Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/814 K.2021/241

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan sözleşme kapsamında davalı tarafından süresinde ödenmeyen 28/12/2017 tarih 128741 nolu 1.845.900,00 TL ve 16/02/2018 tarih 128775 nolu 1.453.200,00 TL 'lik faturalardan doğan bakiye 2.119.100,00 TL 'nin ödenmesi için icra takibi başlatıldığını, davalı kurumun kötü niyetli olarak takibe haksız biçimde itiraz ettiğini, bu nedenle iş bu davayı açtıklarını, davanın kabulüne ve itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın tüm iddialarının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davanın reddini talep ettiklerini, müvekkil kurumun sözleşme uyarınca ödemelerini tam ve eksiksiz olarak yerine getirdiğini tüm bu nedenlerde davanın reddine karar verilmesini beyan etmiştir.

Delillerin değerlendirilmesi ve Gerekçe:

Dava ilamsız takipte ödeme emrine itirazın iptali davasıdır. Davacı tarafça davalı aleyhine Bursa 1. İcra Dairesinin 2018/... sayılı dosyası ile takip başlatılmıştır.

Takibe konu alacak davalı idare ile gerçekleştirilen 2017-386215 kayıt numarası ile gerçekleştirilen 13 kalem muhtelif çaplarda kelebek vana ve sökme takma alım işine ait sözleşme kapsamından kaynaklanmaktadır.

Davacı Bursa 1. İcra Müdürlüğü'nün 2018/... E. Sayılı dosya ile başlattığı takibe ilişkin olarak davacı vekili tarafından e- imzalı olarak takibe konu olan asıl alacak takip tarihinden sonra müvekkil şirkete ödenmiş olmakla birlikte tahsil harcının borçludan alınarak dosyanın işlemden kaldırılması ve borçlu ile varılan mutabakata binaen borçludan icra masrafı ve vekalet ücreti taleplerinin olmadığını belirttikleri bir feragat dilekçesi gönderilmiştir.

Her iki tarafın defter incelemesi deliline dayandıkları nazara alınarak taraf defterleri üzerinde inceleme yapılmış, davacı taraf defterlerini inceleme gününde hazır etmiş, Bilirkişi 10.02.2021 tarihli raporunda davacı defterlerini inceleyerek hazırladığı raporunda davacı defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı belirtmiştir. Bu durumda defterlerin delil olma vasfı ortadan kalkmamıştır. Raporda davalı tarafın ticari defter kayıtlarına göre icra takibi tarihinde davacı tarafa 3.569.000,00TL borçlu olduğu, dava tarihine göre; davacı tarafa borç bakiyesinin tespit edilerek, tespit edilen tutarın icra takip tutarı ile uyumsuz olduğu tespit edilmiştir.

Davalı defterleri Ankara ilinde bulunduğunda incelenmesi için Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılarak 2020/50 talimat dosyası üzerinden inceleme yapılmıştır. Davalı taraf defterlerini inceleme gününde hazır etmiş, Bilirkişi 21.07.2020 tarihli raporunda davalı defterlerini inceleyerek hazırladığı raporunda davalı defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı belirtmiştir. Bu durumda defterlerin delil olma vasfı ortadan kalkmamıştır. Raporda davacı ticari defterleri sabit olmakla; davacı sözleşme bedeli kadar 3 adet 4.749.000,00 TL fatura düzenlendiği davalı idare 4.749.000,00 TL Halk Bankası ve İş Bankası yolu ile ödeme yaptığı defter kayıtlarına göre ticari bir alacağı kalmadığı,

Bilirkişi raporunda feragat dilekçesini göz önüne alarak ikili şekilde değerlendirme yaparak; birinci görüşe göre; takibe konu alacağın bulunduğu takibe konu alacaklarına takip tarihinden 30.04.2018, 12.06.2018 ve 09.07.2018 tarihlerinden sonra davalının ödeme yapmasından sonra vekalet ücreti, peşin harç, vekalet harcı, tebligat gideri, vekalet pulu alacağı bulunduğu,

