Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/210 K.2019/191

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesiyle; müvekkili tarafından İstanbul Esenler ilçesi, ... bünyesinde işletilmekte olan kantinde 18/04/2017 tarihinde satışa sunulan ürünlerin muhafazası için davalı şirket tarafından tahsis edilmiş dolaptan kaynaklanan yangın meydana geldiğini, yangının .... giydirmeli dondurma dolabının kablo bağlantı yerlerinde ark oluşması sonucu oluştuğunu, durumun gerek itfaiye yetkilileri tarafından düzenlenen rapor, gerekse Bakırköy ...

Sulh Hukuk Mahkemesinin.... D.İş sayılı dosyası ile davacı şirketin vekilleri aracılığı ile yapılan incelemeler ile de tespit ve teyit edildiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000,00 TL maddi 10.000,00 TL manevi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren uygulanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesiyle; dava dilekçesinde yangının ..... Dondurma markası ile faaliyet gösteren müvekkil şirketin giydirmeli dondurma dolabından kaynaklandığın iddia edildiğini, bu hususu kabul etmediklerini, buzdolabından kaynaklanan bir yanma durumu söz konusu olacaksa bile gözle görülmeyen yerlerde zamanla olabilecek hadisenin mevcut olduğunu, buna göre müvekkili şirketin kontrolünde olmayan, olağan hayatın akışı içerisinde mümkün bulunan bir durumdan söz edildiğini, müvekkili şirket yönünden kaçınılmazlık ifade eden bir durumun söz konusu olduğunu, yangının oluşumunda davacının ağır kusurunun bulunduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce yaptırılan araştırmalara göre davacının okul kantini işlettiği ve tacir olmadığı tespit edilmiştir.

Dava, maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Ticari davaları, mutlak ticari davalar, nisbi ticari davalar, yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç grupta toplamak mümkündür.

Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu gruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.

Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi, hem de iki tarafın tacir olması gereklidir.

Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira.

Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

Üçüncü grup ticari davalar ise, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.

Somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davacının işlettiği işyerinde çıkan yangın sonucunda oluşan hasar nedeniyle davacının maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olduğu, davanın TTK.'nın 4. maddesinde sayılan ve atıf yapılan hususlardan kaynaklanmayıp haksız fiile ilişkin olduğu, davacının tacir olmadığı gibi tacir olarak kabulünün de mümkün olmadığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle ticari olmayan işbu davada görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesi olup, asliye hukuk mahkemesi ile ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki TTK.nn 5/3.maddesi uyarınca görev ilişkisidir. Göreve ilişkin usul kuralları ise dava şartıdır. Bu itibarla davanın dava şartı yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... Hakim ...