Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/70 K.2024/601

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA. Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle. Davacının 15.12.2021 tarihli fatura alacağına istinaden 09.02.2022 tarihinde Küçükçekmece .... İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, işbu takibe davalı tarafından geçikmiş itiraz yoluyla 07/03/2022 tarihinde haksız ve yersiz olarak borca ve faize itiraz edildiğini, davalının borca itiraz etmesi kötü niyetli ve takibin sürüncemede kalmasını sağlamaya yönelik olduğunu, davacının Tekstil Makineleri, yedek parça ve tekstil ürünleri satan bir esnaf olduğunu, gelirinin esnaf sınırını aşmadığını, davacı tarafından, davalı borçluya .... seri nolu Overlok Makine 10.800,00 TL ve .... seri nolu Overlok Makine 10.800,00 TL olmak üzere iki adet overlok makinesi satışı yapıldığını,

makinelerin davalıya teslim edildiğini ve davalı tarafından halen kullanıldığını, taraflar bu makinelerin ödemesinin tek seferde yapılması konusunda mutabık kaldıklarını, ancak davalının tüm borç muaccel hale geldiği halde ödeme yapmamakta ısrar ettiğini, aylık 1.000,00 TL olmak üzere toplamda 3.000,00 TL ödeme yaptığını, davacı tarafından davalıya defaten tüm borcun muaccel olduğu, taksitli satışın söz konusu olmadığı,

borcun tamamının tek seferde ödenmemesi halinde yasal yollara başvuracağını davalıya ilettiğini, buna rağmen muaccel hale gelen borcun ödenmediğini, davacının hak etmiş olduğu makine bedellerinin tahsili için icra takibi başlattığını, davalı tarafından takipten önce yapılan 3.000,00 TL lik ödeme düşülerek icra takibi başlatıldığını, davalının ödeme yapmadığını ve temerrüte düştüğünü itiraz dilekçesinde dolaylı olarak ikrar ettiğini, açmış olduğu davasının kabulüne, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği anlaşılmıştır.

CEVAP. Davalı tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle.

Mahkememizin açılan bu davada görevsiz olduğunu, davanın Asliye Ticaret mahkemesine açılması gerektiğini, davacının davalı ile 29.10.2021 tarihinde ... ve .... seri nolu Overlok makinelerinin satımına ilişkin toplam 10.000,00 TL bedel üzerinden şifahi bir anlaşma yapıldığını, yazılı bir akit yapılmadığını, ancak davalının çalışanlarının bu satım olayına şahit olduğunu, tarafların aralarında 1.000,00 TL'nin anlaşma günü ödenmesi, kalan 9.000,00 TL'nin ise 1.000,00'er TL'lik aylık taksitler halinde ödenmesi hususunda sözlü anlaşmaya vardıklarını, davalının ...bank ...

Şubesine kayıtlı .... ve .... Bankası .... hesaplarından 16.11.2021, 03.12.2021, 24.12.2021, 17.01.2022 ve son olarak 17.11.2022 tarihlerinde davacı yan ...'ın .... Bankası'na kayıtlı hesabına tüm ödemeyi yaptığını, anlaşmadan kısa bir süre sonra davacı yan döviz kurlarındaki artış sebebiyle anlaşılan bedele mutabık kalmak istemediğini, anlaşılan bedelden 10.328,00 TL fazla para talep ettiğini davalıya bildirdiğini, davalının bunu kabul etmemesi üzerine,

makineleri teslim ettiği günün üzerinden aylar geçmesine rağmen zorla ve izinsiz şekilde davalının işyerine gelip makinelerin seri numaralarını aldığını, davacının 09.02.2022 tarihinde 15.12.2021 tarihli e-faturaya dayanarak kötüniyetli bir şekilde davalı aleyhine icra takibi başlattığını, davalı aleyhine haksız olarak açılan davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

Dosyanın, Küçükçekmece ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 19/09/2023 tarih ve ... esas ... karar sayılı görevsizlik ilamı üzerine mahkememizin yukarıda yazılı esas sayılı sırasına kayıt edildiği anlaşılmıştır.

Türk Ticaret Kanununun 4. Maddesinde, bu kanundan doğan hukuk davalarının ticari dava sayıldığı, aynı Kanunun 5. Maddesinin ikinci fıkrasında , bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu Kanunun 4. Maddesi hükmünce ticari sayılan davalara ticaret mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir.

Türk Ticaret Kanununun 3. Maddesinde , "Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir." düzenlemesi getirilmiştir.

TTK'nın 14. Maddesine göre " bir ticari işletmeyi kısmen dahi olsa kendi adına işleten kimseye tacir denir." Aynı Kanunun 17. Maddesi hükmünce de ; iktisadi faaliyeti nakdi sermayesinden ziyade bedeni çalışmasına dayanan ve kazancı ancak geçimini sağlamaya yetecek derecede az olan sanat ve ticaret sahipleri tacir değildir." düzenlemesi yer almaktadır.

5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanununun 3'üncü maddesinde, Esnaf ve sanatkar, ister gezici ister sabit bir mekanda bulunsun, Esnaf ve Sanatkar ile Tacir ve Sanayiciyi Belirleme Koordinasyon Kurulunca belirlenen esnaf ve sanatkar meslek kollarına dahil olup, ekonomik faaliyetini sermayesi ile birlikte bedeni çalışmasına dayandıran ve kazancı tacir veya sanayici niteliğini kazandırmayacak miktarda olan, basit usulde vergilendirilenler ve işletme hesabı esasına göre deftere tabi olanlar ile vergiden muaf bulunan meslek ve sanat sahibi kimseler olarak ifade edilmiştir.

Ayrıca TTK'nın 1463. Maddesinde de önce 17. Maddeye gönderme yapılarak , Bakanlar Kurulunun bu konuda kararname çıkarması halinde onlarda gösterilen miktardar aşağıya gayrisafi geliri bulunan sanat ve ticaret erbabından başka hiç kimse kanunun 17. Maddesinde tarif edilen esnaftan sayılamaz denmek suretiyle tacir veya esnafın hangi kriterlere göre saptanacağı açık bir biçimde gösterilmiştir.

19.02.1986 tarih ve 19024 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 25.01.1986 tarihli Bakanlar Kurulu Kararı ile TTK'nın 1463. maddesine göre esnaf ve küçük sanatkar ile tacir ve sanayicinin ayrımına dair esaslar tespit edilmiştir. Buna göre.

1- Koordinasyon kurulunca tespit ve yayınlanacak esnaf ve küçük sanatkar kollarına dahil olup da gelir vergisinden muaf olanlar ile kazançları götürü usûlde vergilendirilenler ve işletme hesabına göre, defter tutanlardan iktisadi faaliyetleri nakdi sermayesinden ziyade, bedeni çalışmalarına dayanan ve kazançları ancak geçimlerini sağlamaya yetecek derecede az olan ve Vergi Usûl Kanununun 177. maddesinin birinci fıkrasının 1 ve 3 nolu bentlerinde yer alan limitlerin yarısını, iki numaralı bendinde yazılı nakdi limitin tamamını aşmayanların esnaf ve küçük sanatkar,

2- Vergi Usûl Kanununa istinaden birinci sınıf tacir sayılan ve bilanço esasına göre defter tutanlar ile işletme hesabına göre defter tutan ve birinci madde de belirtilenlerin dışında kalanların tacir ve sanayici sayılmaları kararlaştırılmıştır.

Vergi Usûl Kanununun 177. maddesinde “Birinci Sınıf Tüccarlar” sayılmış olup bu maddedeki birinci sınıf tacirlerle ilgili şartları taşımayanlar ise ikinci sınıf tacir sayılırlar. İkinci sınıf tacirler ise ticari işletme hesabına göre defter tutarlar. İkinci sınıf tacirler esnaf olarak kabul edilecektir.

Bir hukukî işlemin veya fiilin TTK'nın kapsamında kaldığının kabul edilmesi için kanunun amacı içerisinde yukarıda tanımları verilen bu kanunda düzenlenen hususlar ile bir ticari işletmeyi ilgilendiren bir hukukî işlemin veya fiilin olması gerekir.

Tarafların tacir kaydına esas olmak üzere bağlı oldukları vergi dairesine ve ticaret sicil müdürlüğüne müzekkereler yazılmıştır.

İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü yazı cevabının incelenmesinde davacı adına gerçek kişi ticari işletme kaydının bulunmadığı görülmüştür.

Halkalı Vergi Dairesi yazı cevabının incelenmesinde davacının gerçek usulde ticari kazanç nedeni mükellef kaydı olduğu 2. Sınıf tüccar olup işletme esasına göre defter tuttuğu Vergi Usul Kanunun 177/1 ve 3. fıkraların da belirlen limitleri aşmadığı ile belirtildiği görülmüştür.

Dava, Fatura alacağının tahsili tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. davacının tarafın gerçek kişi ticari işletme kaydının bulunmadığı , davacının gerçek usulde ticari kazanç nedeni mükellef kaydı olduğu 2. Sınıf tüccar olup işletme esasına göre defter tuttuğu Vergi Usul Kanunun 177/1 ve 3 fıkraların da belirlen limitleri aşmadığı belirtildiği ,

taraflar arasındaki uyuşmazlığın TTK m.4/1'de belirtilen mutfak ticari dava niteliğinde olmadığı ticari olmayan davalarda görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi olup Asliye Hukuk Mahkemesi ile Ticaret Mahkemeleri arasındaki ilişki TTK' nun 5/3.maddesi uyarınca görev ilişkisidir. Göreve ilişkin usul kuralları HMK'nun 114/1-c maddesi uyarınca dava şartıdır.

Dava şartları kamu düzeninden olup kamu düzenine ilişkin hususlarda resen dikkate alınacak hususlardan olup dava şartı yokluğu halinde HMK'nun115/2.maddesi gereğince dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine dosyada Küçükçekmece ....

Asliye Hukuk Mahkemesinin 19/09/2023 tarih ve ... esas ... karar ile görevsizlik kararı verilmiş olduğundan, görev hususunda merci tayini için dosyanın İstanbul Bölge İstinaf Mahkemesi ilgili dairesine gönderilmesine karar verilerek aşağıda yazılı olduğu biçimde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır