Bakırköy 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2021/29 K.2021/83

K. YAZILDIĞI TARİH : 03/05/2021

Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarım (Maddi Tazminat İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilinin ...... araçlar için geliştirdiği ve ....... sayılı tescil kapsamında davalı ....... Otomotiv San.ve Tic.

Anonim Şirketi'nin işyerinde Bakırköy Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ....... değişik iş sayılı dosyasında keşif sonucu benzer ürün olarak 45 adet ön tampon yedek parça ürün tespit edildiğini, keşif esnasında davalı davacı yanın her ne kadar 27/09/2012 tarihli depo (faturalanmamış irsaliye) malzeme stok listesinin dosyaya girmesini önlemiş olsa da davalının müvekkilinin hangi tasarımlarına ilişkin ürünleri üretip, ithal edip ticaretini yaptığına ilişkin daha önceki 02/03/2012 tarihli bir faturalanmamış irsaliye stok listesi/satış Bakırköy FSHHM'nin ...... esas sayılı dosyasında mevcut olduğunu,

davalı hakkında Bakırköy FSHHM'nin ....... d.iş sayılı tespiti takiben 28/06/2012 tarihinde açtıkları tecavüzün ve haksız rekabetin yasaklanmasına ilişkin ...... esas sayılı davaya rağmen davalının haksız eylemlerini daha da ileri götürerek ısrarla sürdürdüğünü, hatta web sitesinde müşterilerini cesaretlendirdiğini, açıklanan nedenlerle müvekkilinin ....... ve ...... model motorlu araçlar için geliştirip ürettiği TPE tasarım sicilinde ...... sayı ile tescilli çoklu endüstriyel tasarımlarına davalının tecavüz ve haksız rekabetinin yasaklanması ile şimdilik 10.000,00 TL maddi, 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ile, davacı vekilini dava dilekçesinde müvekkili şirketi yapılan keşif sırasında keşfi engellemek, delil saklamak ve delil karartmak ile isnat ettiğini, davacı vekilinin dilekçesindeki iddiaların gerçek dışı olduğunu, müvekkili şirketin 554 sayılı KHK, TTK ve B.K.hükümlerine aykırı hiçbir eylemi ve ticari faaliyetinin olmadığını, davacı şirket adına tescilli tasarımın benzerlik incelemesine konu edilemeyeceğini, zira bilirkişi raporunda benzer addedilen hususların tasarımın teknik fonksiyonundan kaynaklı olarak o şekilde üretilmek zorunda olduğunu,

hukuki uyuşmazlığa konu ürünlerin niteliğinin bilirkişiler tarafından değerlendirilmeden eksik ve hatalı değerlendirme yapıldığını, zorunlu biçim ve boyutlarda üretilebilen; teknik zorunluluk arz eden (must fit) parçaların 554 sayılı KHK'nın 10/2 maddesi uyarınca koruma kapsamı dışında olduğunu, davalı şirketin ticari faaliyetin KHK 22.maddesi uyarınca hukuka uygun olup davacı şirketin tasarım hakkının ihlalini oluşturmadığı gibi haksız rekabet de teşkil etmediğini, açıklanan nedenlerle davacının mesnedsiz ve isabetsiz, haksız ve kötüniyetli davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Türk Patent Enstitüsü'nden davacı adına tescilli tasarım tescil belgeleri ve İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden tarafların ticaret sicil kayıtları celp olunmuş, Bakırköy Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ....... d.iş sayılı dosyası dosya içerisine alındığı görülmüştür.

Dosya tarafların iddia, savunması, toplanan deliller, stok listesi, 554 sayılı KHK'nın 22.maddesi de birlikte değerlendirilerek davacının tescilli çoklu tasarımları ile davalı ürünleri karşılaştırılarak aynı, benzer ve farklı yönlerinin belirlenmesi hususunda rapor tanzim etmek üzere bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişiler 19/02/2014 tarihli raporlarında; "davalı tarafın satışa sunduğu dava konusu yedek parçaların davacı taraf tasarımlarıyla aynıyet derecesinde benzer olduğu,

davalı tarafın satışa sunduğu dava konusu yedek parçaların 554 sayılı KHK 22 kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceğinin tespiti bakımından dosyada yeterli delil bulunmadığı, eksikliklerin tamamlanması ile heyetlerinin tasarıma tecavüz bakımından kesin kanaatinin ek rapor ile bildirilebileceği" hususlarını rapor ettikleri görülmüştür.

Dosyanın daha önce Bakırköy ...... FSHHM'nin ....... esas sayılı dosyasındaki bilirkişi heyetine ek olarak mali bilirkişinin de eklenerek İstanbul Anadolu ..... FSHHM'nin ....... esas sayılı dosyasındaki bozma ilamı da dikkate alınarak tasarım hakkına tecavüz ve tazminat miktarının hesaplanması konusunda ek rapor alınmasına karar verildiği, bilirkişilerin 28/04/2017 tarihli raporlarında "Yargıtay .....

Hukuk Dairesi'nin...... esas, ...... karar sayılı kararında üç yıllık sürenin başlangıcı bakımından varılan görüşe söz konusu hüküm yoruma ihtiyaç göstermediği için heyetlerince katılmadığı, davalı tarafın satışa sunduğu dava konusu yedek parçaların davacı tara tasarımlarıyla ayniyet derecesinde benzer olduğu, davalı tarafın satışa sunduğu dava konusu yedek parçaların 554 sayılı KHK 22.kapsamında değerlendirilip değerlendirilmeyeceğinin tespiti bakımından davacı tasarımlarının üç yılı aşar nitelikteki uluslararası tescillerle benzer nitelikte olduğu,

davacı tasarımlarının benzerliğe rağmen ne oranda farklılık ortaya koyduğunun (yenilik unsurunun tayini) tespiti bakımından davacı tarafa süre verilerek ........ ve ...... modellerinin 2007, 2008 ve 2009 görsel katalogların (orjinal Avrupa ve yerli) dosyaya celbi gerektiği, eksikliklerin tamamlanması ile heyetlerinin tasarıma tecavüz bakımından kesin kanaatinin ek rapor ile bildirilebileceği, Yargıtay ......

Hukuk Dairesi'nin görüşünde olması halinde tazminat miktarının hesaplanması hususu ele alınmış ise de; davacı vekili 28/09/2016 tarihli celsede verilen 2 haftalık kesin sürede talep ettiği yöntemi bildirmediğinden hesaplama yapılamadığı" hususlarını tespit ve rapor etmişlerdir.

Dosyanın tarafların iddia, savunması toplanan deliller birlikte değerlendirilerek, dava konusu olan ...... model motorlu aracın ilk piyasaya çıktığı model ile tasarımın tescil edildiği tasarım tescil belgesindeki görünüm ve davalının tespit dosyasına göre piyasaya sürdüğü tanpon ürün birlikte karşılaştırılarak, aracın tescil edilen tasarımla aynı tasarım olup olmadığı, davalının piyasaya sürdüğü ürünün tasarım tescil belgesine tecavüz edip etmediği, davalının ürününün aracın ilk piyasaya çıktığı modeldeki tasarımla aynı olup olmadığı konusunda rapor tanzim etmek üzere bilirkişilere tevdi edildiği,

bilirkişilerin 22/03/2018 havale tarihli raporlarını sundukları, raporda "davacıya ait ....... (9) numaralı tasarım ile davalıya ait ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları, davacıya ait .......

(9) numaralı tasarım ile keşif alanına getirilen araç üzerinde yer alan tampon arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları, davalı tarafından keşif alanına getirilen aracın tamponunda yer alan baskılardan tamponun üretim tarihinin 2012 yılının 4.ayı olduğunun anlaşıldığı" hususlarını tespit ettikleri görülmüştür.

Dosya kesinleşen dosyada alınan raporlar ve kesinleşen mahkeme kararı ışığında 554 sayılı KHK'nın 22.maddesi uyarınca değerlendirme yapılması hususunda bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişiler 19/06/2020 havale tarihli ek raporlarında;

"dava konusu tampon ürünleri açısından davacı şirketin piyasaya yeni çıkardığı araçların yedek parçalarına ilişkin olarak üç yıllık koruma süresi geçtiğinden 554 sayılı KHK'nın 22.maddesi kapsamında koruma kapsamı dışına çıktığı, 554 sayılı kHK'nın 22.maddesi gereğince, (3yıl) geçtikten sonra yedek parça üretimi ve tamir amaçlı kullanımının hukuka uygun olduğu"nu bildirdikleri görülmüş, raporun incelenmesinde inceleme konusu yapılmayan ....... ve ....... numaralı ve ek raporda incelenmiş tasarımın diğer numaralı tasarımları yönünde de inceleme yapmak üzere yeniden heyete tevdi edilmiş, bilirkişiler 22/03/2021 tarihli raporlarında;

"kök rapor ve ek raporlarda yer alan görüş ve değerlendirmelerini değiştirecek bir hususun bulunmadığı, görüş ve değerlendirmelerinin devam ettiği, davacı tarafa ait ....... sayı ile tescilli çoklu endüstriyel tasarımların incelendiğinde ve davaya konu ön tampon tasarım tescilini içeren ....... (9) nolu tasarım üzerinden karşılaştırma ve değerlendirmelerinin yapıldığı" hususlarını tespit rapor ettikleri görülmüştür.

Bekletici mesele yapılan Bakırköy ...... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ...... esas sayılı dosya kararı dosya içerisine alınmış, tetkikinde; davacının .......

Fabrikesi Anonim Şirketi, davalının ... olduğu, davanın davalının davacıya ait tasarımdan doğan haklarına tecavüzünün tespiti ile tazminat talebine yönelik olduğu, yargılama sonunda 21/05/2015 tarih, ...... karar sayılı kararıyla davalı tarafın kullandığı tasarımlara ilişkin davaya konu araçların piyasaya sürülmesinden itibaren 3 yıllık koruma süresi geçtiğinden davalı tarafın kullanımı hukuka uygun bir kullanım olup haksız rekabet şartları oluşmadığından yerinde olmayan tüm talepler yönünden davacı tarafın davasının reddine karar verildiği, hükmün Yargıtay incelemesinden geçerek 02/10/2019 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.

Dava; davalının davacıya ait tasarım tescilinden doğan haklarına tecavüzünün tespiti ile tazminat talebine yöneliktir.

Davacı dava açmadan önce 21/09/2012 tarihinde Bakırköy ....... FSHM'nin ...... d.iş sayılı dosyası üzerinden tespit talebinde bulunmuş ve mahallinde yapılan kesifte tespit olunan ürünler üzerinde bilirkişi incelemesi yapılarak bu ürünler fotoğraflanmıştır. İşbu yargılamaya konu tecavüz iddiaları ise söz konusu keşfe ve alınan rapora dayandırılmış, mahkememizce alınan raporlarda d.iş dosyasında tespit olunan ürünler üzerinden değerlendirme yapılmıştır.

Bu durumda d.iş tespit dosyasına konu mahallinde bulunan ürünler dışında tecavüze delalet eden başka bir delil bulunmamaktadır. Bu ürünler ise mahkememizce alınan son ek raporda da belirlendiği üzere tampon tasarımlarıdır. Söz konusu tampon tasarımlarının ise ...... no'lu tasarım kapsamında kaldıkları, kesinleşen Bakırköy ....... FSHM'nin ...... esas sayılı dosyası ile 554 sayılı KHK'nın 22.maddesi kapsamında koruma kapsamı dışına çıktığı anlaşılmıştır.

Her ne kadar davacı vekili ....... tescil numaralı tasarımlar yönünden de tecavüz iddialarının bulunduğundan bahisle kesinleşen kararın davanın reddi sonucunu doğurmayacağını beyan etmişse de, söz konusu tasarımların tampon tasarımı olmadıkları, davalı tarafın bu tasarımlara ilişkin tecavüz fiilini gerçekleştirdiklerine ilişkin d.iş dosyasında herhangi bir tespit yer almaması ve bu yönde dosyaya delil sunulmamış olması nedenleri ile davanın tümden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸ Hakim ... · ¸