Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2017/155 K.2018/181

Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarım (Maddi Tazminat İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı taraf dava dilekçesinde özetle ; müvekkilinin ... numaralı tabure tasarım tescili olduğunu, davalı ... müvekkiline ait ... tasarım tescilli taburenin aynısını ya da ayırt edilemeyecek derecede benzerini üretip sattığını, bu durumun tespit dosyasında bilirkişi marifetiyle fotoğraflaması yapılarak tespit edildiğini, müvekkilinin tasarımına tecavüz oluşturduğunu, davalının tabureleri yurt içi ve yurt dışında sattığını, diğer davalı ... markette satışının yapıldığının tespit edildiğini, satışa konu tabure faturasında .... yazdığını, davalıların tecavüz teşkil eden fiillerinin durdurulmasına,

taburelerin üretiminin piyasaya sunulmasının , satışının sözleşme akdi için icapta bulunmasının kullanılmasının , elde bulundurulmasının, depolama yapılmasının durdurulmasına , bu eylemlere iştirak yatırım ve kolaylaştırılmasının engellenmesine, TC sınırları dahilinde gümrükler ve serbest bölgeler dahil olmak üzere ürünlerin toplatılmasına, şimdilik 1.000,00 TL maddi, 5.000,00 TL manevi tazminatın davalı ... tahsilini vekalet ücreti ve yargılama masraflarının davalı ...üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...vekili cevap dilekçesinde özetle ; müvekkilinin 2003 yılından bu yana plastik bahçe mobilyaları ürettiğini, dava konusu ürünün imalatını ve satışını ise 2006 yılından bu yana yaptığını, davaya konu tabureleri piyasaya ilk süren ve tanıtan davalı müvekkili olduğunu, davacı olmadığını, davacının tasarımının yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olmadığını, davalının ...markası altında ürettiği ve sattığı taburelerle davacının endüstriyel tasarım ürünü tabureleri arasında bir benzerlik bulunmadığını, davanın reddini, yargılama gideri ve ücreti vekaletin davacı tarafa yükletilmesini talep ve beyan etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde , müvekkilinin perakende sektöründe faaliyet gösterdiğini üretim yapan bir kişi olmadığını , ürünleri fatura karşılığı bedeli ödeyerek aldığını, ürününün tasarım kapsamında olduğunun bilinmediğini yerinde olmayan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı tarafa ait tasarım tescil kaydı celp edilmiş celp edilen kayde göre dava konusu tasarımın 16.05.2007 tarihinden itibaren tescilli olduğu dava tarihi itibariyle geçerliliğini koruduğu celp edilen kayıttan anlaşılmıştır.

Dosya tüm deliller ile birlikte bilirkişi heyetine tevdii edilmiş ,3 kişilik bilirkişi heyeti mahkememize sunmuş olduğu raporda ... sayılı tescilli tasarım ile davalı ...ait görsellerin bilgilenmiş kullanıcı gözünde genel izlenimde belirgin bir derecede benzerliği mevcut olduğu davalılardan ... davacı adına tescilli tasarımın belirgin derecede benzerinin üretmesinin satmasının yine davalılardan ...'ın davacı adına tescilli tasarıma belirgin benzerini pazarlamasının ihlal olduğu beyan edilmiş, rapor mahkememizce yeterli ve denetlemeye uygun görülerek hükümde dayanak yapılmıştır.

Kayseri ... . Asliye Hukuk mahkemesine mali yönden rapor tanzimi için talimat yazılmış düzenlenen raporda davalı ...şirketinin 2010-2011 yılları arasında 25.894,83 TL yine davalı tarafın plastik sandalya satışının 18.888,56 TL olduğu davlının yapmış olduğu küçük boy tabure satış karının 3.732,00 TL olduğu sadalye satışının karının 2.780,39 TL olduğu beyan edilmiş mahkememizce söz konusu bilirkişi raporu davalının yapmış olduğu küçük boy tabure satışları dikkate alınarak 3.732,00 TL bu tabure satışından kazanç elde edildiği kanaatine varılmış bu miktar değerlendirilerek hüküm kurulmuştur.

Mahkememizce bekletici mesele yapılan ... esas sayılı dosya çok taraflı olup 16.01.2014 tarihinde karara çıktığı tarafların kararı tebliğe çıkarmadıkları söz konusu karar içeriğinde ... sayılı tasarımın hükümsüzlük talebinin reddine karar verilmesi davalı tarafın herhangi bir hükümsüzlük davası açmaması da dikkate alındığından dosyanın bekletici mesele yapılmasından vazgeçilmiş mevcut deliller incelenmek suretiyle hüküm kurulması gerekmiştir.

Dosyaya ibraz edilen deliller, yaptırılan bilirkişi incelemesi, celp edilen tasarım kaydı, tüm deliller dikkate alındığında dava tasarım hakkına yönelik tecavüzün tespiti men'i, maddi ve manevi tazminata ilşikin olup dava tarihinde yürürlükte bulunan mülga 554 sayılı KHK. Hükümleri dikkate alındığında endüstriyel tasarıma tecavüz tescilli bir tasarımın sahibinin izni olmaksızın tasarımın aynı veya belirgin bir şekilde benzerini üretmek ,piyasaya sunmak , satmak ,sözleşme akdi için icapta bulunmak ,kullanmak, ithal etmek bu amaçla depolamak, elinde bulundurmak ,lisans haklarını genişletmek, meskur fiillere iştirak etmek yardım ve bunlar teşvik etmek, fiilleri kolaylaştırmak , tecavüzün bilinmesine rağmen o malların nereden sağlandığını bildirilmesinden kaçınmak ve gasptır.

Somut olayda yapılan delil tespiti ve mahkememizce alınan bilirkişi raporu dikkate alındığında ; davalı tarafın ...markalı olarak piyasaya sunduğu taburelerin bilgilenmiş kullanıcı gözünde davacıya ait ... sayılı tasarıma benzer olduğu, davalılardan ... söz konusu ürünleri üretip piyasaya sunmak suretiyle diğer davalı ... zincirinin ise, ticari amaçlı olarak tasarımları satmak suretiyle tasarım hakkına yönelik tecavüzde bulunduklarının tespiti ve menine, karar vermek gerekli ve yerinde görülmüştür.

Kanun Hükmünde Kararnamenin 48 maddesinde sayılan fiilleri işleyen kusurlu kişiler tasarım hakkı sahibinin zararını tanzim etmek ile yükümlüdür. Tasarım hakkı sahibinin uğradığı zarar sadece fiili kaybın değerini değil, ayrıca tasarımdan doğan haklara tecavüzden dolayı yoksun kalınan kazancı da kapsar. Yoksun kalınan kazanç zarar gören tasarım hakkı sahibinin seçimine bağlı olarak aşağıdaki değerlendirme usullerinden birine göre hesap edilir.

a-tasarımdan doğan haklara tecavüz edenin rekabet olmasa idi, tasarım hakkı sahibinin tasarımın kullanması ile elde edeceği muhtemelen gelire göre ,

b-tasarımdan doğan hakka tecavüz edenin tasarımı kullanmaktan elde ettiği kazanca göre

c-tasarımdan doğan hakka tecavüz edenin , tasarımı bir lisans anlaşması ile hukuka uygun şekilde kullanmış olması halinde ödemesi gereken lisans bedeline göre

Yoksun kalınan kazancın hesaplanmasında özellikle tasarımın ekonomik önemi, tasarımdan doğan haklara tecavüz edildiği andan itibaren geçerlilik süresi ve tecavüz sırasında tasarıma ilişkin lisansların sayısı ve çeşidi gibi etkenler gözönünde tutulur.

Somut olayda; davalı taraf tasarımın tecavüz edenin tasırımı kullanmak yolu ile elde ettiği kara yönelik talepte bulunmuş olup maddi tazminat talebi 1.000,00 TL olup her ne kadar taburelerin satışından davalı... tarafının 3.732,00 TL karı olduu anlaşılmış ise de talep ile bağlı kalınarak 1.000,00 TL maddi tazminatın davalı...tan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, davalı... tarafından davacıya ait tasarımların izinsiz olarak kullanımı , kullanımın şeli niteliği tarafların dosyaya yansıyan sosyal ve ekonomik durumları da dikkate alınarak 5. 000 TL manevi tazminatın davalı...tan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, hüküm kesinleştikten sonra ilanına karar vermek gerekli ve yerinde görülmüştür.

Katip ... Hakim ... .