Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/753 K.2023/1182

Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; Dernek araştırmaları ile davalıların kalitesiz hammade kullanma, bayat ekmeklerin ıslatılarak tekrar hamur kazanına atarak üretim yapma, kaçak personel çalıştırma, taşıma belgesi olmayan araçlarla ekmek dağıtımı yaparak, devlete olan vergi yükümlülüklerini yerine getirmeme, temizlik ve hijyen kurallarına uymayarak bu kuralların gerektirdiği maliyete katlanmamakta böylelikle maliyetin altında fiyattan ekmek satma eylemlerini gerçekleştirdiğini ve böylece halk sağlığını tehdit ettiği gibi işin gereği gibi üretim yapan ve yükümlülüklerini yerine getiren işletmelere karşı haksız rekabet oluşturduğunu belirterek bu eylemler için delil tespiti talep etmiştir.

Davalı ....... Unlu Mamülleri vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacının iddialarının asılsız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ........ Unlu Mamülleri vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacının iddialarının asılsız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ......... Unlu Mamülleri vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacının iddialarının asılsız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ....... Gıda sanayi vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacının iddialarının asılsız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ....... Unlu Mamülleri vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacının iddialarının asılsız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ....... Unlu Mamülleri vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacının iddialarının asılsız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ....... Unlu Mamülleri vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacının iddialarının asılsız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ........ vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacının iddialarının asılsız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ....... Unlu Mamülleri vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacının iddialarının asılsız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ....... makina vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacının iddialarının asılsız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ..... Unlu Mamülleri vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacının iddialarının asılsız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ....... vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacının iddialarının asılsız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ....... vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacının iddialarının asılsız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Bilirkişi tarafından hazırlanan 19/10/2021 tarihli rapor sonuç kısmı " Hijyen Kurallarına uygun olmayan şartlarda ve kalitesiz hammadde kullanılarak ekmek üretimi yapıldığını, İşletme içerisinde tavan kısmında dökülmelerin olduğu, kapı- pencere sinek, haşere ve diğer zararlıların girişine engel olacak şekilde uygun bir durumda olmadığı. Üretim alanlarının girişlerinde dezenfektanlı paspas, galoş, bone, maske bulunmadığı.

İşletmenin genel ve ekipman temizliğinin yapılması için kullanılan temizlik maddelerinin üzerlerinde etiket bulunmadığı tespit edilmiştir. Gıda İşletmelerinde görev yapan personellerin saç, sakal, bıyık, sakal ve kolları bulaşmaya sebep olmayacak şekilde örtülü olmalıdır.

İşletmede denetim yapıldığı zamanda temizlik işlemleri yapılmaya başlanmıştı ve çalışan personellerden bir tanesinden fotoğraflarda olduğu gibi sakallı olup maske takmadıkları, bone ise sadece |personelin kullandığı tespit edilmiştir. Personel Soyunma oda, lavabo, duş, tuvaletlerinin olduğu alanda yapılan incelemede El Sabunu bulunmadığı tespit edilmiştir.

05 Temmuz 2013 tarih ve 28698 sayılı Resmi Gazete' de yayımlanan “Hijyen Eğitimi Yönetmeliği” ne göre Un ve unlu mamuller faaliyet alanında çalışan işletmeler personellerine Hijyen eğitimi aldırmak zorundadır. ....... Unlu Mamuller Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinde görev yapan personellerin Hijyen Eğitimi almadıkları tespit edilmiştir.

Kalitesiz hammadde kullanılarak ekmek üretimi yapıldığını, İşletmede denetim sırasında bulunan ham maddelerin (Un, Maya, Tuz) SKT ve etiketlerin mevzuata uygunluğu kontrol edilmiş herhangi bir uygunsuzluk tespit. Edilmemiştir. Ekmeklerin dağıtımında kullanılan araçlarda K belgesi olmaksızın dağıtım yapıldığı İşletmenin Karayolu Düzenleme Genel Müdürlüğü tarafından verilen ....... Unlu Mamuller Gıda San. Ve Tic. Ltd.

Şti. adına düzenlenmiş ...... numaralı Yetki belgesi bulunmaktadır. Bu Belgenin geçerlilik tarihi 06.03.2025 tarihinde dolmaktadır. Ekmeklerin dağıtım yapıldığı araçlar denetim saatinde iş yerinde olmadığından İşletmede yetkilisi işletmede 5 aracın (...... ) olduğunu belirtmiştir.

Bu araçların e-devlet üzerinden K2 belgesi durumları tarafımca sorgulanmış 5 aracında K2 belgesi Taşıt Kartı geçerlilikleri 06.03.2025 tarihine kadar mevcuttur. ....... ekmeğinin maliyet altında fiyatta satıldığı ve iş şartlarına uygun olmayan şartlarda üretim yapıldığına ilişkin delillerin, .......

