta oluşan gerçek zararı tazminle yükümlüdür. Yani, davacı, zarar gören konumunda olup, aracında oluşan gerçek zararın tazmini gereklidir.

Yargıtay (Kapatılan) 17. HD.nin 05.03.2015 tarih ve 24664/3863 sayılı kararında da belirtildiği üzere, aracının eşdeğer parçalarla onarımını kabul etmesi kendisinden beklenemez ve aracının orijinal parça kullanılarak tamiri gerekir.

Yine, Yargıtay (Kapatılan) 17. HD.nin 08.10.2012 tarih ve 6514/10716 sayılı kararı ile 04.04.2016 tarih ve 14700/4229 sayılı kararında ifade edildiği üzere, davacıya ödenecek tazminat belirlenirken, yedek parça tedarikçisi ile sigortacı arasında yapılan anlaşmalar gereği uygulanan iskonto oranı esas alınarak yedek parçaların rayiç değerinde indirim yapılmasına olanak yoktur.

Ayrıca, davacının aracına verilen zararı gidermek için gerekli onarım, parça ve işçilik hizmeti Yargıtay (Kapatılan) 17. HD.nin 08.10.2012 tarih ve 6514/10716 sayılı kararı ile 04.04.2016 tarih ve 14700/4229 sayılı kararında da belirtildiği üzere 3065 sayılı KDV Kanunu kapsamında olup, KDV'ye tabidir. Ezcümle, davacıya ait aracın onarımı için gerekli masrafın, orijinal parça bedelleri esas alınarak ve iskonto uygulanmadan, KDV dahil belirlenmesi gerekir.

Somut olayda; davacıya ait araçta hasar nedeniyle herhangi bir ödeme yapılmadığı görülmekle davacının kaza sebebiyle aracında meydana gelen hasarın parça değişimi ve hasar gören parçaların onarım ve değişim işçiliklerin toplamı KDV dahil ... TL'dir. Davacının bu yöndeki istemi kabul edilmiştir.

ii-Değer kaybı zararı yönünden:

Trafik kazalarından kaynaklı araç değer kayıplarına ilişkin tazminat kapsamının ne olduğu konusunda TBK'daki genel hükümlerde bir açıklık yoktur.

Bu konuda, Yargıtay'ın müstakar hale gelmiş içtihatları bulunmakta olup, yüksek yargı kararlarında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki fark olarak tanımlanmakta ve araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra 2. el satış değerinin tespiti ve arasındaki farkın göz önüne alınması gerektiği yerleşik hale gelmiştir.

Nitekim, Yargıtay 4. HD.nin 25.03.2022 tarih ve 21252/5913 sayılı kanun yararına bozma ilamında da, değer kaybının, işaret edilen bu esaslar dahilinde yapılacak inceleme ile belirlenmesi gerektiği yönünde içtihatta bulunulmuştur.Buradan hareketle; değer kaybının, objektif değer kaybı esasına göre belirlenmesi gerektiği değerlendirilmiş, davacıya ait aracın kaza tarihindeki 2. el piyasa değeri ile kazadan sonraki 2. el piyasa değeri arasındaki farkın, yani (...-TL - ...-TL) ...-TL'nin, davacının gerçek zararı olduğu kabul edilerek sonuca gidilmiştir.

Hal böyle olunca; değer artırım dilekçesi uyarınca davacının bu yöndeki talebinin de kabulü gerekmiştir.

iii-Araç Mahrumiyet Zararı (ikame araç bedeli) yönünden;

Davacının, aracından makul tamir süresi boyunca mahrum kaldığı ve en az araç kira parası kadar zarara uğradığı dosya kapsamından anlaşılmakta olup, bu yöndeki zararın da tazmin edilmesi gereklidir (Bkz: Yargıtay 17.HD.nin 08.12.2016 tarih ve 13531/11340 sk.).

ZMMS Genel Şartlarına göre gerçek zarar kapsamında olmayan ve dolaylı zararlardan kabul edilen araç mahrumiyet zararının davalı sigorta şirketinden talep edilmesi mümkün değildir (Yargıtay 17. HD.nin 19.04.2018 tarih ve 5631/4390 sk.).Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda aracın makul tamir süresinin 20 gün olduğu belirtilmiş ve günlük kira parasının ...-TL olduğu ifade edilmiş olup, davacı araç mahrumiyet zararı ile ilgili olarak ...-TL tazminat talep etmiştir.

Buna göre, davacının bu yöne ilişkin talebi davalı ... bakımından kabul edilmelidir.

Davalı ...'nın kaza tarihinde (TBK m. 117) ve sigorta şirketinin davadan önceki müracaattan 8 iş günü sonrasına tekabül eden ... tarihinde temerrüte düştüğü değerlendirilmiş, sigortalı aracın hususi olduğu gözetilerek belirtilen tarihlerden itibaren yasal faize hükmedilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır