Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/881 K.2024/369

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP;Davacı vekili dava dilekçesinde. Davacı şirket nezdinde .... NOLU Nakliyat Emtia Taşıma Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalı firma Balıkesir ....

A.Ş. tarafından İtalya'dan Türkiye'ye ithal edilen dört makara, 12.936 kg bakır iletken emtiasının, davalıların sorumluluğunda taşındığını, gümrük işlemleri sırasında bir makara, 2.186 kg kısmının eksik olduğunun tespit edildiğini, 14.08.2022 tarihinde Yalova Gümrük Yetkilileri tarafından tutanakla tespit yapıldığını; " Hazırlanan eksper raporuna göre tespit edilen sigortalı zararının poliçe kapsamında müvekkili şirket tarafından tazmin edildiğini;

ileri sürerek davanın kabulüne, 607.757,45 TL sigorta tazminatının, sigortalıya ödeme tarihi olan 01.11.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı şirketlerden tahsiline, arabuluculuk dahil olmak üzere yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı şirketlere yüklenmesine karar verilmesini istemiştir.

CEVAP;Davalı vekili cevap dilekçesinde. Dava zamanaşımı süresinin geçmiş olduğunu (CMR m.32), davacının aktif dava ehliyetini ispat etmesi gerektiğini; gönderen .... firmasının 4 kap bakır iletken emtiasının Türkiye'ye taşınması işini organize etmek üzere .... şirketini görevlendirdiğini, emtianın yükleme, istifleme işlerinin gönderen firma tarafından yapıldığını, emtianın .... 'e ait ....

Plaka sayılı araca 04.08.2022 tarihinde .... 'da yüklendiğini ve Yalova üzerinden Türkiye'ye giriş yaptığı esnada hasar/eksikliğin tespit edildiğini. Hasar miktarının yüksek olduğunu ve ispat edilmesi gerektiğini. Müvekkili şirketlerin sadece taşımanın organizasyonunu yaptığını, taşıma işleri komisyoncusu olarak taşıyıcıyı özenle seçtiğini, fiili taşımayı .... şirketi olduğunu; sorumluluğunun CMR m.23 sınırlı olduğunu.

Hasarın süresinde ihbar edilmediğini; ileri sürerek davanın reddine, yargılama giderleriyle vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İş bu davanın sigorta şirketinin sigortalısına ödediği tazminatın rücusu isteminden kaynaklı olduğu,

..... NOLU Nakliyat Emtia Taşıma Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalı firma .... Tesisleri A.Ş. tarafından İtalya'dan Türkiye'ye ithal edilen ürünlerin eksik olduğu sebebi ile ,davacı taraf sigortalısına 607.757,45 TL ödediği ,ödeme dekontu ile birlikte ibraname belgesini dosyaya sunduğu görülmekle;

6102 sayılı TTK.'nun 1472. maddesi uyarınca; sigortacının, sigortalısının haklarına halefiyet hakkının gerçekleşebilmesi için sigortacının hukuken geçerli bir sigorta poliçesi teminatı kapsamında sigortacısına tazminat ödemiş olması ve sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkına sahip olması gerekir.

Sigortacı; ancak sigortalısının meydana gelen zarardan dolayı üçüncü kişilere karşı dava hakkı varsa bu hakka ödediği bedel oranında halef olacaktır.

Dava dışı sigortalı tarafından davacı sigorta şirketinin ibra edildiği ve TTTK 1472 ve BK 183 maddeleri uyarınca alacağın temlikine dair mutabakat metni dosya arasında yer almaktadır.

Davacı sigorta şirketinin TTK 1472. Maddesinde düzenlenen sigortalının haklarına halef olarak rücu edebilmenin yasal koşulları oluşmuştur.

Dava konusu uyuşmazlık; davacının sigortalasına ait dört makara bakır iletken emtiasına yönelik taşımasının kim tarafından yapıldığı, taraflar arasında taşıma sözleşmesi olup olmadığı, tarafların ve ihbar olunanın taşıma ilişkisindeki sıfatlarının ne olduğu, eksik taşıma yapılıp yapılmadığı, dava konusu uyuşmazlığa hangi hukuk kurallarının uygulanması gerektiği, zamanaşımı itirazlarının yerinde olup olmadığı, zarar miktarının kadri maruf olup olmadığı noktalarında toplanmakla ;

HMK 266.maddesi uyarınca Çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektiren hususlar olan alacak hesabı konusunda rapor alınmıştır.

07/03/2024 Tarihli Bilirkişi Raporunda;1) Taraflar arasındaki uyuşmazlık konusunun, davacı sigorta şirketinin emtia nakliyat poliçesi kapsamındaki hasar karşılığı sigortalısına ödediği tazminatı davalı taşıyıcı şirketlerden rücuen tazminini isteyip isteyemeyeceği ve isteyebilecek ise miktarının belirlenmesi ile faiz türü ve miktarı hususlarında olduğu anlaşıldığı;2) Davacı Sigorta Şirketinin,

sigortalısına hasar tarihi itibariyle yürürlükte olan bir poliçe kapsamında teminat altında olan bir riskten doğan hasar için ödeme yaptığından dolayı TTK m.1472 gereği ve temlikname almasından dolayı da TBK m.183 gereği sigortalısına halef olarak yapmış olduğu ödeme miktarına (607.757,45) kadar rücuen işbu tazminat davasını açabileceğinin değerlendirildiği;3) Bir nolu davalı ... şirketi alıcı/ithalatçı/gönderilen .... şirketine karşı CMR ile taşıma taahhüdünde bulunması, kendi adına ve hesabına tek ve kesin bir navlun talebinde bulunması nedeniyle akdi taşıyıcı (TTK m.850, 921,926) olarak işbu davanın kendisine karşı yöneltilebileceğinin;

