Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/1580 K.2018/1536

Mahkememizde görülen davanın açık yargılamasında,

DAVACININ TALEBİ

Davacı vekili dava dilekçesinde davacı şirketin ... Köprüsü ve bağlantılı otoyollarını işlettiğini, davalıya ait ... plakalı aracın ihlalli geçiş yaptığını, geçiş ücreti ve cezaların bugüne kadar ödenmediğini, ihlalli geçiş sebebiyle 10 katı ceza tahsil edileceğine dair yasal hüküm bulunduğunu, bunun üzerine ... 6.İcra Dairesinin 2017/... esas sayılı dosyası ile takibe başlandığını, davalının takibe haksız biçimde itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptaline, davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmektedir.

DAVALININ CEVABI

Davalı taraf ise, davanın reddi gerektiğini savunmuş, taraflar arasındaki ilişkinin ticari olmadığını, bu sebeple ticaret mahkemelerinin görevsiz olduğunu, davanın dayanağı olan yasal düzenlemenin ... aykırı olduğunu, davalı tarafa ihlalli geçişe ilişkin bildirim ve ihbarda bulunulmadığını, buna dair delil de sunulmadığını, ispat külfetinin davacı taraf üzerinde olduğunu, yapılan işlemin hakkaniyete aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

DELİLLER ve GEREKÇE: Derdest dava ilamsız takibe itirazın iptali davasıdır. İlamsız takibe dayanak yapılan alacağın 6001 Sayılı Kanun gereğince tahakkuk eden geçiş ücreti ve cezadan ibaret olduğu anlaşılmaktadır. Davalı taraf icra takibinde otoyol geçiş ücretine isabet eden kısmı da ödememiş, ceza kısmı dahil olmak üzere tüm borca itiraz etmiştir.

Ancak davalı tarafın beyanları yanında davacı tarafın sunduğu görüntü kayıtları çerçevesinde ücretsiz geçişin varlığı ve sayısı konusunda uyuşmazlık yoktur.Davalının görev itirazı da değerlendirilmelidir.

Davacı tarafın tacir olduğu, davalı tarafa ait olduğu söylenen araçların da kara nakliyesinde kullanılan ticari araçlardan olduğu, dolayısıyla davalının da tacir kabul edilmesi gerektiği nazara alınarak mahkememizin görevli olduğu kabul edilmiş, ön incelemede dava şartlarının mevcut olduğu açıklanmış, bu karara karşı esas hükümle birlikte temyiz yoluna başvurulabileceği hatırlatılmıştır.Davalıya kesilen cezanın kanundan kaynaklandığı izahtan varestedir.

Kanunun emredici hükümleri nazara alındığında davacı işletmecinin bu konuda bir seçim hakkı olduğundan da söz edilemez. Yasa ihlalli geçişlerde otoyol işletmecisine ceza tahsili yükümlülüğü de yüklemiştir. Nitekim ... Genel Müdürlüğü tarafından işletilen otoyollarda bu ceza bir idari para cezası olarak düzenlenmiştir. Bu haliyle cezanın genel hukuk sistematiğine aykırı olduğundan söz edilemez.

Ancak özel bir şirket tarafından ceza uygulanması ...'ya aykırılık tartışmalarını beraberinde getirmiştir. Mahkememizin kanaatine göre ...'ya aykırılık yoktur. Kanun idareye yüklediği sorumluluğun bir benzerini işletmecilik yapan özel hukuk tüzel kişisine de vermiştir. Kullanılan ifade dikkatli seçilmiş, "idari para cezası" değil "ceza" ifadesine yer verilmiştir. Burada korunan yarar şirketin ekonomik geleceği değil, kamunun ortak menfaatidir.

Cezanın hukuka ve ... uygun olduğu kabul edilmelidir.

Takipten ve davadan sonra 6001 Sayılı Kanunda değişiklik yapılmıştır.

7144 Sayılı Kanunla yapılan bu değişiklik gereğince ihlalli geçişlerden sonra on beş günlük süre içinde geçiş ücretinin ödenmemesi halinde uygulanan, ücretin on katı tutarındaki ceza dört kata indirilmiş, cezaya esas olan ücret de “o güzergahın en uzun mesafesi” yerine, “geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafe” olarak değiştirilmiştir.Bu değişiklik, yasanın geçici 3üncü maddesi gereğince henüz tahsilatı tamamlanmamış para cezalarını da etkileyecektir.Dava ve takibin açıldığı tarihler itibariyle davacı tarafın talepleri haklı ve hukuka uygundur.

Davalı taraf hem geçiş ücretlerini hem de onun on katı tutarında para cezasını ödemek zorundadır. Sonradan meydana gelen kanun değişikliği cezanın miktarını azaltmış olsa da takip tarihi itibariyle davacının haklılığı nazara alınarak uygulama yapılmalıdır. Ceza miktarının düşmesi sebebiyle bir kısım dava konusuz kalmıştır.

Masraf ve avukatlık ücretleri nazara alınırken davacının baştan beri haklı olması nazara alınarak tüm masraf ve ücretler davalıya yüklenmiştir.Davalı tarafın ihlalli geçişleri ve ücretleri bilmesi gerekir. Alacağın miktarı yargılamayı gerektirmeyecek biçimde açık ve hesap edilebilir olduğu nazara alınarak kabul edilen kısımla sınırlı biçimde davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmiştir.

Katip · e-imzalı Hakim · e-imzalı