Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1097 K.2024/140

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; davalı şirket ile müvekkil şirket arasında 27/12/2012 tarihinde asansör montaj sözleşmesi akdedildiği, sözleşme kapsamında müvekkil şirket ile davalı şirkete ait merter keresteciler sitesinde bulunan binalara ait 4 adet insan asansörü temin işi için 108.000,00TL üzerinden anlaşmaya vardıklarını, müvekkili şirketi sözleşmede belirtildiği şekilde eksiksiz olarak teslim ettiği, yapmış olduğu iş için 127.440,00TL fatura tanzim ederek davalı şirkete tebliğ ettiği, kalan bakiye için bir çok kez davalı taraf ile görüşüldüğü ancak sonuçsuz kaldığı, bunun üzerine İstanbul Anadolu ....

İcra müdürlüğünün ... esas üzerinden icra takibi başlatıldığı, davalı tarafın itirazı üzerine takibin durdurulduğu, icra takibine yapılan itirazın iptaline, takiben devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; davacı tarafın işlerini tam ve eksiksiz olarak tamamlamadığını, aksine davacı taraf sözleşemeye aykırı hareket ettiğini, edimlerini yerine getirmediğini, işi eksik ve yarım bıraktığını, teslim tarihinden uzunca bir süre geçtiğini, müvekkil şirket asansörün kullanılabilir hale gelmesi için üçüncü bir şahısla anlaşarak işi tamamlatmak durumunda kaldığını, bu iş karşılığı şahsa da 50.000,00TL ödeme yapıldığını, davacı taraf işi tamamladığını bilmesine rağmen kötü niyetli olarak üzerinden 10 yıl süre geçmiş bir işe "ya tutarsa" mantığıyla mesnetsiz iddialar ileri sürerek haksız menfaat temini amaçladığını, davacı tarafın talebinin zamanaşımına uğradığını da beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde; alacaklının ... San. Tic. Ltd. Şti. borçlunun ... olduğu, takibe konu alacağın 47.440,00TL olduğu, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği, borçlunun ödeme emrine itiraz ettiği takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.

Bilirkişi tarafından hazırlanan 08/05/2023 tarihli rapor sonuç kısmı " Davacı taraf 2013 yılı Defteri Kebir Defteri ibraz edilmediğini, kararı Sayın Mahkemeye ait olduğunu, Davacı ve davalı tarafından BS ve BA formları ile bağlı bulundukları vergi dairelerine bildirilmiştir.

Davalı tarafından davacı tarafa 80.000,00 TL avans ödeme yapılması konusunda bir tereddüt bulunmadığını, Bu durumda 108.000,00 * 19.440,00 KDV - 127.440,00 (-) 80.000,00 - 47.440,00 TL davalının davacıya borcu olduğu, Asansör ruhsat verme yönetmeliği. Madde:7 (2014/33/AB Kapsamında asansörlerin montajının tamamlandığını iddia eden davacının Bağlı bulunduğu Belediyeden işletme ruhsatı'nı almadığı görülmüştür. Şüphesiz sözleşmede belirtilen bir işin yapıldığı tartışmasızdır.

Ancak işin ne kadarının yapıldığını ve eksik kalan işlerin ne kadar olduğu anlaşılamadığı, Eksik denilmektedir. kalan işlerin 3. Kişi tarafından tamamlandığına ilişkin savunmalar. Eksik kalan işlerin muhteviyatı ve miktarı net olarak anlaşılmamıştır. Davalının davacıya çektiği ihtarname ise. Bakırköy .... Noterliği'nin 16.09.2012 tarih ... yevmiye no'lu davacıya çekilmiş, eksik kalan işlerin taemamlanması talepli ihtarnamedir.

Davalını yükümlülüklerini yerine getirmede, ağır kusulu olup olmadığı, TBK Mad. 225' de “satıcının ağır kusurunun” sonuçlarını doğurur, ağır kusur halinde, alıcı davacı Kanunda ön görülen” ihbar sürelerine uyulmaksızın” kanundan doğan haklarını kullanabilir.” denilmektedir. Dava konusı olayda davalının ağır kusurlu olup olmadığı' nın takdiri Yüce Mahkeme nindir.

Ancak huzurdaki davaya ilişkin itilaf, belirtilen yasal düzenlemeler ve Yargıtay içtihatları çerçevesinde değerlendirildiğinde, davalının ayıplı yükümlüğünde uygun davranmadığı görülmektedir. " şeklinde düzenlenerek rapor mahkememize sunulmuştur.

Bilirkişi tarafından hazırlanan 09/10/2023 tarihli rapor sonuç kısmı " Davacının,davalıya asansör montaj sözleşmesinde belirtilen şekilde işi ifa edip, eseri teslim edip etmediği yönünden. Sayın Mahkemenin, .... BELEDİYESİ BAŞKANLIĞINA 02.06.2023 tarih ve ...E sayılı yazıyla, talimat yazarak söz konusu asansörlerin “Tescil Belgesi” talebinde bulunulmuştur. Gelen cevapta. İlgili yazıya konu İstanbul İli, ... İlçesi, ....

Mah. .... sok. no:5 ... pafta ... ada .... parsel sayılı taşınmazın, Belediye arşiv dosyasında yapılan kontrollerde herhangi bir “Tescil Belgesi” yapı kullanım izin belgesine rastlanılmadığı hususunda bilgi verilmiştir. Asansör ruhsat verme Yönetmenliği ... (2014/33/AB) kapsamında, asansörlerin montajının tamamlandığının iddia eden davacının, bağlı bulunduğu Belediyeden teslim tarihi itibarıyla, işletme ruhsatını almadığı kanaatine varılmıştır.

Mali kayıtlarda bulunan, Mutabakat formu'nun, davalının kabulü “ikrarı”, asansörlerin tamamlanıp çalışır vaziyette teslim edildiğine dair, davalının kabulü ikrarı mahiyetinde olup olmadığının takdiri Sayın Mahkemenin takdirlerindedir. Davalının yükümlülüklerini yerine getirmede; ayıplı ihbarda bulunup bulunmadığı'nın takdiri Sayın Mahkemenindir. Davacının ücrete hak kazanıp kazanmadığı. Şüpesiz sözleşmeden kaynaklı bir işin yapıldığı tartışmasızdır.

Yaptığı iş kadar alacaklıdır. Ancak, işin ne kadarının yapıldığı ve eksik kalan işlerin ne kadar olduğunun anlaşılamadığıdır. Burada bahsedilmeyen diğer konular hakkında, kök raporumuzdaki görüş ve kanaatlerimizi korumaktayız." şeklinde düzenlenerek rapor mahkememize sunulmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, asansör temin ve montaj ilişkisinden kaynaklı icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; davalı şirket ile davacı şirket arasında 27/12/2012 tarihinde asansör montaj sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme kapsamında davacı şirket ile davalı şirkete ait merter keresteciler sitesinde bulunan binalara ait 4 adet insan asansörü temin işi için 108.000,00TL üzerinden anlaşmaya vardıklarını, davacı şirketin sözleşmede belirtildiği şekilde işi eksiksiz olarak teslim ettiğini, yapmış olduğu iş için 127.440,00TL fatura tanzim ederek davalı şirkete tebliğ ettiğini, kalan bakiye için bir çok kez davalı taraf ile görüşüldüğü ancak sonuçsuz kaldığını, bunun üzerine İstanbul Anadolu ....

İcra Müdürlüğünün .... esas üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalı tarafın itirazı üzerine takibin durdurulduğunu belirterek, icra takibine yapılan itirazın iptaline, takiben devamına, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava ettiği,

Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle, davacı tarafın işlerini tam ve eksiksiz olarak tamamlamadığını, aksine davacı tarafın sözleşemeye aykırı hareket ettiğini, edimlerini yerine getirmediğini, işi eksik ve yarım bıraktığını, teslim tarihinden uzunca bir süre geçtiğini, davalı şirketin asansörün kullanılabilir hale gelmesi için üçüncü bir şahısla anlaşarak işi tamamlatmak durumunda kaldığını, bu iş karşılığı şahsa da 50.000,00TL ödeme yapıldığını, davacı taraf işi tamamladığını bilmesine rağmen kötü niyetli olarak üzerinden 10 yıl süre geçmiş bir işe "ya tutarsa" mantığıyla mesnetsiz iddialar ileri sürerek haksız menfaat teminini amaçladığını, davacı tarafın talebinin zamanaşımına uğradığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep ettiği,

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın taraflar arasındaki asansör montaj sözleşmesinden kaynaklı eser sözleşmesi nedeniyle davacının davalıya sözleşmede belirtilen şekilde işi ifa edip eseri teslim edip etmediği bu nedenle ücrete hak kazanıp kazanmadığı, taraflar arasındaki mutabakat, davalının çektiği ihtar, işin 3. kişi tarafından tamamlandığına ilişkin savunmalar, zamanaşımı defi, davalının yükümlülüklerini yerine getirmede ağır kusurlu olup olmadığı, işin gereği gibi yerine getirilip getirilmediği, yarım bırakılıp bırakılmadığı, yarım bırakılması durumunda işin ifa edildiği kadar ki kısmının ücretinin sözleşme içeriği de dikkate alınarak hesaplanması ile davacının icra takibinden kaynaklı varsa bakiye alacağının hesaplanmasına ilişkin olduğu,

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen "eser sözleşmesi"'nin tam iki tarafa borç yükleyen bir sözleşme olduğu, eser sözleşmesi uyarınca iş sahibinin iş bedelini ödemekle yükümlü, yüklenicinin ise eseri fen ve tekniğini ve iş sahibinin amacına uygun şekilde imâl ve süresinde teslimle mükellef olduğu,

Türk Borçlar Kanunu'nun 474/I. maddesinde açık ayıplar yönünden iş sahibinin eserin tesliminden sonra eseri muayene edip ayıpları uygun bir süre içerisinde yükleniciye bildirmek yükümlülüğü getirildiği, aksi halde, yani iş sahibi, gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse eseri kabul etmiş sayıldığı, (TBK.nın 477/2). gizli ayıplar yönünden ise, iş sahibinin, gecikmeksizin yükleniciye bildirmek zorunda olduğu, bildirmezse eseri kabul etmiş sayılacağı, (TBK. 477/3). ayıp ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığının def'i olarak ileri sürmesi gerektiği, Mahkemece resen dikkate alınamayacağı, eser sözleşmelerinde ayıp ihbarının yapıldığının her türlü delille ispatlanabileceği,

Ayıbın, imâl edilen bir eserde veya malda, sözleşme ve ekleri ile iş sahibinin beklediği amaca ve dürüstlük kurallarına göre bulunması gereken vasıfların bulunmaması, bulunmaması gereken vasıfların ise bulunması olduğu, şayet, imâl edilen eserde ayıp varsa, iş sahibi tarafından süresi içerisinde ayıp ihbarında bulunulması şartıyla sözleşme ve dava tarihinde yürürlükte bulunan Türk Borçlar Kanunu'nun 475. maddesinde sayılan seçimlik haklarından birisini kullanabileceği, bu hakkın kullanması için iş sahibi tarafından ayrı bir dava açılabileceği gibi,

yüklenici tarafından aleyhine açılmış olan bir davada da bu hususun def'i olarak ileri sürebileceği, Türk Borçlar Kanunu'nun 475. maddesinde yapılan şeyin iş sahibinin kullanamayacağı ve hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde kusurlu veya sözleşme hükümlerine aykırı olursa iş sahibinin o şeyi kabulden kaçınabileceği ve bu hususta yüklenicinin kusuru bulunursa zarar ve ziyan da isteyebileceği,

aynı maddenin II. fıkrasında ayıbın eserin reddini gerektirecek nitelikte bulunmaması halinde iş sahibinin işin kıymetinin noksanı nispetinde bedelden indirim ve eğer o işin onarımı büyük bir masrafı gerektirmez ise yükleniciyi onarmaya mecbur edebileceği hükmü getirildiği,

Borçlar kanununun 81. maddesi gereğince; karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde, bir tarafın edimini ifa etmeden karşı taraftan ediminin ifasını isteyemeyeceği, buna kısaca ödemezlik defii denildiği, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun (TMK) 6. maddesi uyarınca kural olarak, aksi kanunca belirlenmedikçe iki taraftan her birinin iddiasını ispata mecbur oldukları, bu hükmün, kaynak İsviçre Medeni Kanunu’ndaki şekli gibi, “bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran taraf, o vakıayı ispat etmelidir” şeklinde anlaşılması gerektiği,

Dosyanın yapılan incelemesinde; taraflar arasında 27.12.2012 tarihli asansör montaj sözleşmesi olduğu, bu hususunun ihtilaf konusu olmadığı, davacı tarafın yüklenici olup işin yapılıp teslim edildiğini iddia ettiği, davalı tarafın iş sahibi olup işin bitirilmediğini ve teslim edilmediğini savunduğu, taraflar arasındaki ba ve bs mutabakat formunun bulunduğu, bunun 28.05.2013 tarihli olduğu, formda alacak miktarının 108.000TL olarak belirtildiği, sözleşme bedelininde 108.000TL +KDV olarak belirtildiği, icra takip tarihinin 19.08.2013 tarihi olduğu, icra takibin sebebinin 31.12.2013 tarihli alacak olarak belirtildiği,

davalı tarafın icra takibinden sonra davacı tarafa 16.09.2013 tarihinde gönderdiği ihtarda, işin en geç 27.02.2013 tarihinde teslim edilmesi gerektiği fakat işin halen yerine getirilmediğini, asansörün halihazırda çalışmadığını, 7 gün içerisinde işin tamamlanarak tesliminin talep edildiği,

Davalı tarafın cevap dilekçesinde işin ... tarafından tamamlandığının belirttiği, buna ilişkin 31.10.2013 tarihli "getirilmesi işine dair sözleşme" başlıklı belgede asansör montajı, elektrik tesisatı işlemleri, eksik kalan parça ve malzeme tedariki tüm işçilik ve malzemelere karşılık 50.000TL'nin karşılaştırıldığı, bu belge dışında eksik işin yapılarak teslim edildiğine yönelik başkaca belge olmadığı,

Dosyada delillerin celp edilerek bilirkişi ... ile ....'ten ortak rapor alındığı, bilirkişi raporunda yerinde inceleme yapılarak 4 adet makine dairesiz insan asansörlerinin kullanıldığını tespit edildiği, asansörlerin teknik yıllık ve aylık kontrollerinin yapıldığının belirtildiği, raporda asansör montaj sözleşmesinde belirtilen işin ifa edilip eserin teslim edildiğinin nalaşılması için Belediye tarafından ruhsat alınmış olmasının gerektiğinin belirtildiği, bununda asansörü monte eden tarafından yapılması gerektiğinin belirtildiği, ruhsat belgesinin, teslim tutanağının olmadığı, sözleşmede belirtilen işlerin yapıldığı,

yapılmayan işin ve de eksik kalan işin muhteviyatına ilişkin belge kayıt teslim tutanağını gösteren belge olmadığı, davalının sunduğu 3. Kişi tarafından işin tamamlandığına ilişkin belgeye muhteviyat açısında itibar edilmediğini, eksik kalan işlerin maliyet keşfinin detaylandırılarak çıkartılmasının gerektiğini, davacı defterlerine göre davalıdan 47.440,00 TL alacaklı olduğu, davalının 1 adet 108.000TL bedelli BA beyanında bulunduğu, davalını ayıp yükümlülüğüne uygun davranmadığının belirtildiği, rapora karşı tarafların beyan ve itirazda bulunduğu, belediye yazı cevabının geldiği,

davaya konu yere ilişkin 14.09.2012 tarihli yapı ruhsatı bulunduğu, belgede inşaatın İmar Kanununda belirtilen sürede yapılıp bitirilmesinin zorunlu olduğu, yapı kullanma izin belgesinin verildiği tarihin inşaatın bitim tarihi olduğu, yapı kullanma izin belgesi düzenlenmeyen yapılarak kanunda belirtilen ruhsat süresi içerisinde ruhsatın yenileneceği aksi takdirde ruhsatın hükümsüz olacağının belirtildiği, asansörlerin bulunduğu yapının tamamı için alınan 29.06.2019 tarihli yapı kayıt belgesi olduğu,

Davacı tarafın eski unvanıyla asansör elektrik işlerine başvuruda bulunduğuna yönelik 2013/204 sayılı belediye ruhsat ve denetim müdürlüğünce verilen belge bulunduğu, bilirkişi heyetinden ek rapor alındığı, ek raporda da kök rapordaki tespitlerin değişmediği, raporun denetime elverişli olduğu, davalı tarafa işin yapıldığı tarihte binanın ruhsatının olup olmadığı yönünde beyanda bulunmak üzere süre verildiği, davalı tarafın beyan dilekçesinde davalıya ait binanın inşaat ruhsatı olan bir yapı olduğu iskanın alınmasının asansör ruhsatı alınıp alınmaması ile ilgisinin bulunmadığın belirtildiği,

Yukarıda yapılan açıklamalar sonucunda somut olayın dğeerlendirilmesinde; davacı tarafın eser sözleşmesinden kaynaklı bakiye ücret talebinde bulunması için davaya konu işi yapıp teslim ettiğini ispat etmesi gerektiği, davalı tarafın icra takibinden sonra gönderdiği ihtardan asansörlerin teslim edildiği ancak çalışmadığının belirtildiği, işin 3. Kişiye yaptırıldığına ilişkin davalı taraf savunmalarına, yapılmayan ve de eksik kalan işin ne olduğu, maliyet keşfinin detaylandırılarak çıkartılmamasından kaynaklı itibar edildiği, davacı tarafın 2013 yılında işin muayenesine ilişkin Belediye'ye başvuruda bulunduğu,

davacı tarafça sunulan asansör bakımlarına yönelik kayıtlarda asansörün montaj yılının 2013 yılı olduğu 2016 yılına ilişkin bakımlarının yapıldığı ve kontrol sonucu uygun bulunduğunun tespit edildiği, bilirkişinin yerinde incelemesinde asansörlerin çalıştığının tespit edildiği, davacı tarafın asansörleri yapıp davalı tarafa eksiksiz şekilde teslim ettiğinin değerlendirildiği, he rne kadar asansör teslimi için ruhsat alınması gerektiği belirtilmiş ise de inşaatların bulunduğu binanın 14.09.2012 tarihinde ruhsatının onaylandığı, sözleşmenin bu tarihten sonra yapıldığı, davacı tarafça asansörlere ilişkin alınan bir ruhsat olmadığı,

bununla birlikte davalı tarafın yapının tamamına ilişkin 2019 yılında yapı kayıt belgesi alması hususu da birlikte değerlendirilerek bu durumun davacının bakiye alacağını talep etmesine engel olmayacağı değerlendirilerek aşağıdaki şekilde karar verildi.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır