Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/888 K.2021/911

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde ; müvekkilinin yetki belgelendirme sektöründe faaliyet göstermekte olduğunu, şirket yetkilisi ve eşinin birden fazla şirket sahibi olduğundan ve bu şirketlere ilişkin yer değişikliği yaşandığından taşıma esnasında bir kısım ticari belgeler (şirketin Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defteri) nin zayi olduğunu, müvekkili şirket yetkilisinin 27/09/2021 tarihinde söz konusu bu defterin kaybolduğunu farkettiğini, bu nedenle zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe. Ticari defterlerin zayii halinde uygulanacak usul ve şartları TTK 82/7 maddesinde açıklanmıştır. Buna göre tacir kişiler belge ve defterlerini yasada belirtilen süre boyunca saklamak zorundadır. Saklama süresi içinde gerekli tüm muhafaza tedbirlerinin alınması, defter ve kayıtların kaybolmaması için özen gösterilmesi yasal yükümlülüktür.

Mücbir sebep diye tabir edebileceğimiz sebeplerle ortaya çıkan zayi hallerine mahsus olmak üzere mahkemece zayi belgesi verilir. Zayi belgesi verilmesi için tacirin kendisinden beklenen tüm özen ve dikkati göstermesine rağmen engel olamayacağı bir sebepten kaynaklanan ziya söz konusu olmalıdır. Yasada bu tür mücbir sebeplere örnek olarak yangın, su baskını, deprem gibi bir afet yahut hırsızlık halleri sayılmıştır.

Elbette bu halleri yasada sayılan sebeplerle sınırlamak yasa koyucunun amacına uygun değildir. Asıl olan makul bir tacirin normal davranış biçimine, özen ve muhafaza şartlarına göre tüm tedbirlerin alınmasına rağmen önüne geçilemeyecek bir halin varlığı şarttır.

Somut olayda davacının defter ve belgeleri saklama konusunda gerekli özen ve dikkati göstermediği açıkça ortadadır. Yasal saklama yükümlülüğü olan belgelerin gereksiz eşya gibi değerlendirilmesi kabul edilemez. Önemli eşyalar önemlerine uygun biçimde muhafaza edildiğinde gereksiz eşya gibi algılanmaz. Taşınma sırasında birçok basit eşya bile gerekli özen gösterilerek nakliye edilirken tacir için önemli sayılacak kayıt ve belgelerin özensiz taşıma sırasında kaybolması ve akıbetinin bilinmemesi mücbir sebep kapsamında değerlendirilemez.

Katip ... · ☪e-imzalı Hakim ... · ☪e-imzalı