Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/101 K.2022/15

Mahkememizde görülmekte olan Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili tarafından mahkememize sunulan 28/01/2021 harçlandırma tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile müflis şirket arasında mevcut olan sözleşme ilişkisinin müflis şirket tarafından ihlal edilmesi neticesinde davacının 25.04.2014 tarihli sözleşmenin Özel Hükümlerinin 1. Maddesi uyarınca borçlu/müflise KDV dahil olarak ödenmiş bulunan 1.298.000,00 TL Pazarlama Faaliyetlerine Katılım Bedeli için sözleşme şartları doğrultusunda kıstelyevm yapılması ile neticeten KDV dahil olacak şekilde bakiye kalan 1.074.059,31 TL,

01.05.2015 tarihli "Protokol"ün 1. Maddesi gereğince borçlu/müflise uygulanmış olan iskonto tutarı olan 105.199,20 TL için sözleşme şartları doğrultusunda kıstelyevm yapılması ile neticeten bakiye kalan 105.199,20 TL, 25.04.2014 tarihli sözleşmenin Özel Hükümlerinin 2. Maddesi uyarınca borçlu/müflise KDV dahil olarak %100 iskonto uygulanan ürünlerin iskonto tutarı olan 224.449,02 TL için sözleşme şartları doğrultusunda kıstelyevm yapılması ile neticeten bakiye kalan 200.628,11 TL,

25.04.2014 tarihli sözleşmenin Özel Hükümlerinin 3. Maddesi ve 01.05.2015 tarihli protokol uyarınca borçlu/müflise uygulanmış olan iskonto tutarı (Sabit iskonto) olan 890.542,11 TL için sözleşme şartları doğrultusunda kıstelyevm yapılması ile neticeten bakiye kalan 795.851,03 TL, 25.04.2014 tarihli sözleşmenin Özel Hükümlerinin 3. Maddesi ve 01.05.2015 tarihli protokol uyarınca borçlu/müflise uygulanmış olan iskonto tutarı (Sabit iskonto farkı manuel) olan 28.528,09 TL için sözleşme şartları doğrultusunda kıstelyevm yapılması ile neticeten bakiye kalan 25.494,71 TL,

01.05.2015 tarihli "Protokol"ün 3. Maddesi gereğince borçlu/müflise uygulanmış olan fatura ciro primi tutarı olan 3.345,32 TL için sözleşme şartları doğrultusunda kıstelyevm yapılması ile neticeten bakiye kalan 2.989,61 TL, 25.04.2014 tarihli sözleşmenin Genel Hükümlerinin 8. Maddesi uyarınca cezai şart tutarı olarak kararlaştırılan 1.100.000,00 TL'nin sözleşme şartları doğrultusunda kıstelyevm yapılması ile bakiye kalan 1.074.059,31 TL alacak kalemleri tutarında alacaklarının bulun- duğunu, müvekkili şirket borçlusu ...

Gıda Turizm Pazarlama Ticaret Limited Şirketi'nin iflasına karar verildiğini, davacı tarafça müflis şirket ile aralarında imza altına alınan 25.04.2014 tarihli sözleşme ile ilgili sözleşmeye ek 01.05.2015 tarihli protokollerden doğan. (İşleyen faiz ve avukatlık ücretleri gibi ferileri hariç) olmak üzere toplamda 3,278,281.28 TL alacağı için davalı tasfiye halindeki borçlu şirketin iflas işlerinin yürütüldüğü Bakırköy .... İcra Dairesi'nin ....

