Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/264 K.2019/233

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... Teknik Hırdavat Mak. San. Ltd. Şti'nin Bilimum Teknik Hırdavat Malzeme Satışı Talaşlı İmalat yapan firmaların torna freze ve CNC kesivi Takım ve Tutucu malzemelerin satışı ve kalıp üretim atölye, fabrika ve firmalara standart kalıp sarf malzemeleri satışı yaptığını, müvekkili ile davalı ... arasında 26/02/2013 tarihli belirsiz süreli iş sözleşmesi imzalanmış olup;

bu sözleşme uyarınca davalının müvekkiline ait iş yerinde satış ve müşteri temsilcisi olarak çaışmaya başladığını, akabinde davalının Adapazarı İlinde mobilyacılık faaliyeti ya da eski işi olan kalıp üretim faaliyeti gerçekleştireceği beyanı ile 20/03/2017 tarihinde taraflar arasındaki iş sözleşmesinin sona erdiğini, ne var ki işten ayrılmasından kısa bir süre sonra davalının yerleşim yeri Bursa / Nilüfer İlçesi olan ve müvekkili şirket ile aynı iş kolunda kesici takım satışı yapan On Altı Teknik Makina San ve Tic.

Ltd. Şti ünvanlı firmada çalışmaya başladığını tespit ettiklerini, davalı ... ile imzalanan sözleşmenin Rekabet Yasağı Başlıklı 8/a.maddesinde; '' ...

İş Sözleşmesi hangi sebeple sona ererse ersin personel ayrıca hizmet akdinin sona ermesini izleyen 2 yıl boyunca Bursa ili dahilinde iş vereninin faaliyet sahasında çalışan iş veren ile doğrudan ya da dolaylı olarak rekabet etmekte olan rakip bir firma ya da şirkette doğrudan ya da dolaylı olarak görev almamayı ve hiçbir şekilde ilişki içinde bulunmamayı kabul ve taahhüt etmiştir....'' hükmünü içerdiği, devamında ise; ''....

Çalışan hizmet akdi sona erdikten sonra vuku bulacak, taahhüde aykırılık halleri içinde geçerli olmak üzere hizmet akdinin sona erdiği tarihteki son brüt aylık ücretinin Usd olarak karşılığının 12 katını ihlal tazminatı olarak ödemeyi kabul ve taahhüt eder. ....'' hükmü ile iş bu rekabet yasağının ihlali halinde cezai şart öngörüldüğü, keza iş sözleşmesinin 8c.maddesi ile; '' ...

Her ne sebeple olursa olsun işten ayrıldığı tarihten itibaren 2 yıl boyunca davalının, davacı şirketin müşteri portföyü ile çalışmaması...'' düzenlemesinin getirildiği, davalının ise işten ayrıldıktan sonra Bursa ilinde aynı nitelikte işlerle uğraşan ... Teknik Mak. San ve Tic. Ltd.

Şti ile çalışmaya başlayarak rekabet yasağına açıkça aykırılıkta bulunduğu, müvekkili şirkete ait müşteri portföyü ile irtibata geçerek ticari faaliyete başladığı, anılan eylemi ile taraflar arasında düzenlenen iş sözleşmesi içerisinde düzenleme bulan Rekabet Yasağı Sözleşmesi hükümlerini ihlal ettiği nedeniyle davanın kabulü ile; fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak rekabet yasağını ihlalden kaynaklanan 2.000,00 TL'nin işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Açılan davayı kabul etmediklerini, davacının matbu sözleşmeler hazırlayarak işçinin derelendirmesine fırsat vermeden bu sözleşmeleri baskı ile imzalatarak eski ve mevcut çalışanlarına gözdağı vermek için benzer davalar açtıklarını, müvekkilinin davacı yanın iddia ettiği gibi ... Teknik Makine San ve Tic. Ltd. Şti'nde çalışmayıp bu şirkette çok kısa bir süre çalıştıktan sonra ayrıldığı ve halen Haymer Dış Ticaret Ltd.

Şti'nde çalıştığı, davacı tarafça her ne kadar rekabet yasağı sözleşmesi uyarınca zarara uğradığını iddia etmiş ise de. Türk Borçlar Kanunun 444/2.maddesi uyarınca; ''....

İşçi -işverenin üretim sırları ve müşteri çevresi hakkında bilgi edinme olanağına sahip olsa bile bu bilgilerin kullanılması işverene önemli bir zarar verebilecek nitelikte değil ise yapılan rekabet yasağı sözleşmesi geçerli sayılmaz....'' şeklinde düzenleme getirmiş olup; iş verene ait bilgilerin kullanılmasının kazançlarda veya sipariş sayısında ciddi bir düşüş doğurması, ilgili piyasada rekabet gücünde bir geriye gidiş yaratması, iş yapma olanaklarının gözle görülür bir biçimde sınırlandırılması,

zararın kolayca telafi edilemeyecek olması gibi hallerde önemli bir zararın varlığından söz edilebileceği hususunun Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararları ile belirlendiğine, davacının ise; müvekkilinden kaynaklanan herhangi bir zararı olmadığı gibi, esasen davacı yanın matbu olarak düzenlediği ve tüm işçilerine imzalattığı sözleşmenin TBK'nun 445/1.maddesine göre;

müvekkilinin ekonomik geleceğini hakkaniyete aykırı olarak yer, süre, konum bakımından uygun sınırlar getirmediğinden tehlikeye düşürecek olduğunu, müvekkilinin hangi alandaki faaliyetinin bu kapsamda olduğuna dair bir belirleme bulunmadığını, tek taraflı iş veren lehine yapılan rekabet yasağı düzenlemelerinin geçerli olmadığını, istenilen tazminat tutarının da fahiş olduğunu beyanla yerinde olmayan davanın reddine karar verilmesine talep ve beyan etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, haksız rekabet ve rekabet yasağına aykırılık sözleşmesi ile davacı iş veren ile davalı eski işçisi arasında düzenlenen sözleşmeye dayalı cezai şart istemine ilişkindir.

Davalı ...'in davacı şirlette satış temsilcisi olarak çalışır iken aralarında düzenlenen 26/02/2013 tarihli iş sözleşmesinin 20/03/2017 tarihinde taraflar arasında görüşülmek sureti ile sona erdirildikten sonra; davalının aynı iş kolunda Bursa ilinde önce ... Teknik Mak. San ve Tic. Ltd. Şti.'nde 05/04/2017 ve 15/12/2017 tarihleri arasında çalıştıktan sonra aynı iş kolunda faaliyet gösteren Haymer Dış Ticaret Ltd. Şti'ne 18/12/2017 tarihinde işe başladığı ve halen anılan iş yerinde çalışmalarının devam ettiği, alınan tüm beyanlar ve dosya içerisine celp edilen SGK kayıtları ile anlaşılmış olup; tarafların kabulündedir.

Taraflar arasında düzenlenen 26/02/2013 tarihli belirsiz süreli iş sözleşmesinin 8.maddesi rekabet yasağını düzenlemiş olup; maddenin ''a '' bendi kapsamında; personelin hizmet akdinin sona ermesini izleyen 2 yıl boyunca Bursa ili dahilinde işverenin faaliyet sahasında çalışan, iş veren ile doğrudan ya da dolaylı olarak rekabet etmekte olan rakip bir firma ya da şirkette doğrudan ya da dolaylı olarak görev almamayı ve hiçbir şekilde iş ilişkisi içinde bulunmamayı kabul ve taahhüt etmiştir, düzenlemesi getirdiği anlaşılmış olup;

iş akdinin sona ermesi sonrasında BK'nun 445.maddesi kapsamında yer ve zaman bakımından ve de iş kolu bakımından gerekli sınırlandırmaları getiren ve en fazla 2 yıllık süreyi aşmayan rekabet yasağı sözleşmesinin taraflar arasında geçerli olduğu söylenebilir ise de; böyle bir rekabet yasağı düzenlemesi nedeniyle iş yerinden ayrılan işçinin sonraki dönemdeki iş faaliyetleri nedeniyle geçerli olabilmesi için TBK'nun 444/2.fıkrasında belirtilen hüküm uyarınca;

'' Rekabet Yasağı kaydı ancak hizmet ilişkisi işçiye, müşteri çevresi veye üretim sırları ya da işverenin yaptığı işler hakkında bilgi edinme imkanı sağlıyor ise ve yanı zamanda bu bilgilerin kullanılması iş verenin önemli bir zararına sebep olabilecek nitelikte ise geçerlidir. '' düzenlemesini getirmiş olup; davacı tarafça ise davalı ...'in iş yerinden ayrıldıktan sonra aynı iş kolunda faaliyet gösteren ...

