Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/315 K.2025/391

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Şirket merkez adresinin ... Mah. ... Sok. No:9/4 Tuzla / İstanbul adresi olduğunu ve bu adreste gerçekleşen su baskınında işyerinde bulunan 2018 Alış Satış Faturaları, 2018 yılı Yemiye, Kebir ve Envanter Defteri, olmak üzere bir kısım ticari belgeler zayi olduğunu bu nedenlerle tarafına zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ

Dava, TTK'nın 82.maddesine dayalı zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde düzenleme yapılmakla, tacirlere ticari defter ve kayıtlarını saklama ve ibrazı hususunda zorunluluk getirilmiştir.

Bu madde hükmüne göre tacirin saklamakla mükellef olduğu defter ve belgeler, yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle kanuni saklama süresi içerisinde zayi olursa, tacir 30 günlük süre içerisinde bu hususta mahkemeye başvurarak kendisine belge verilmesini talep edebilir. Maddede yer alan “gibi” sözcüğü açıklanan olayların sınırlı sayılı olmadığını göstermektedir. Tacirin belgelerini muhafazada gerekli dikkat ve özeni göstermesi gerektiği gibi, olayın şüpheden uzak bir şekilde meydana geldiğine mahkemenin kesin kanaat getirmesi de gerekmektedir.

Her ne kadar davacı mahkememize açmış olduğu dava ile dava dilekçesinde belirttiği belgelere ilişkin zayi belgesi talep etmiş ise de; 6102 sayılı Kanun'un 82. Maddesinin 7. Fıkrası uyarınca tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgelere ilişkin zayi belgesi verilmesi davasında yetkili ve görevli mahkeme ticari işletmenin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesidir.

Dosya arasına alınan İTO kayıtları ve davacı şirkete ait TTSG ilanlarına göre davaya konu davacı şirketin adresinin Tuzla - İstanbul olduğu ve Mahkememiz yargı alanı dışında olduğu, bu duruma göre de yetkili mahkemenin şirketin merkezinin bağlı bulunduğu İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu, TTK'nun 82/7. maddesi maddesi uyarınca davacının zayi belgesi verilmesi talebinin Mahkememizin yetkisi dahilinde bulunmadığı ve ilgili kanun hükmündeki yetkinin kamu düzeninden kaynaklı kesin yetki niteliğinde olmakla dava şartı niteliğinde olduğu ve Mahkemece resen dikkate alınması gerektiği anlaşılmakla 6100 sayılı Kanun'un 114.

Maddesinin 1. Fıkrasının (ç) bendi ve 115. Maddesinin 2. fıkrası gereğince davanın dava şartı yokluğundan usulden reddi ile Mahkememizin yetkisizliğine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;

1-6102 sayılı TTK md 82/7, 6100 HMK'nın 114/1-ç ve 115/2 maddeleri uyarınca davanın dava şartı yokluğundan usulden reddi ile Mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE,

2-6100 Sayılı HMK'nun 20. maddesi gereğince taraflardan birinin yetkisizlik kararı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize başvurarak dava dosyasının yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmelerinin gerektiğinin, aksi taktirde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin İHTARATINA,

3-HMK'nun 20. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesini müteakip yasal iki haftalık sürede talepte bulunulduğunda dosyanın yetkili ve görevli NÖBETÇİ İSTANBUL ANADOLU ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NE tevzi edilmek üzere İSTANBUL ANADOLU HUKUK MAHKEMELERİ TEVZİ MÜDÜRLÜĞÜ’ne GÖNDERİLMESİNE,

4-Mahkememizce verilen yetkisizlik kararının kesinleşmesinden sonra dava yetkili ve görevli mahkemede devam edilmemesi ve talep halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK' nun 331/2. maddesi gereğince bir karar verileceğinin İHTARATINA,

5-Harç ve masrafların görevli mahkemede nazara ALINMASINA,

6-Dava dosyasının kesinleşmesi üzerine, iki (2) haftalık yasal süre içerisinde, taraflardan herhangi birinin, ilgili mahkemeye dava dosyasının gönderilmesini talep etmemesi halinde, ilgili dava dosyasının mahkeme Yazı İşleri Müdürü tarafından mahkeme hakiminin önüne getirilmesine,

Katip ... · ¸e-imza · Hakim ... · ¸e-imza