İflas sayılı dosyasına alacak kaydı talebinde bulunulduğunu, ilgili icra müdürlüğünce müvekkilinin alacak kaydı talebinin tamamı, "Alacak kayıt dilekçesinde ibraz edilen belgeler ve müflis şirket yetkilisinin beyanı nazara alınamamış olup, talep edilen 3.278.281,28 TL'nin tamamının yargılamayı gerektirir mahiyette olması nedeniyle reddine karar verildi" gerekçesiyle reddedildiğini, ilgili kararın 13.01.2021 tarihinde ilan edildiğini, taraflarına15.01.2021 tarihinde tebliğ edildiğini ve yasal süresi içinde işbu davanın açıldığını,

davacı müvekkili ile davalı taraf arasında alacak kayıt talebine konu alacaklara ilişkin olarak İstanbul Anadolu .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

Esas sayılı dosyası üzerinden yargılamanın devam ettiğini, neticede iflas idaresi tarafından reddedilen (işleyen faiz, yargılama giderleri ve avukatlık ücretleri gibi ferileri hariç) 3.278.281,28 TL alacağın kabulü ile sıra cetveline kaydedilmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı adına usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen davaya cevap vermediği gibi duruşmalara da katılmamıştır.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, İİK'nun 235'nci maddesine istinaden açılmış olup, iflas idaresince kabul edilmeyen alacağın müflisin’in iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmesi istemine ilişkindir.

İflâs Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye verilen cevaptan, müflis ... Gıda Turizm Pazarlama Ticaret Limited Şirketi'nin Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 30/11/2018 tarih, ... Esas sayılı ilamı ile 30/01/2020 tarihinde iflâsına karar verildiği, iflâs tasfiye işlerinin ... iflâs sayılı dosyasında yürütüldüğü ,davacı vekilinin posta masrafı yatırması nedeniyle ret kararının kendisine 20/01/2021 tarihinde tebliğ edildiği,davanın 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuç- landırılmıştır.

Bilirkişi SMMM .... ve Prof. Dr. ... tarafından mahkememize sunulan 18/106/2021 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle. Somut olayda davacı şirket tarafından alacak talebine konu edilen alacağın İstanbul Anadolu .... Asliye Ticaret Mahke- mesi'nin ...

E. sayılı dosyası üzerinden dava konusu edildiği, söz konusu davanın müflis şirketin iflasına karar verildiği (30.11.2018) tarihten önceki bir tarihte (20.09.2016) açıldığı, bu durumda davacı şirketin alacağının kabulü veya reddi konusundaki yetkinin ikinci alacaklılar toplanmasına ait olduğu, müflis şirketin iflas tasfiye işlemlerini yürüten iflas idaresinin davacı şirketin alacak kayıt talebine konu alacağı “çekişmeli/nizalı alacak” olarak sıra cetveline geçirmesi gerektiği, somut olayda ise İflas İdaresi tarafından davacı şirketin çekişmeli/nizalı alacağının sıra cetveline kaydedilmediği,

davacı şirketin alacak kayıt talebini “çekişmeli/nizalı alacak” olarak sıra cetveline geçirmeyen İflas İdaresi işlemine karşı icra mahkemesi nezdinde şikayet yoluna başvurulabileceği, huzurdaki dava henüz ikinci alacaklılar toplanması yapılmadan açıldığından, bu davadan önce aynı alacağa ilişkin İstanbul Anadolu .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden dava ikame edilmiş olduğundan ve İstanbul Anadolu ....

Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülen davanın konusu alacağın ikinci alacaklılar toplanmasında reddedilmesi halinde ilgili dava zaten kendiliğinden kayıt kabul davasına dönüşeceğinden, davacının huzurdaki kayıt kabul davasını açmakta hukuki yararının bulunmadığı yönünde görüş beyan edilmiştir.

Davacının dava hakkına sahip olması, dava açabilmesi için yeterli değildir. Bundan başka, davacının dava açmakta hukuki bir yararının bulunması gerekir; yani, dava hakkı, hukuki yarar ile sınırlıdır. Bu, hukuki korunma (himaye) ihtiyacı olarak da adlandırıl- maktadır. Yani, davacının mahkemeden hukuki korunma istemesinde, korumaya değer bir yararı olmalıdır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)’nın 114 maddesinde, dava şartları açıkça sayılmıştır.

Dava şartı medeni usul hukukuna ait bir kurumdur. Bunun amacı bir davanın esası hakkında incelemeye geçilebilmesi için gerekli bütün şartları ve bunların incelenmesi usulünü tespit etmek; böylece davaların daha çabuk, basit ve ekonomik bir şekilde sonuçlanmasına yardımcı olmaktır.

Mahkemenin davanın esası hakkında yargılama yapabilmesi (davayı esastan inceleyebilmesi) için varlığı veya yokluğu gerekli olan haller dava şartlarıdır. Davanın esası hakkında inceleme yapılabilmesi için varlığı gerekli hallere olumlu dava şartları (mesela, görev, hukuki yarar gibi), yokluğu gerekli hallere ise olumsuz dava şartları denilmektedir (mesela kesin hüküm gibi).

Dava şartları dava açılabilmesi için değil mahkemenin davanın esası hakkında inceleme yapabilmesi (davanın esasına girebilmesi) için gerekli olan şartlardır. Buna davanın dinlenebilmesi şartları da denir.

Dava şartlarından biri olmadan açılan dava da açılmış (var) sayılır, yani derdesttir. Ancak mahkeme dava şartlarından birinin bulunmadığını tespit ederse davanın esası hakkında inceleme yapamaz; davayı dava şartı yokluğundan (usulden) reddetmekle yükümlüdür.

Dava şartlarının bulunup bulunmadığı davada hâkim tarafından kendiliğinden (resen) gözetilir; taraflar bir dava şartının noksan olduğu davanın görülmesine (esastan karara bağlanmasına) muvafakat etseler bile hâkim davayı usulden reddetmekle yükümlüdür.

Huzurdaki davada davacı şirket vekili, müvekkili şirketin müflis firmadan toplam

3.278.281,28 TL tutarında alacaklı olduğunu, söz konusu alacağın müvekkili şirket tarafından İstanbul Anadolu ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sayılı dosyası üzerinden dava

konusu edildiğini, müflis şirket iflas masasının ilgili davadan haberdar olmasına rağmen

müvekkili şirketin alacak kayıt talebinin reddine karar verdiğini, söz konusu kararın yerinde

olmadığını belirterek müvekkili şirketin iflas tarihi itibariyle toplam 3.278.281,28 TL

tutarındaki alacağının işleyecek faizleriyle birlikte müflis şirket iflas masasına kaydına karar

verilmesini talep etmektedir. Bilindiği gibi, İİK m.194 hükmü uyarınca, iflastan önce dava konusu yapılan müflisin taraf

olduğu hukuk davaları durur, bu davalara ancak ikinci alacaklılar toplanmasından 10 gün

sonra devam olunabilir. İflasın açılması ile duracak olan davalar, iflastan önce açılmış olup

da halen derdest bulunan ve iflas masasına giren mal, alacak ve haklara ilişkin hukuk

davalarıdır. Bunlar, müflisin açmış olduğu davalar ile müflise karşı açılmış olan davalardır. Davaların durduğu bu süre içinde, iflas idaresi, duran davalar hakkında araştırma yapar ve bu

davaların geleceği hakkında karar verir. Burada, müflisin davacı veya davalı olmasına göre usul işlemleri farklılık arz eder.

Müflisin davacı olduğu davalarda, iflas idaresi bir davanın başarı şansı olduğu kanısına

varırsa, masanın bu davayı takip etmesine karar verir; bu karar ikinci alacaklılar toplantısının uygun bulması ile kesinleşir ve ikinci alacaklılar toplantısından sonraki on günlük süre

geçince, bundan böyle davaya, davacı olarak iflas idaresi tarafından devam edilir. İflas idaresi

ve ikinci alacaklılar toplantısı, davanın başarı şansı olmadığı kanısına varırsa, masanın davayı

takip etmemesine karar verir. Bu halde o davayı takip yetkisi, isteyen alacaklıya devredilir.

Hiçbir alacaklı davayı takip etmek istemezse, o zaman, müflisin dava takip yetkisi yeniden

doğar ve müflis iflasın kapanmasını beklemeden davayı kendi adına devam ettirebilir. Müflisin davalı olduğu davalarda ise, iflas idaresi, alacakları tahkik ederken, müflise

karşı dava açan alacaklının alacağının mevcut olup olmadığı hakkında bir karar

veremez. Bu alacağı, sıra cetveline “çekişmeli/nizalı alacak” olarak geçirmek

zorundadır. Zira bu alacağın, (dolayısıyla davanın kabul edilip edilmeyeceği hakkındaki

kararı) kabul edilip edilmeyeceği hakkındaki karar, ikinci alacaklılar toplantısı tarafından

verilecektir. İkinci alacaklılar toplanması tarafından davaya devam edilmesine karar verilirse,

iflas idaresi, ikinci alacaklılar toplantısından on gün sonra davayı takip eder veya tayin

edeceği bir avukat vasıtasıyla davayı takip ettirir. İflastan önce açılan ve ikinci alacaklılar

toplantısında kabul edilmeyen bir alacağa ilişkin dava, ikinci alacaklılar toplantısında verilen

ret kararıyla birlikte kayıt kabul davasına dönüşecektir.

Yukarıda ifade edildiği gibi, somut olayda davacı şirket vekili, alacak talebine konu ettiği

alacağın daha önceki bir tarihte İstanbul Anadolu ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...

E. sayılı dosyası üzerinden dava konusu edildiğini belirtmiştir. İlgili dava dosyasına ait belgelerden, davacı şirketin gerçekten de alacak kayıt talebine konu ettiği alacak için

20.09.2016 tarihinde dava ikame ettiği görülmektedir. Yine dosyada mevcut Bakırköy .... İcra

Müdürlüğünün 02.02.2021 tarihli yazısından, ... Gıda Tur. Paz. Tic. Ltd. Şti.’nin

Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .. E. sayılı dosyası üzerinden 30.11.2018

tarihi itibariyle iflasına karar verildiği anlaşılmaktadır. Görüldüğü gibi, davacı şirket

tarafından alacak talebine konu edilen alacak hakkındaki dava, müflis şirketin iflasına karar

verildiği (30.11.2018) tarihten önceki bir tarihte (20.09.2016) ikame edilmiştir. Yukarıda yer verilen teorik açıklamalardan anlaşılabileceği üzere, müflisin davalı olarak yer aldığı

davalarda iflas idaresinin alacakları tahkik ederken, müflise karşı açılan davalara konu

alacakların mevcut olup olmadığı hakkında karar verme yetkisine sahip değildir. İflas

tarihinden önce müflise karşı açılan davalara konu alacaklara ilişkin karar verme yetkisi,

ikinci alacaklılar toplanmasına aittir. Dolayısıyla, müflis şirket İflas İdaresinin, davacı

tarafından iflas tarihinden önce İstanbul Anadolu .... Asliye Ticaret Mahkemesinin

... E. sayılı dosyası üzerinden dava konusu yapılan alacağı “çekişmeli/nizalı

alacak” olarak sıra cetveline geçirmesi zorunludur. Bu durumda somut olayda davacı

şirketin, “çekişmeli/nizalı” alacağını kaydetmeyen iflas idaresi işlemine karşı icra mahkemesi

nezdinde şikayet yoluna başvurması gerekir. Huzurdaki dava henüz ikinci alacaklılar

toplanması yapılmadan açıldığından, bu davadan önce aynı alacağa ilişkin İstanbul Anadolu

.... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sayılı dosyası üzerinden dava ikame edilmiş

olduğundan ve İstanbul Anadolu .... Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen davanın konusu

alacağın ikinci alacaklılar toplanmasında reddedilmesi halinde ilgili dava zaten kendiliğinden

kayıt kabul davasına dönüşeceğinden, davacının huzurdaki kayıt kabul davasını açmakta

hukuki yararı bulunmamadığından davanın hukuki yarara ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılarak aşağıdaki gibi hüküm fıkrası oluşturulmuştur.

HÜKÜM/Yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın hukuki yarara ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle HMK'nın 114/1-(h) ve 115/2.maddeleri uyarınca USULDEN REDDİNE,

2-Alınması gerekli 80,70 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 21,40 TL harcın davacıdan alınarak hazineye İRAT KAYDINA,

3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

4-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan 250,00 TL yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,

Başkan ... · ☪e-imzalıdır.☪ · Üye ... · ☪e-imzalıdır.☪ · Üye ... · ☪e-imzalıdır.☪ · Katip ... · ☪e-imzalıdır.☪