Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/753 K.2018/1097

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin sağlık alanında faaliyet gösterdiği tesisler için davalı ... ile karşılıklı düzenlenen " Elektrik Satış Sözleşmesi " çerçevesinde elektrik enerjisi tedarik edildiğini, davalı şirketin Borçlar Kanunu Madde 20 hükmüne aykırı şekilde ayrıca YHGK 21/05/2014 tarih ve 2013/7 - 2454 Esas 2014/679 Karar sayılı ilamında belirtildiği şekilde hukuk devleti ilkelerine aykırı olarak 2001/04 - 2014/12 tarihleri arası düzenlenen elektrik faturalarında davacı şirketten toplam 250.636,00 TL kayıp - kaçak bedeli adı altında tahakkuk yapıldığını,

aynı konuda Y.3.H.D.'nin 01/07/2014 tarih 2014/3055 esas 2014/10723 karar sayılı ilamı yine Y.3.H.D.'sinin 23/09/2014 tarih 2014/12810 esas 2014/12352 karar sayılı ilamı ile hükmi şahsiyete sahip ticaret şirketlerinden kayıp - kaçak bedeli adı altında ücret talep edilemeyeceği "beyan olunarak" fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla davanın kabulü ile toplam 250.636,00 TL kayıp-kaçak bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirkete yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle usule ilişkin husumet, hukuki yarar yokluğu ve Yargı yolu yönünden itirazda bulunduğunu ayrıca davanın UEDAŞ'a ihbarı talebinde bulunduğunu, esasa ilişkin olarak da kayıp-kaçak bedelininin Elektrik Piyasası Kanunun E.P.T.Y. ve dağıtım Sistem Gelirinin Düzenlenmesi Hakkındaki Tebliği ve mevzuat gereği müşterilere

tahakkuk ettirildiğini, Elektrik Piyasası Kanunu ve bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısının komisyondan geçtiğini, tasarı metninde 10 maddesi 6446 sayılı kanunun 17.maddesi (a) ( ç) ve (f) bentlerinde değişikliğe gidilerek 10 fıkranın eklendiğini,,10. fıkrada ise " Ürün ve hizmet bedeline ilişkin olarak yapılan başvurularda ve açılan davalarda tüketici hakem heyetleri ile mahkemelerin yetkisi ürün veya hizmet bedellerinin kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır." denildiğini,

bahse konu mevzuat çalışmaları davanın sonucunu doğrudan ilgilendirdiğinden bekletici mesele yapılmasını talep ederek " Haksız ve mesnetsiz açılan davanın usulden reddi ile davanın UEDAŞ'a ihbarına , dava konusu olay ile mevzuat çalışmaları idari yargı kararları sonucunun bekletici mesele yapılmasına , yargılama harç ve masrafları ile vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmişlerdir.

Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:

Dava davalının davacıya ait faturalara yansıtmış olduğu Kayıp Kaçak, İletim, Dağıtım vs bedellerin haksız olarak müvekillinden tahsil edildiği iddiasıyla açılmış alacak davasıdır.6179 Sayılı Kanun uyarınca yasa EPDK'ya bazı bedellerin faturaları düzenleyici işlemle yansıtabileceğine dair düzenleme yürürlüğe konmuştur.

6179 sayılı kanunun 21.maddesine göre ;

6446 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları ile altıncı fıkrasının (a), (ç), (d) ve (f) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“(1) Bu Kanun kapsamında düzenlenen ve bir sonraki dönem uygulanması önerilen tarifeler, ilgili tüzel kişi tarafından Kurulca belirlenen usul ve esaslara göre, tarife konusu faaliyete ilişkin tüm maliyet ve hizmet bedellerini içerecek şekilde hazırlanır ve onaylanmak üzere Kuruma sunulur. Kurul, mevzuat çerçevesinde uygun bulmadığı tarife tekliflerinin revize edilmesini ister veya gerekmesi hâlinde resen revize ederek onaylar. İlgili tüzel kişiler Kurul tarafından onaylanan tarifeleri uygulamakla yükümlüdür.”

“(3) Onaylanan tarifeler içinde, söz konusu tüzel kişinin tarife konusu faaliyetine ilişkin tüm maliyet ve hizmet bedelleri dışında piyasa faaliyetleri ile doğrudan ilişkili olmayan hiçbir unsur yer alamaz. İletim ek ücreti bu hükmün istisnasını oluşturur.

(4) İlgili faaliyete ilişkin tüm maliyet ve hizmet bedellerini içeren Kurul onaylı tarifelerin hüküm ve şartları, bu tarifelere tabi olan tüm gerçek ve tüzel kişileri bağlar. Bir gerçek veya tüzel kişinin tabi olduğu tarifede öngörülen ödemelerden herhangi birini yapmaması hâlinde, söz konusu hizmetin durdurulabilmesini de içeren usul ve esaslar Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir. Kurul tarafından tüketici özelliklerine göre abone grupları belirlenebilir. Kurulca düzenlemeye tabi tarifeler, doğrudan nihai tüketiciye veya nihai tüketiciye yansıtılmak üzere ilgili tüketiciye enerji tedarik eden lisans sahibi tüzel kişilere yansıtılır.”

“a) Bağlantı tarifeleri: Bağlantı tarifeleri, ilgili bağlantı anlaşmasına dâhil edilecek olan bir dağıtım sistemine bağlantı için eşit taraflar arasında ayrım yapılmaması esasına dayalı fiyatları, hükümleri ve şartları içerir. Bağlantı tarifeleri, şebeke yatırım maliyetlerini kapsamaz; bağlantı yapan kişinin iç tesisatının dağıtım şebekesine bağlanması için inşa edilen bağlantı hattı kapsamında katlanılan masraflar ile sınırlıdır. Bağlantı hattının tüketici tarafından tesis edilmesi hâlinde, bağlantı hattı işletme ve bakım sorumluluğu karşılığı dağıtım şirketine devredilir, bu tüketicilerden bağlantı bedeli alınmaz.”

“ç) Dağıtım tarifeleri: Dağıtım şirketleri tarafından hazırlanacak olan dağıtım tarifeleri, elektrik enerjisinin dağıtım sistemi üzerinden naklinden yararlanan tüm gerçek ve tüzel kişilere eşit taraflar arasında ayrım gözetmeksizin uygulanacak hizmetlere ilişkin fiyatları, hükümleri ve şartları içerir.

Dağıtım tarifeleri; dağıtım sistemi yatırım harcamaları, sistem işletim maliyeti, teknik ve teknik olmayan kayıp maliyeti, kesme-bağlama hizmet maliyeti, sayaç okuma maliyeti, reaktif enerji maliyeti gibi dağıtım faaliyetinin yürütülmesi kapsamındaki tüm maliyet ve hizmetleri karşılayacak bedellerden oluşur.

Dağıtım şirketlerinin tarifelerine esas alınacak teknik ve teknik olmayan kayıplara ilişkin hedef oranlar bu kayıpları düşürmeyi teşvik edecek şekilde Kurul tarafından belirlenir. Kurulca belirlenen hedef oranlarını geçmemek kaydı ile teknik ve teknik olmayan kayıplara ilişkin maliyetler dağıtım tarifelerinde yer alır ve tüketicilere yansıtılır.

Teknik ve teknik olmayan kayıplara ilişkin hedef oranlarının tespiti ve değiştirilmesi ile oluşacak maliyetin tarifelerde yer alması ve tüketicilere yansıtılmasına ilişkin usul ve esaslar Kurul tarafından düzenlenir.

d) Perakende satış tarifeleri: Serbest tüketici niteliğini haiz olmayan tüketiciler için, eşit taraflar arasında ayrım gözetmeksizin uygulanacak fiyatları, hükümleri ve şartları içerir. Serbest tüketici niteliğini haiz olmayan tüketicilere uygulanacak perakende satış tarifeleri, görevli tedarik şirketi tarafından önerilir ve Kurul tarafından incelenerek onaylanır.

Tedarik lisansı sahibi şirketin lisansında, elektrik enerjisi tüketim miktarlarına göre değişen tipte tarifelerin veya fiyat aralıklarının uygulanmasına ilişkin yükümlülükler yer alabilir ve buna ilişkin hususlar Kurul tarafından düzenlenir.

Perakende satış tarifeleri, aktif enerji maliyeti, faturalama ve müşteri hizmetleri maliyeti, perakende satış hizmet maliyeti gibi perakende satış faaliyetinin yürütülmesi kapsamındaki tüm maliyet ve hizmetleri karşılayacak bedellerden oluşur.”

“f) Son kaynak tedarik tarifesi: Serbest tüketici niteliğini haiz olduğu hâlde elektrik enerjisini, son kaynak tedarikçisi olarak yetkilendirilen tedarik lisansı sahibi şirket dışında bir tedarikçiden temin etmeyen tüketicilerin rekabetçi piyasaya geçmesini teşvik edecek ve son kaynak tedarikçisinin makul kâr etmesine imkân verecek düzeyde, yürürlükteki perakende satış tarifeleri ile piyasa fiyatları dikkate alınarak hazırlanır. Ancak, bu sınırlamalarla bağlı olmaksızın.

Kurulca sosyal ve ekonomik durumlar gözetilerek belirlenecek bir miktarın altında elektrik enerjisi tüketen tüketiciler için ayrı tarife yapılabilir. Son kaynak tedarik yükümlülüğü kapsamında uygulanması öngörülen tarifeler tedarik lisansı sahiplerince ayrıca teklif edilir.

Son kaynak tedarik tarifesi, aktif enerji maliyeti, faturalama ve müşteri hizmetleri maliyeti, perakende satış hizmet maliyeti gibi son kaynak tedariği kapsamındaki tüm maliyet ve hizmetleri karşılayacak bedellerden oluşur.”

“(10) Kurum tarafından gelir ve tarife düzenlemeleri kapsamında belirlenen bedellere ilişkin olarak yapılan başvurularda ve açılan davalarda; tüketici hakem heyetleri ile mahkemelerin yetkisi, bu bedellerin, Kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır.” Buna göre dava edilen dönemlere ait anılan yasal düzenleme ve alınan bilirkişi raporu kapsamında bedellerin EPDK tarifelerine ve kurumun düzenleyici işlemlerine uygun olduğu anlaşılmıştır.

Yargılama giderleri yönünden ise uyuşmazlığı değerlendirmek gerekirse dava açıkdıktan sonra yargılama devam ederken yasal düzenleme ile mahkemelerin yetkisi bedellerin EPDK tarifelerine ve kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunu denetlemekle sınırlıdır. Bu kapsamda EPDK tarifelerine aykırılık var ise bu aykırılık miktarınca davacı davasında haklı olacak aykırılık yok ise davacının talebe konu alacağının bulunmadığı sonucuna varılacaktır.

Burada söz konusu yasal değişiklikle davanın konusuz kaldığından bahsetmek ve davanın açıldığı tarih itibariyle haklılık durumuna göre yargılama giderleri konusunda değerlendirme yapmaya olanak yoktur. Zira burada dava konusu alacağın yasal değişiklikle konusuz kaldığından söz etmek mümkün değildir.

Davanın konusuz kalması dava edilen edimin varlığını yitirmesi durumunda verilebilecek kararlardan olup yasal değişiklik sonrası tarifelere uygunluğunun denetiminden sonra verilecek hüküm kabul yada ret niteliğinde olması gereken hükümlerdendir.

Bu sebeple davanın konusuz kaldığınan bahisle karar verilmesine yer olmadığına dair hüküm kurulmamış, yargılama giderleri ve vekalet ücreti konusuda davanın açıldığı tarihe göre haklılık durumu değerlendirilerek davacı yararına yargılama gideri ve vakalet ücretine hükmolunmamıştır.

Bu sebeple dosya kapsamında verilebilecek karar yasal değişiklik sonrakı bedellerin tarifelere uygunluğunun araştırılmasından sonra sonuca göre kabul yada ret niteliğinde verilmesi gereken kararlardan olduğundan davanın reddine karar verilmiştir.

Bir taraftan davanın reddine karar verilirken de diğer taraftan davacı yararına vekalet ücreti ve yargılama giderlerine hükmolunması mümkün olmadığından ve çelişki doğuracağından davacı lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmolunmamıştır.

Burada dava tarihi itibariyle davacının yargılamanın devamı sırasında meydana gelen yasal değişikliği bilemeyecek durumda olmasının onun aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmolunmayarak daha adil bir sonuca ulaşılabileceği kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm fıkrası tesis edilmiştir.

Katip ... Hakim ...