Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/267 K.2025/68

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 18/10/2017 günü meydana gelen trafik kazası neticesinde bedensel zarar ve kalıcı maluliyet meydana gelmesi sebebiyle, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere şimdilik 500,00-TL maddi tazminat, 500,00-TL tedavi giderleri ve 500,00-TL güç kaybı tazminatının kaza tarihinden itibaren işletilecek faizi ile birlikte davalılardan tahsiline ve 50.000,00-TL manevi tazminatın davalı sürücü ve davalı işletenden tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesi talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; zorunlu mali mesuliyet sigortası genel şartlarında sigortacının sorumlu olmadığını, huzurdaki davanın bu bent de sayılan durumlardan birinin varlığının tespiti halinde davanın reddi gerektiğini, Karayolları Trafik Kanunu gereğince davacı usuli yükümlülüğü olan başvuru şartını yerine getirmeksizin dava açtığından, davanın usulen reddini savunmuştur.

Davalı ...-... Ulaşım Toplu Taş. İşl. Tur. San. Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından, 18.10.2017 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde bedensel zarara uğradığı ve kalıcı malul olduğundan bahisle maddi tazminat, tedavi ve yol gideri, güç kaybı tazminatı ile manevi tazminat talep edilmiş ise de söz konusu kazanın gerçekleşmesinde tam ve asli kusurlu olan davacının haksız ve hakkaniyete aykırı olarak açtığı davanın tümden reddini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davayı kabul manasına gelmemekle birlikte davacının hakları zaman aşımına uğradığını, kaza tarihi 18.10.2017 tarihi iken dava açılış tarihi ise 17.06.2020 tarihi olduğunu, haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında, zarar görenin ve tazminat yükümlüsünün öğrenildiği tarihten başlayarak yani kazanın gerçekleştiği 18.10.2017 olduğu dikkate alındığında davanın usulden reddi gerektiği savunmaktadır.

HUKUKİ DELİLLER

... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünden ... ... kimlik numaralı davacı ...'in ... bilgilerinin celbi ile kendisine geçici iş gücü kaybı ödemesi yapılıp yapılmadığı, ... Sigorta Şirketinden sigorta dosyası, ... Özel ... Hastanesi, ... Devlet Hastanesi, ... Eğitim Ve Araştırma Hastanesi'nden tedavi evrakları, ...

Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesin cevabi yazısı, Adli Tıp 2. İhtisas Kurulunun 30/12/2022 tarihli ... karar numaralı raporu, Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesinin 06/09/2024 tarihli ... sayılı raporu, Adli Tıp Beşinci Adli Tıp İhtisas Kurulunun 14/08/2024 tarihli ... sayılı adli tıp mütalaası dosyamız arasına celp edilmiştir.

Adli Tıp Beşinci Adli Tıp İhtisas Kurulunun 14/08/2024 tarihli ... sayılı adli tıp mütalaasında özetle; "davacı ...'in kaza anında 2,93-2,98 Promil ve ortalama olarak 2,96(ikivirgüldoksanaltı) Promil olduğunun kabulü gerektiği, alkol seviyesine bireyin yanıtının, yaş, cins, vücut ağırlığı, sahip olunan enzimatik aktivite, genel sağlık durumu ve beraber kullanılan ilaçlar vb gibi birçok değişkenin etkilediği,

alkol seviyesine göre bulguların ortaya çıkma eşiğinde sayılan etkenlere bağlı olarak değişebilen derecelerde bireysel farklılıklar görülmekle birlikte düşük konsantrasyondan itibaren alkol düzeyinin artışı ile paralel olarak artan derecelerde ve 2(iki) Promil üstündeki değerlerde de bariz hale gelen gevşeme, dikkat azalması,

cesaretlenme, çevresel uyaranların algılanmasında yavaşlama, göz ve beyin arasındaki iletişim sürecinde uzama, algılanan çevresel uyarıların beyinde işlenmiş veriler haline dönüşmesinde gecikme, dolayısıyla uyaranlara karşı reaksiyon zamanında uzama, beyinciğin etkilenmesi suretiyle denge ve koordinasyonun olumsuz yönde etkilenmesi, ani karar verebilme, birden fazla hareketi bir anda yapabilme kabiliyetinde azalma, uyaranları erken fark edip doğru tepkiler verme, istemli göz hareketleri, gözün takip yeteneği, karanlığa adaptasyon, hız ve mesafe tayini gibi becerilerde olumsuz yönde etkilenme, istemsiz göz hareketlerinin ortaya çıkması,

uykuya meyil gibi belirtilerin oluştuğu, kişinin risk alma eğiliminin arttığının bilimsel olarak bilinmekte olduğu, kusur hakkında Trafik İhtisas Dairesi'nden görüş alınmasının uygun olduğu" oy birliği ile mütalaa olunduğu anlaşılmaktadır.

Trafik bilirkişinin 18/09/2023 tarihli alternatifli kusur dağılımı yaptığı buna göre; davalı Sürücü ...’ın Durakta Durup, Davacı Yayanın Açık Olan Ön Kapıdan Otobüse Binmeye Çalıştığı ve Sürücünün Bu Esnada Hareket Ettiğinin Kabulü Halinde: Otobüs Sürücüsü Davalı ...’ın: Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin (110/b-2) maddesini ihlal ettiği dava konusu trafik kazasının oluşumunda % 100 oranında kusurlu olduğu, davacı Yaya ...'in ise, atfı kabil kusuru olmadığı, davalı Sürücü ...’ın durakta durup, yolcu indirip bindirdikten sonra,

kapıları kapatarak hareket ettiği ve davacı yayanın kapılar kapalı iken otobüse binmeye çalıştığının kabulü halinde ise, Otobüs Sürücüsünün atfı kabil kusuru olmadığı, davacı yayanın ise, Karayolları Kanunu’nun (68/c), Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin (138/d) maddelerini ihlal ettiği dava konusu trafik kazasının oluşumunda % 100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğu" belirtildiği görülmüştür.

Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesince tanzim edilen 06/09/2024 tarihli kusur raporunda da özetle. "Otobüsün harekete geçtiği sırada kapısının kapalı olduğunun kabulü halinde;A) Davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki otobüs ile durakta yolcu bindirmesi ardından kapısını kapatıp harekete geçtiği sırada otobüse binmeye çalışan davacının dengesini kaybedip yere düşmesi ile meydana gelen kazada kusursuzdur.

B) Davacı yaya ... kapısını kapatıp harekete geçen otobüsün uzağında durması gerekirken kendi can güvenliğini tehlikeye düşürecek şekilde binmeye çalıştığı sırada dengesini kaybedip kaplamaya düştüğü ve ayağının üzerininden otobüsün tekeriyle geçmesi ile meydana gelen kazanın oluşumunda asli kusurludur.

Otobüsün harekete geçtiği sırada kapısının açık olduğunun kabulü halinde;A) Davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki otobüs ile yolcuların bindiğinden emin olması ardından kapılarını kapatıp harekete geçmesi gerekirken buna riayet etmediği, aracına binmek üzere olan davacı yolcuya rağmen harekete geçerek kazanın oluşumuna sebebiyet verdiği anlaşılmakla; kazada asli kusurludur.B) Davacı yaya ... kapısı açık otobüse bindiği sırada otobüsün harekete geçmesi ardından dengesini kaybederek düşmesi ile meydana gelen kazada hatalı tutum veya davranışı bulunmadığından kusursuzdur." şeklinde olduğu belirtildiği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesine göre kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.

Uygulama ve öğretide kabul görmüş tanıma göre ise; kusur, hukuk düzenince kınanabilen davranıştır. Kınamanın nedeni, başka türlü davranma olanağı varken ve zorunlu iken, bu şekilde davranılmayarak, bu tarzdan sapılmış olmasıdır.

Kısacası; kusur, genel tanımıyla, hukuk düzeni tarafından bir davranış tarzının kınanması olup; bu kınama, o davranışın belirli koşullar altında bireylerden beklenen ortalama hareket tarzından sapmış olmasından kaynaklanır.Yukarıdaki açıklamalarla tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, 18/10/2017 tarihinde saat ... sıralarında davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı otobüs ile ... Caddesini takiben seyir halinde iken kaza mahalli olan ...

1. Otobüs Durağına gelip yolcu alması akabinde kapılarını kapatıp veya kapısı açık halde harekete geçtiği sırada arka tekeriyle; otobüse binmek isterken dengesini kaybederek düşen davacı yaya ...'in ayağının üzerinden geçmesi ile neticelenen dava konusu trafik kazasının meydana geldiği, davacı tarafından bu kez davalı sürücü ...'ın kusurlu olduğu iddiasıyla ... plakalı aracın işletenine, sürücüsüne ve ZMM sigorta şirketine karşı maddi ve manevi tazminat istemli eldeki davayı açtığı anlaşılmıştır.

Davacı zarar gören, zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu haliyle, ... sayılı plakalı araç sürücüsü olan davalı ...'ın kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğu ispatlanmalıdır. Mahkememizce gerek Trafik Bilirkişisinden alınan kusur raporunda gerekse ATK Trafik İhtisas Dairesinden alınan raporda alternatifli kusur dağılımına gidildiği görülmüştür.

Davacının soruşturma aşamasında alınan ifadesinde; "... ... 'a ait sarı renkli otobüs geldi(99 nolu hat) ve ben otobüs durağa yanaştı yolcu almak için kapısını açtığında bende otobüse binmek için ön kapının 1.basamağına adımımı atmak istediğimde, olay nedeni ile adını sonradan öğrendiğim ... plakalı sarı otobüs sürücüsü olan ... otobüsü ben daha tam olarak binmediğim 1.basamakta olduğum halde, hızlı bir şekilde hareket ettirmesi üzerine, ben dengemi kaybettim ve yere düştüm.

Bu esnada otobüsün ön sağ lastiğinden kendimi kurtardım ancak sağ arka lastik benim sağ ayağımın bilek kısmının üzerinden geçti ve ayağımın bilek kısmı yerinden oynamakta idi." şeklinde olduğu, davalı sürücünün soruşturma aşamasındaki ifadesinde ise. "Otobüs durağına yanaştım ve yolcularımı aldım. Bu esnada durak içerisinde bank üstünde bir şahsın oturduğu ve kafasını salladığını gördüm.

Ben yolcularımı aldıktan sonra aracın ön kapısını kapattım ve hareket ettikten sonra arka taraftan bağırma seslerini duymam üzerine, otobüs yan aynalarından geriye doğru baktığımda, adını olay nedeni ile sonradan öğrendiğim ... isimli şahsın yerde yatmış vaziyette ve bağırdığını gördüm." şeklinde olduğu görülmüştür.

Mahkememizce dinlenen tanıklardan ... beyanının: "olay tarihi üzerinden yaklaşık 4 sene geçmiştir, kaza meydana geldiğinde otobüste ben vardım, hatırladığım kadarıyla başka hiç kimse yoktu, otobüs durağa doğru yaklaştı tam olarak durmamıştı, duraktan bir yolcu otobüse doğru geldi ve otobüse çarptı yere düştü, otobüsün tekerinin düşen şahsın üzerinden geçmiş olabilir, çünkü otobüs sarsıldı, otobüsten inip baktığımda şahıs yerde yatıyordu, hareketsiz haldeydi, ayağının bir tanesi hareketsizdi, diğer ayağını yerde sürüyordu, otobüs durağa yaklaştığında kapılarının açık olup olmadığını hatırlamıyorum, çarptığımız şahsı o sırada bağırıyordu,

polis yanıma geldi telefon numaramı istedi, şahsın sarhoş olabileceğini söyledi" şeklinde olduğu, tanık ... ... beyanının ise.

"Ben kazanın olduğu durakta kaza öncesinde otobüsün gelmesini bekliyordum, otobüs durağa doğru yanaştı, otobüs durakta tam olarak durdu, kapılarını açtı, ben otobüse girdim, otobüse bindiğimde birkaç kişi daha otobüsteydi, şoför otobüsün ön kapısını kapattı, diğer kapılarının açık olup olmadığını bilmiyorum, görmedim, otobüs harekete geçti bir iki metre gitti, dışarıda bağrışma duydum, şoför otobüsü durdurdu, otobüsü durdurdu benim acil işim vardı, kalabalık toplanmıştı, ben yerdeki yaralıyı görmedim, otobüse binerken arkamda başka binlerinin de otobüse binmeye çalışıp çalışmadığını fark etmedim,

ama benden sonra kapı kapandı otobüs hareket etti, bildiklerim bundan ibarettir." şeklinde olduğu görülmüştür.

Bu haliyle davacı ve davalının beyanlarından otobüsün durakta önce durduğu ve sonra hareket ettiği, kazanında otobüsün durma sonrası ilk harekete geçtiği sırada meydana geldiği anlaşıldığı, davacı kapının açık olduğu sırada davalı sürücünün hareket ettiğini, davalı sürücü ise tüm kapıları kapattıktan sonra hareket ettiğini belirttiği görülmüştür.

Eldeki davada kusur dağılımında kazanın otobüsün harekete geçtiği sırada kapının açık olup olmadığına ilişkin olduğu, davacı savcılık aşamasında alınan ifadesinde ön kapıdan binmeye çalıştığı sırada kazanın meydana geldiğini belirttiği, tanık ... ise beyanında sürücünün hareket etmeden önce ön kapıyı kapattığını ifade ettiği, diğer tanığın ise kapıların açık olup olmadığını hatırlamadığı, bu haliyle kazanın gerçekleştiği sırada kapının kapalı olduğu mahkememizce kabul edildiği, aksinin davacı tarafından ispatlanamadığı görülmekle buna göre ATK Trafik İhtisas Raporunda da belirtildiği üzere;

davalı sürücü sevk ve idaresindeki otobüs ile durakta yolcu bindirmesi ardından kapısını kapatıp harekete geçtiği sırada otobüse binmeye çalışan davacının dengesini kaybedip yere düşmesi ile meydana gelen kazada kusursuz olduğu, davacı yayanın ise, kapısını kapatıp harekete geçen otobüsün uzağında durması gerekirken kendi can güvenliğini tehlikeye düşürecek şekilde binmeye çalıştığı sırada dengesini kaybedip kaplamaya düştüğü ve ayağının üzerininden otobüsün tekeriyle geçmesi ile meydana gelen kazanın oluşumunda asli kusurlu olduğu anlaşıldığı,

bu haliyle davalı sürücünün hiçbir hukuki kusuru olmadığı tespit edildiğinden davacının davasının tüm talepleri yönünden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip · e-imzalıdır Hakim · e-imzalıdır