Ekmeği üreticiler derneği tarafından dosyaya eklenen ekmek maliyet kalemleri: Un 9464.63, Tuz 40.16, Maya 906.58, Katkı Maddesi Y01.03, Su 40.03, Kepek 0.33, İşçi 9411.38, Elektrik 4 0.31, Yakacak 48.43, Amortisman *61.04, Periyodik bakım-onarım gideri 940.14, Kira 40.8, Mühendis »0.19, Taşıt 04.95 dikkate alınıp değerlendirme yapıldığında işletmenin mühendis çalıştırmadığı tespit edilmiştir.

Un-Tuz-Maya gibi maliyete etkisi yüksek hammaddelerin mevzuata uygunluğunda herhangi bir problem yoktur yalnız kullanım oranları yani reçeteye uygunluğu ile ilgili herhangi bir inceleme yapılmamıştır. Ayrıca diğer tespitlerimin maliyet etkisi olup/olmadığı konusu sayın mahkemenizin takdirindedir.

İşletmede yapılan denetimde makine, teçhizat ve üretim alanı fiziki yeterlilikleri yerinde ancak ivedilikle bakım onarım yapılması gereken bir iki nokta olması dışında işletmenin gerek hijyen uygulamaları gerekse de personellerin hijyene yaklaşımları konusunda eksiklikler vardır. Bunun en önemli gerekçesi ise Personellerin Hijyen Eğitimi almaması dolayısıyla bu konuya gerekli hassasiyeti göstermemesidir.

Ayrıca üretim öncesi ve sonrasında hijyen uygulamaları konusunda personele rehberlik edecek, iş akışını öncesi ve sonrasını yönlendirecek bir mühendisin olmamasıdır. Ürünün satış noktası olarak belirtilen ..... Mah. ..... Cad. ..... Sokak. Esenyurt /İSTANBUL adresine 21.09.2021 saat 13.45 de tespit için gidilmiştir.

Bu adreste kapı numarası yazmadığından sokakta genel bir inceleme yapılmış ancak bu firmanın ürünlerinin satışı yapıla bir nokta tespit edilememiştir." şeklinde düzenlenerek rapor mahkememize sunulmuştur.

Bilirkişi tarafından hazırlanan 25/07/2023 tarihli rapor sonuç kısmı" Davalı Gıda Üreten Firmaların sağlamakla yükümlü oldukları 5996 sayılı Gıda ve Yem Kanunu göre yapılan denetimde: .... Gıda İnş. İth. İhr. Tic. San. Ltd. Şti., firmalarına tespit için gidilmesi iptal olduğundan; ..... Gıda Tekstil Eml. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., ..... unlu Mam. Ayakkabı İnş. Taah. İth. İhr. San Ve Tic AŞ, ....... Gıda Emlak Tur. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti, .....

Gıda Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ve ..... Ekmek firmalar kapalı ya da faaliyet göstermediğinden tespit yapılamamıştır. ...... Fırınları, ....... Unlu Mamuller ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti., ... Unlu Mamuller Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti., ....... Unlu Mamuller ve Dış Tic. Ltd.Şti., .... Unlu Mamuller Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ....... Makina İnşaat San. Ve Tic. A.Ş., ...... Unlu Mamulleri San. ve Dış Tic. Ltd. Şti,, ........ Gıda San. Tic. Ltd. Şti., .....

Unlu Mamulleri San. ve Dış Tic, Ltd. Şti., ...... Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti., ....... Unlu Mamuller San. ve Tic. Ltd. Şti., ..... Unlu Mamuller San. ve Tic. A.Ş. firmalarının gıda güvenliğinin ve kalitesinin temini için asgari teknik ve hijyenik şartları SAĞLADIĞI tespit edilmiştir...... Unlu Mamuller Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ..... Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti., ..... Grup Gıda San. İç Ve Dış Tic. Ltd.

Şti. firmalarının gıda güvenliğinin ve kalitesinin temini için asgari teknik ve hijyenik şartları SAĞLAMADIĞI tespit edilmiştir. Yapılan tespitlere göre; ...... Fırınları, ....... Unlu Mamuller ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti., ....... Unlu Mamuller Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti., ....... Unlu Mamuller ve Dış Tic. Ltd. Şti ....... Unlu Mamuller Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ....... Makina İnşaat San. Ve Tic. A.Ş., ..... Unlu Mamulleri San. ve Dış Tic. Ltd. Şti., ........ Gıda San. Tic.

Ltd. Şti ........ Unlu Mamulleri San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. ...... Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti., ....... Unlu Mamuller San. ve Tic. Ltd.Şti.'nin.

1 kg ....... ekmeğinin satış bedelinin ortalama birim maliyet tutarlarının üstünde olduğu, söz konusu maliyet tutarlarının davacı tarafından dosyaya sunulan maliyet tespit raporu ile belirlenen 6,90 TL'nin de üstünde tutarlar olduğu, işbu işletmelerin gıda güvenliğinin ve kalitesinin temini için asgari teknik ve hijyenik şartları sağladığı, ..... Fırınlarının Aralık 2021 ayında SGK'lı çalışanı olmadığı, ortakların üretimi yaptığı, diğer firmaların SGK'lı işçileri olduğu, .....

Unlu Mamuller Gıda İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin. 1 kg ....... ekmeğinin satış bedelinin ortalama birim maliyet tutarının üstünde olduğu, söz konusu maliyet tutarının davacı tarafından dosyaya sunulan maliyet tespit raporu ile belirlenen 6,90 TL'nin üstünde tutar olduğu, işbu işletmenin gıda güvenliğinin ve kalitesinin temini için asgari teknik ve hijyenik şartları sağlamadığı tespit edilmiş olmakla.

Resmi olarak belirlenen ortalama maliyet birim fiyatları dosya içeriğinde olmadığından resmi değerler kapsamında değerlendirme yapmak mümkün olamamış olmakla beraber; yapılan tespitlere göre söz konusu işletmelerin haksız rekabet teşkil eden olduğu yönünde bir kanaate ulaşılamadığı, Diğer işletmeler hakkında ise tespit yapılamadığından değerlendirme yapılamadığına, Dair tespitlerimizi, nihai takdiri tamamen Sayın Mahkemeye ait olmak üzere saygı ile arz ederiz. " şeklinde düzenlenerek rapor mahkememize sunulmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, dernek tarafından açılan haksız rekabetin tespiti ve meni istemine ilişkindir.

Davaya konu uyuşmazlık, davalıların kalitesiz hammadde kullanıp kullanmadıkları, bayat ekmeklerin ıslatılarak tekrar hamur kazanına atarak üretim yapıp yapmadıkları, kaçak personel çalıştırıp çalıştırmadıkları, taşıma belgesi olmayan araçlarla ekmek dağıtımı yapıp yapmadıkları, devlete olan vergi yükümlülüklerini yerine getirip getirmedikleri, temizlik ve hijyen kurallarına uyup uymadıkları, maliyetin altında fiyattan ekmek satıp satmadıkları, davacının dava dilekçesi ile sunduğu 2021 yılı için 1 Kg .......

Ekmeğinin üretim maliyeti, davalıların satış yaptığı 1kg ekmeğe ilişkin üretim maliyet kar durumu da değerlendirildiğinde davalıların satış miktarının maliyet fiyatının altında kalıp kalmadığı, bu durumun haksız rekabet oluşturup oluşturmadığı, davalı tarafların sundukları dilekçeler ve belgeler ile gelen yazı cevapları da dikkate alınarak davacıların aktif husumetlerinin olup olmadığı, haksız rekabet tespit ve men şartlarının oluşup oluşmadığı hususlarına ilişkindir.

Dosyanın yapılan incelemesinde 6100 sayılı HMK'nın 113. maddesi gereğince davacı derneğin üyelerinin hak ve menfaatlerinin korunması bakımından dava açabileceği, dernek tüzüğünün birinci maddesinde ...... Ekmeğinin halkın kaliteli standartlarda beslenmesini sağlayacak standartlarda olmasını temin edecek bilgilendirme ve denetleme çalışmalarında bulunmanın belirtildiği, bu nedenle davacı tarafın aktif husumetinin bulunduğu,

Davacı tarafın yaklaşık 30 fırına karşı maliyetin altında fiyattan ekmek satıldığı, bir kg ....... ekmeğinin üretim maliyetinin 6,90 TL olduğu, davalıların ekmeğin maliyeti konusunda tüketicileri yanılttığını, diğer üreticileri kötülediğini, bu meslek dalında olağan iş şartlarına uyulmadığını, tüketiciyi , aldatıcı bir satış politikasının izlendiği iddiasıyla dava açtığı,

Davacı tarafın, ürünlerin kötülenmesine ilişkin herhangi bir maddi vakıa ileri sürmediği bu nedenle bu iddia hakkında araştırılacak bir husus olmadığı,

Davacı tarafın ekmeğin maliyet fiyatının altına satılması tüketicinin yanıltılması ve aldatıcı satış politikasına ilişkin iddialarına ilişkin öncelikle delil tespiti yönünde gıda mühendisi bilirkişiden rapor alındığı, davacının delil tespitinde sadece davalı .......'ın adresini belirttiğinden bu adreste inceleme yapıldığı daha sonra heyet halinde alınan raporda bilirkişilere yerinde inceleme yetkisi verilmek suretiyle davalı taraf işyerleri ve ticari kayıtları, bilgisayar kayıtları üzerinde bilirkişi heyetinden rapor alındığı,

Delil tespit olarak belirtilen adresin davalılardan sadece ....... şirketine ait bir adres olduğu, dolayısı ile buradaki tespitin diğer davalıları bağlamasının mümkün olmadığı, davalılardan ......'nın faal olmadığı/ kapalı olduğu, ......'ın kapalı olduğu, ..... Fırınlarının ..... Unlu Mamullerinin kapalı olduğu, ..... Fırın'ın kapalı olduğu, .... Fırının mühürlü olduğu, dosyada tebligat yapılamayan ...... Fırınları, .....Lavaş ve ..... Fırınları yönünden davanın tefrik edilerek pasif husumet eksiliğinden reddedildiği, gidilen ve defter sunan diğer fırınların ticari kayıtlarından tespit edilebildiği kadarıyla bilirkişi heyetinin 1 kg ekmeğe ilişkin birim maliyeti ile satış fiyatlarının tespit ettiği, satış fiyatlarının birim fiyatlarının altında olmadığı,

Davacı tarafın ekmeğin fiyatının maliyetinin altında satıldığına ilişkin dosyaya sunulan ücret belirlemesine ilişkin belgenin .....Gıda tekstil firma yetkilisi, üretim müdürü ve gıda mühendisi tarafından imzalanan bir belgeye olduğu, bu belgede herhangi bir resmi kamu kurum ya da kuruluşunun imza/onayının olmadığı,

bir ekmek ücretinin her işletmenin girdi maliyetlerine göre değişeceği dolayısı ile davacı tarafça sunulan ücrete ilişkin bu belgenin genel geçer bir belge olarak kabulünün söz konusu olamayacağı, bununla birlikte İstanbul Ekmek Fırıncıları Sanatkarları ve Ekmek Satıcıları Odasının ...... tarihli yazı cevabında dahi bu ekmeğe ilişkin gramaj ve büyüklükte ekmek tarifesinin olmadığı, davacı tarafın maliyet fiyatı altında satış yapıldığı, aldatıcı satış politikası izlendiği iddiasını ispat edemediği, fırınlarının denetiminin il müdürlüklerinde ilgili kamu kurumları tarafından yapıldığı, bu hususunun idari bir görev olduğu,

davacı tarafın ayrıca bu yönde savcılığa suç duyurusunda bulunduğu Bakırköy CBS'nin ...... soruşturma sayılı dosyasında takipsizlik kararı verildiği,

Haksız rekabetin TTK 'nın 54 ve devamı maddelerinde düzenlendiği, bu düzenlemenin amacının dürüst ve bozulmamış rekabetin sağlanması olduğu, davacı ile davalılar arasında rekabetin bulunduğu, dosya kapsamındaki belgelerden davalıların davacı taraf derneğinin üyeleri olmadığı, davacı tarafın TTK 55/1-a-6 ile TTK 55/1-e ye dayandığı, bu iki maddeye ilişkin üzerinde durulan hususunun davalı tarafların SGK'sız işçi çalıştırma temizlik şartlarına uymama, taşıma belgesi olmayan araçlar ile dağıtım yapılarak tedarik fiyatı altında satım yapılarak maliyet bedeli altında ekmek satmaya ilişkin olduğu,

davaya konu ekmeğin üretimi konusunda sabit kabul edilebilecek bir bedelin olmadığı, her işletmenin ekmek üretimindeki girdilerden kaynaklı satış fiyatının değişebileceği, genel olarak tespit edilen birim maliyetin satış bedelinin altında olduğu, yani satış bedelinin tedarik fiyatı altında olmadığı, davalılardan bir kısımın kapalı olduğu, ekmek satışının olmadığı, davalı işletmenin gıda güvenliği ile hijyenik şartların sağlanması husunun idarelerin kontrolünde, denetime açık bir durum olduğu, TTK 55/1-e maddesiyle belirtilen iş şartlarının korunması ifadesiyle korunmak istenen amacın işyerlerinin Mahkeme tarafından denetimlerinin yapılması,

Mahkemelerin idari mercilerin yerine geçmesi hususunun olmadığı değerlendirilerek ispat edilmeyen dava hakkında aşağıdaki şekilde karar verildi.

Katip ..... · ¸e-imzalıdır Hakim ..... · ¸e-imzalıdır