Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/1080 K.2023/1131

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;“. Müvekkil şirketin davalı şirket aleyhine başlattığı Bakırköy ...

İcra Müdürlüğü ... e sayılı icra takibine davalı 02.09.2020 tarihli dilekçeyle itiraz etmiş ve takibin durduğu,d avalının itirazının iptali gerektiği, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 10.05.2021 tarihinden 19.10.2021 tarihine kadar ekte sunulacak cari hesap ekstresinde detaylı olarak gösterildiği şekilde karşılıklı olarak bir iplik ve ürün satışı gerçekleştirildiği, müvekkilin davalıya sattığı ürünlere iade olan ürünler neticesinde davalı ve müvekkil şirket arasında gerçekleşen ticaretten müvekkil şirketin takip tarihine kadar 79.119,43 TL ana para ve 1.435,13-TL işlemiş faiz toplamda 80.554,56-TL alacağı bulunduğu,

cari hesap ekstresindeki borç bakiyesi olan tutarın ödenmesi için davalı şirkete defalarca iletişime geçilmesine rağmen ödeme yapılmamasından dolayı alacağın tahsili için 23.10.2021 tarihinde Bakırköy .... İcra Müdürlüğü ... e sayılı dosyası ile ilamsız takibe başlandığı, ancak davalı(borçlu) ... TİC. LTD. ŞTİ.

5.11.2021 tarihinde borca ve ferilerine itiraz ettiği, davalı şirket itiraz dilekçesinde "davalı şirketin alacaklı müvekkil şirkete böyle bir borcunun bulunmadığını, bu nedenle borcun tamamına ve ferilerine itiraz ettiklerini, müvekkil şirketin üretmiş olduğu malların kalitesiz olduğunu ve bu malların iade edilmiş olduğunu, davalı şirketin bu kalitesiz ürünler neticesinde zarara düştüğünü tüm bu sebeplerle takibin durdurulmasına karar verilmesini talep ettiklerini" belirttiği, müvekkil firma ile davalı firma arasında gerçekleşen alım satımlarda uyumsuzluk olduğunda davalı ...

DİŞ TİC. LTD ŞTİ tarafından kabul edilmeyen ürünler, yalnız bir defaya mahsus 30.09.2021 tarihinde 22.912,74-TL bedelli iade faturası kesilerek müvekkil şirkete iade edilmiş ve müvekkil şirketin bu iadeyi kabul ederek alacaklarından mahsup ettiği, takip konusu tutara iade edilen ürünlere ait iade faturası dahil edilmediği,

bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılacağı, borçtan kurtulmak amacıyla 2 adet fatura (13.10.2021 tarihli ... nolu 15.10.201 irsaliye tarihli KDV dahil 99.092,70-TL bedelli temel satış e-fatura ile 20.10.2021 tarihli ... nolu KDV dahil 826,00-TL bedelli iade e-fatura) düzenlenerek müvekkil şirkete 22.10.2021 tarihinde tebliğ edildiği,

hukuka aykırı olarak bilinçli olarak geçmiş tarihlere düzenlenen bu faturalar karşılığında herhangi bir alım satım yapılmadığı gibi borçtan kurtulmak adına düzenlenmiş faturalara dayalı herhangi bir hukuka uygun şekilde yapılmış taraflar arası bir sözleşmenin de mevcut olmadığını, TTK 18/3. maddesine göre yapılacak olan itiraz özel şekle tabi tutulduğundan faturanın gönderilmesi ve faturayı itirazın da bu özel şekle uygun olarak gerçekleştirilmesi ve noter aracılığıyla, iadeli taahhütlü mektupla, telgraf ya da güvenli elektronik imza kullanılarak gerçekleştirilmesi gerektiği, kanun maddesine uygun olarak 27.10.2021 tarihinde Bakırköy ....

Noterliği ...

Yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalı(borçlu) şirket tarafından tamamen borçtan kurtulmak amacıyla geçmiş tarihe düzenlenmiş 13.10.2021 tarihli ... nolu 15.10.201 irsaliye tarihli KDV dahil 99.092,70-TL bedelli temel satış e-fatura ile 20.10.2021 tarihli ... nolu KDV dahil 826,00-TL bedelli iade e-faturaya yasal süresi içerisinde itiraz edilerek ihtarnamede itiraz edilen faturaların muhasebe kayıtlarına işlenmeyeceği karşı davalı şirkete ihbar ve ihtar edildiğini, Vergi Usul Kanununun 231/5 inci maddesinde “Fatura, malın teslimi veya hizmetin yapıldığı tarihten itibaren azami 7 gün içinde düzenlenir.” hükmü, 232 nci maddesinde satıcıların,

“sattıkları emtia” veya “yaptıkları işler” için fatura verecekleri hükmü mevcut olup, bu hükümlerde fatura kesiminin malın tesliminden veya hizmetin yapılmasından sonra olacağını gösterdiği, Bakırköy .... Noterliği ...

Yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalı(borçlu) şirketi tarafından düzenlenmiş 13.10.2021 tarihli ... nolu 15.10.201 irsaliye tarihli KDV dahil 99.092,70-TL temel satış e-fatura kanuna aykırı olarak hem 22.10.2021 tarihinde hem 7 gün öncesinde düzenlenmiş hem de irsaliye tarihi kanuna aykırı olarak fatura tarihinden 2 gün sonrası olarak düzenlendiği, bu hususun davalının borçtan kurtulmak saiki ile hareket ettiğinin kanıtı niteliğinde olduğu,

ayrıca, faturayı alan kişi 8 gün içerisinde faturanın kendisine ya da fatura içeriğin itiraz etme hakkına sahip olup faturayı alan kişi bu itirazı gerçekleştirmişse bu takdirde ispat yükü fatura düzenleyen tacire geçerek, düzenleyenin faturanın sözleşme koşullarına göre düzenlediğini ispat etmesi gerektiği, faturaya dayanak oluşturacak bir taraflar arası sözleşme olmadığını, bu şekilde düzenlenmiş faturanın müvekkil şirket adına bir borç doğurmayacağını, Bakırköy ... İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyasında davalının itirazının iptaline, alacağın %20'sinden az olmamak şartıyla davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;“…Triko kazak üretimi siparişini davalı şirket .... A.Ş den aldığı için ... A.Ş kazakların üretiminde kullanılacak iplikleri, davalı müvekkil şirkete satmakta, davalı müvekkil şirket de söz konusu üretime kullanılacak iplikleri davacı şirkete sattığı, davalı müvekkil şirket ise davacı şirkettin üretiği kazakları daha önce anlaşılan parça başı fiyatından ... A.Ş' ye satıp faturasını kestiği, ...

A.Ş ise kendisine satılan kazakların faturasında yazılan miktardan daha önce bu kazaklardan dolayı davalı şirkete sattığı ipliklerin parasını düşerek ödemesini davalı müvekkil şirkete yapmakta davalı müvekkil şirkete ödeme yapıldığında davalı müvekkil şirket de davacı şirketin ödemesini yapmakta davacı ile davalı müvekkil şirket arasındaki ticari işleyiş gerçekleşmiş, ancak davacı şirket 2021 senesi içinde aldığı siparişleri süresi içinde üretmediği, eksik ve kalitesiz ürettiği için davalı şirket ile davacı şirket arasında söz konusu ihtilafın doğduğu,

davalı müvekkil şirket 2021 senesinde sipariş bilgi ve adetleri yazılı modellerin üretimini yapmak üzere davacı firma ile anlaştığı, davacı şirkete bu siparişlerin terminlerinin 31.07.2021 olduğu bildirilmiş ve davacı şirket yetkililerinin bu hususta bilgilendirildiğini, ayrıca davalı şirketin, davacı ... Trikoya 2021 senesi içinde verdiği siparişlere istinaden iplik satışı da yaptığı, davalı şirketin iplikleri, siparişleri aldığı müşterisi ....

Perakenden satın alarak ... ye sevk ettirip satışını yapmadığını, aşağıdaki sipariş adetleri de belirtilen modellerin üretimini yapmaları ve terminleri 31.07.2021 olmak üzere anlaşma sağlandığını, davalı müvekkil şirket bu siparişlerin ipliklerini ise Nisan ve Mayıs 2021 de ...

A.Ş firmasından satın alarak davacı şirkete sevk edip davacı şirkete faturasını kestiği, davacı şirketin ... model kazağı 420 adet yükleyebildiği, kalan 950 adet kusurlu olduğu için yüklenemediği ve davalı müvekkil şirket gelir kaybına uğradığını, aynı şekilde ... model erkek kazağı 849 adet 23.08.2021 tarihinde geç ve 52 adet eksik yüklediğini, aynı şekilde ... model erkek kazağı 2892 adet olarak 15.09.2021 de gecikmeli olarak ve 487 adet eksik olarak yüklediğini, davacı şirket ... model 701 adet erkek kazağını ekimin sonuna kadar üretmeyip son anda da yapmıyorum diyerek hem davacıyı hemde ...

A.Ş.yi mağdur edip davalı müvekkil şirketin gelir kaybına uğradığını, davacı şirket tarafından eksik bırakılan yada hiç yapılmayan modellerin ipliklerinin bedellerini ... A.Ş'nin davalı müvekkil şirketten tahsil ettiği, ...

A.Ş sipariş ettiği kazak için sattığı ipliği kazak yapılmadığında hatalı yapıldığında bunun ipini geri iade almadığını, dolayısıyla davacı şirketin yapmadığı veya hatalı yaptığı kazaklardan dolayı dava dışı şirket ...'nin bu nedenle davalı şirketten kesinti yaptığı iplik bedelli davacı şirketin davalı şirkete verdiği zarar olduğunu, davalı müvekkil şirketin davacı yüzünden uğradığı bu zararın davacı şirkettin alacağından düşürülmesi gerektiğini, dolayısıyla tarafların ticari defterleri incelendiğinde müvekkil şirketin davacı şirketten 20.000,00 TL cari hesap alacağı olduğu görüleceği gibi ,

ayrıca davacı şirketin iptaline sebep olduğu siparişlerin ve eksik yüklenen siparişlerin davalı müvekkil şirket yönünden gelir kaybı olduğunu, davacı davalı tarafından kendisine sipariş geçilen yukarıda kodları yazılı modelleri süresinde ve tam teslim edemediği gibi bu modellerin ûretiminde kullanılması gereken iplikleri kullanmadığını, 3.kişi tedarikçi firma gecikme dolayısıyla modelleri iptal etmiş ve bu modellerden dolayı uğradığı zararı davalı müvekkil şirketin alacağından tahsil edildiğini,

dolayısıyla müvekkil şirket bu sefer davacının kalitesiz ürettiği ürünleri tekrar başka firmalar üzerinden ürettirmek zorunda kaldığı gibi tedarikçisi olduğu firma ile de bu sebepten ötürü ihtilafa düştüğünü, davacının haksız ve hukuki dayanaksız davasının reddine, davacı dava konusu takipte haksız olduğundan asıl alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere davacının kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptaline ilişkindir.

Taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davacının alacağının bulunup bulunmadığı, davalının ayıp ihbarında bulunup bulunmadığı, söz konusu ve iade faturaları nedeniyle alacak miktarının tespiti noktasında uyuşmazlık olduğu tespit edilmiştir.

Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün .... esas sayılı dosyasının incelenmesinde, Davacı tarafından davalı aleyhine 80.554,56 TL toplam alacağın tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, süresinde borç ve ferilerine itiraz edilmesi sonucu takibin durduğu itiraz ve davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce satıma ilişkin fatura, cari hesap ekstresi, arabuluculuk tutanağı dosyaya konulmuş taraf defterleri ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup, ayıp iddiası da bulunmakla heyete tekstil mühendisi bilirkişi eklenerek rapor ve itirazlar kapsamında ek rapor alınmıştır.

Davacı şirketin incelenen 2021 yılı ait ticari defterlerinde. Davacı şirketin 120 Alıcılar Hesabında davalı ... 19.10.2021 tarihi itibariyle 283.027,86 TL alacaklı olduğu, 320 Satıcılar Hesabında ise davalı ...

18.10.2019 tarihi itibariyle 203.938,03 TL borçlu olduğu tespit edilmiş olup, davacı şirketin davalı ... olan 283.027,86 TL tutarındaki alacağından, davalı ... olan 203.938,03 TL tutarındaki borcunun tenzil edilmesi ile davacı şirketin 19.10.2021 tarihi itibariyle davalı ... 79.089,83 TL alacağının bulunduğu tespit edilmiştir. Davalı şirketin incelenen 2021 yılı ticari defterlerinde ise; davalı şirketin 31.12.20219 tarihi itibariyle davacı ...

20.829,28 TL alacaklı olduğu görülmüştür. Davalı şirket tarafından düzenlenen 13.10.2021 tarihli ... numaralı 99.092,70 TL tutarlı “Triko İp” açıklamalı fatura ile 20.10.2021 tarihli ... numaralı 826,00 TL tutarlı “Nakliye Bedeli” açıklamalı faturanın taraflar arasında cari hesap farklılığına neden olduğu tespit edilmiştir.

Davalı şirket tarafından düzenlenen 13.10.2021 tarihli ... numaralı 99.092,70 TL tutarlı “Triko İp” açıklamalı, fatura içeriğindeki ürünlerin hangi tarihte kime teslim edildiğini ispatlaması gerektiğinden teslim olgusunun ispat yükünün davalı tarafa ait olduğu belirtilmiştir.

Alınan ek raporda da; dava dışı ... A.Ş ile davalı ... firması arasında ticari ilişkinin bulunduğu, ... A.Ş firması için üretilecek ... marka ürünleri fason olarak Davalı ... firmasının Davacı ... Triko'ya fason olarak üretim yaptırması nedeniyle dolaylı olarak ticari ilişki bulunduğu, dosya kapsamında yeterli bilgi ve belge bulunmadığından alacak miktarı tespit edilemediği belirtilmiştir.

Ayıp, aynı cins ve kategoriye giren eşyaya nispetle satılan maldaki değer ve elverişliliği kaldıran veya azaltan noksanlıktır (TBK.m.219). TTK.m.23/c hükmünde ticari satışta maldaki ayıpla ilgili ayıbı ihbar süresi düzenlenmiştir. Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise (aşikar ayıp), alıcı 2 gün içinde ayıbı satıcıya bildirmelidir.

Maldaki ayıp açıkça belli değilse (açık ayıp), alıcı malı teslim aldıktan sonra 8 gün içinde malı incelemeli veya incelettirmeli ve bu inceleme sonunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, bu sürede satıcıya bildirmelidir. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır. TBK m. 223’e göre, alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır.

Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde (gizli ayıp), bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır. Maddede belirtilen “hemen” ifadesi dürüstlük kuralı ve halin icapları göz önünde bulundurularak yorumlanmalıdır. Herhalde ayıp ortaya çıkınca fazla vakit geçirmeden ihbar yapılmalıdır.

Ayıp ihbarının ayıba karşı sorumluluktan doğan dava için öngörülmüş olan zamanaşımı süresi geçmeden önce yapılmış olması gerekir. TBK m. 231’e göre, “Satıcı daha uzun bir süre için üstlenmiş olmadıkça, satılanın ayıbından doğan sorumluluğa ilişkin her türlü dava, satılandaki ayıp daha sonra ortaya çıksa bile, satılanın alıcıya devrinden başlayarak iki yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.”

Somut olayda; dava dışı .... AŞ ile davalı ... firması arasında ticari ilişki olup .... AŞ için üretilecek ... marka ürünleri, davalı ... firmesi, fason olarak davacı ... Triko'ya fason olarak üretim yaptırmaktadır. Davalı firma ... tarafından iplik teslimi nedeniyle triko ip açıklamalı fatura (99.092,70 TL) ve 826,00 TL'lik nakliye bedelli iade faturasını davacı firmaya kesmiştir. Ancak burada ipliklerin teslim edildiği hususu davalı tarafça ispatlanmalıdır.

Buna ilişkin herhangi bir belge sunulmadığı gibi dosya kapsamındaki irsaliyeli faturalar vs. ile de bu hususun ispatlanamadığı, iplik tesliminin .... AŞ ve davalı .... Ltd. Şti. arasındaki iç ilişkiyle alakalı olduğu, ayıp ihbarının da ispata muhtaç olduğu anlaşılmakla iade faturası kabul edilmeyerek davacı defterlerine göre asıl alacak üzerinden davanın kabulüne karar verilmiştir.

İhtarname tebliğ tarihinin takipten sonra olması nedeniyle takipten önce temerrüt olgusu gerçekleşmemiştir ve bu nedenle işlemiş faiz talebinin reddine karar verilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır