Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1307 K.2025/684

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkil şirkete ait ... plakalı araç davalılardan ... Oto Pazarlama ve Ticaret A.Ş' ye servis hizmeti, bakımı ve kontrolü yapılmak üzere bırakılmış ve araç davalı şirkete ait serviste bulunmakta iken davalı ... Oto çalışanı diğer davalı ... tarafından 27.07.2021 tarihinde servis alanından alınarak izinsiz olarak trafiğe çıkarıldığını, Bu esnada ... Sokak istikametinde seyir halinde iken ... Sokak istikametinden gelen diğer davalı ...' nun kullandığı ... plakalı araç ile çarpışmış ve kaza meydana geldiğini, meydana gelen trafik kazasında tarafların trafik kazası meydana gelişindeki kusur durumlarının tespiti ile davacı aracında meydana gelen değer kaybını talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacıya ait aracın davaya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgeye hasar almış olup olmadığının tespitini talep etmekle, davacıya ait aracın aynı yerde birden fazla hasarının olması, araç geçmişinde 3 ve daha fazla hasar olması ve araç kilometresinin 165.000 km’den fazla olması hallerinde değer kaybı oluşmayacağını, davalı müvekkil şirket nezdinde tanzim edilen trafik poliçesindeki teminat limitinin tükenmiş olması sebebiyle davanın davanın reddine karar verilmesini savunmaktadır.

Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı yana 25/11/2021 tarihinde 9.554,94 TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, davacı yanında değer kaybı ve hasar ödemesi talepleri gerçek dışı olduğunu, taleplerinin hem de değer kaybı hesabı yapılırken önemle dikkate alınması gereken bir husus olduğunu, hasar dosyamızda görüleceği üzere aracın önceki tarihinde kazaları mevcut olup işbu kazalar sebebi ile hasar almış oldukları bölümlerin tespiti ve bu hasarların mezkur kaza sebebi ile değer kaybına etkisi hususunda göz önüne alınarak poliçe limitlerinin üstünde kalan hususları reddederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmektedir.

HUKUKİ DELİLLER

Dosyada araçlara ait tramer kayıtlarının, dava konusu araca ait hasar dosyasının ve sigorta başvurusuna ait bilgi ve belgelerin, tramer kayıtları doğrultusunda önceki hasarlara ilişkin hasar dosyalarının dosya arasına alındığı görüldü.

Dosyanın Makine Mühendisi ve Trafikçi bilirkişiden oluşan bilirkişi heyetinden rapor aldırılmıştır.

Bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen 23/08/2023 tarihli raporda özele; ... plakalı araç sürücüsü ...’nun kavşak girişinde kendisine hitaben bulunan DUR levhasına uymayarak kavşaktaki geçiş önceliği kuralı olan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 57. Maddesinin “a” bendinde belirtilen kurala ihlal ettiği, sürücünün bu ihlalinin aynı kanunu 84. Maddesinin “h” bendinde asli kusur olarak tanımlandığı, sürücü ...’nun kazanın oluŞumunda ASLİ KUSURLU olduğu ve kusur oranının ise %100 olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...’ün ise kazayı engellemek için alabileceği herhangi bir önlemin olmaması,

... plakalı araçtaki hasar miktarının bu aracın kazanın yaşandığı kavşağa hızını azaltmadan girdiği yönünde kanaat oluşturmadığı, dolayısıyla sürücü ...’ün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu çerçevesinde herhangi bir kuralı ihlal etmediği kanaatine varılmıştır. ... plakalı aracın hasarı tamamen giderilse dahi ikinci el satışında, hasarsız emsal araçlara göre dava konusu kazadan dolayı rapor tarihinde serbest 2. el reel piyasa koşullarında 200.000 TL değer kaybına uğradığı, kaza tarihi itibarı ile ise serbest 2. el reel piyasa koşullarında 65.000 TL değer kaybına uğradığı" hususlarının tespit edildiği bildirilmiştir.

İtiraz üzerine alınan 01/12/2023 tarihli raporda kök raporda değişiklik yapılmadığı görülmüştür. ... ilke ve uygulamalarına uygun şekilde ve davacı tarafından sunulan rapor ile mahkememizce alınan rapordaki çelişkinin giderilmesine yönelik rapor düzenlenmesi için mahkememizce yeni bir otomotiv konusunda uzman makine bilirkişisinden rapor alınmış düzenlenen 17/05/2025 tarihli raporda özetle, "1-Dava konusu trafik kazasında hasara uğrayan aracın ... plakalı, 2017 model, Audi marka, A7 Sportback tipi, hasar tarihinde yaklaşık 117 bin kilometrede otomobil olduğu,

2-Raporda detaylı olarak açıklanan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 47, Madde 52, Madde 57 ve Madde 84 ilgili hükümlerini ihlal ederek kavşağa yaklaştığı esnada gireceği yoldaki trafiğin durumunu görüp yeterli önlemleri almadan kavşağa giren, kavşak girişinde kendisine hitaben bulunan DUR levhası olmasına rağmen buna uymayan, kavşaktaki geçiş önceliği kuralına uymayan, yeterli özeni göstermeyip tedbirsiz ve dikkatsiz davranan ... plakalı otomobil sürücüsü davalı ...’nun trafik kazasının meydana gelmesinde %100(Yüzde-Yüz) oranında kusurlu olduğu,

3-Meydana gelen trafik kazasında Davacının maliki olduğu ... plakalı araç sürücüsünün kazayı önlemek için alabileceği herhangi bir önlemin olmaması nedeniyle atfedilecek herhangi bir kusur bulunmadığı,4-Dava konusu trafik kazası sonucu ... plakalı otomobilin motor kaputu (Değişim), sol ön çamurluk (değişim), sol far (değişim), ve ön tampon (değişim) kısımlarından olmak üzere toplam 68.906 TL bedelinde hasar oluştuğu, hasar bedelinin ödendiği, hasar yönünden davacıda zarar oluşmadığı,

5-Aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el değeri, hasarı onarılsa dahi ikinci el değeri, niteliği, kilometresi, marka ve model bilgisi, üretim yılı, trafiğe çıkış tarihi, dava konusu oluşan hasar miktarı, işçilikler ve değişen parçalar göz önüne alındığında araç hasarı tamamen giderilse dahi ikinci el satışında, hasarsız emsal araçlara göre dava konusu kazadan dolayı kaza tarihindeki serbest ikinci el reel piyasa koşullarında araçta 38.000 TL reel değer kaybı oluştuğu, dosyada bulunan ...

Ekspertiz Hizmetleri Ltd. Şti. tarafından düzenlenmiş olan “Araç Değer Kaybı Raporundaki” değer kaybı miktarına aynen katıldığım, 6-Davalı ... Sigorta A.Ş. kaza tarihinde ki poliçe limitinin 43.000,00 TL olduğu, Davalı ...

Sigorta A.Ş. tarafından Davacı’ya 25.11.2022 tarihinde 9.554,94 TL hasar ödemesi yapıldığı ancak yapılan bu ödemenin değer kaybı ödemesi olup olmadığına ilişkin bir kanaate varılamadığı, şayet Davacıya değer kaybı ödemesi yapılmış ise yapılan değer kaybı ödeme miktarının reel değer kaybı değerinden mahsup edilmesi gerektiği tespit ve kanaatindeyim. " hususlarının tespit edildiğini bildirmiştir.

Davacı vekilinin 03/04/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile 10.000,00 TL değer kaybı alacağını 55.000,00 TL artırarak 65.000,00 TL'nin tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklı araçta oluşan değer kaybı istemine ilişkindir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacın adına kayıtlı olan ... plakalı araç ile, davalı ... sevk ve idaresinde olan, davalı ... adına kayıtlı, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından zorunlu, ...

Sigorta A.Ş. tarafından ise, ihtiyarı mali mesuliyet sigortası ile sigortalanan ... plakalı aracın çarpışması neticesinde 27/07/2021 tarihli davaya konu trafik kazasının meydana geldiği, davacı tarafından; davaya konu kaza neticesinde aracında değer kaybı oluştuğunu belirterek değer kaybı bedelinin tüm davalılardan tahsili istemiyle eldeki davayı açtığı görülmüştür.

Mahkememizce alınan 17/05/2025 tarihli raporda; ... plakalı araç sürücüsünün kavşağa yaklaştığı esnada DUR levhasına uymayarak kavşaktaki geçiş önceliğine uymadığından KTK'nın 52. ve 57. maddelerini ihlal ettiğinden tam kusurlu olduğu, davacı aracın sürücüsünün ise, herhangi bir kural ihlali bulunmadığından kusursuz olduğu, yine raporda davacının maliki olduğu aracın 38.000,00 TL değer kaybına uğradığı belirtilmiştir.

Mahkememizce alınan 23/08/2023 tarihli raporda değer kaybı bedeli olarak 65.000,00 TL hesaplanmışsa da, davacı tarafından dava dilekçesinin ekinde sunulan raporda davacının aracındaki değer kaybının 38.000,00 TL olarak saptandığı bu haliyle iki rapor arasında çelişkiler olduğundan dolayı bu çelişkinin giderilerek ... ilke ve uygulamalarına uygun rapor düzenlemesi için yeni bir otomotiv konusunda uzman makine bilirkişisinden rapor alınmış olup, bilirkişi tarafından 17/05/2025 tarihli raporun düzenlendiği ve raporda değer kaybı bedelinin 38.000,00 TL hesaplandığı görülmüştür.

Alınan 17/05/2025 tarihi rapordaki kusur oranı saptaması, kazaya ilişkin kaza tespit tutanağı ve araçlardaki hasar durumu dikkate alındığında kaza ile uyumlu olduğu, değer kaybı belirlemesinde, denetime açık emsal satış ilanları da gözetilerek aracın kaza tarihindeki hasarsız ikinci el değeri ile kaza tarihindeki hasarlı ikinci el değeri tespit edilerek değer kaybının belirlendiği,

yine değer kaybı olarak belirlenen bedelin hasarın niteliği, meydana gelen zarar, kaza tarihindeki rayiç değer göz önüne alındığında piyasa şartlarına uygun düştüğü gibi raporlar arasındaki çelişkinin de giderildiği anlaşıldığından 17/05/2025 tarihli raporda davaya konu hususlar bilimsel, gerekçeli, ayrıntılı olarak açıklanmış, raporun mahkememizce hükme esas alınmaya yeterli olduğu kanaatine varılmıştır.

O halde, ... sayılı araç sürücüsünün % 100 oranında kusurlu olduğu, davacının 38.000,00TL değer kaybı bedeli yönünden alacaklı olduğu anlaşılmıştır. Davalı ... Sigorta şirketi davaya konu kaza nedeniyle dava dışı sigorta şirketine 43.000,00TL rücu ödemesi gerçekleştirdiği, bu ödeme karşısında anılan davalının poliçe limitinin tükendiği, dolayısıyla davacının zararına karşı herhangi bir sorumluluğu kalmadığından davalı ...

Sigorta A.Ş. yönünden davanın reddine karar verilmiştir. Diğer taraftan, ZMM poliçesi tükendiğinden ... sigortası devre gireceğinden davalı ...

Sigorta A.Ş. davacının zararından sorumluluğu bulunduğu, her ne kadar anılan davalı tarafından davacıya 9.554,94 TL ödeme yapıldığını savunmuşsa da bu ödemeye yönelik sunulan dekonta alıcının davacı olmadığı bu haliyle davacıya ödeme yaptığını ispatlayamadığı anlaşıldığından bu miktar mahsup edilmeyerek davacının davasının kısmen kabulü ile 38.000,00 TL değer kaybı bedelinin davalılar sürücü, işleten ve ... sigortacısından müştereken ve müteselsilen tahsili ile davcıya verilmesine karar verilmiştir.

Bununla birlikte, davacı tarafından davalı ... Sigorta A.Ş.'ye 22/02/2022 tarihinde e-mail yoluyla başvuruda bulunulduğu, bu tarihten itibaren 8 iş günü sonrasına tekabül eden tarihin 08/03/2022 olduğu anlaşıldığından ... Sigorta Şirketi yönünden bu tarihten itibaren diğer davalılar yönünden ise kaza tarihinden itibaren -davalı aracın da kullanım amacının hususi olması dikkate alındığında- yasal faize hükmedilmiştir. Son olarak ise, ...

4. Hukuk Dairesinin 09/09/2024 tarih ve 2022/ esas, 2024/ karar sayılı ilamında: "Tahkimin veya başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının zorunlu kılındığı durumlarda arabuluculuğa başvuru dava şartı olarak uygulanmayacaktır.

Bölge Adliye Mahkemesince, davalı tarafın davada haksız olduğu dolayısıyla zorunlu arabuluculuk masraflarından davalının sorumlu olacağı gerekçesiyle arabuluculuk giderlerinin davalıdan tahsiline şeklinde hüküm kurulmuş ise de yukarıda açıklandığı üzere, trafik kazası sonucu davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği,

Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir. " şeklinde olup, bu haliyle dava öncesi davalı sigorta şirketlerine başvuru şartının yerine getirilmiş olması karşısında ayrıca zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmediği halde davacı yanca arabuluculuğa başvurulmuş olmasından dolayı ortaya çıkan ücretin sigorta şirketine yüklenmesi mümkün bulunmadığı vurgulanmıştır.

Eldeki davada davacı tarafça KTK 97. Maddesi gereğince sigorta şirketlerine yazılı başvuru yapmış olması sebebiyle artık davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığının kabulü gerektiğinden zorunlu arabuluculuk giderinin davacıya yükletilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip · e-imzalıdır Hakim · e-imzalıdır