Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/1009 K.2025/972

Yukarıda isim ve adresleri yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın açık yargılaması ve dosyanın tetkiki sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

davacı vekili özetle; davalı tarafından tanzim edilen 25.06.2025 tarihli ... ve ... sayılı ihbarnamelere dayalı olarak talep edilen 24.778.227,02 TL tutarındaki kamu zararı alacağının haksız ve mesnetsiz olması nedeniyle borçlu olmadıklarının tespiti (menfi tespit), İstanbul ....

İdare Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile iptal davası açıldığını, ancak mahkemenin görev yönünden red kararı verdiğini, bu nedenle davanın adli yargıda görülmesi gerektiğini, iş bu davayı açtıklarını, davacının ... kayıt numaralı ve ... kayıt numaralı ''Esenyurt sınırları geneli muhtelif cadde ve sokaklarda parke yol, bakım ve tamirat işi'' ihalesi ile ...

Belediyesi'nin yol yapım işlerini yüklendiğini, sözleşmeye uygun bir şekilde tüm işleri tamamladığını, ihalelere ilişkin yaklaşık maliyet analizlerinin hatalı yapılması nedeni ile davalı .... Belediyesi tarafından davacı şirkete (İçişleri Bakanlığı Kontrolörlüğünün 13.03.2025 Tarih FK:145/11, YST 148/11 Sayılı Özel Teftiş Raporu 117.. 119.

Sırasında yer alan bulguya istinaden) 25.06.2025 tarih 432741/117 ve 432741/119 sayılı ihbarnameler tebliğ edildiğini, ihbarnamelerde davacıdan kamu zararına sebebiyet verdiği iddiası ile 18.644.947,00 TL, 6.133.280,02 TL olmak üzere toplam 24.778.227,02 TL ödeme talep edildiğini, (EK-1 25.06.2025 tarih ve 432741/117 ile 432741/119 sayılı ihbarnameler ), ayrıca söz konusu kamu zararı iddiası nedeni ile ... kayıt numaralı ve ... kayıt numaralı ihalelere dair davacının hak edişleri de davalı Belediye uhdesinde bulundurulduğunu, bu anlamda müvekkilin ticari hayatı olumsuz etkilendiğini,

eş zamanlı olarak da dava konusu 24.778.227,02 TL'ye ilişkin olarak aleyhinde icra takibi başlatılması riski bulunduğunu, 11.07.2025 Tarihinde davalının hukuka aykırı taleplerine karşı ... Belediyesi'ne itiraz ettiklerini, ...

Belediye Başkanlığı Gelirler Müdürlüğü’nün 31.07.2025 tarih ve ... sayılı yazısı ile itirazlarının reddedildiğini, anılan ihbarnamelerin, İçişleri Bakanlığı Kontrolörlüğü tarafından hazırlanan kamu zararı tespit raporuna dayandığını, anılan raporların davacı şirkete usulüne uygun tebliğ edilmediğini, ihbarnameye dayanak iddiaların ihalelerde kullanılan “Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi” kapsamında yaklaşık maliyet analizlerinin hatalı yapılmasına dayandırıldığını, bunun hazırlanmasının tamamen idareye ait bir işlem olduğunu, davacı şirketin bu aşamada herhangi bir katkısı veya müdahalesi bulunmadığını,

bu nedenle kamu zararı iddiasının davacıya yüklenemeyeceğini, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 9. maddesi, yaklaşık maliyetin idare tarafından GİZLİ tespit edileceğini ve isteklilere veya ihale süreciyle resmi ilişkisi olmayan kişilere açıklanamayacağını amir bir hükümle düzenlediğini, davacı şirketin, ihaleye teklif veren bir istekli olarak,

idarenin gizli olarak yaptığı bu hesaplamalara müdahale etme, yönlendirme veya bilgi sahibi olma imkanına sahip olmadığını, davalının kendi bünyesinde yaptığı bir hatadan dolayı, bu hatadan habersiz olan ve sadece davalının belirlediği kurallara göre teklif sunan bir firmanın sorumlu tutulmasının kabul edilemeyeceğini, dilekçelerinde bahsettikleri emsal kararlar uyarınca kamu zararının tazmininden ihale komisyon üyelerinin tamamının sorumlu tutulmasının fiil ve netice arasında bulunması gereken illiyet bağı bağlamında mümkün bulunmadığını, somut olayda sorumluluğun,

yaklaşık maliyet cetvelinde imzaları bulunan kişiler ve yaklaşık maliyetin belirtildiği ihale onay belgesinde ihale yetkilisi olarak imzası bulunan kişi nezdinde tesis edilmesi gerekmekte olduğunu beyanla davacı şirketin, davalının ( İçişleri Bakanlığı Kontrolörlüğünün 13.03.2025 Tarih FK:145/11, YST 148/11 Sayılı Özel Teftiş Raporu 117.;119.

Sırada yer alan bulguya istinaden ) 25.06.2025 tarihli .... ve .... sayılı ihbarnameler uyarınca ileri sürdüğü toplam 24.778.227,02 TL kamu zararı borcundan sorumlu olmadığının tespitine, (menfi tespit), dava konusu edilen kamu zararı borcunun davalı tarafından icra takibine konu edilmemesi açısından öncelikli olarak teminatsız bir şekilde; aksi kanaatte olmanız durumunda mahkemenizce uygun görülecek teminat karşılığında davalının icra takibi başlatmasını engelleyen ihtiyati tedbir kararı verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İş bu dava, davalı belediye tarafından tanzim edilen 25.06.2025 tarihli .... ve ... sayılı ihbarnamelere dayalı olarak talep edilen 24.778.227,02 TL tutarındaki kamu zararı alacağının haksız ve mesnetsiz olması nedeniyle borçlu olmadığının menfi tespiti isteminden ibarettir.

Görev hususu dava şartlarından olup, mahkemece resen davanın her aşamasında incelenmesi gereken dava şartıdır. TTK nun 4. maddesinde ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi kurumu düzenlenmiştir. TTK nun 4. maddesine göre. Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Yine tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın.

TTK ndan, TMK nun 962–969. maddelerinden, TBK nun 202, 203, 444, 447, 487–501, 515–519, 532–545, 547–554, 555–560 ve 561–580. maddelerinden, fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuattan, borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerden ve bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerden doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır.

TTK nun 5. maddesinde de ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi kurumundan hareket ederek asliye ticaret mahkemelerinin görevli olduğu dava ve işler düzenlenmiştir. TTK nun 5. maddesine göre; Asliye ticaret mahkemeleri tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir. Yine özel kanunlardan doğan özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer dava ve işlere asliye ticaret mahkemesinde bakmakla görevlidir.

Bir davaya asliye ticaret mahkemesinin bakmakla görevli olabilmesi için görülecek dava veya işin; 1-Ya her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davası olması, 2-Ya da TTK nda düzenlenen bir konudan doğan hukuk davası olması, 3-Veyahut TTK 4/1. maddenin (b), (c), (d), (e), (f) bentlerinde sayılan konulardan doğan hukuk davası olması, 4-Yahut da diğer özel kanunlardan doğan hukuk davası olması gerekmektedir.

Bu açıklamalar ışığında somut olaydaki davanın Türk Ticaret Kanunun'da düzenlenmiş bir dava ve iş olmadığı gibi davalının kamu hizmeti gören, tacir olmayan, Esenyurt Belediye Başkanlığı olduğu, dolayısıyla her iki tarafın ticari işletmesini ilgilendiren bir dava da olmadığı ve Asliye Ticaret Mahkemesinin görev alanına girmediği anlaşılmıştır. Davaya bakma görevinin HMK 1 ve HMK 2 maddeleri uyarınca genel görevli mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesine ait olduğu, mahkememizce görevsizlik kararı verilmesi gerektiği takdir ve sonucuna varılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. (T.C. Yargıtay20. H.D 2016/13625 E-2016/12143 K)

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır