KÜNYE
T.C. Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 21 Aralık 2021
- Esas no
- 2020/453 Esas
- Karar no
- 2021/1015
- Dava
- Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan
- Dava tarihi
- 24/02/2020
- Karar yazım tarihi
- 07/01/2022
Karar Metni
860 kelime·4 dk okuma·2 bölüm
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davalı tarafından müvekkili aleyhine 31/01/2020 keşide tarihli 10.000 TL bedelli çek takibe konu edilerek Büyükçekmece ...... İcra Müdürlüğü'nün ...... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı yanın kötü niyetli olduğunu, müvekkilinin davalı ve diğer cirantalar ile arasında hiç bir ticari ilişki ve borcunun bulunmadığını, davaya konu çek dava dışı ...... Hırdavat Taahhüt İnş. Metal San. Ve Tic. Ltd.
Şti adına teslim edildiğini söz konusu şirket tarafından davaya konu çek ile keşidecileri farklı olan 7 adet çek ...... Kargo Servisi A.Ş.'ne taşınması için verildikten sonra İstanbul ilinde kargo şirketine ait olan ...... plakalı araçtan çalındığını, çeklerin çalınması nedeniyle Samsun Asliye Tic.
Mah. ...... esas sayılı dosyası ile çeklerin iptali davası açıldığını, keşidecileri farklı olan ve keşideciler arasında herhangi bir bağ olmayan ve çalınan iki adet çek, aynı ciro silsilesi ile davalı yana geçtiğini beyan ederek,
haksız takibin durdurulmasını, bunun mümkün olmaması halinde gösterecekleri teminat karşılığında dava sonuna kadar icra veznesine yatırılan paranın davalıya ödenmemesini yönelik tedbir kararı verilmesini, davalı borçlu yanın borçlu olmadığının tespitine, takibin iptalini, davalı tarafın haksız ve kötü niyetli takip nedeniyle alacağın %20 sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini, yargılama giderleri ile ücreti vekalet karşı tarafa aidiyetine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE
Dava, davacının meşru hamili olduğunu ileri sürülen çekin rızası dışında davacının elinden çıktığı iddiasına dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.
Dava konusu çekin incelenmesinde, Büyükçekmece ...... İcra Müdürlüğü'nün ....... Esas sayılı dosyasında takibe konu...... bankası A.Ş'ne ait keşidecisi ..., keşide tarihi 31/01/2020 olan ....... çek nolu 10.000,00TL bedelli çek olduğu görüldü.
Keşidecisi ... olan ..... Bankası .... Şubesine ait 31/01/2020 keşide tarihli ....... seri numaralı 10.000,00TL bedelli çekle ilgili kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatıldığı, Samsun Asliye Ticaret Mahkemesini ...... esas sayılı dosyasında çekin iptaline karar verildiği, söz konusu çek nedeniyle davacının borçlu olup olmadığı çekin çalınıp çalınmadığı noktasında uyuşmazlık olduğu tespit edildi.
Somut olayda davalının iktisabında ağır kusurlu veya kötüniyetli olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.
Muhatabın çeki ibraz eden kişiye geçerli bir ödeme yapabilmesi için bu kişinin çek bedelini tahsil konusunda talep hakkına sahip olması zorunludur. Emre yazılı çeklerde düzgün bir ciro zinciri ile hak sahibi olduğu anlaşılan kişi (yetkili hamil) olması gerekir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğine dava; davacının elinden rızası dışında çıkan çek nedeniyle menfi tespit istemine ilişkindir. TTK.'nın 792. Maddesi gereğince çekin herhangi bir surette hamilin elinden çıkması halinde, ister hamile yazılı, ister ciro yolu ile devredilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkının 790. Maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür. Anılan kanunun 790. Maddesi gereğince cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır düzenlemesi bulunmaktadır.
Ticari defterlerin incelenmesi sonucu alınan bilirkişi raporunda; ticari ilişki tespitinin mümkün olmadığı, gerek davacı ile davalı şirketin bu dava dışı cirantalar ile gerekse dava dışı cirantaların kendi aralarında ticari ilişki ve bu kapsamda dava konusu çekin ciro edilmesini gerektirecek borç/alacak ilişkisi tespit edilemediği belirtilmiştir.
Hırsızlık olayına ilişkin soruşturma sonucunda; takipsizlik, ceza veya beraat kararı verilmesi halinde mahkememizce verilen hükmün etkilenmeyeceği, zira ceza dosyasındaki maddi olaylarla bağlı olunduğu ancak beraat hükmüyle bağlı olunmadığı dikkate alındığında dosyadaki delillere göre her iki hüküm sonucunda da davacının borçlu olmadığının sabit olması nedeniyle soruşturma dosyası bekletici mesele yapılmamıştır.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davacı şirketin hamili olduğu dava konusu çekin kargo şirketine ait araçta meydana gelen hırsızlık olayı sonucunda dava konusu çekin zayi olduğu, hırsızlık sonucunda zayi olan çekteki cirantaların davalılar olduğu, Türkiye'nin değişik yerlerinde ve değişik kargo şirketlerinden çalınan çeklerin son hamili olarak davalının bulunduğu, çek iptaline karar verilen ....... 'a ait olan ve çekte de cirantaların işbu çekteki cirantalarla aynı kişiler olduğu, davalının kötüniyetli hareket ettiği kanaatine varıldığı, davalı şirketin dava konusu çeki kötü niyetli olarak iktisap ettiği ve bu nedenlerle davacı şirketin dava konusu çekten dolayı davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine ve kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmiştir.
Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır
Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2020/453, K. 2021/1015, 21 Aralık 2021 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama