Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/54 K.2019/86

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili aracılığı ile verdiği dava dilekçesinde özetle; İstanbul ... İcra Müdürlüğü ....Esas sayılı dosyadan aleyhine takip başlatıldığını, takip dayanağı çekte ciranta olarak gözükmekte ise de imzanın kendisine ait olmadığını,takip alacaklısı ... Factoring Aş tarafından İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi .... D. İş dosyasından aracına ihtiyati haciz uygulandığını, Silivri Cumhuriyet Başsavcılığı... Soruşturma no'lu dosyaya kayıtlı olarak şikayetçi olduklarını , bilirkişi marifeti ile yaptırılacak imza incelemesi sonucu takip konusu çeke ilişkin borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)’nın 114 maddesinde, dava şartları açıkça sayılmış ve 114/ 2. maddesi gereğince diğer kanunlarda sayılan dava şartlarına da atıfta bulunmuştur. 6102 Sayılı TTK 'nun 5/A maddesi (Ek:6/12/2018-7155/20 md.) "(1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

(2) Arabulucu, yapılan başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde sonuçlandırır. Bu süre zorunlu hâllerde arabulucu tarafından en fazla iki hafta uzatılabilir.TTK 'nun 5/A maddesi (Ek:6/12/2018-7155/20 md.) "(1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

(2) Arabulucu, yapılan başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde sonuçlandırır. Bu süre zorunlu hâllerde arabulucu tarafından en fazla iki hafta uzatılabilir." şeklinde getirilen düzenleme ile arabuluculuk müessesesine başvurunun bir dava şartı olduğunu benimsenmiştir.

Dava şartı medeni usul hukukuna ait bir kurumdur. Bunun amacı bir davanın esası hakkında incelemeye geçilebilmesi için gerekli bütün şartları ve bunların incelenmesi usulünü tespit etmek; böylece davaların daha çabuk, basit ve ekonomik bir şekilde sonuçlanmasına yardımcı olmaktır.

Dava şartları dava açılabilmesi için değil mahkemenin davanın esası hakkında inceleme yapabilmesi (davanın esasına girebilmesi) için gerekli olan şartlardır. Buna davanın dinlenebilmesi şartları da denir.

Mahkeme dava şartlarından birinin bulunmadığını tespit ederse davanın esası hakkında inceleme yapamaz; davayı dava şartı yokluğundan (usulden) reddetmekle yükümlüdür. Dava şartlarının bulunup bulunmadığı davada hâkim tarafından re'sen gözetilir

Dava konusu dosya incelendiğinde. Davacının davasını 6102 Sayılı TTK 'nun 5/A maddesinin yürürlük tarihi olan 01.01.2019 tarihinden sonra açtığı, davacının dava konusunun para borcu olduğu ve davacının borçlu olmadığının tespitini istediği, arabuluculuk son tutanağının dosyada mevcut olmadığı gibi dava dilekçe içeriğinde davacının davacının arabulucuya müracaat ettiği yönünde bir beyanın bulunmadığı görülmektedir.

Davacının davası her ne kadar menfi tespit davası ise de davanın devamı aşamasında dava konusu paranın davacı tarafından ödenmesi durumunda menfi tespit davası olarak açılan davanın ödenen paraya ilişkin istirdat davasına dönüşmesi kaçınılmazdır.

Kaldı ki; menfi tespit davasının da niteliği itibari ile bir para borcunun ödenmesine dayalı dava olduğu ancak ödeme talebinin bu noktada davacı tarafından değil davalı tarafından ileri sürüldüğü düşünüldüğünde dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmiş aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.