Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/339 K.2022/1023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin borçluya yaptığı mal satışlarından kaynaklı alacağının tahsili nedeniyle Büyükçekmece .... İcra Dairesinin ....Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, davalının yaptığı itiraz nedeniyle itirazın durdurulduğunu, davalının takibi haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini beyanla, davalının yaptığı itirazın iptali ile haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ederek takibi durdurduğundan asıl alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulüne uygun dava dilekçesinin tebliğine rağmen cevap dilekçesi sunmamıştır.

Büyükçekmece .... Asliye Hukuk Mahkemesi ... Esas ... Karar sayılı kararı ile; dava konusu uyuşmazlığın TTK'nin 4. ve 5. maddeleri uyarınca Ticaret Mahkemesinin görevi içine girdiğinden bahisle dava dosyası görevsizlik kararı ile Mahkememize gönderilmiştir.

Yapılan yargılamada, Büyükçekmece ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takip dosyası dosyamız arasına alınmış, tarafların bağlı bulundukları vergi dairelerinden B formları getirtilmiş, davalının tacir araştırılması yaptırılmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama süreci ve değerlendirmede; dava, bakiye alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemlerine ilişkindir.

Mahkememizin işbu dosyasındaki uyuşmazlık konusuna benzer dosyamız davalısının davalısı olduğu Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin .... Esas sayılı dosyasıyla görülmekte olan davada, davalının tacir olmadığından bahisle Mahkemece uyuşmazlığın çözüm yerinin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğundan göreve ilişkin dava şartı bulunmadığı geretçesiyle davanın usulden reddine karar verildiği, kararın istinaf edildiği, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... - ... E - K sayılı ilamı istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek, görevsizlik kararının kesinleştiği anlaşılmıştır.

TTK’nin 4. maddesine göre; ticari davaların iki grup altında incelenmesi olanaklıdır. Bunlar; tarafların sıfatına ve işin ticari işletmeyle ilgili olup olmadığına bakılmaksızın ticari sayılan davalar (mutlak ticari davalar) ile her iki taraf için de ticari sayılan hususlardan doğan davalar (nispi ticari davalar)dır.

Mutlak ticari dava; tarafların tacir olup olmadıklarına ve dava konusu edilen işin ticari nitelikte olup olmadığına bakılmaksızın ticari dava olarak sayılan davalar olup, TTK’nin 4/1 maddesinde a ve f bentleri arasında 6 bent halinde sayılan dava türleri mutlak ticari davadır.

Nisbi ticari dava ise; her iki tarafı tacir olan ve tarafların ticari işletmesi ile ilgili olan uyuşmazlıklar nisbi ticari dava olarak adlandırılmaktadır.

Bunlardan ayrı olarak bir de, yasada herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davaların istisna olduğu belirtilerek, söz konusu haklara ilişkin doğan davaların da bir tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi durumunda ticari dava olduğu hüküm altına alınmıştır.

Dosyamıza konu uyuşmazlığın, yasada sayılan dava türlerinden herhangi birine girmediğinden mutlak ticari dava olarak nitelemek olanaklı değildir. Aynı şekilde uyuşmazlık vedia, havale ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan da doğmadığından bu yönden de ticari dava niteliği bulunduğundan söz edilemeyecektir.

Nisbi ticari dava yönünden yapılan değerlendirmede ise, uyuşmazlığın her iki tarafının tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olması gerekli ve zorunlu olduğundan bu yönden araştırma yapılmış, davalının vergi dairesi kayıtları getirtilmiş, davalının işletme hesabına göre defter tuttuğu, alım ve satım tutarının esnaf-tacir ayrımında belirtilen tutarları aşmadığı anlaşılmıştır. Davalının defter kayıtları üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesine göre, davalının ikinci sınıf mükellef olduğu ve işletme esasına göre defter tuttuğu belirtilmiştir. Bu durumda belirlenen hadleri aşmadığından davalının tacir olmadığı anlaşılmış ve dolayısıyla eldeki davanın nisbi ticari dava olmadığı sonucuna varılmıştır.

TTK'nin 5/1 maddesine göre, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın, Asliye Ticaret Mahkemesi, ticari davalara bakmakla görevlidir. Dava konusu uyuşmazlık mutlak veya nisbi ticari dava niteliğinde olmadığından, mahkememizin görevi içine girmemektedir. Uyuşmazlığın ticari dava olmaması nedeniyle genel görevli mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi bu davanın yargılamasını yapmakta görevlidir.

HMK'nin 114/1-c maddesine göre, görev dava şartıdır. Aynı yasanın 115/1 maddesi gereği mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.

Dosya kapsamına göre, dava konusu edilen uyuşmazlığın TTK'nin 4/1 maddesine göre, ticari dava olmadığı, bu nedenle de mahkememizin görevi alanına girmediği, Asliye Hukuk Mahkemelerinin bu uyuşmazlığı çözmekte görevli olduğu, davanın her aşamasında görev ile ilgili karar verilebileceği göz önüne alınarak, mahkememizin görevsizliği nedeni ile HMK'nin 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeni ile davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş, daha önce Büyükçekmece .... Asliye Hukuk Mahkemesince görevsizlik kararı verildiğinden, kararın istinaf edilmeksizin kesinleşmesi durumunda görev uyuşmazlığının giderilmesi için dosyanın ilgili İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesine gönderilmesi yönünde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır