Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/1005 K.2024/59

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Cari Hesap Veya Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı firmanın, sözleşmeler gereği ödenmesi gereken 100,00 USD, verilmeyen kar payı için de 100,00 USD olmak üzere HMK 109 kapsamında şimdilik toplamda 200,00 USD bedelin ilk sözleşme tarihi olarak belirlenen 23.10.2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı şirketten alınarak müvekkiline verilmesine,

mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından, müvekkilinin hakkının tazmininin imkansız hale gelmemesi için davalının varsa araçlarına, aksi takdirde taşınmazlarına ihtiyati tedbir niteliğinde ihtiyati haciz koyulmasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafta bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafça arabuluculuk dava şartı yerine getirilmeden huzurdaki dava ikame edildiğini, davacı tarafça itirazın iptali yönünden herhangi bir arabuluculuk başvurusu yapılmadan huzurdaki dava ikame edildiğini, 6102 sayılı TTK'nın 5/A maddesi uyarınca arabulucuya başvurulmuş olması bir dava şartı olduğunu, huzurdaki davada itirazın iptali yönüyle herhangi bir arabuluculuk başvurusu bulunmaması sebebiyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddi gerektiği, huzurdaki davanın derdestlik sebebi ile reddi gerektiği, davacı tarafça aynı alacak talebine ilişkin müvekkili aleyhine başlatılmış icra takibi mevcut olduğunu, davanın derdestlik sebebi ile de usulden reddi gerektiğini, esasa ilişkin de herhangi bir borcu bulunmadığını beyan etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, İİK'nun 67. Maddesine göre alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için ya uyuşmazlık konusu işin, tarafların her ikisinin birden ticari işletmesi ile ilgili olması yada tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesi ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunun veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme bulunması gerekir.

Diğer taraftan 6102 sayılı TTK'nın 19/2 maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin, diğeri içinde ticari iş sayılması davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, 6102 sayılı TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar dışında, ticari davayı ticari iş esasına göre değil ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

6335 Sayılı Kanununun 2. maddesi ile değişik 6102 Sayılı TTK'nın 5. maddesi uyarınca, ticari davalar Asliye Ticaret mahkemelerince görülerek karara bağlanır.Diğer taraftan aynı düzenleme gereğince, Asliye Ticaret Mahkemeleriyle diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunununda ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 6335 Sayılı kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil görev ilişkisidir. Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı HMK'nın 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan, mahkemelerce re'sen incelenir.

Bu durumda eldeki davanın Asliye Ticaret Mahkemesince görülüp karara bağlanabilmesi için uyuşmazlığın, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması ve bu bağlamda tarafların her ikisinin birden tacir olması zorunludur.

HMK Madde 2’ye göre, “Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça Asliye Hukuk mahkemesidir.”

Davacının tacir sıfatının araştırılması için ilgili vergi dairesi müdürlüğüne yazılan müzekkereye verilen cevapta; davacının gayrimenkul sermaye iradı mükellefi olduğu, ticari kazanç mükellefiyeti bulunmadığı belirtilmiştir.

Davacının kazancının ticari faaliyet niteliğinde olduğuna dair dosya kapsamında bir bilgi belge yer almadığı, İBAM .... HD .... Esas ve ... Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere gayrimenkul sermaye iradı mükellefi olmanın tek başına tacir sayılmak için yeterli olmadığı, davacının tacir sıfatının bulunmadığı anlaşılmakla işbu dava açısından Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğundan bahsedilemeyeceği, bu durumda HMK'nın 2.maddesi uyarınca uyuşmazlığın çözümünde genel görevli mahkemeler olan Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğu anlaşılmakla; davanın görev şartı yokluğundan reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır