Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2021/94 K.2022/33

Tazminat

DAVA TARİHİ : 29/03/2021

- BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN 2021/177 ESAS SAYILI DOSYASI -

DAVA

Tasarımın Hükümsüzlüğü

DAVA TARİHİ : 05/07/2021

KARAR TARİHİ : 17/02/2022

KARAR YAZIM TARİHİ : 18/02/2022

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA.

Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilinin mobilya aksesuarlarının üretimi ve satışı faaliyetleri ile iştigal olduğunu, bu hususta müvekkilinin ürettiği ve ortaya çıkarıdğı ürünlere ilişkin tasarım tescillerine önem verdiğini, bu çerçevede müvekkilinin belirli "......" tasarımlarına ilişkin TPMK nezdinde ...... tescil numaralı tasarımı bulunduğunu, kendilerince yapılan araştırma neticesinde, davalının müvekkiline ait tasarım konusu ürünleri genel izlenim itibariyle ayırt edilemeyecek kadar benzerini ürettiklerini, piyasaya sunduklarını, ticari amaçla kullandıklarının tespit edildiğini, bu hususun tespiti amacıyla Bursa ....

Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .....

D.İş sayılı dosyasında delil tespiti yapıldığını, ancak davalının eylemlerinin son bulmadığını ve bu durumun müvekkilinin tasarımdan doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğini iddia ederek, müvekkilinin tescilli tasarımına yönelik tecavüz ve haksız rekabetin tespitini, men'ini, ref'ini, şimdilik 10.000,00 TL maddi ve 10.000,00 TL manevi tazminatın, delil tespitinin yapıldığı tarihten itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsilini, tecavüz teşkil eden ürünlerin ve kalıpların toplatılmasını ve verilecek hüküm özetinin ilanını talep ve dava etmiştir.

CEVAP ; Davalı vekili cevap dilekçesi ile, müvekkiline ait ürün ile davaya konu ürün arasında kanunun aradığı benzerliğin bulunmadığını, davacının tescilli tasarımına konu ürünün ayırt edicilik unsuruna havi olmadığını, müvekkiline ait ürünün, seçenek özgürlüğü sınırlarında kaldığını ve özgün bir model olduğunu, yapılan delil tespiti sonucu hazırlanan bilirkişi raporunda yanlış tespitler yapıldığını, davacı adına olan ürünün 2014 yılından beri piyasada kullanılan, mobilya sektöründe "..... " tabiriyle bilinen bir tasarım olduğunu, bu nedenle de piyasada herkes tarafından kullanıldığını, müvekkilinin herhangi bir tecavüz eylemi gerçekleştirmediğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVA

Birleşen Mahkememizin ..... Esas sayılı dosyada davacı vekili dava dilekçesi ile, davalının hukuka aykırı şekilde kendi adlarına tescilini yaptırdıkları tasarım ürünü hakkında, tasarım tecavüzü ve haksız rekabet gerçekleştirildiğinden bahisle müvekkili aleyhinde asıl dava olan Mahkememizin ...... Esas sayılı dosyası ile tazminat davası ikame ettiklerini, ancak davalı tescilinin hukuka aykırı olduğunu, davalı firmanın www.......com adlı siteden ürünler beğenerek, tasarımına hiçbir emek mesai vermediğini ve yatırım yapmadığı tasarımlarını birebir kopyalayarak ...... nolu tasarımı tescil ettirdiğini ve söz konusu tasarımın ayırt edicilik unsuruna haiz olmadığını iddia ederek, davalı adına olan ..... nolu tasarımın hükümsüzlüğünü talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE

Asıl dava, tasarıma yönelik tecavüz ve haksız rekabetin tespiti, tazminat, karşı dava ise tasarımın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini taleplidir.

Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan gelen kayıtlardan, ..... tescil numaralı tasarımın, 08/05/2019 tarihinden itibaren 5 yıl müddetle davacı/birleşen dosya davalısı adına tescilli olduğu anlaşılmıştır.

6769 Sayılı SMK'nın 81/1. Maddesi ile, tasarım sahibinin izni olmaksızın bu kanun hükümlerine göre koruma kapsamındaki bir tasarımın kullanıldığı veya uygulandığı ürünün aynısını veya genel izlenim itibarıyla ayırt edilemeyecek kadar benzerini üretmek, piyasaya sunmak, satmak, sözleşme yapmak için öneride bulunmak, ticari amaçla kullanmak veya bu amaçlarla bulundurmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak, tasarım sahibi tarafından lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devretmek, tasarım hakkını gasp etmenin tasarım hakkına tecavüz sayılan fiiller gösterilmiştir.

6102 Sayılı TTKnın 54. Maddesi ile, haksız rekabete ilişkin bu kısım hükümlerinin amacı, bütün katılanların menfaatine, dürüst ve bozulmamış rekabetin sağlanmasıdır. Rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır. 55. Maddesinin 4. fıkrasında ise, iyi niyetle bağdaşmayan, haksız rekabete ilişkin eylemlere örnek olarak, başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemler almak gösterilmiş ve haksız rekabet halleri hüküm altına alınmıştır.

