Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/632 K.2025/647

Davacı tarafından mahkememize açılan dava dosyasının incelenmesi sonunda;

İSTEM

Davacının mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle: müvekkilinin alacağı için almış olduğu ...bank ...Şubesi'ne ait keşidecisi .... olan ... çek seri nolu 04.07.2025 keşide tarihli 127.600,00 TL bedelli, ... Bankası ... Şubesi'ne ait keşidecisi ...

Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi olan ... çek seri nolu 05.07.2025 keşide tarihli 668.000,00 TL bedelli, ...bank Masko Şubesi'ne ait keşidecisi ... olan ... çek seri nolu 04.07.2025 keşide tarihli 588.000,00 TL bedelli ve ... Bankası A.Ş. ...

Şubesi'ne ait keşidecisi ... olan ... çek seri nolu 05.07.2025 keşide tarihli 100.000,00 TL bedelli çekleri kaybetmiş veya çaldırmış olduğunu, ancak nerede kaybettiğini tam olarak hatırlayamadığını, söz konusu çeklerin kötü niyetli kişi veya kişiler tarafından tahsil edilmesi hali söz konusu olduğunu beyanla; çekler hakkında tedbiren ödenmesinin durdurulmasını ve yapılacak yargılama sonucunda çekin zayi olması sebebiyle iptaline karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

KANITLAR VE GEREKÇE

-Dava; Türk Ticaret Kanununun 757 ve izleyen maddeleri hükümlerine istinaden açılan kıymetli evrakın ziyaı nedeniyle iptali istemine ilişkindir.

-Davacı tarafça ilk olarak Mahkememizin .... Esas sayılı dosyası üzerinden iş bu dava açılmış, ilgili dosyada;

-...bank .... Şubesi'ne ait keşidecisi ... olan .... çek seri nolu 04.07.2025 keşide tarihli 127.600,00 TL bedelli,

-... Bankası ... Şubesi'ne ait keşidecisi ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi olan ... çek seri nolu 05.07.2025 keşide tarihli 668.000,00 TL bedelli,

- ... Bankası .... Şubesi'ne ait keşidecisi ... olan ... çek seri nolu 05.07.2025 keşide tarihli 100.000,00 TL bedelli çekler

yönünden açılan davanın tefrikine karar verilmiş, tefrikine karar verilen çekler yönünden Mahkememizin yukarıda yer alan esasına kayıt yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.

-Mahkememizce .... Esas sayılı dosyasında 03/07/2025 tarihli ara karar ile davacı vekiline; dava konusu edilen 4 adet çekin meşru ve son hamili olduğunu ispata elverişli bilgi, belge ve delillerini okunaklı şekilde ibraz etmek üzere tebliğden itibaren 1 haftalık kesin süre verilmesine, kesin süre içerisinde istenilen bilgi ve belgelerin ibraz edilmemesi halinde tekrar bu hususta delil bildirme hakkından vazgeçmiş sayılacağının ve dosyanın mevcut haliyle karara çıkartılacağının ihtarına, ihtaratın iş bu tensip zaptının davacı vekiline tebliğ edilerek yerine getirilmesine karar verilmiştir.

-Yapılan ihtarat doğrultusunda davacı vekili tarafından sunulan dilekçe ile bir kısım belgelerin ibraz edildiği, belgelerin incelenmesinde bir kısmının SGK işe giriş belgelerinden ibaret olduğu, ilgili kayıtlarda davacının bir kısım çeklerin keşidecisi olan .... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin çalışanı olarak göründüğü, yine bir kısım teslim tutanaklarında .... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin dava konusu edilen çekleri davacıya teslim ettiğine dair tutanak mevcut olduğu ancak ilgili çeklerin fotokopisinin dahi sunulmadığı, davacının çek üzerinde lehtar ciranta olarak hangi sıfata sahip olduğunun dahi tespit edilemediği görülmüştür.

-6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 818/1-s. maddesi gereğince; iptal hakkındaki 757 ilâ 763 üncü maddelerle 764 üncü maddenin birinci fıkrasının poliçeye ait hükümler çek hakkında da uygulanacaktır.

-6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 757. maddesine göre; iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. Aynı kanunun devam eden maddelerinde neler yapılacağı hüküm altına alınmıştır.

-6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 651/2. maddesine göre; "Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir."

-Çekin zayi olması nedeniyle iptal davasını, çekin zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan meşru hamil açabilir (Cebeci, Emine; Çekin Zıyaı ve İptali, Erzurum - 2014, s. 85).-6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 651/2. maddesi uyarınca, iptal davasını bononun zayi olduğu veya ziyaın meydana geldiği zamanda bono üzerinde hak sahibi olan kimse açabilir. Bu nedenle iptal davası açılabilmesi için keşideci sıfatına sahip olunması tek başına yeterli değildir. Aynı zamanda bonoda mündemiç hakkın sahibi de olmak gereklidir.

-Buna göre yukarıda ayrıntılarına yer verilen 3 adet çek yönünden yapılan değerlendirmede; davacı tarafından iş bu çekler yönünden sunmuş olduğu evrakların çek teslim tutanağından ibaret evraklardan olduğu, dava konusu aşağıda yer verilen 3 adet çekin görüntüsünün dahi mevcut olmadığı, davacının çeklerle bağlantısı kurulamadığı gibi iş bu evrakların davacının çeklerin meşru hamili olduğunu ispata yeterli ve elverişli olmadığı, bu doğrultuda tefrikine karar verilen 3 adet çek yönünden davacı tarafın hak sahibi olduğunu ispata elverişli bilgi ve belgeleri ibraz edemediği, bu nedenle iş bu 3 adet çek yönünden mevcut haliyle zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkının bulunmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır. Hakim ... · e-imzalıdır.