Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/32 K.2025/1167

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dilekçesinde özetle.

Davacı şirketin sunucusu (server), 25.12.2024 tarihinde bir siber saldırıya maruz kaldığını, söz konusu saldırıyı gerçekleştiren saldırganın, alınan gerekli tüm güvenlik önlemlerine karşın müvekkili şirketin sunucularına hukuka aykırı şekilde yetkisiz erişim sağlayarak sistem üzerinde kontrol elde ettiğini, önemli veri tabanları, belge ve dosyaların çoğu kırılamayacak bir şifreleme algoritması kullanılarak şifrelenerek kullanılamaz hale getirildiğini, ardından fidye talebinde bulunulduğunu ve sonrasında da müvekkilinin sunucularında bulunan tüm dijital verilerin (e-defterler dahil) silindiğini, davacı şirketin,

basiretli bir tacir olarak e-defterlerinin ikincil kopyalarını Gelir İdaresi Başkanlığı'nın (GİB) Bilgi İşlem Sistemlerine yedeklemekte olduğunu, bu kapsamda birçok e-defterin, siber saldırıya rağmen kurtarılabildiğini, ancak 2024 yılı Mart ve Nisan aylarında, GİB Bilgi İşlem Sistemi'nde meydana gelen teknik aksaklıklar nedeniyle ikincil yedekleme işlemleri gerçekleştirilemediğinin ortaya çıktığını, nitekim Gelir İdaresi Başkanlığının, bu sorunun çözümü amacıyla daha sonra sisteminde değişiklikler yaptığını ve bu hususta bir duyuru yayımladığını, ancak GİB tarafından söz konusu sorunun giderilene kadar,

Mart ve Nisan aylarına ait e-defterler sisteme yedeklenemediğini, bu sebeple, müvekkili şirketin siber saldırı sonucu diğer defterlerini kurtarabilmiş olsa da, GİB Bilgi İşlem Sistemi'ndeki teknik aksaklık nedeniyle 2024 yılı Mart ve Nisan aylarına ilişkin yevmiye ve kebir defterlerinin zayi olduğunu belirterek,

zayi olan e-defterlerin yeniden oluşturulması ve Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) Sistemine yeniden yüklenebilmesi için, GİB tarafından yazılı izin verilmesi gerektiğini, bu izin sürecinin başlatılabilmesi için ise öncelikle ilgili defterlerin zayi olduğuna dair zayi belgesinin alınmasının zorunlu olduğunu, bu sebeplerle Müvekkili şirketin 2024 yılı Mart ve Nisan aylarına ilişkin yevmiye ve kebir defterlerin zayi olduğunun tespit edilerek zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava, hukuki niteliği itibariyle 6102 sayılı TTK'nun 82/7.maddesinde belirtilen tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgelerin zayi olması sebebiyle kendisine bir belge verilmesi istemine ilişkindir.

DELİLLER

Esenyurt Vergi Dairesi, Sosyal Güvenlik Kurumu, İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğü, GİB yazı cevabı, tüm dosya kapsamında toplanan deliller.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibariyle 6102 sayılı TTK'nun 82/7.maddesinde belirtilen tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgelerin zayi olması sebebiyle kendisine bir belge verilmesi istemine ilişkindir. Bilirkişi 13.10.2025 havale tarihli raporunda; dosya kapsamında verilen görev neticesinde;

Davacı Şirket Defter ve Delilleri İnceleme: Elektronik defterlerin zayi olması halinde ne yapılması gerektiği Elektronik Defter Genel Tebliği’nin 7.1. maddesinde düzenlenmiş olduğu, ilgili madde uyarınca; e-Defter tutanlar, Vergi Usul Kanununda belirtilen “Mücbir Sebep” halleri nedeniyle e-Defter veya beratlarına ait kayıtlarının bozulması, silinmesi,

zarar görmesi veya işlem görememesi ve e-Defter ve berat dosyalarının muhafaza edildiği e-Defter saklama hizmeti veren özel entegratör kuruluşlardan veya Gelir İdaresi Başkanlığı’ndan ikincil örneklerinin temin edilemediği hallerde, söz konusu durumların öğrenilmesinden itibaren tevsik edici bilgi ve belgeleri ile birlikte on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yetkili mahkemesine başvurarak kendisine bir zayi belgesi verilmesini istediğini, mahkemeden zayi belgesinin temin edilmesini müteakip,

zayi belgesi ile birlikte durumun Gelir İdaresi Başkanlığı’na yazılı olarak bildirilmesi ve Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından istenilen bilgi ve belgelerin (talep edilecek bilgi ve belgeler e-Defter Uygulama Kılavuzunda açıklanır) ibraz edilmesi halinde, mükelleflerin zayi olan e-Defter kayıtlarının yeniden oluşturulması ve bunlara ait yeni oluşturulan e-Defter ve berat dosyalarının e-Defter uygulaması aracılığı ile Gelir İdaresi Başkanlık sistemine yeniden yüklenmesi için Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yazılı izin verildiğini,

“Bilgi işlem sistemlerinde muhafaza edilen elektronik defter ve beratların silinmesi, zarar görmesi, virüs bulaşması, siber saldırı vb. nedenlerle ulaşılamaz hale gelmelerini önlemek için mükelleflerin, e-defter ve beratlarının muhafaza ve ibrazı konusunda ve ayrıca kullandıkları bilgi işlem sisteminin sağlıklı biçimde çalışabilmesi ile ilgili yeterli teknik ve güvenlik önlemlerini almaları, bu kapsamda bilgi işlem sistemlerinde yaşanabilecek sorunlar nedeniyle elektronik defter ve beratlarını farklı ortamlarda yedeklemeleri basiretli bir iş adamından beklenen bir davranış olup Elektronik Defter Genel Tebliği’ne de uygun olduğunu,

SONUÇ

Detayı rapor içerisinde izah edilen nedenlerle, dosyaya mübrez belge ve bilgi ile Sınırlı olarak yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde,

a) Detayları rapor içerinde detayları sunulduğu üzere, TC. Gelir İdaresi Başkanlığı, İstanbul Defterdarlığı Esenyurt Vergi Dairesi Müdürlüğünden mahkeme müzekkeresine gelen cevabi yazısından 13.01.2025 tarihi itibariyle davacı ...’nin herhangi bir rapor, dava, inceleme kaydı bulunmadığının anlaşıldığı,

b) Detayları rapor içerinde sunulduğu üzere, TC. Sosyal Güvenlik Kurumları Başkanlığından mahkeme müzekkerelerine gelen cevabi yazılarında davacı ...’nin 23.01.2025 tarihi itibariyle Türkiye geneli vadesi geçmiş sosyal güvenlik borcunun bulunmadığının anlaşıldığı,

c) Mart 2024 ve Nisan 2024 aylarının dosyalarının GİB’ e yüklendiği, fakat, davacı sunucu üzerinde olmadığının görüldüğünü,

Davacının başına gelen saldırı türünün, sistemlerdeki bir güvenlik açığından kaynaklanarak bilgisayar erişmesi sonrası bilgisayardaki tüm verilerin şifrelenmesini sağlamış olan bir fidye yazılımı olduğunu,

Neticeten, Davacı ...’nin 2024 yılı Mart ve 2024 yılı Nisan aylarına ilişkin yevmiye ve kebir defterleri zayi olduğunu bildirmiştir.

6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesine göre; bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa; tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren, otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Maddede düzenlenen otuz günlük süre hak düşürücü süredir.

Davacının anılan yasa maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan defterlerin ve belgelerin korunması amacı ile gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyağa uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmiş olması zorunludur.

İleri sürülen mücbir nedenin dayandığı olayların defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olup olmadığı araştırılmalı ve irade dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması sonucu oluştuğunda mücbir neden kabul edilmelidir.

Tacirin TTK'nun 82/7. maddesindeki düzenlemeden faydalanabilmesi için öncelikle ticari defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve ihtimamı göstermiş olması zorunludur.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin .... Esas ... Karar sayılı kararında "Kabule göre de; davacının 2020 ve 2021 e-defter ve beratlarının ikincil kopyalarının Gelir İdaresi Başkanlığında yedeklendiği dosyaya gelen müzekkere cevabı ile sabittir.

Bahsi geçen döneme ilişkin defterler Gelir İdaresi Başkanlığı nezdinde yedeklendiğine göre davacının 2020 ve 2021 dönem e-defter ve beratları yönünden basiretsiz davrandığının ve gerekli önlemleri almadığının kabulü doğru değildir.

Gelir İdaresi Başkanlığının yazı cevabında sisteme yüklendiği belirtilen 2020/Ocak-Aralık ve 2021/Ocak-Aralık yıllarına ilişkin e-defter beratları ile GİB saklama programına yüklendiği belirtilen aynı döneme ilişkin yevmiye defterleri yönünden davacıya zayi belgesi verilmesi gerekir. " şeklinde karar verilmiştir.

Dava konusu somut olayda, davacı şirkete ait 2024 yılı Mart ve 2024 yılı Nisan aylarına ilişkin Yevmiye ve Kebir defterlerinin zayi olduğuna ilişkin eldeki dava ikame edilmekle, incelenen tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, bilirkişi raporu içeriğine göre.

TTK.82/7 maddesi kapsamında davacı tarafça hak düşürücü süre geçmeden davanın açıldığı, bilirkişi raporuna göre fidye yazılımı ile siber saldırı gerçekleşmiş olduğunun belirtildiği, bu durumun davacının iradesi dışında gerçekleştiğinin kabulü gerektiğinden ve dava konusu edilen defter ve belgelerin saklanması zorunlu belgelerden olduğu bu belgeler yönünden yapılan araştırmalar sonucunda gelen müzekkere cevapları ile sabit olmak üzere, davanın kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

(Emsal İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi'nin 2023/1947 Esas 2024/772 Karar, 2024/126 Esas 2025/1739 Karar sayılı kararları)

Katip ... · ¸e-imzalıdır · Hakim ... · ¸e-imzalıdır