Bakırköy 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/1109 K.2025/20

G. K. YAZILDIĞI TARİH : 13/01/2025

Davacı tarafından mahkememizde açılan Kooperatif (Genel Kurulun Olağanüstü Toplantıya Çağrılması İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde;. Davalı ... Yapı Kooperatif ile müvekkil ... arasında Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas Sayılı dosyası ile ... Mah. ... Cad.

Blok No: 7B, Dış Kapı No: 27M, D: 47 Beylikdüzü, İstanbul adresine kayıtlı taşınmaz bakımından tapu iptal tescil davasının bulunduğunu, müvekkilinin, davalı kooperatife üye olduktan sonra tüm ödemelerini zamanında yapmış olmasına ve tüm edimlerini yerine getirmiş olmasına rağmen taşınmazın müvekkil adına tescil işlemi gerçekleştirilmemiş olduğunu, ancak söz konusu bağımsız bölümün müvekkiline fiilen tescil edildiğini, Kaldı ki üyelerin çoğunluğuna taşınmazların teslim edilerek adlarına tescil sağlandığını, yalnızca müvekkil gibi birkaç üyenin mağdur edildiklerini, bu nedenlerle Bakırköy ....

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas Sayılı dosyası ile açılan davada taşınmazın müvekkil adına tescili talepli tapu iptal ve tescil davası ikame edildiğini, Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... Esas sayılı dosyasında davalı Kooperatifin organsız olmadığı nedeni ile davanın reddine karar verildiğini beyan ederek, fazlaya ilişkin tüm haklarımız saklı kalmak üzere; davalarının kabulü ile, ...

YAPI KOOPERATİF' nin olağanüstü genel kurula çağırmak üzere taraflarına izin verilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Beykoz .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 16/12/2024 Tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı gönderme kararı üzerine dosya mahkememize tevzi edilmiş olduğu anlaşıldı.

Dava dilekçesi, Bakırköy .... ATM' nin ... E. sayılı dosyası, Bakırköy ... ATM' nin ... E. - ... K. sayılı ilamı, gelen müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde;

Dava, davalı kooperatifin olağanüstü genel kurula çağrılması istemine ilişkindir.

İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabı incelendiğinde; davalı ... sicil numarasında kayıtlı Tasfiye Halinde ... Yapı Koopretaifinin adresinin ... Mah. ... Cad. ... Apt. No:12 D:8 Oda No:1 Beylikdüzü / İSTANBUL olduğu görülmüştür.

Davalı kooperatifin merkezinin mahkememiz yetki sınırlarında olması nedeniyle taraflar arasındaki uyuşmazlığın niteliğine göre; 1163 sayılı Koop. K. 44/3. maddesi ve yine 61022 sayılı TTK' nın 412. maddesi gereğince, işbu davaya bakmaya mahkememiz kesin yetkili olup, dava 1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 99/2. maddesi gereğince basit yargılama usulünce incelenip sonuçlandırılmıştır.

* Bakırköy .... ATM' nin ... E. sayılı dosyasının 05.11.2024 tarihli 24. celsesinde; "Davalı kooperatifin gayri faal ve organsız durumda olması ve davanın açıldığı tarihten beri yargılamaya hiçbir aşamadan beri iştirak etmemesi nedeniyle taraf teşkili sağlanamadığından davacı vekiline davalı kooperatife yönetici kayyumı atamak ve kooperatife bu dava ile sınırlı olmak üzere temsil etmek üzere dava açıp açıldığına dair belgeyi ibraz edilebilmesi için 2 aylık kesin süre verilmesine" şeklinde ara karar kurulmuştur.

- Yukarıda belirtilen ara karar üzerine, davacı tarafından davalı aleyhine Bakırköy .... ATM' de davalı kooperatife kayyım atanması talepli dava açılmıştır. Bakırköy .... ATM' nin 12.11.2024 tarih ve ... E. - ... K. sayılı ilamı ile davanın reddine karar verilmiştir.

