Bakırköy 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/320 K.2024/46

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davacı vekil dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin işi gereği, kırım işlemlerinde kullanılmak üzere 26.500,00-TL'ye ... Sanayi ve Ticaret A.Ş'den hidrolik kırıcı ve aksesuarları satın aldığını, kırıcının düzenli ve randımanlı çalışmaması, beton kırmakta yetersiz kalması, geri tepme yapması gibi sebeplerle müvekkilinin satıcı ... Makina'dan servis talebinde bulunduğunu, ...

Makina firması, makineyi fabrikaya götürdüğünü, bir hafta sonra sorunun çözüldüğünü belirterek kırıcı makineyi müvekkiline teslim ettiğini, davacının ....

Makina firmasından aldığı kırıcının, kendisinin makinesine vermiş olduğu hasar sebebiyle iş makinesini yeniden faal hale getirebilmek için 100.000-TL gibi bir masraf yapmak zorunda kaldığını, iş sahasını genişletmek hedefiyle kırıcı makineyi aldığını, pek çok iş teklifi aldığı sırada kendisinin ciddi kazançlar elde edeceği sırada, makinede meydana gelen arıza ve hasar sebebiyle mevcut işlemi ve gelen teklifleri askıya almak durumunda kaldığını ve bununla alakalı Küçükçekmece ....

Sulh Hukuk Mahkemesinin 03/05/2023 tarihinde ...

Değişik iş nolu delillerin tespiti talebinde bulunulmakla açılan davada keşfe gidildiğini, bilirkişi raporunun hazırlandığını, bilirkişi raporunda yapılan değerlendirmede, müvekkilinin ekskavatörün tamiratı için yapmış olduğu 100.000-TL masrafın piyasa koşullarında makul olduğunun belirtildiğini, müvekkilinin 18/07/2023 tarihinde arabuluculuk yoluna gidildiğini burada anlaşma sağlanamadığından bahisle müvekkilinin mağduriyetinin gedilmesi adına, davalı aleyhine 170.000,00-TL maddi tazminata, 20.000,00-TL manevi tazminata, tüm yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Küçükçekmece .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 31/05/2024 Tarih, ... Esas, ... Karar sayılı görevsizlik kararı üzerine dosyanın mahkememize tevzii edilmiş olduğu anlaşıldı. Davacıya ait İTO ve Vergi Dairesi kayıtları celp edilip incelenmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, maddi manevi ve manevi tazminat isteminden ibarettir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4.maddesinde hangi işlerin ticari dava olarak nitelendirilecekleri belirlendikten sonra anılan kanunun 5.maddesinde ticaret mahkemelerinin kuruluşu ve hangi mahkemelerin ticaret mahkemesi sıfatıyla bakacağı belirlendikten sonra asliye ticaret mahkemesi ile asliye ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir.

Ticari davaları, mutlak ticari davalar, nisbi ticari davalar, yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç grubta toplamak mümkündür.

Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.

Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. 6102 sayıl TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi, hem de iki tarafın tacir olması gereklidir.

Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira.

Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.

Bu durumda eldeki davanın Asliye Ticaret Mahkemesince görülüp karara bağlanabilmesi için uyuşmazlığın, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması ve bu bağlamda tarafların her ikisinin birden tacir olması zorunludur. (Yargıtay 3. H.D.sinin 04.12.2017 gün ve 2016/9128 E- 2017/17010 K. sayılı kararı)

Somut olayda dosya içerisine celp edilen ticaret odası ve vergi dairesi kayıtlarından anlaşıldığı üzere; Davacı ....'ın tacir olmadığı, vergi dairesinden gelen müzekkere cevabı incelendiğinde davacının işletme esasına ilişkin defterinin bulunduğu, 2021, 2022, 2023 yıllarına ilişkin beyannamelerinde kazancının esnaf statüsünde kaldığı, davacının tacir olmadığı, esnaf olduğu, bilanço defterinin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Bu nedenle uyuşmazlığın TTK da düzenlenen bir konudan kaynaklanmadığı gibi özel bir düzenleme ile uyuşmazlığın ticaret mahkemelerinin görev alanında bulunduğu belirtilmediği için davanın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

Saptanan ve hukuksal durum bu olunca TTK nun 4. ve 5. maddeleri kapsamında "ticari dava" olarak nitelendirilemeyeceği ve davaya bakmanın Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevi kapsamında olduğu anlaşılmıştır. 6100 Sayılı HMK nın 1. Maddesi hükmüne göre; göreve ilişkin kurallar kamu düzeninden olup, aynı yasanın 114/1-c bendi uyarınca, dava şartı olan bu husus, 6100 Sayılı HMK nın 115/1. maddesi gereğince mahkemece davanın her aşamasında kendiliğinde araştırılır, göreve ilişkin dava şartı noksanlığının sonradan giderilmesi mümkün değildir. Bu durumda davaya bakmaya Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olması nedeniyle mahkememizin görevsizliğine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır