Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/869 K.2024/1076

DAVA. Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin sahibi olduğu 150.000 toplam itibari değerde paya ilişkin olarak davalı şirketin azınlık sıfatını haiz hissedarı olduğunu, müvekkili Beyoğlu .... Noterliği tarafından 30 Eylül 2024 tarihli .... yevmiye numaralı ihtarname ile davalı şirketten 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 437.

Maddesi uyarınca bilgi ve belge talep edildiğini, ilgili ihtarname ile talep edilen bilgi ve belgelere ilişkin olarak müvekkiline herhangi bir dönüş yapılmadığını, müvekkili, hissedarı olduğu şirketin diğer hissedarları ve oranları ile yönetim kurulu ve maaşları hakkında da bilgi alma hakkına sahip olduğunu, müvekkilinin genel kurul toplantılarına katılım göstermiş olması bu bilgi ve belgeleri talep etmesine engel olmadığını, talebi istenen bilgi ve belgelerin var olanlarının ve gönderilmesi mümkün olanlarının tarafına gönderilmesi gerekirken cevapsız bırakıldığını,

müvekkilinin bilgi alma ve inceleme hakkının bilerek ve isteyerek engellenmesi amacını güderek yapıldığını, müvekkilinin yatırımcısı olduğu ve hissedarı olduğu şirket hakkında bilgi almasının engellenmesi, müvekkilinin şirkete karşı olan güvenini sarstığını beyanla; müvekkili açıkça ilgilendiren ilgili bilgi ve belgelerin paylaşılarak müvekkiline bilgi edinme hakkının kullandırılarak davanın kabulüne, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmişitir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davanın TTK m.437/5 gereğince bilgi alma ve inceleme hakkının kullanılması istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

TTK'nun 437/1 maddesi "Finansal tablolar, konsolide finansal tablolar, yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu, denetleme raporları ve yönetim kurulunun kar dağıtım önerisi, genel kurulu toplantısından en az onbeş gün önce, şirketin merkez ve şubelerinde, pay sahiplerinin incelemesine hazır bulundurulur. Bunlardan finansal tablolar ve konsolide tablolar bir yıl süre ile merkezde ve şubelerde pay sahiplerinin bilgi edinmelerine açık tutulur. Her pay sahibi, gideri şirkete ait olmak üzere gelir tablosuyla bilançonun bir suretini isteyebilir."

Aynı maddenin 5.fıkrası "Bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen, ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi, reddi izleyen on gün içinde, diğer hallerde de makul süreden sonra şirket merkezinin bulunduğu Asliye Ticaret Mahkemesine başvurabilir. Mahkeme kararı, bilginin genel kurul dışında verilmesi talimatını ve bunun şeklini de içerebilir. Mahkeme kararı kesindir" şeklindedir.

Pay sahibinin bilgi alma ve inceleme hakkı talep edebilmesinin ilk şartı, pay sahibinin bilgi alma ve/veya inceleme hakkının daha önce genel kurulda veya genel kurul dışında yönetim kuruluna karşı ileri sürmüş olmasıdır. Bu, olumlu bir dava koşuludur. Bu nedenle, davacı pay sahibi mahkemeye müracaat etmeden önce bilgi alma veya inceleme hakkını kullandığını ispat etmekle yükümlüdür. Bu yönü ile söz konusu dava tali nitelikte bir davadır.

İkinci dava koşulu, olumsuz dava şartıdır. Buna göre bilgi alma veya inceleme talebinin, şirketin yetkili organlarınca kısmen veya tamamen haksız olarak reddedilmiş olması veya yetersiz olarak karşılanması, pay sahibinin dava hakkını kullanabilmesinin olumsuz koşulunu teşkil eder. Pay sahibinin bilgi alma veya inceleme talebi, yeterli ve doyurucu bir biçimde karşılanmışsa mahkemeye başvuru söz konusu olmaz.

Yasada pay sahiplerinin inceleme hakkının yanı sıra ve ona paralel olarak inceleme hakkı da tanınmıştır. (TTK m.437/4) Belirtmek gerekir ki, anonim ortaklığın korporatif yapısı içinde denetim ve kontrol işlemleri, yetkili kişiler (TTK 39701 bağımsız denetçileri; m.438 özel denetçiler) veya bağımsız denetim kuruluşları (6362 Sayılı SPKn m.62. 5411 Sayılı Yasa m.33) tarafından yapılır. Korporatif yapı gereği, pay sahiplerinin anonim şirketlerde doğrudan denetim hakları yoktur.

Ancak TTK m.437/4 hükmünde pay sahiplerine tanınmış olan inceleme hakkı, geniş anlamda bilgi alma hakkının bir ayağını oluşturur. İnceleme hakkı genel kurul veya yönetim kurulu kararlarına bağlı olması ve ayrıca ortaklık menfaati sebebiyle ve ayrıca ortaklık menfaati sebebiyle sınırlandırılabilmesi nedeniyle nispi müktesep hak niteliğindedir.

Bilgi alma ve inceleme hakkına ilişkin talebin genel, soyut ve her alanı kapsayacak nitelikte olmaması, talep edilen bilginin konusunu, sınırını, unsurlarını açıkça görülecek biçimde somutlaştırmalıdır. Pay sahibi, açtığı davada bilgi alma ve inceleme hakkını genel olarak değil, somut biçimde tasvir edip talepte bulunmalıdır (Pulaşlı, Hasan, Şirketler Hukuku Şerhi. Cilt:2, s.1952-1954)

Davacı tarafça davalıya gönderildiği belirtilen ihtarnamenin aslı ya da onaylı örneği ile muhataba tebliği tarihini gösterir tebligat mazbatasının sunulmadığı, bu sebeple davanın makul sürede açılıp açılmadığı yönünde bir değerlendirme yapılamadığı,

keşide edilen ihtarnamede 2019, 2020, 2021, 2022, 2023, 2023 yılı hissedarlık yapısı ve hisse oranları, şirketin güncel hissedarlık yapısı ve hisse oranları, güncel yönetim kurulu üyeleri, görevleri şirketi temsil yetkisi, sınırları, huzur hakları, bilançolar, gelir tabloları, kar zarar tabloları, öz kaynaklar değişim tablosu, kar dağıtım tablosu, nakit akım tablosu, satış maliyetleri tablosu, son 5 yıla ait faaliyet raporları, genel kurul toplantı tutanakları, bağımsız denetleme tabloları denilmekle son derece genel nitelikte inceleme talebinde bulunulduğu,

işbu talebin bilgi alma ve inceleme hakkının yapısına uygun olmayıp doğrudan denetim talebi içerdiği anlaşılmakla koşulları oluşmayan talebin reddine karar verilerek aşağıda yazılı olduğu biçimde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Başkan ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Katip ... · ¸e-imzalıdır