* Bakırköy .... ATM' nin ... E. - ... K. Sayılı red kararı sonrasında, Bakırköy .... ATM' nin ... E. sayılı dosyasının 09.12.2024 tarihli ara kararında; "TTK 410. maddeye göre davacıya kooperatif olağanüstü genel kurula çağırmak için izin almak üzere Mahkemeye başvurup dava açması için 1 aylık süre verilmesine," şeklinde karar kurulmuştur.

- Bu ara karar sonrasında, davacı tarafça yargılamaya konu iş bu dava açılmıştır.

- 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun "Çağrıya yetkisi olanlar" başlıklı 43. maddesi; "Yönetim kurulu veya anasözleşme ile bu hususta yetkili kılınan diğer bir organ ve gerektiğinde denetçiler kurulu, ortağı olduğu üst birlik ve tasfiye memurları genel kurulu toplantıya çağırma yetkisine sahiptirler. Ancak genel kurul yukarıda belirtildiği şekilde toplanamadığı takdirde ilgili bakanlık genel kurulu toplantıya çağırma yetkisine sahiptir." şeklindedir.

-1163 sayılı Kooperatifler Kanununun "Ortakların isteği, bakanlıkların çağrısı, mahkemenin izni" başlıklı 44. maddesi; "Dört ortaktan az olmamak kaydıyle ortak sayısının en az onda birinin isteği üzerine Genel Kurul toplantıya çağrılır. Yönetim Kurulu bu isteği en az on gün içinde yerine getirmediği takdirde, istek sahiplerinin müracaatı üzerine veya doğrudan doğruya Ticaret Bakanlığı tarafından, yapı kooperatiflerinde de İmar ve İskan Bakanlığı tarafından Genel Kurul toplantıya çağrılabilir. Çağrılmadığı takdirde istek sahipleri mahalli mahkemeye başvurarak Genel Kurulu bizzat toplantıya çağırma müsaadesini alabilirler." şeklindedir.

- Davalı kooperatife ait Ana Sözleşmenin "Çağrıya Yetkili Organlar" başlıklı 27. Maddesi. "Genel Kurul, yönetim kurulunca toplantıya çağrılır. Gerekli hallerde denetim kurulu, kooperatifin ortağı bulunduğu üst birlik ve tasfiye memurları genel kurulu toplantıya çağırma yetkisine sahiptirler. Genel Kurul yukarıdaki şekilde toplanamadığı takdirde Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca toplantıya çağrılabilir.

Ayrıca, 4 ortaktan az olmamak kaydıyla toplam ortak sayısının 1/10' unun isteği halinde, genel kurul 10 gün içinde Yönetim Kurulu tarafından toplantıya çağrılır. Bu başvurunun, müştereken ve noter tebliği ile yapılması gerekir.

Yönetim Kurulunca bu isteğin zamanında yerine getirilmemesi ve sırasıyla denetim kurulu, kooperatifin ortağı bulunduğu üst birlik ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığına aynı şekilde yapılan başvurulardan da bir sonuç alınmaması durumunda, istek sahipleri mahalli mahkemeye başvurarak genel kurulu bizzat toplantıya çağırma izni alabilirler." şeklindedir.

- Yukarıda belirtilen 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 43. ve 44. maddeleri ile 6102 sayılı TTK' nın 410. maddesinin 1. Fıkrası, 411 ve 412. maddeleri benzerlik göstermektedir. Ancak, 6102 sayılı TTK' nın 410. maddesinin 2. fıkrasındaki düzenlemeye paralel 1163 sayılı Kooperatifler Kanununda hüküm bulunmamaktadır.

- 6102 sayılı TTK' nın 410. maddesinin 2. fıkrası; "Yönetim kurulunun, devamlı olarak toplanamaması, toplantı nisabının oluşmasına imkân bulunmaması veya mevcut olmaması durumlarında, mahkemenin izniyle, tek bir pay sahibi genel kurulu toplantıya çağırabilir. Mahkemenin kararı kesindir.

" şeklindedir.

- 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun "Anonim Şirket Hükümlerine Atıf" başlıklı 98. maddesi; “Bu kanunda aksine açıklama olmayan hususlarda Türk Ticaret Kanunundaki Anonim Şirketlere ait hükümler uygulanır” şeklindedir. Bu nedenle, dava konusu talep hakkında 6102 sayılı TTK' nın 410/2. maddesine göre değerlendirme yapılacaktır.

Öncelikle mahkememizce dava şartları açısından dosyanın incelenmesi gerekmiştir.

Davacının dava hakkına sahip olması, dava açabilmesi için yeterli değildir. Bundan başka, davacının dava açmakta hukuki bir yararının bulunması gerekir; yani dava hakkı, hukuki yarar ile sınırlıdır. Bu, hukuki korunma (himaye) ihtiyacı olarak da adlandırılmaktadır. Yani, davacının mahkemeden hukuki korunma istemesinde, korunmaya değer bir yararı olmalıdır.

Somut olayda; Davalı kooperatifin gayri faal ve organsız durumda olması ve davanın açıldığı tarihten beri yargılamaya hiçbir aşamadan beri iştirak etmemesi nedeniyle taraf teşkili sağlanamadığından davacı vekiline TTK 410. maddeye göre davacıya kooperatif olağanüstü genel kurula çağırmak için izin almak üzere süre verilmişse de;

-Sicil kayıtlarından anlaşıldığı üzere davalı kooperatifin tasfiye sürecine girdiği ve kendisine tasfiye memuru ...' nin atandığı, tasfiye memurunun görev süresinin aksi karar alıncaya kadar belirlendiği, hali hazırda tasfiye memurunun görevinin devam ettiği, tasfiye memurunun sağ ve adresinin belli olduğu,

-Tasfiye memurunun istifasının sicil kayıtlarında yer almadığı ve sicile işlenmediği, ayrıca tasfiye memurunun istifası nedeniyle kooperatifin organsız kalması durumunun oluşmadığı,

-Kooperatifin yönetim kurulunun bulunduğu, yönetim kurulu başkanı ve başkan yardımcısının sağ ve adreslerinin belli olduğu; tasfiye sürecindeki davalı kooperatifin yönetim kurulunun yalnızca tasfiye amacı ile sınırlı olarak tasfiye memurlarının görevlerinin kapsamına girmeyen görevlerinin devam ettiği, bu sebeple kooperatifin organ boşluğunun bulunmadığı, yine yönetim kurulunun devamlı olarak toplanamaması halinin de gerçekleşmediği,

-Davada temsil yönünden Bakırköy ... ATM' nin ... E. sayılı dosyasında temsil kayyımı atamak suretiyle de taraf teşkilini sağlayabileceği,

-Bakırköy ... ATM' deki yargılamada, tasfiye memuru yoluyla temsil sağlanmak isteniyorsa da, tasfiye memurunun değiştirilmesi / atanması talepli bir davanın açılması gerektiği; bu aşamada kooperatifin olağanüstü genel kurula çağrılması davası şartlarının oluşmadığı,

-Mahkemeye başvurup karar almadan, daha basit ve daha kolay başka bir yolla aynı sonuca davacının ulaşması hali mevcut olduğundan, davacının iş bu davayı açmakta hukuki yararının olmadığı anlaşılmıştır.

6100 sayılı HMK 320. maddesi gereğince dava şartı eksikliği nedeniyle taraflar davet edilmeden ve 6102 sayılı TTK' nın 412. maddesi kapsamında da dosya üzerinden karar verilebileceğinden, davacının davasının dava şartı olan hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiş ve hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · ¸e-imzalı · Üye ... · ¸e-imzalı · Üye ... · ¸e-imzalı · Katip ... · ¸e-imzalı