Teknik Makine Şirketi ile çalışması kapsamında rekabet yasağına aykırılık nedeni ile sözleşmede belirtilen iş yerinden en son aldığı brüt ücretin Usd karşılığının 12 katı tutarında cezai şart ödemesi gerektiği iddia ve talep olunmuş ise de; davalının, iş yerinden ayrıldıktan sonra aynı iş kolunda başka bir iş yerindeki çalışmaları nedeni ile davacı şirketin zararının doğduğu ve siparişlerinde eksiklik bulunduğu, satışlarının düştüğü şeklinde bir zarar iddiasında bulunulmamış olup; cezai şart istemine esas olarak ileri sürülen tek hususun davalının Bursa ilinde benzer iş kolunda faaliyet gösteren şirketlerde çalışması gösterilmiştir

Dinlenen davacı tanıkları ..., ..., ... ve Serdar Demşrayak ile Davalı tanıkları ..., ...'nın duruşmada alınan beyanlarında davalı ...'in uzun yıllardır aynı sektörde kesici uçlar ve takımları satış işinde çalıştığını, ... gibi davacı ... Şirketinde çalışan diğer işçilere de aynı rekabet yasağı sözleşmelerinin imzalatıldığı, davalının iş yerinde çalıştığı dönemde iş yeri il aralarında bazı sıkıntılar bulunduğu, davacı şirket ile sonrasında çalıştığı ... Teknik Makine Ltd. Şti.

Ve .....

Şirketinde de aynı işleri yapıp çalıştığı firmaları en iyi şekilde temsil ettiği, davalı ...'in yapmış olduğu işin niteliği gereği müşteri ve fiyat bilgilerine sahip olup; bunu yaptığı işte kullandığı, ancak bu bilgilerin davacı şirket için ticari sır mahiyetinde olmayıp aynı sektörde çalışan diğer tüm firmalarda olduğu gibi fiyat bilgilerinin şirket tarafından belirlenip şirkete ait internet sitelerinde herkese açık bir şekilde yayınlandığı, bu konuda bir gizlilik bulunmadığı gibi fiyat listelerinin bazen haftalık olarak güncellendiği, bunun da herkese açık şekilde yayınlandığı hususları anlatılmış olup;

davalı ...'in davacı iş yerinden ayrıldıktan sonra aynı iş kolunda faaliyet gösteren dava dışı firmalarda satış temsilcisi olarak çalıştığı ve davacı ...

Şirketi'nin de daha önceden çalıştığı şirketlerle satış ilişkisi içerisinde görüşmeler yaptığı anlaşılmış ise de; salt rekabet yasağı sözleşmesinin imzalanmış olmasının işçi aleyhine cezai şartı mutlak şekilde ödemesi sonucunu doğurmayacağı, davalı ...'in davacı şirketin fiyat ve müşteri bilgisi dışında ticari sır sayılabilecek bir bilgisine sahip olmadığı, fiyat bilgilerinin ise internet sitelerinde yer aldığı, dinlenen tüm tanık anlatımlarına göre sektörde çalışan tüm firmaların birbirlerinden fiyat ve kalite politikaları ve dengeleri çerçevesinde alışveriş yapmalarının mümkün bulunduğu,

davalının davacı iş yerinden ayrılarak aynı sektörde bulunan başka bir iş yerinde davacı şirketin ne gibi bir zararını doğurduğu ya da davalının davacı şirkette kilit eleman olduğu, hususunun iddia ve ispat konusu yapılmadığı, şirket siparişlerinde , alımlarında düşüş yaşandığı hususu iddia edilmediği anlaşılmış olup;

davalı ...'in salt davacı iş yerinden ayrılıp aynı iş kolunda faaliyet gösteren başka bir iş yerinde çalışmasının TTK'nun 440/2.maddesi kapsamında cezai şart istemini haklı kılmayacağı, davalının Anayasal Çalışma Hürriyeti altında yeni işinde çalıştığı, davalının davacı iş yerinden ayrılıp dava dışı şirketlerde çalışmasının davacı şirketin herhangi bir zararına sebep olmadığı anlaşılmakla; yerinde görülmeyen davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.

Katip ... · ¸ Hakim ... · ¸