Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/824 K.2026/117

Mahkememizde görülmekte bulunan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkili hakkında Antalya ....

İcra Müdürlüğünün ... /... esas sayılı dosyasıyla çeke dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus takip yolu ile icra takibi başlattığını, icra takibine konu çekin teminat olarak verildiğini ve bedelsiz olduğunu, müvekkilinin nakliyecilik işi yaptığını, ... ... ... ... ... ... yaptığını, davalının kooperatifte üç adet üyeliğinin bulunduğunu, davalı hakkında aidat borçları nedeniyle takipler yürütüldüğünü, davalının bu takiplere itiraz etmediğini ve takiplerin kesinleştiğini, davalının kooperatife borcu olmadığı iddiası ile menfi tespit davası açtığını, yapılan yargılama sonunda Antalya ....

Asliye Ticaret Mahkemesinin ... /... Esasında kayıtlı dava dosyasında davalının açtığı menfi tespit davasının reddine karar verildiğini, bu dava dosyasının Yargıtay'dan dönmediğini, müvekkili ile davalı arasında akaryakıt alımına ilişkin ticari ilişkinin devam ettiğini, müvekkilinin davalıya ... TL borcunun kaldığının anlaşıldığını, davalıya ...

TL bedelli şahsi çeki verdiğini, çek bedelinin elden ödendiğini, davalının çek bedeli ödenmesine rağmen çeki iade etmediğini, daha sonra ticari ilişkinin devam ettiğini, davacı ile davalının ... tarihinde yeniden hesap gördüklerini, müvekkilinin bu kez borcuna karşılık ...

TL tutarlı çeki davalıya verdiğini, ikinci çekin ödenmemesi üzerine davalının müvekkili hakkında takip yürüttüğünü, takip konusu borcun bir kısmının müvekkilinin oğulları, bir kısmının yakınlarına ait kredi kartı ile ödendiğini, davalı ile müvekkilinin başkanı olduğu kooperatif arasındaki dava devam ederken davalının esasen borcu ödenmiş olan Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... /...

Esas sayılı dosyasından takibe devam ettiğini, davalının müvekkilinden kooperatife olan borcunun hukuksuz olarak silinmesini istediğini, takibe bu nedenle devam ettiğini, takibe dayanak çek bedelinin ödendiğini ileri sürerek, Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... /... Esas sayılı takip dosyası ve dayanağı çeke ilişkin müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde özetle; dava konusu çekin kambiyo senedi niteliğinde olduğunu, icra takibine konu edildiğini ve takibin kesinleştiğini, takibe konu çekin teminat çeki olduğunun ileri sürüldüğünü, bunu davacının yazılı belge ile ispatlamak zorunda olduğunu, müvekkilinin petrol istasyonu işlettiğini, bu istasyondan akaryakıt aldığını, alınmış ve alınacak olan akaryakıta ilişkin ...

TL bedelli teminat senedi düzenlediğini, ilerleyen zamanlarda hesap görülerek ... TL ve ... TL olmak üzere ayrı ayrı iki çek verdiğini her iki çek ile birlikte ... TL teminat senedinin müvekkilinde olduğunu, bu çeklerden ...

TL bedelli çeki elden ödediğini iddia ettiğini, çek bedelinin davacı tarafından ödendiğine ilişkin beyanı kabul etmediklerini, müvekkilinin aylık cirosu 2-3 milyonu bulan ve her banka ile sözleşmeli çalışan ciddi bir işyeri sahibi olduğunu, kooperatifle aralarındaki davanın davaya konu çek ile hiçbir ilgisinin olmadığını, dava konusu çekin kambiyo senedi olmasından mütevellit kayıtsız şartsız borç ikrarı içerdiğini, davanın niteliği itibari ile tanıkla ispatının mümkün olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Dava öncelikle, .../... Esas sayılı dosyasında açılmış, mahkememizce yapılan yargılama sonunda özetle; Davanın reddine, davalı tarafın tazminat talebinin kabulü ile dava konusu çek bedeli olan ... TL'nin %20'sine tekabül eden .... TL tazminatın davacıdan tahsil edilerek davalıya verilmesine karar verilmiştir.

Mahkememizden kaldırma kararı üzerine verilen ... tarih ve ... /... Esas - ... /... Karar sayılı ilamı Antalya BAM .. . Hukuk Dairesinin ... tarih ve ... /... Esas - ... /... Karar sayılı ilamı ile kaldırılmakla mahkememiz yukarıdaki esasına kaydedilmiştir.

Antalya ... İcra Dairesinin ... /... Esas sayılı dosyası sureti dosyamız arasına alınmıştır.

Antalya CBS ... /... sayılı dosyası dosyamız arasına alınmıştır.

Antalya Ticaret ve Sanayi Odasına, Antalya Esnaf ve Sanatkarlar Odasına, Düden Vergi Dairesi Başkanlığına yazılan müzekkerelere cevap verilmiştir.

Mahkememizce konusunda uzman bilirkişiden rapor aldırılmış ve rapor mahkememizce serbestçe değerlendirilmiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, takip konusu çekin ödendiği iddiasıyla açılmış menfi tespit davasıdır.

Mahkememizce kaldırma ilamı doğrultusunda, kooperatif ticari defter ve belgeleri incelenerek kooperatif kayıtlarında bu tutarda bir ödemenin olmadığı ve dolayısıyla teminat şartının gerçekleşmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, istinaf merci tarafından bu kez davacının nihayetinde borcu sona erdiren ödeme savunması irdelenmeksizin varılan sonuç isabetsiz olduğu gerekçesiyle kararın yeniden kaldırılmasına karar verilmiştir.

İddianın ileri sürülüş biçimine göre talep bölünemeyeceğinden davaya esas takip dosyasında ferilerle birlikte istenilen toplam ... TL alacak üzerinden eksik harcın tamamlanması için davacı tarafa usulüne uygun süre verilmiş ve harç ikmal edilmiştir.

Davacı, davayı açarken çekin gerek oğluna gerekse yakınlarına ait kredi kartıyla tamamen ödendiğini iddia etmektedir. Mahkememizce borcu sona erdiren bu iddia ile ilgili olarak davacı vekilinden ödemeye ilişkin delillerini ibraz etmek için süre verilmiştir. Ayrıca davacının delil olarak davalı defterlerine de dayandığı göz önüne alınarak, davalının tacir olup olmadığı araştırılmış ve davalının tacir olduğu anlaşıldığından ticari defterlerinin incelenmesi, çekin davalı kayıtlarında ne şekilde yer aldığı, karşılığının ödenip ödenmediği hususunda rapor alınmış ve bilirkişi raporuyla davalının defterlerinin imha edildiği gerekçesiyle incelenemediğini, dava konusu borcun ödenmesine dair kayıt bulunmadığı hususu belirtilmiştir.

Taraflar arasında davalının bilgisi olmaksızın yapılan ses kaydının hukuka aykırı delil olması sebebiyle önceki karar gibi dikkate alınmamıştır.

Davacı tarafa ödeme iddiasına ilişkin yemin delili hatırlatılmış ve davacı taraf yemin deliline dayanacaklarını beyan edip yemin metni sunmuşlardır. Davalıya yemin davetiyesi tebliğ edilmiştir. Davalı taraf yemini eda etmiş ve yemininde ısrar etmiştir. Tüm dosya kapsamı, bölge adliye mahkemesi ilamı, bilirkişi raporu, teminat şartının gerçekleşmediği ve ödeme iddiasının ispatlanamadığının anlaşılması karşısında, davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

2004 sayılı İİK madde 72/4 uyarınca. Dava alacaklı lehine neticelenirse ihtiyati tedbir kararı kalkar. Buna dair hükmün kesinleşmesi halinde alacaklı ihtiyati tedbir dolayısıyla alacağını geç almış bulunmaktan doğan zararlarını gösterilen teminattan alır. Alacaklının uğradığı zarar aynı davada takdir olunarak karara bağlanır. Bu zarar herhalde yüzde yirmiden aşağı tayin edilemez.

Menfi tespit davasının reddine karar veren mahkemenin, borçluyu tazminata mahkum edebilmesi için, alacaklının borçluya karşı bir icra takibi yapmış olması ve borçlunun bu icra takibini durdurması ( İİK madde 72/2) veya icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi ( madde 72/3.c.2) için ihtiyati tedbir kararı almış ve bu tedbir kararının uygulanmış olması gerekir. ( Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, s. 377) Davalı tarafın tazminat talebi hakkında mahkememizce yapılan değerlendirme sonucunda ise;

gerek yukarıda anılan yasal düzenleme, gerekse yapılan açıklamalar ışığında, davacı tarafın talebi üzerine mahkememizce İİK madde 72/3 uyarınca, icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verildiği ve bu yönde icra dosyasına bildirimde bulunulduğu anlaşılmakla davalı tarafın talep ettiği tazminatın şartlarının oluştuğu kanaatine varılmakla, dava konusu çek bedelinin % 20'si oranında tazminatın davacıdan alınarak davalıya ödenmesine karar verilmiştir.

Katip ... · E-imzalı Hakim ... · E-imzalı