Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/520 K.2019/537

Mahkememizde görülmekte olan Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan Alacak ve Feshi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin çorap imalatı ile uğraştığını, üretilen üründeki iğne kırığı vb. Demir materyallerin üründen ayrıştırılması amacıyla ihtiyaç duyulduğu metal dedekötürün temini için davalı ile irtibat kurduğunu, yapılan görüşmelerle davacının ..... model dedökterin istenen amaca uygun olduğunu, 1mm materyalleri tespit edebileceğini, bildirdiğinden müvekkili tarafından cihazın satın alındığını 25.500USD ürün bedelinin yanı sıra nakliye test ve kablo giderleri için 2.503,60TL harcama yapıldığını,

makinenin gümrükten çekilmesinden sonra davalı şirket tarafından sağlanan yetkili servis elamanlarının kurulum ve ayarlamayı sağlayamadığını sonradan da davalı şirketçe makinenin kurulmayarak atıl halde bırakıldığını, gerekli ayarlamaların yapılmaması nedeniyle, cihaz içinden geçen her türlü materyal için alarm verdiğini gerekli ölçümlerin yapılamadığına, başlangıçta müvekkilinin ihtiyacına cevap verebilecek ürünün satılan ürün olduğunun belirtilmesine rağmen sonradan davalı tarafça başka bir makine olan. ..... model ürünün satışı tavsiye edilerek bu şartlarda ayıplı ürünün alınacağının bildirildiğini, yapılan teklifin yerinde olmadığı,

başka bir ürünün şirket ihtiyaçlarını karşılayabileceği bildirilerek, bu ürünün teslimi halinde sözleşmenin yerine getirileceğinin bildirilmesine rağmen teklifin davalı tarafça kabul edilmediğini, sorunun giderilmemesi üzerine, keşide edilen ihtara verilen cevabi ihtarda ayıp olgusu ile kurulum yapılmadığının kabul edilmediğinin, müvekkilinin de makinenin durumunun Düzce .......Sulh Hukuk Mahkemesinin ......

Değişik İş sayılı dosyası ile tespit ettirdiğini, satıcının emtiadaki tüm ayıplardan sorumlu olduğunu ileri sürerek, satım sözleşmesinin feshine, satım bedeli olan 7.500USD ile satım nedeni ile yapılan 2.503,36 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline kara verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekil cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin ithalatçı olduğunu, davacının ihtiyacına göre makine marka ve özelliklerini seçerek müvekkiline başvurduğunu ve bu ürünün müvekkili tarafından davacı adına ithal edildiğini, ithal edilen dedektörün özelliklerinin bizzat davacı tarafından belirlendiğini, ithal edilen dedektörün davacının iş yerine kurulduğunu, kalibrasyonun yapıldığını, kullanılır halde teslim edildiğini, ancak dedektörün kapasite üstünde kullanılması nedeniyle verim alınamadığını, kapasiteye uygun başka bir ürünün teklif edilmesine rağmen davacının somut adım atmadığını,

ürünün bulunduğu yerin değiştirilmesi veya başka bir nedenle kalibrasyonun bozulduğunu, üründe ayıp bulunmadığını, kalibrasyonun geçen süreçte bozulduğunu, kalibrasyon yapıldığında mevcut kapasitesine göre işlem yapacağını ve ürünün ayıplı olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava taraflar arasındaki satım sözleşmesinin, emtianın ayıplı olması nedeniyle feshi, satım bedeli ile satım nedeniyle yapılan giderlerin tahsili istemine ilişkindir.

Taraflar arasında yazılı şekilde düzenlenmiş bir satım sözleşmesi bulunmasa da, 01/08/2017 tarihli faturaya konu metal dedektörünün satımı konusunda sözleşme ilişkisi kurulduğu, fatura içeriğine göre 77.205,00TL bedelli metal dedektörünün davalı tarafından davacı için sipariş edildiği ve ürünün davacıya teslim edildiği sabittir. Taraflar arasındaki yazışmaların incelenmesinde üründe beklenen faydanın sağlanmadığı ve tarafların satım konusu ürünü takas yoluyla başka bir ürünle değiştirme konusunda görüşmeler yaptığı anlaşılmaktadır.

Davacı tarafça keşide edilen 25/01/2018 tarihli ihtarla ürünün ayıplı olduğu, emtianın kurulumu yapılmadan gidildiği, ürünün başka bir ürünle değiştirilmesinin kabul edilmesine rağmen değiştirilmediği, bu nedenle üründen beklenen faydanın sağlanmadığı, bu nedenle ürünün sözleşmede belirtilen niteliğie kavuşturulması aksi halde sözleşmenin fesh edileceği ihtar edilmitir. Davalı tarafça keşide edilen 15/02/2018 cevabi ihtarda dedektörün kurulumunun yapıldığı ürünün davacının siparişi ve onayı ile ithal edildiğini, dedekötün yüksek hacimli ürün ile kullanılması nedeniyle verim alınamadığını ihtar ettiği görülmüştür.

Davacının talebi üzerine Düzce ......Sulh Hukum Mahkemesi'nin ......Değişik İş sayılı dosyasında ürünün teknik ayarları yapılmış olsa bile amacına uygun çalışmadığın, ayıplı olduğunu, ürünün ayıplarının ancak üreticisi tarafından giderilebileceğini, bulunduğu yerde ayıplarının giderilemeyeceği tespit edildiği görülmüştür. Talimat yolu ile dinlenen davacı tanıkları beyanlarında özetele, makinanın olması gereken ayarda bulunmadığını, gerekli metalleri ayıklayamadığını, bu nedenle beklenen amacın gerçekleşmediğini, metal bulunmamasına rağmen sürekli sinyal vermesi nedeniyle üretim yapılamadığını, makinenin davalı tarafından tesise uygun olması nedeniyle tavsiye edildiğini beyan etmişlerdir.

Mahkememizce emtiada ayıp bulunup bulunmadığı varsa giderilip giderilemeyeceğinin belirlenmesi amacıyla yerinde keşif yapılarak rapor düzenlenmesi için Düzce Asliye Hukuk Mahkemesi'ne talimat yazılmıştır.

Mahkememizce keşif yoluyla alınan raporun incelenmesinde taraflar arasındaki yazışmalardan davalı tarafça en başından beri numune talebi yapılmadan dava konusu makinenin önerildiğini, makinenin tünel ölçülerinin uygun olduğu ancak makinenin çalışmadığı, açılır açılmaz alarm verdiği, baştan numune istenilmiş olması halinde bu makinenin hassasiyeti karşılayamadığı anlaşılarak satımından vazgeçilebileceği, makinanın kurulum ve kalibrasyonu yapıldığına dair servis formlarının bulunmadığı, ancak yapılan yazışmalarda periyodik servis ve bakımlarının karşılandığı,

üründeki ayıpların basit bir onarımla giderilemeyeceği ve ürünün ayıplı olduğu belirlenmiştir. Mahkememizce rapor taraf vekillerine tebliğ edilmiş olup davalı vekili rapora cevap vermemiş ve istifa etmiştir. Mahkemizce rapor davalı asile istifa dilekçesi ile birlikte tebliğ edilmiş, davalıca rapora yönelik herhangi bir itiraz ileri sürülmemiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde dava ticari satım sözleşmesinin feshi ve ödenen sözleşme bedelinin istirdadı istemine ilişkinidir.

Taraflar arasında yazılı şekilde düzenlenmiş bir sözleşme bulunmasada, .... Marka metal dedekötürünün satımı konusunda sözleşme ilişkisinin bulunduğu sabittir. Bilirkişi tarafından da belirtildiği üzere taraflar arasındaki yazışmalardan, davalının, davacıya ait tesisinin kapasitesi ve yapılacak işin niteliğine göre ürün önererek ithal ettiği ve ithal edilen ürünün davacıya satıldığı sabittir.

Her ne kadar davalı tarafça kuruluma ilişkin belgeler sunulmamış ise de taraflar arasındaki yazışmalardan, ürünün kurulum ve ayarlarının yapıldığı ve servis hizmetinin verildiği sabittir.

Ancak davalının ürünün ithalatçısı olarak basiretli bir tacir gibi, davacının ihtiyaçları da dikkate alınarak bildirilen ihtiyaçlara uygun ürünü ithal edip satması gerekirken mevcut şartlarda üretimde kullanılması mümkün olmayan bir ürünü satmak suretiyle edimini yerine tam yerine getirmemiştir.

Satılan emtiada ayıp bulunduğu, aybın sürekli tekrar ettiği, bildirilmesine rağmen satıcı tarafından giderilemediği, ürünün satım amacına uygun olmadığının ve başka bir ürünle takası gerektiğinin taraflar arasındaki yazışmalarda sabit olduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda davacının sözleşmeden beklediği faydayı sağlayamayacağı açık olduğundan taraflar arasındaki sözleşmenin feshine, davacı tarafından ödenen bedelin tahsiline, sözleşme fesh edildiğinden herkesin aldığını geri vermekle yükümlü olduğu dikkate alındığında sözleşme konusu dedektörün davalıya iadesine iade tarihinden itibaren davacı alacağına faiz uygulanmasına ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.