Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1045 K.2022/1152

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

TALEP

Taraflar arasında 20.04.2020 tarihli “Maske Makinesi Alım Sözleşmesi” akdedildiğini,

sözleşme bedelinin 32.000,00 USD + KDV olduğunu, davalının sözleşmede belirtilen şekilde

maske makinesi üretip müvekkiline teslim edeceğini, davalıya 90.000,00 TL havale,

30.000,00 TL .... nolu .... çeki ve 136.390,40 TL .... .... Bankası çeki

verilerek toplam 256.390,40 TL ödeme yapıldığını, karşılığında faturanın kesildiğini, ancak

davalının sözleşme koşullarının ihlal ettiğini,

20.04.2020 tarihinde imzalanan sözleşmede 10-15 gün teslim süresi olduğunu ancak

makinenin 20.05.2020 tarihinde teslim edildiğini, 2 yıl garanti verilen ürünün sık sık

arızalandığını, üretimin durmasına sebep olduğunu, tamir için gelinse de çözüm

bulunamadığını, makinenin çalışamaz hale geldiğini, sözleşmede en az 60-100 ad. 3 katlı

cerrahi maske üretme özelliğine sahip olduğu belirtilen ürünün hiçbir zaman bu hızı

yakalayamadığını,

sözleşmenin 5.2. mad. “Yüklenici işbu sözleşe konusu ürünlerin her birinin özellikle

dakikada 60-100 adet 3 katlı cerrahi maske basımı yapacağını taahhüt eder. Ürünlerin

belirtilen özelliğe haiz olmaması durumunda yüklenici, ... ’ne sözleşme bedeli

olan 32.000,00 USD’yi 3 işgünü içerisinde iade edeceğini beyan, kabul ve taahhüt eder.”

hükmü olduğunu, sözleşmenin esaslı unsurunun üretim hızı olduğunu, makinenin üretim

hızını karşılayamadığı gibi hiç çalışmadığını,

sözleşmenin 3.4. mad. makineye 2 yıl garanti verildiğini, makinenin defalarca bozulduğunu,

davalının 03.06.2020, 05.06.2020 ve 06.06.2020 tarihlerinde arka arkaya tamir için geldiğini,

2 yıl garanti verilen makinenin pas tutmaya başladığını,

20.05.2020 tarihinde müvekkiline teslim edilen makine için gerek covid-19’un süreleri

durdurması gerekse 2 yıl garanti verilmiş olması nedeni ile 16.06.2020 tarihinde hem mail

yolu ile hemde Eyüpsultan ...Noterliğinin .... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ayıp

bildiriminde bulunulduğunu, sözleşmeden dönüldüğünün makineyi geri vermeye hazır

olduğunun, bedelin 3 iş günü içinde ödenmesinin bildirildiğini, davalının makineyi iade alıp

bedelinin iade etmediğini,

neticede; davalıya ödenen 256.390,40 TL’nin ihtarnamenin tebliği ile verilen 3 günlük

sürenin sona erdiği 26.06.2020 tarihinden itibaren uygulanacak ticari faizi ile davalıdan

tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar

verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Dava konusu makinenin davacıya 20.05.2020 tarihinde teslim edildiğini, ayıp ihbarının

16.06.2020 tarihinde mail yolu ile yapıldığını, süresinde ayıp ihbarının yapılmadığını, makine

bedelinin 256.390,40 TL olarak belirlendiğini, verilen çeklerden 30.06.2020 vadeli

136.390,40 TL bedelli çekin ödenmediğini, davalının müvekkiline 120.000,00 TL ödeme

yaptığını, taraflar arasındaki sözleşmenin teslimat başlıklı 3. Mad. geç teslim halinde davacıya

feshetme hakkı tanıdığını, davacının sözleşmeye feshetmediğini, bu nedenle geç teslimi

uyuşmazlık konusu yapamayacağını, davacıya makinenin çalışır vaziyette teslim edildiğini,

iddia olunan arızanın maskelerin frekans dalgaları ile yapıştırılmasını sağlayan ultrasonik

aksamında meydana geldiğini, bu arızanın kullanım hatasından kaynaklandığını, buna ilişkin

.... firmasından alınan raporu dilekçe ekinde sunduklarını, raporda frekansı

aktarması gereken horn kısmına levye benzeri bir demir ile son kullanıcı tarafından müdahale

edildiği, metal yüzeyin çatlamasına sebep verildiğini, bu müdahalenin makinanın çalışmasını

engelleyen en önemli unsur olduğu, ürünün jeneratör kutusunun yere düşürüldüğü, hasar

oluştuğu, çevirici parçaların elektrik aktarılan bakır kısımlarının ezilmiş ve piezo halkalarında

hasar olduğu, makine üzerindeki horn kısma baskı yapılmış olduğu ve horna hasar verilmiş

olduğunun tespit edildiğini, makinenin defalarca test edildiğini, dakikada 60-100 ad. 3 katlı

cerrahi maske üretme kapasitesine sahip olduğunu, maske fiyatları düştüğü için beklediği

geliri elde edemeyen davacının kullanıcı hatasından kaynaklanan arızayı bahane ettiğini,

neticede; davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana

yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

DELİLER VE GEREKÇE

Taraflara usulüne uygun tebligat yapılmıştır.

... Bankası, Sultangazi İlçe Emniyet Müdürlüğü müzekkere cevapları dosyamız arasına alınmıştır.

