Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/1324 K.2025/1153

Av.

DAVALI

VEKİLLERİ : Av. Av. Av.

DAVA

İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 17/12/2024

KARAR TARİHİ : 22/10/2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 11/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı dava dilekçesinde özetle ; davacı taşeron olarak, davalı firmanın işveren olarak yer aldığı Toprak Hafriyat ve Dolgu İşleri Yapım Sözleşmesi davalı arasında akdedilmiştir.

Davacı taşeron olarak edimlerini ifa etmiş ve buna bağlı olarak üstlendiği işlerin niteliğine göre faturalar kesildiğini bu faturalar hafriyat ve kazı çalışması işlerine ilişkin olduğu, davalı firma ile davacı arasında akdedilen sözleşmeden doğan borç, müvekkil tarafından eksiksiz ifa edilmesine rağmen davalı firma edimlerini ifa etmediğini, davacı cari hesaptan kaynaklı 2.507.004,46-TL alacağının doğduğunu, davalının faturalarla sabit olan borcunu ödemekten kaçınması,

mutabakata rağmen birikmiş faturalardan hiçbir ödeme yapmaması devam eden işlerle ilgili olarak kesilen son faturayı hesaplarına önce işleyip sonra süresinden sonra iade etmek istemesi icra takibine haksız genel ifadelerle sebepsiz olarak sadece süre kazanmak maksadı ile itiraz etmesi ve davacının alacağına kavuşma sürecini kötü niyetli uzatması mal kaçırma gayesini gösterdiğini, davalı taraf dava sürecinde davacının alacaklarını tahsil etmesini imkansız hale getirecek işlemlerde bulunabilecek ve alacak miktarı itibarı ile de müvekkili zor durumda bırakabileceği,

İİK m. 257 uyarınca vadesi gelmiş para borcu için ihtiyati haciz kararı verilebileceği düzenlendiğinden ve davada da ihtiyati haciz şartları oluştuğundan, teminatsız ve duruşmasız olarak davalı borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile 3. Şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine, davalıdan, cari hesap ve faturalarla da sabit olan 2.825.779,62 TL alacağının mevcut olduğu,

davalı, tarafımızca ikame edilen takibe, davacının alacağına kavuşmasını engellemek ve geciktirmek amacıyla haksız bir şekilde itiraz ettiğini, Yargıtayca icra inkar tazminatı için belirlenen kriterlerden biri olan alacağın likit olması şartı da takip konusu alacak için sağlandığını, davalı taraf dürüstlük kurallarına aykırı bir şekilde takibe itiraz ettiğinden itirazında haksız olduğu da ortada olduğu, bu nedenle davalının haksız itirazının iptal edilerek alacağın % 20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini ve ihtiyati haciz talebimizin kabul edilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde: sözleşme konusu işler açısından Fabrika Yapım İşi’nde toprak hafriyat ve dolgu işleri ve sözleşmede belirtilen diğer işlerin Yüklenici firma tarafından sözleşme ve eklerinde yer alan hususlar dahilinde yapılacağı taahhüt edildiğini, davalı tarafından sözleşme kapsamında üzerine düşen tüm yükümlülükler (yer teslimi, hakediş ödemeleri) eksiksiz bir biçimde ve zamanında yerine getirilmiş olmasına ve sözleşme kapsamında yapılması gereken tüm ödemeler peşin olarak ödenmiş olmasına rağmen aleyhine tespit istenen tarafça sözleşme konusu hafriyat işlerinin yapımında;

sözleşmede ve sözleşme eklerinde belirtilen haritalandırma ve hesaplamalara uygun çalışılmamış olup iş sonunda sözleşme konusu işler eksik ve ayıplı olarak ifa edilmiş, davalı firmadan gerek dolgu gerek hafriyat çalışmaları için mükerrer ödeme alınmış ve müvekkil aleyhine tespit istenen firma sebebiyle müvekkil firma eksik kalan işler için başka bir firma ile anlaşmak ve hatalı yapılan işler nedeniyle kamu kurumları tarafından tanzim edilen ceza tutanaklarında yer alan ceza bedellerini ödemek zorunda kaldığını,