İkinci görüşe göre; davacı tarafından davalı idareye verilen 30.04.2018 tarihli feragat dilekçesinde takip dosyasına ilişkin olarak kurumumuzdan tahsil veya feragat harcı tarafımıza ait icra peşin harç, masraf, vekalet ücreti talebinde bulunulmayacağı beyanı ile feragat ettiği kabulü halinde tahsil veya feragat harcı, icra peşin harç, masraf, vekalet ücreti talep edemeyeceği tespit edilmiştir.

Davacı dava dilekçesi ve aşamalardaki beyanında; davalı yanın güçlü konumunu kullanarak ve davacının zor durumundan faydalanılarak icra takibine konu vekalet ücreti, harç ve masrafları talep etmemiz halinde ödeme yapılmayacağı yönünde tehdit edildiği, geçerli bir feragat beyanı olmadığını iddia ederek gabin hususuna dayanmıştır.

Somut olayda gabinin varlığının kabul edilebilmesi için objektif unsurun yanında gerçekleşmesi gereken subjektif unsur olan müzayaka, tecrübesizlik ve düşüncesizlik unsurlarından bir veya birkaçının objektif unsura eklenmesi gerektiği, davacı tarafından davalı idareye verilen feragat dilekçesi 30.04.2018 tarihinde düzenlendiği, BK'nın 28. maddesi gereğince bu tarihten itibaren hak düşürücü sürenin akdin düzenlendiği tarihten itibaren bir yıl olduğu, bu sürenin 30.04.2019 tarihinde sona erdiği anlaşılmıştır. Dava tarihi ise; 09.08.2019 olduğu tevzi formundan anlaşılmıştır. Davacının gabin iddiasına dayalı açılan bu davanın hak düşürücü süre içinde açılmadığı anlaşılmıştır.

Objektif unsurlar yönü ile edimler arasında fahiş bir orantısızlık bulunması gerekeceği sübjektif unsur olarak ise; müzayaka, tecrübesizlik ve düşüncesizlik unsurlarından bir veya birkaçının objektif unsura eklenmesi gerekmektedir. Davacının mutabakata imza atarken basiretli bir tacir gibi davranması gerekeceği, kaldı ki vekili tarafından bu feragat dilekçesinin imzalandığı , imzalarken müvekkilinin üstün yararını da gözeterek işlemlerini yapması gerekeceğinden müzayaka, tecrübesizlik ve düşüncesizlik unsurlarına dayanması hukukla bağdaşmamaktadır. Kaldı ki davacı taraf ekonomik olarak mahvına yol açıldığına ilişkin herhangi bir delil dosya içerisine sunamadığı gibi tarafların defter incelemelerinden de anlaşılacağı üzere alacağı davalı idare tarafından ödenmiştir.

Diğer bir yandan ise; mahkememizce geçerli bir feragat dilekçesi olduğu kabul edildiğinden; davanın ön şartı olan geçerli ve derdest bir icra takibinin bulunmadığından bu nedenle bu davanın açılmasının ön şartı gerçekleşmemiştir.

Tüm bu açıklanan nedenlerle davacının basiretli bir tacir olarak hareket etmesi beklendiği, feragat dilekçesinin gabin sebebiyle imzalandığı ancak açıklandığı üzere edimler arasında fahiş bir orantısızlık bulunmadığı, ödemelerin davalı idare tarafından yapıldığı, defterler üzerinde yapılan incelemelerinde bu doğrultuda olduğu, gabin hükümlerine dayanıldığı üzere 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde davanın açılmadığı, davanın itirazın iptali davası olsa bile ön şart olan geçerli ve derdest bir icra takibinin bulunması gerekeceği dikkate alınarak davanın reddine karar verilmiştir.

Katip 181357 · ¸(e-imzalıdır) Hakim 215947 · ¸(e-imzalıdır)