Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/671 K.2021/1002

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesi ile Müvekkilinin mobilya ürünlerine yönelik satış yaptığını, bu amaçla ...'den almış olduğu ve müvekkili tarafından cirolanan ... Bankası .... Şubesi, 05/04/2020 Tarih, 64.000-TL Keşidesi ... olan, .... Seri Numaralı Çekin müvekkiline ait ... ili ... ilçesi ... Sok. No:... adresindeki işyerinde kaybolduğunu, kaybolan çeke ilişkin olarak Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyasından "çek ziya iptal" davası açıldığını, 01/04/2020 tarihinde ödemeden men yasağı kararı verildiğini, çekin 16/09/2020 tarihinde, ...

PlastikSan ve Tic A.Ş. tarafından vade tarihinde ibraz edildiğini, mahkeme tarafından dava açılmak üzere süre verildiğini, dava konusu çeki bankaya ibraz eden davalı şirketi müvekkilinin tanımadığını, hiç bir ticari ilişkide bulunmadığını, davanın kabulü ile çekin müvekkiline iadesine, Davalının %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkûm edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ile Müvekkili şirket ile .... Tekstil - ... arasında 2017 yılından bu yana devam eden ticari ilişki bulunduğunu, bu ticari ilişki çerçevesinde, müvekkili şirketin .... Tekstil - ...’a ürün tedarik ederek karşılığında fatura düzenlendiğini ve ticari defterlerine kaydettiğini, müvekkili şirketin ticari ilişkisi çerçevesinde ve ....

Tekstil - ...’dan olan alacağının tahsili amacıyla, 18.09.2019 tarihinde, işbu davaya konu çeki teslim aldığını, çekin yasal süresi içinde bankaya ibraz edildiğini, ancak Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 01.04.2020 tarih ... Esas sayılı kararına istinaden çek bedelinin tahsil edilemediğini, müvekkili şirket çeki ciranta olan ....

Tekstil - ...’dan teslim aldığını, yasal süresi içinde de bankaya ibraz ettiğini, müvekkils şirketsı iyi niyetli kişi konumunda olduğunu, çekin, davacının rızası hilafına kaybolup kaybolmadığının müvekkili şirket tarafından bilinmediğini, davacının çekin rızası hilafına elinden çıktığı yönündeki iddialarının tarafının müvekkili şirket olmadığını, davacı tarafın müvekkilinin kötüniyetli olduğu yönündeki iddiasının da açıkça haksız ve mesnetsiz olduğunu, iyi niyetli 3. kişi konumunda olan müvekkili şirket aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLER VE GEREKÇE

Taraflara usulüne uygun tebligat yapılmıştır. Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas Sayılı dosyası dosyamız arasına alınmıştır.

Gebze Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat sonucu 15/07/2020 tarihli Bilirkişi ... tarafından hazırlanan raporda Davacının, davalı tarafla ticari ilişkisinin mevcut olmadığının tespit edildiği, Davaya konu edilen çekin davalının yasal defterlerinde 2019 yılında “çek girişi olarak” kayıt edildiği ve çekin vadesi olan 20.04.2020 tarihinde mahkeme kararına bağlı olarak ödenemediği, bedelinin karşılıksız olduğu, çekin ödenmeyen kaydının 21.04.2020 tarihinde yasal defterlerde kayıt edildiği, Davalının, davaya konu çeki müşterisi olan dava dışı ....

Tekstil- ...’dan aldığı ve dava tarihinde dava dışı şirketten olan alacağının 24.525,62 TL.- olduğu, 2020 yılı sonunda dava dışı şirketten herhangi bir alacağının kalmadığından, davaya konu edilen çek bedelinin de ödendiğinin tespit edildiği anlaşılmıştır.

Dava, TTK’nun 792. maddesine dayalı, çek bedelinin istirdadı istemine ilişkindir.

TTK'nun 792. maddesinde,"Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür." düzenlemesi mevcuttur. Açıklanan kanun hükmü uyarınca davacının, kendisinin yetkili hamili olduğunu kanıtlaması yanında, yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğunu veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu da kanıtlaması gerekip, çeki elinde bulunduran davalı yeni hamil, çeki edinme nedenini kanıtlamakla yükümlü değildir.

6102 sayılı yasanın 792. maddesi ve 687. maddesi uyarınca; davacı tarafından, çekin hamili olan davalının bu çeki ciro yoluyla iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olduğunun, başka bir deyişle kötü niyetli ve iktisapta ağır kusurlu olduğunun kanıtlanması gerekir.

Dosya tüm deliller ile birlikte değerlendirildiğinde; davacı elinden rıza dışı çıkan çekin istirdadı talebinde bulunmuş olup, davacının bu talebi TTK 792 uyarınca istirdat niteliğinde olup, her ne kadar davacı yetkili hamil iken elinden çekin çıktığını ispatlamış ise de çekin görünüşteki hamilinin çeki kötü niyetle veya ağır kusurlu olarak iktisap ettiğinin de ispatı gerekmekte iken ciro silsilesinin düzgün olması, anılan bilirkşi raporunda da kendinden önceki ciranta ile ticari ilişki kapsamında aldığı, davacının dosyaya son hamilin kötüniyetli ve ağır kusurlu olduğunu ispatlayamamış olması nedeni ile bu talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.