Dosyada mevcut 21/06/2021 tarihli bilirkişiler ..... ve ... tarafından sunulan raporda Taraflar tarafından ibraz edilen ticari defterlerin usulüne uygun bir şekilde açılış tasdiklerinin yaptırıldığı, ticari defterlerinin birbiri ni teyit eder şekilde tutulduğu, ticari defterlerinin yanların lehine delil niteliğinin mahkemenizin takdirlerinde olduğu, Taraflar arasında davalı tarafından davacıya Maske makinesi satışı yapılması şeklinde ticari ilişki kurulduğu,

Davacı ticari defterlerinde davalıdan 256.390,40 TL bedelli makine faturası girişi yapıldığı ve davalıya 90.000,00 TL nakit 166.390,40 TL bedelli çeklerle ödeme yapıldığı ve davalı cari hesabının -0- olduğu, aynı şekil de davalı ticari defterlerinde de davacıya 256.390,40 TL bedelli makine faturası kesildiği, davacıdan 90.000,00 TL nakit ve 166.390,40 TL bedelli çeklerle tahsilat yapıldığı ve davacı cari hesabının -0- olduğu, Davacının davalıya verdiği 136.390,40 TL bedelli çek yönünden muhatap bankasından ödendiğine dair müzekkere cevabının dosyada yer aldığı,

dolayısıyla davacının davalıya verdiği 166.390,40 TL bedelli çeklerin ödenmiş olduğu, mahkemece davacının ödediği makine bedelinin iadesinin talep edebileceğine kanaat edilmesi halinde. 120.000,00 TL yönünden temerrüt tarihinin 26.06.2020, 136.390,40 TL yönünden ise 03.07.2020 tarihi olduğu, teknik yönden; söz konusu makinenin teslim anında ayıplı olmadığı, sonrasında yapılan yanlış müdahalele kullanıcı hatası sebebiyle arızalanmış olabileceğinin tespit edildiği anlaşılmıştır.

Dosyada mevcut 18/07/2022 tarihli ek raporda Taraflar arasında davalı tarafından davacıya Maske makinesi satışı yapılması şeklinde ticari ilişki kurulduğu, Davacı ticari defterlerinde davalıdan 256.390,40 TL bedelli makine faturası girişi yapıldığı ve davalıya 90.000,00 TL nakit 166.390,40 TL bedelli çeklerle ödeme yapıldığı ve davalı cari hesabının 0 olduğu, aynı şekilde davalı ticari defterlerinde de davacıya 256.3 90,40 TL bedelli makine faturası kesildiği, davacıdan 90.000,00 TL nakit ve 166.390,40 TL bedelli çeklerle tahsilat yapıldığı ve davacı cari hesabının 0 olduğu,

Davacının davalıya verdiği 136.390,40 TL bedelli çek yönünden muhatap bankasından ödendiğ ine dair müzekkere cevabının dosyada yer aldığı, dolayısıyla davacının davalıya verdiği 166.390,40 TL bedelli çeklerin ödenmiş olduğu, mahkemece davacının ödediği makine bedelinin iadesinin talep edebileceğine kanaat edilmesi halinde.

120.000, 00 TL yönünden temerrüt tarihinin 26.06.2020, 136.390,40 TL yönünden ise 03.07.2020 tarihi olduğu, teknik yönden; söz konusu makinenin teslim anında ayıplı olmadığı, sonrasında çıkan sorunların davalı firma tarafından müdahale edilerek giderildiği, ancak üretim hızını artırmaya yönelik yapılan yanlış müdahaleler/kullanıcı hatası sebebiyle arızalanmış olabileceğinin tespit edildiği anlaşılmıştır.

Bir davada çekişmeli olguların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği konusuna, ispat yükü denir. İspat yükü ve kuralları TMK'nun 6. ve 7. maddelerinde düzenlenmiştir. Türk Medeni Kanunun 6. maddesine göre "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür."

HMK'nın 190. Maddesinde ise ispat yükü düzenlenmiştir. Maddeye göre;"1- İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.2- Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnaların dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir."

Dosya tüm deliller ile birlikte değerlendirildiğinde; tarafalar arasındaki uyuşmazlık davacının davalıdan 20.04.2020 tarihli "maske makinası Alım Sözleşmesi" sözleşmesine istinaden tarafların edimlerini yerine getirip getirmediği, davalının edimini ayıplı olarak yerine getirip getirmediği, makinanın arızalı olup olmadığı, arızalı ise ayıbın gizli/açık ayıp niteliğinde olup olmadığı, süresinde ayıp ihbarının yapılıp yapılmadığı,

sözleşme bedelinin iade şartlarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmakta olup ispat yükü davacı üzerinde olup bu kapsamda bilirkişi incelemesi yapılmış makina mühendisi bilirkişisi tarafından makinanın söz konusu makinenin teslim anında ayıplı olmadığı,

sonrasında yapılan yanlış müdahalele kullanıcı hatası sebebiyle arızalanmış olabileceğinin tespit edilmiştir, taraflar arasında maske makinası alımına ilişkin işlem alım-satım işlemi olup ayıp iddiası tanık ile ispatlanabilir nitelikte değildir, ancak maske makinasının üretimde ortaya çıktığı düşünülse dahi dinlenen tüm tanık beyanları birlikte değerlendirildiğinde makinadaki ayıptan mı yoksa kullanımındaki yanlışlıktan ötürü mü olduğunu ispatlar nitelikte olmayıp tarafların itirazları ile alınan ek raporda da makinenin teslim anında ayıplı olmadığı, sonrasında çıkan sorunların davalı firma tarafından müdahale edilerek giderildiği,

ancak üretim hızını artırmaya yönelik yapılan yanlış müdahaleler/kullanıcı hatası sebebiyle arızalanmış olabileceği yönündeki tespit dikkate alındığında davacıya dava dilekçesinde dayanmış olduğu yemin hakkı hatırlatılmış yemin deliline dayanmayacakları belirtilmiş olup ispatlanamayan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.