Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/317 K.2021/77

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ticari ilişki karşılığında .......'a 10.000,00 TL bedelli çek verdiği, çeklerin müvekkilin eşinde iken gasp sonucu alındığı, eşinin şikayetçi olduğu, çekin arka yüzünde bulunan imzanın müvekkile ait olmadığı, müvekkili tarafından cirolanmadığı, çekin istirdatına karar verilmesi gerektiği hususlarını belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; çekin kendisine .......'tan geldiğini, iyiniyetli hamil olduğunu, gasp tarihinin 04/04/2017 tarihi olduğunu, davacının 5 ay sonra çeki .......'a verdiğini iddia ettiği, davanın haksız olduğunu , iddialarında çelişkilerin bulunduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, davacının meşru hamili olduğu ileri sürülen çekin rızası dışında davacının elinden çıktığı iddiasına dayalı istirdat istemine ilişkindir.

Dava konusu çek aslının incelenmesinde, . ...... BANKASI A.Ş.)....... Şubesi’ne aİt30/09/2017 tarihli, 10.000,00 TL meblağlı, ....... nolu, keşidecisi “.......- ...... TİCARET" olan, "HAMİLİNE'’ yazılı çek olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce imza incelemesi yapılmasına karar verilmiştir. Buna göre; inceleme konusu ...... BANKASI A.Ş.) ...... Şubesi'ne ait, 30/09/2017 tarihli, lO.OOO/Onbin TL. meblağlı, ....... nolu, çekin arka yüz 1.ciranta ... isimli şahsa izafeten atılı imza ile davacı (...) nın dava dosyasında mevcut mukayese imzalarına kıyasen: İmzaların genel şekli, başlangıç hareketlerinin yapılışı, el hareketlerinin yapılışı ve karakteristik özellikler yönünden ciddi farklılıklar görülmüş olup, incelcme konusu çek arka yüz l.ciranta ... isimli şahsa izafeten atılı bulunan imzanın, davacı ... eli mahsulü olmadığı rapor edilmiştir.

Davacı vekili tarafından 24/11/2020 tarihinde söz konusu çek nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespiti talebini içerir ıslah dilekçesi sunduğu görülmüştür. Alınan bilirkişi raporuyla imzanın davacıya ait olmadığı anlaşılmakla söz konusu çek nedeniyle borçlu olmadığı tespit edilmiştir.

Somut olayda; istirdat talebi yönünden davalının iktisabında ağır kusurlu veya kötüniyetli olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.

Muhatabın çeki ibraz eden kişiye geçerli bir ödeme yapabilmesi için bu kişinin çek bedelini tahsil konusunda talep hakkına sahip olması zorunludur. Emre yazılı çeklerde düzgün bir ciro zinciri ile hak sahibi olduğu anlaşılan kişi (yetkili hamil) olması gerekir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğine dava; davacının elinden rızası dışında çıkan çek nedeniyle çekin istirdadı ve menfi tespit istemine ilişkindir. TTK.'nın 792. Maddesi gereğince çekin herhangi bir surette hamilin elinden çıkması halinde, ister hamile yazılı, ister ciro yolu ile devredilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkının 790. Maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür. Anılan kanunun 790. Maddesi gereğince cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır düzenlemesi bulunmaktadır.

Somut olayda, bilirkişi incelemesi yapılmış olup çekteki imzanın davacıya ait olmadığı tespit edilmiştir. Soruşturma dosyasının faili meçhul bürosunda bulunduğu, dosyada alınan bilirkişi raporuna göre soruşturma sonucunun beklenilmesine gerek olmadığı, menfi tespit talebi yönünden davanın kabulüne, istirdat talebi yönünden imzaların istiklali ilkesi gereği TTK'nun 677. Maddesi gereğince davalının kötüniyetli olduğuna dair dosyada bir delil bulunmadığı anlaşıldığından bu talebin reddine karar verilmiştir.