sözleşme kapsamında müvekkil tarafından yer tesliminin sağlanmasına rağmen karşı tarafça sözleşme konusu işler süresinde yerine getirilmediğini, bu hususta süreçte defaten ihtarname ile sözleşme konusu işlerin zamanında ifa edilmemesinden, işlerin sözleşmede belirtilen iş programına uygun olarak yapılmamasından dolayı müvekkilin zarara uğradığı belirtilerek işlerin sözleşmeye uygun şekilde tamamlanması ihtar edildiği, bu konudaki müvekkil talepleri yerine getirilmediği gibi sözleşme kapsamında iş programında sonraki süreçte yapılacak işler de sürekli şekilde geciktirildiği,

davalı şirketin gerek halka arz süreci gerek yapı ruhsatı sürecinde olması hasebiyle bir an önce tamamlama amacında olan müvekkil sürekli şekilde mağduriyet yaşandığı, müvekkilin -mükerrer- işlerin ivedilikle iş programına uygun zamanda tamamlanması taleplerine rağmen aleyhine tespit istenen tarafça sürekli iş programında aksaklıklar ve terminlerde gecikmeler yaşandığını, aleyhine tespit istene firma tarafından sözleşme konusu işlerde yaşanan gecikmelerden doğan zararın karşılanacağı kabul,

beyan ve taahhüt edilse de gelinen bu noktada işler hem eksik/ayıplı olarak hem de sözleşme ekinde yer alan iş programında yer alan sürelere aykırı olarak ifa edildiğini davalının ...

Bölgesi'nde devam eden fabrika inşaatı kapsamında aleyhine tespit istenilen firma tarafından eksik ve ayıplı şekilde yerine getirilen işler sebebiyle müvekkilin mağduriyet boyutu da arttığını bununla birlikte aleyhine tespit istenilen firma tarafından yükümlenilen işlerin tamamlanması akabinde söz konusu sahada ek hafriyat çalışması yapılmak zorunda kalındığını, açılan itirazın iptali davasında zamanaşımına, yetkiye, göreve dair itirazlarının mevcut olduğu açılan davanın reddini talep etmiştir.Tarafların BA-BS formları dosya arasına celp edilmiştir.

Tarafların defter kayıtlarında bilirkişi incelemesi yapılmıştır. Davalı tarafın 2023-2024 tarihlerine ilişkin ticari defter ve belgelerine ilişkin yapılan 24/06/2025 tarihli bilirkişi incelemesinde; ''Davalı-... METAL MAKİNA İNŞ. ELEKT.SANVE TİC.A.Ş.'nin Ticari defterlerinden Yevmiye Defteri ile Defteri Kebir e-defter olup dijital ortamda tutulduğu GİB “na yasal sürelerinde Kanuna uygun olarak beratlarının gönderildiği görülmüştür.

Tam İstisna Kapsamına Giren İşlemler” tablosunda ... kod numaralı “İmalat Sanayii ile Turizme Yönelik Yatırım Teşvik Belgesi Kapsamındaki İnşaat İşlerine İlişkin Teslim ve Hizmetler,21/12/2020 TARİH ...

SAYILI YATIRIM TESVİK BELGESİ kapsamında 3065 SAYTILI KANUNUN GEÇİCİ 37.MADDESİ UYARINCA KDV İSTİNA YAZISI 87 SIRASINA İSTİNADEN KDV'DEN MUAF olarak Davacı tarafından davalı tarafa 09.06.2023-01.10.2024 tarihleri arasında 16 Adet Hafriyat Kazı Çalışması e-faturasını düzenlendiği,

yapılan incelemede Cari hesap ekstresi ile Yevmiye defter kayıtlarının bir biriyle örtüştüğü yevmiye defter kayıtlarında en son 11/09/2024 Tarihli 0MH2024000000524 No.lu 141.208,40TL tutarlı Teşvik belgeli Hafriyat Kazı Çalışması Faturasını 258-Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına kaydettiği, yine 11/09/2024 tarihine kadar bankadan yapılan ödeme toplamı 18.024.311,96-TL, Fatura toplamı 20.531.315,70-TL olup 2.507.003,74-TL Bakiye borcun kaldığı görülmektedir.

11/09/2024 tarihinden sonra ise davacı tarafından 01.10.2024 Tarih No.lu 318.775,16- TL tutarında fatura düzenlendiği 11/09/2024 tarihli protokol uyarınca 1.000.000,00 TL mahsup yapıldığında ise davacının 2.507.003,74TL- 1.000.000,00-TLz 1.507.003,74-TL bakiye alacağının kaldığı görülmektedir. ...

Valiliği Çevre Şehircilik İklim Değişikliği Müdürlüğü tarafından 1.299.054,00-TL kesilen Cezanın davalı tarafından Mahsup kaydının yapıldığı 300.000,00TL ...-... ... şubesinden 1.000.000,00TL Ortak ... tarafından karşılandığı tarafından karşılandığı ... olarak kaydettiği görülmüştür.'' hususlarının tespit edildiği bildirilmiştir .Davacı tarafın 2023-2024 tarihlerine ilişkin ticari defter ve belgelerine ilişkin yapılan 14/07/2025 tarihli bilirkişi incelemesinde; ''11/09/2024 tarihi itibariyle 2.507.004,46 TL alacaklı olduğu görülmüştür.

Ayrıca 01.10.2024 tarihli 152 numaralı fatura ile alacak işlidir. Adı geçen 1.000.000 TL anlaşma ile ilgili bir kayıt yoktur. Anlaşma uygulanacaksa davalı şirket tarafından fatura kesilerek kayıtlar düzeltilmeli.'' hususlarının tespit edildiği bildirilmiştir .

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, eser sözleşmesi gereğince keşide edilen faturaların bedellinin tahsili istemine ilişkin başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacı tarafından eser sözleşmesi kapsamında kesilen faturalara dayalı alacağın tahsili için davalı hakkında ...

4. İcra Müdürlüğünün 2024/... esas sayılı dosyasından 2.825.779,62TL üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçlu tarafından davacıya herhangi bir borcun bulunmadığı belirtilerek süresinde borca itiraz edildiği, itiraz üzerine bu kez davacı tarafından itirazın iptali istemiyle eldeki davanın açıldığı görülmüştür. Taraflar arasında; ... Organize Sanayi Bölgesi içinde, tapuda ...

Mahallesi 122 ada 9 parselde yapılacak Fabrika binasına ait hafriyat toprak işleri, dolgu işleri ve makine çalışmalarının yapılması, hafriyat ve dolgu işleri uygulama proje ve detaylarda gösterilen şekil ve kotlara uygun olarak yapılmasına ilişkin "Toprak Hafriyat ve Dolgu İşleri Yapım Sözleşmesi" başlıklı sözleşme akdedildiği bu haliyle taraflar arasındaki sözleşme, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi niteliğinde olup, davalı iş sahibi davacı ise yüklenicidir.Davacı taraf, taşeron olarak edimlerini yerine getirmesine rağmen kesilen faturaların bir kısmını ödemediğini iddia etmiş,

davalı taraf ise, davacının eksik ve ayıplı ifada bulunduğunu, mükerrer ödeme yapıldığını, sözleşme konusu işlerin yerine getirilmediğini savunmuştur. Eser sözleşmesi, karşılıklı edimleri içeren bir iş görme akdîdir. Yüklenicinin edimi, eseri meydana getirmek ve iş sahibine teslim etmek, iş sahibinin karşı edimi ise teslim edilen eserin bedelini ödemektir.

Eser sözleşmesinin varlığı halinde, yüklenici işi sözleşme, fen ve sanat kurallarıyla iş sahibinin beklediği yararı gözeterek imal edip teslim ettiğini, iş sahibi ise iş bedelini ödediğini ispat etmek zorundadır (... (kapatılan) 15. Hukuk Dairesi, 2021/ Esas, 2021/ Karar). Eserin teslim olgusu hukuki fiil ve maddi vakıa olup tanık dahil her türlü delil ile ispatlanabilir (... (kapatılan) 15. Hukuk Dairesi, 2016/ Esas, 2017/ Karar).

"Taraflar arasında geçerli bir eser sözleşmesi ilişkisi kurulması durumunda işi üstlenen yüklenicinin işe hiç başlamadığı ya da işi terk ederek yarım bıraktığı iş sahibi tarafından yasal delillerle kanıtlanmadıkça sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilen imalatın bu işi üstlenmiş olan yüklenici tarafından yapılmış kabul edilmesi gerektiği, Dairemiz uygulamalarında karine olarak kabul edilmektedir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 6. ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 190. maddeleri uyarınca taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür. Yine, gerek doktrinde gerekse ... içtihatlarında kabul edildiği üzere; ispat yükü, hayatın olağan akışına aykırı durumu iddia eden ya da savunmada bulunan kişiye düşer.

Az yukarıda da belirtildiği üzere bir sözleşme fesih ya da başka bir nedenle ortadan kaldırılmadıkça, o sözleşme kapsamında kalan işlerin, o sözleşmenin yüklenicisi tarafından yapıldığı kabul edilir. " (... 6. Hukuk Dairesinin 11/12/2023 tarih ve 2023/ esas 2023/ karar sayılı ilamı )Yukarıdaki ... kararları ile birlikte somut olay değerlendirildiğinde, davalı taraf, davacının eksik ve ayıplı ifada bulunduğunu savunmuşsa da, davalının ...

3. Asliye Hukuk Mahkemesi 2025/ D.iş dosyasında delil tespiti başvurusunda bulunduğu ve bu başvuru üzerine düzenlenen 08/01/2025 tarihli bilirkişi raporunda; delil tespitine konu hafriyat işinin uzun zaman önce tamamlandığı, parsel üzerine sanayi yapısını inşa edildiği,

kalan alanlarda saha betonun atıldığı ve parsel üzerinde veya farklı bir noktada delil tespitine konu herhangi bir hafriyatın bulunmadığı tespit edildiği görüldüğünden varlığı iddia olunan ayıp ve eksik işlerin bulunmadığı diğer bir ifade ile mevcut imalatların bu haliyle davacı yüklenici tarafından yapıldığı ve ayıbın bulunmadığı anlaşıldığından davalının bu yöndeki savunmalarına itibar edilmemiştir.

Taraflar arasında yapılan 11/09/2024 tarihli belgenin "Faturalar ödenecek yeni yapılacak işlerde 1.000.000,00TL eksik ödenecek" şeklinde olduğu, bu haliyle taraflar 11/09/2024 tarihine kadar kesilen faturaların tamamının ödeneceği, devamında yapılan işlerden ise, davacının 1.000,000,00TL eksik ödeme alacağı kararlaştırdıkları anlaşılmıştır.

Tarafların ticari defterleri üzerinde yapılan incelemede11/09/2024 tarihine kadar davacının davalıya toplam 16 adet fatura kestiği, bu faturaların tamamının davalının da ticari defterlerinde kayıtlı ve davacının bakiye toplam 2.507.004,46 TL alacaklı olduğu, 11.09/2024 tarihinden sonra ise, davacı tarafından 318.775,16 TL tutarında fatura düzenlendiği görülmüştür.

O halde, 11/09/2024 tarihinde davacının davalıdan 2.507.004,46TL alacaklı olduğu, her iki tarafında tacir olmasına rağmen 11/09/2024 tarihinde mevcut borç durumunu bildiği/bilmesi gerekmesine rağmen 1.000,000,00TL eksik ödemenin mevcut borç bakiyesinden düşmedikleri, ilerde davacı tarafından yapılacak işlerden düşülmesinin kararlaştırıldığı dolayısıyla davacının bakiye alacağından 1.000.000,00TL düşülmeyeceği kanaatine varılmıştır.

Her ne kadar davacı taraf 2.825.779,62TL icra takibinde bulunmuşsa da, 11/09/2024 tarihli belgede bu tarihten sonra yapılacak işlerden eksik ödeme alacağı kararlaştırıldığından davacının 2.188.228,58-TL alacağı olduğu kanaatine varıldığından davacının davasının kısmen kabulü ile takibin bu miktar üzerinden devamına karar vermek gerekmiştir.Bunlarla birlikte,

takip konusu alacak davalı tarafından bilinebilir ve likit olduğundan anlaşıldığından kötü niyetli itirazla takibin durmasına sebebiyet verilmesinden dolayı asıl alacağın %20'si oranında olan 437.645,72-TL icra inkar tazminatının davalı/borçludan alınarak davacı alacaklıya ödenmesine karar verilmiştir.

Davacı tarafça 11/09/2024 tarihli belgedeki anlaşmayı bilmesine rağmen davalı aleyhine fazladan alacak takip başlattığından davanın reddedilen kısmının % 20'si oranında olan 127.510,21TL kötü niyet tazminatının da davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Başkan · E-imzalı