6769 Sayılı SMK'nın 77 maddesi ile, tasarımın 55. maddenin birinci ve ikinci fıkralarında yer alan tanımlara uygun olmadığı, 56. ve 57. maddelerde belirtilen şartları taşımadığı, 58. maddenin dördüncü fıkrası ve 64. maddenin altıncı fıkrasının (c) bendi kapsamında olduğu,

başvurunun kötüniyetle yapıldığı ve bir fikri mülkiyet hakkının yetkisiz kullanımını içerdiği ispat edilmişse, hak sahipliğinin başka kişiye veya kişilere ait olduğu ispat edilmişse, sonradan kamuya açıklanan aynı veya benzer nitelikteki bir tasarımın başvuru tarihi, tescilli bir tasarımın başvuru tarihinden önce ise tasarımın hükümsüzlüğüne karar verilebileceği belirtilmiştir.

Aynı maddenin 2. bendinde ise, 64. maddenin altıncı fıkrasının (b) ve (ç) bentleri ile fikri mülkiyet haklarının yetkisiz kullanımı gerekçesiyle tasarımın bir kısmına ilişkin hükümsüzlük talebinin kabul edilmesi halinde, o kısmın tescili hükümsüz kılınacağı ve kısmi hükümsüzlük sonucunda tescilin devamı için, kalan kısmın koruma şartlarını sağlaması ve tasarım kimliğini muhafaza etmesi şart olacağı hususları belirtilmiştir.

Dosya arasına alınan ve işbu davaya dayanak yapılan Bursa .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ....... Değişik İş sayılı dosyasında, bilirkişi vasıtasıyla mahallinde yapılan delil tespiti sonucu alınan bilirkişi raporunda sonuç olarak "Tespit talep eden tarafa ait ....... tescil numaralı mobilya ayağının renk ve malzeme gibi küçük farklılıklar sayılan unsurlar dikkate alınmadan, tespit isteyen nazarındaki başvuru dahilinde karşı tarafın üretimhanesinde mevcut olduğu, üretim yapıldığı ve ürünü basabilmek için kalıp hazırlandığı, dört yüz adet kadarının stokta muhafaza edildiği" belirtilmiştir.

Taraf vekillerince deliller sunulduktan ve resen celbi gereken deliller de toplandıktan sonra dosyada bilirkişi incelemesine karar verilmiş olup, dosyanın tevdi olunduğu bilirkişi heyeti hazırlamış olduğu 03/01/2022 havale tarihli raporda sonuç olarak, esas davada; davacı/karşı davalı tarafa ait ...... numaralı tasarım tescili ile davalı/karşı

davacı tarafa ait olduğu iddia edilen ve .... D.İş sayılı dosyasında raporda yer alan (4) nolu

ürün görselleri arasında kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar

bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları,

davacı/karşı davalı tarafa ait ...... tescil numaralı tasarım tescili ile davalı/karşı

davacı tarafa ait olduğu iddia edilen ve ...... D.İş sayılı dosyasındaki raporda yer alan (5) nolu

ürün görselleri arasında kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar

bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıkları,

değerlendirilen ürünler ile ilgili yapılan tespit ve alınan .... D.İş sayılı dosyadaki rapora yönelik itirazın değerlendirilmesinin Mahkemenin takdirinde olduğu,

birleşen davada, hükümsüzlüğü talep edilen .... tescil numaralı tasarım tescilinin, başvuru tarihi olan

08.05.2019 tarihi itibarı ile koruma şartı olan yenilik ve ayırt edici nitelik özelliklerine

sahip olmadığı belirtilmiştir. Bilirkişi raporu dosya kapsamıyla uyumlu ve yeterli görüldüğünden itibar edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı deliller ve bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; davacı - birleşen dosya nedeniyle davalı adına tescilli davaya dayanak ..... tescil numaralı tasarım tescilinin, başvuru tarihi olan

08.05.2019 tarihi itibarı ile koruma şartı olan yenilik ve ayırt edici nitelik özelliklerine

sahip olmadığı anlaşılmakla karşı davanın kabulü ile, tasarımın hükümsüzlüğüne karar vermek gerekmiştir.

Asıl dosya yönünden yapılan değerlendirmede ise; dayanak tasarım tescili hükümsüz kılınmakla ve hükümsüzlük baştan beri sonuç doğuracağından, hükümsüz kılınan tasarım tescilinden doğan haklara tecavüz veya haksız rekabet söz konusu olamayacağından asıl davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

A-ASIL DAVA YÖNÜNDEN

1-Davacının davasının REDDİNE,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince peşin alınan 341,55 TL harçtan, 80,70 TL ilam harcının mahsubu ile, 260,85 TL fazla harcın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık ücreti tarifesi gereğince reddedilen tecavüz ve haksız rekabet davası nedeniyle hesaplanan 7.375,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık ücreti tarifesi gereğince reddedilen maddi tazminat davası nedeniyle hesaplanan 7.375,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık ücreti tarifesi gereğince reddedilen manevi tazminat nedeniyle hesaplanan 7.375,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

7-Davalı tarafından yapılan 1.500,00 TL yargılama giderinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

B-BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN 2021/177 ESAS SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN

1-Davacının davasının KABULÜNE, davalı adına tescilli ...... nolu tasarımın hükümsüzlüğüne, sicilden terkinine,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 80,70 TL ilam harcından, 59,30 TL peşin harcın mahsubu ile, 21,40 TL bakiye karar harcının, davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık ücreti tarifesi gereğince hesaplanan 7.375,00 TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan 118,60 TL harç gideri ve 116,30 TL tebligat - tezkere masrafı olmak üzere toplam 234,90 TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

C-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,

D-Talep halinde kararın taraflara tebliğine,

Taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere, açıkça okunup usulen anlatıldı.17/02/2022

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır