Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/514 K.2024/641

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava dilekçesinde özetle; müvekkili firmanın, davalı belediyeden ihale yolu ile yapım ihalesini almış ve personel çalıştırdığını, müvekkili şirketin ihale kapsamındaki istihkaklarından kesmemesi gereken asgari ücret destek miktarını müvekkili tarafından müracaatta bulunulmamasına rağmen müvekkilinin hak edişlerini kestiğini, davalı tarafın hukuka ve kanuna aykırı olarak istihkaklarından kesmiş olduğu Asgari Ücret Destek Tutarları için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 1.000,00 TL'sinin SGK'dan gönderilecek Asgari Ücret Destek Tutarları çizelgesi ile toplamda ortaya çıkacak (ana para) ile her bir kesintinin yapıldığı tarihlerden itibaren her bir kesinti için işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE

Dava, hizmet sözleşmesinden kaynaklı alacak istemine ilişkindir.

Ticari davaların hangi davalar olduğu TTK m.4'te tanımlanmış ve belirlenmiştir. Bu maddeye göre ticari davalar; mutlak ticari davalar, nispi ticari davalar ve yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç gruba ayrılır.

Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK.nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.

Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. TTK.nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de iki tarafın tacir olması gereklidir.

Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez.

TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür.

Bu açıklama ışığında somut dosya değerlendirildiğinden; uyuşmazlığın asgari ücret destek tutarından kaynaklandığı, bu uyuşmazlığın TTK'da düzenlenen bir husus olmadığı ve bu sebeple davanın mutlak ticari dava olmadığı, davacının tacir olduğu ancak ... Büyükşehir Belediyesinin tacir olmadığı, bir kamu tüzel kişisi olduğu, keza Belediyelerin tacir olmadığına dair TTK m.16/2'de emredici düzenlenme bulunduğu, böylece eldeki davanın nisbi ticari dava da olmadığı anlaşılmakla; aşağıdaki şekilde davanın usulden reddi ile ... Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli mahkeme olduğunun tespitine karar vermek gerekmiştir.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır