Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/81 K.2021/532

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin 02/09/2020-05/09/2020 tarihleri arasında İstanbul'da düzenlenecek fuara katılım için sözleşme imzaladıklarını, faturadaki 80 m2 kullanım alanının karşılığının 67.530,18 TL olarak belirlendiğini, müvekkilinin 20.000,00 TL bedeli banka yolu ile davalıya gönderdiğini, ancak sözleşmeden sonra Covid-19 salgını sebebiyle sözleşmenin akdedilmeyeceğinin aşikâr olduğunu, bir çok fuarın pandemi sebebiyle ertelendiği yahut iptal edildiğini göz önüne alındığında sözleşmenin ifasının objektif olarak imkânsız olduğunun anlaşılacağını,

açıklanan tüm bu nedenlerle davalıya ödenen 20.000,00 TL'nin sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca davacıya faizi ile derhal ödenmesine ve davalı ile imzalanan sözleşmenin feshine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının yetkisiz mahkemede dava açtığını, yetkili mahkemenin Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, açıklanan nedenlerle davanın yetkisizlik nedeniyle usulden reddine karar verilmesini, müvekkil şirket faaliyetlerinin bizzat devlet kararıyla durdurulduğunu, pandemi süreci ve önlemlerin en başta müvekkil şirketi mağdur ettiği, sözleşmenin 2. Maddesi incelendiğinde de müvekkilin fuar tarihini değiştirme hakkının bulunduğunu, bu durumun katılımcıya fesih hakkı vermeyeceğini belirterek davanın esastan reddini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre alacak istemine ilişkindir. Taraflar arasında imzalanan fuar katılım sözleşmesi kapsamında yapılması planlanan gıda fuarının Covid-19 salgını nedeniyle ertelenmesi nedeniyle davacı tarafından ödenen 20.000,00TL'nin sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre davalıdan tahsil edilip edilemeyeceği noktasında uyuşmazlık olduğu tespit edilmiştir. TBK'nun 136. Ve 137. Madde hükümleri şu şekilde düzenlenmiştir.

E. İfa imkânsızlığı

I. Genel olarak

MADDE 136- Borcun ifası borçlunun sorumlu tutulamayacağı sebeplerle imkânsızlaşırsa, borç sona erer. Karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde imkânsızlık sebebiyle borçtan kurtulan borçlu, karşı taraftan almış olduğu edimi sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca geri vermekle yükümlü olup, henüz kendisine ifa edilmemiş olan edimi isteme hakkını kaybeder. Kanun veya sözleşmeyle borcun ifasından önce doğan hasarın alacaklıya yükletilmiş olduğu durumlar, bu hükmün dışındadır. Borçlu ifanın imkânsızlaştığını alacaklıya gecikmeksizin bildirmez ve zararın artmaması için gerekli önlemleri almazsa, bundan doğan zararları gidermekle yükümlüdür.

II. Kısmi ifa imkânsızlığı

MADDE 137- "Borcun ifası borçlunun sorumlu tutulamayacağı sebeplerle kısmen imkânsızlaşırsa borçlu, borcunun sadece imkânsızlaşan kısmından kurtulur. Ancak, bu kısmi ifa imkânsızlığı önceden öngörülseydi taraflarca böyle bir sözleşmenin yapılmayacağı açıkça anlaşılırsa, borcun tamamı sona erer. Karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde, bir tarafın borcu kısmen imkânsızlaşır ve alacaklı kısmi ifaya razı olursa, karşı edim de o oranda ifa edilir. Alacaklının böyle bir ifaya razı olmaması veya karşı edimin bölünemeyen nitelikte olması durumunda, tam imkânsızlık hükümleri uygulanır." hükmü düzenlenmiştir.

Somut olayda. TBK 136 ve 137 maddeleri uyarınca edimin ifasının tamamen veyahut kısmen imkansızlaşıp imkansızlaşmadığının tespiti gerekmekte olup TBK m.136 kapsamında bir ifa imkansızlığı bulunmamaktadır. Söz konusu fuar iptal edilmemiş, ertelenmiştir. Taraflar arasında imzalanan fuar katılım sözleşmesinin 2. maddesi incelendiğinde de davalı şirketin gerekli görmesi halinde fuar tarihini değiştirme hakkı olduğu, bu durumun katılımcıya fesih hakkı vermediği anlaşılmaktadır.

Fuar erteleme kararı nedeniyle davacının hem ödeme yükümlülüğü hem de fuara katılma yükümlülüğü devam etmektedir. Davacının basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğü olup sözleşmenin 2. maddesinin fesih hakkı vermediğini bilmesi gerekmektedir. Fuarın ertelenmesinde davalının kusuru da bulunmamaktadır. Buna göre; davacının işbu davayı açmakta haklı olmadığı kanaatine varılarak sebepsiz zenginleşmenin gerçekleşmemesi nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.