Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/314 K.2026/30

Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin reklam sektöründe faaliyet gösteren bir firma olduğunu, davalı tarafın bir kısım siparişlerinin, müvekkili firma tarafından davalıya eksiksiz teslim edildiğini, verilen bu hizmet bedeli için davalıya düzenlenen faturalar ve teslim edilen mallara rağmen davalının kısmi ödeme yaptığını, müvekkilinin toplam ...

TL bakiye alacağının bulunduğunu, tüm girişimlere rağmen alacakların tahsil edilmemesi üzerine davalı aleyhine alacakların tahsili için Antalya Genel İcra Dairesinin ... /...

Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının takibe itirazı üzerine takibin durdurulduğunu belirterek davanın kabulü ile itirazın iptaline, takibin devamına, davalının icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet alacağının davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddia ettiği faturaların hangi hizmete karşılık düzenlendiğinin belirsiz olduğunu, kaldı ki müvekkili şirketle arasında bir işin yapılmasına yönelik bir sözleşme de bulunmamakta olup davacının iddiasını ispat yükü bulunduğunu, bunun yanında davacı tarafından işin bedelinin ne kadar olduğu,

ne kadar ödeme yapıldığının belirtilmediğini, ayrıca dava konusu faturaların müvekkiline gönderilmemiş olup müvekkilinin haberdar olmadığını, kabul etmedikleri faturalardan icra dosyası ile öğrendiklerini, bu nedenle icra takibine itiraz ettiklerini, davacının kötü niyetli olarak davayı ikame ettiğini, tüm bu nedenlerle açılan haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, davacının kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Antalya Genel İcra Dairesinin ... /... Esas sayılı dosyası sureti dosyamız arasına alınmıştır. İlgili vergi dairesine yazılan müzekkereye cevap verilmiştir. Mahkememizce konusunda bankacı bilirkişiden rapor aldırılmış ve rapor mahkememizce serbestçe değerlendirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, Antalya Genel İcra Dairesi'nin ... /... Esas sayılı dosyasına istinaden davalının itirazı nedeniyle İİK 'nın 67. Maddesi gereği itirazın iptali ve icra inkar istemine ilişkindir.

Dava konusu Antalya Genel İcra Dairesi'nin ... /... Esas sayılı dosyası uyap sistem üzerinden celbedilerek dosyamız arasına alınmıştır.

Davacının dava şartı arabuluculuk başvuru koşulunu yerine getirdiği görülmüştür.

Antalya Genel İcra Dairesi'nin ... /... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; alacaklının davacı, borçlunun ise davalı olduğu, ... TL fatura alacağı ve ... TL işlemiş faiz alacağının tahsili talebi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya tebliğ edilip, davalı borçlu vekilinin süresinde takibe itirazı nedeniyle takibin durdurulmasına karar verildiği, İİK'nun 67/1 maddesi gereği yasal 1 yıllık süre içerisinde itirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce taraflara ticari defter ve belgelerini sunmamaları için süre verilmiş, tarafların ticari defterlerini ibrazı üzerine mali müşavir bilirkişi aracılığı ile defterlerin incelenmesine karar verilmiştir.

Bilirkişi ... tarihli raporunda özetle; "davacı ve davalı tarafların ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, ticari defterlerin delil niteliğinde olduğu, davacının kayıtlarına göre davalıdan ... TL alacaklı olduğu, takip konusu faturanın da bu alacak kalemi içerisinde yer aldığı, davalının kayıtlarına göre davalının davacı tarafa ... TL borçlu gözüktüğü ve takip konusu faturanın da bu borç kalemi içerisinde yer aldığı, sonuç olarak dava ve takip konusu ... TL bedelli faturanın davacı ve davalı tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, ... TL işlemiş faiz talebinde bulunulsa da, dosya kapsamında takip öncesi temerrüde ilişkin herhangi bir belgenin yer almadığı..." hususlarında görüş bildirdiği anlaşılmıştır.

Fatura tek başına bir sözleşme olmayıp akdin ifasını gösteren bir belge niteliğindedir. Faturaya dayalı bir borcun varlığı öncelikle temel borç ilişkisinin varlığına bağlıdır. Faturayı tanzim eden ve tanzim alan arasında böyle bir borç ilişkisinin bulunmadığı hallerde faturanın hukuki sonuç doğurması da söz konusu olmayacaktır.

TTK'nın 21/2.maddesine göre, bir faturayı alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde fatura içeriği hakkında itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır (Yargıtay 19.Hukuk Dairesinin 03/03/2016 tarih ve 2015/18039 Esas, 2016/3759 Karar sayılı kararı).

Kural olarak sözleşmeye konu mal veya hizmeti sözleşmeye uygun olarak yapıp teslim ettiğini ispat külfeti davacıya aittir.

Ticari davalarda yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerdendir. Yasa'da delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatı gerektiği düzenlenmiş olduğundan, yasanın ticari defterleri kesin delil olarak düzenlediği açıkça anlaşılmaktadır.

6100 sayılı HMK'nın 222.

Maddesi "(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için,

diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

(Ek cümle:22/7/2020-7251/23 md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.

(5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır." şeklindedir.

Davalı şirketin BA formalarında da faturaların kaydedilmesi halinde, içeriği kabul edildiği gibi resmi kuruma bildirilen beyannamenin delil niteliğini de haiz olduğu sabittir. BA/BS formları resmi makama bildirilen belge olup delil niteliğini haizdir. Takibe veya davaya konu faturaların davalı ticari defterlerinde kayıtlı olması halinde veya davalının bağlı olduğu Vergi Dairesi BA formları ile bildirilmiş olması halinde fatura içeriği malların davalıya teslim edildiğinin kabulü gerekir. (Y.19. HD. 2015/12329 Esas-2016/6138 Karar ve 2014/11846 Esas ve 15110 Karar sayılı ilamları da bu yöndedir.)

Yukarıda yapılan açıklamalardan sonra tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde; Davacı tarafından davalıya hizmet yapılarak takibe konu faturaların düzenlendiği, icra takibinin ise asıl alacak olarak ... TL ve işlemiş faiz olarak ... TL üzerinden başlatıldığı ve bu tutarın ödenmediğinin iddia edildiği anlaşılmıştır.

Davacı tarafından faturaya dayalı takip başlatıldığı, mahkememizce de alınan bilirkişi raporu doğrultusunda dava konusu faturaların tarafların defterlerinde kayıtlı olduğu ve davalının ilgili faturaya ilişkin ödeme yapmadığı, iade faturası düzenlenmediği, faturanın her iki tarafın da defter kayıtlarında yer aldığı, defter kayıtlarının birbirleri ile uyumlu olduğu ve her iki tarafın ticari defterlerine göre ... TL alacaklı olduğu anlaşılmaktadır. Tarafların uyumlu ticari defter kayıtlarına göre, davacı tarafından fatura konusu malın teslim edildiği ve bedelinin ödenmediği kanaatine varılarak davalı taraftan ... TL alacağı bulunduğu başlatılan takibe yapılan itirazın iptaline karar vermek gerekmiştir.

Davacı tarafın talep ettiği icra inkar tazminatı yönünden yapılan değerlendirmede: Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 20.06.2016 tarih 2016/2941 esas, 2016/10949 karar sayılı ilamında, "Dava konusu icra takibine konu alacak faturaya dayanmaktadır. Dolayısıyla alacak likit, bir başka deyişle bilinebilir, belirlenebilir bir alacaktır. Mahkemece bu husus gözetilerek davacı yararına İİK.nun 67/2 maddesi uyarınca icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiği..." şeklinde belirtildiği üzere, hükmolunan alacağın %20'si oranında davacının inkar tazminatı talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir. Tüm bu nedenlerle aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Davacı tarafın talep ettiği işlemiş faiz yönünden yapılan değerlendirmede; bu konuda yapılacak değerlendirme temerrüt halinin gerçekleşip gerçekleşmediği noktasında toplanmakta olup, hukuki değerlendirme olduğundan ayrıca bilirkişi raporu alınmamıştır. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 117. (mülga 818 sayılı BK'nın 101/I. md.) maddesine göre sözleşme ilişkisinden kaynaklanan alacaklara temerrüt faizi yürütülebilmesi için alacağın muaccel olması yeterli olmayıp, borçlunun ihtarla temerrüde düşürülmesi gerekir. Ya da aynı maddenin ikinci bendi uyarınca taraflarca ödeme tarihinin kesin olarak belirlenmesi gerekir.

Dosyada takip tarihinden önce davalının temerrüde düşürüldüğüne dair herhangi bir ihtara rastlanmamıştır. Faturada vade tarihi de belirlenmemiştir. Davacı tarafından icra takibinden önce davalı temerrüde düşürülmediğinden, davacı icra takibinden önceki dönem için birikmiş faiz isteyemeyecek, ancak icra takip tarihinden yapılan ödeme tarihine kadarki süre için faiz isteyebilecektir. Açıklanan gerekçe ile davacı tarafça takip öncesi davalı taraf temerrüte düşürülmediğinden talebin bu yönden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · E-imzalı Hakim ... · E-imzalı