iki nolu davalı .... üzerine dava konusu taşımada navlun talebini içeren fatura keşide edilmesine göre ara/alt taşıyıcı olarak işbu davanın yöneltilebileceğinin değerlendirildiği;4) Tarafların CMR belgesi düzenlemesine göre denizyolu ve karayolu ayaklarından oluşan fiili taşımaya rağmen işbu davanın esasına CMR hükümlerinin uygulanması gerektiği; aracın dışarıdan görünebilecek dorsesi içinde sadece dört bobin bulunmasına ve bunların da görünüşüne göre kontrollerinde eksikliğin anlaşılabilmesine göre yüklemenin eksik olma ihtimali olmadığı,

emtianın tam ve sağlam olarak yüklendiği ve ithalat gümrük idaresi tarafından yapılan işlemlere göre gönderilen teslim edilmeden eksikliğin taşıma süreci içinde tespit edilmesine göre dava konusu bir bobin bakır kablo emtiasının taşıma süreci içinde kaybolduğu ve davalıların bundan sorumlu olduklarının değerlendirildiği (CMR m.17/1);5) Emtianın taşıma süreci içinde kaybolmak suretiyle kısmen zayi olması karşısında Yargıtayın yerleşmiş içtihatlarına göre davalıların pervasızca davranış kusuru ile zarar sebep olduklarını değerlendirildiği.

Eşyanın kısmi tesliminin 18.08.2022 tarihinde yapılması ve Arabuluculuk süreci olan 04.08.2023-13.09.2023 tarihleri arasında bir yıllık sürenin durmuş olduğu nazara alındığında, CMR m.32 gereğince bir yıllık zamanaşımı süresi bile dolmadan işbu davanın açıldığı, kaldı ki davalıların pervasızca davranışı ile (kaybolmak suretiyle hasar) hasar neden olmaları yüzünden zamanaşımı süresinin üç yıl olarak uygulanması gerektiğinin değerlendirildiği;6) Eksper raporunda 96 ilave değer hesaplamasının gerçek zarar ilkesine uygun olmamasından dolayı davalıların sorumlu olmadığı,

gerçek zarar ilkesine uygun emtia zararı açısından ise işbu davada davalılara rücu edilebilecek miktarın, yukarıdaki şekilde 552.506,69 TL olarak hesaplandığı;7) Davacı vekilinin alacağı üzerinde avans faizi oranın faiz talebinin tarafların tacir ve borcun ticari iş olmasına göre 3095 sayılı Kanuna uygun olduğu; ancak fiili ödeme tarihinden (01.11.2022) dava tarihine (15.09.2023) kadar faiz talebinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, Sayın Mahkemenin uygun bulması halinde işlemiş faiz miktarının yukarıdaki şekilde 58.486,24 TL olarak hesaplandığı görülmüştür.

Bilirkişi raporu denetime elverişli olup hükme esas alınmakla ,dava konusu yurtdışı taşımacılığında CMR hükümlerinin uygulanması gerektiği anlaşılmıştır.Davalı .... Nakliyat Depolama Dış Ticaret Ve Lojistik Hizmetleri Anonim Şirketi'nin akdi taşıyan diğer davalı ...

Nakliyat Gümrükleme Depolama Dış Ticaret Ve Lojistik Hizmetleri Limited Şirketi'nin ise ara/alt taşıyan olduğu ,uluslararası emtia taşımacılığını gerçekleştirdiği anlaşılmıştır.Taşımaya konu 4 bobin emtia olduğu bunun eksikliğinin belirlenebilir olduğu ,yükleme CMR'sine göre yüklemenin İtalya'da 4 makara olarak yapıldığı anlaşılmakla eksik bir adet makaranın taşıma sürecinde kaybolduğu kanaatine varılmış ,eşyanın teslim tarihi, arabulucuk süreci ,dava tarihi nazara alınmakla zaman aşımı süresinde açılan iş bu dava uyarınca bilirkişi heyetince reel zarar hesaplanmakla, davanın kısmen kabul kısmen reddi ile ,

552.506,69-TL'nin 01/11/2022 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte tahsilde tekerrür olmamak şartı ile davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine,

HÜKÜM;Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;

1-Davanın KISMEN KABUL-KISMEN REDDİNE,

2-552.506,69-TL'nin 01/11/2022 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte tahsilde tekerrür olmamak şartı ile davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine,

3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 37.741,73-TL karar harcının daha önce mahkememiz dosyasına yatırılan 10.378,98-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye eksik kalan 27.362,15-TL karar harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle hazineye gelir kaydına,

4-Davacı kendisini davada vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 83.350,94-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle davacıya verilmesine,

5-Davalılar kendisini davada vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 17.900,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,

6-Davacı tarafça sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 269,85-TL başvurma harcı, 10.378,98- TL peşin harç olmak üzere toplam 10.648,83-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle davacıya verilmesine,

7-Davacı tarafça sarf edilen 5.647,00-TL yargılama giderinin kabul (% 90,91) red (% 9,08) oranına göre hesaplanan 5.134,03-TL davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle davacıya verilmesine,

8-7155 Sayılı Kanun ile değişik 6325 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesinin 14. fıkrası uyarınca 3.200,00-TL arabulucuk ücretinin kabul (% 90,91) red (% 9,08) oranına göre hesaplanan 290,88-TL'nin davacıdan, 2.909,12-TL'nin ise davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle hazineye gelir kaydına,

9-Kullanılmayan yargılama gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesine müteakiben yatırana iadesine,

Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekili, davalı vekili ve ihbar olunan vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/04/2024

Katip .... · e-imzalıdır Hakim .... · e-imzalıdır