Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/16 K.2025/601

2- VEKİLİ : Av.

DAVALI

VEKİLİ : Av.

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/01/2025

KARAR TARİHİ : 29/05/2025

KARAR YAZMA TARİHİ: 02/06/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA VE SAVUNMA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davalı ile müvekkilleri arasındaki ürün satım sözleşmesinden kaynaklı müvekkillerinin alacaklı olduğunu, müvekkillerinin alacaklarına ilişkin icra takibi başlattıklarını, ... İcra Dairesi 2024/ E. sayılı dosyasına davalının itiraz ettiğini, itiraz nedeniyle takibin durduğunu beyanla takibin devamını ve borçlunun %20’den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesini talep ve dava etmiştir.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava alım satım ilişkisinden kaynaklı başlatılan icra takibine itirazın iptaline yöneliktir.Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde, bu kanundan doğan hukuk davalarının ticari dava sayıldığı, aynı Kanunun 5. maddesinin ikinci fıkrasında, bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu Kanunun 4. maddesi hükmünce ticari sayılan davalara ticaret mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir.Türk Ticaret Kanununun 3. maddesinde,

"Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir." düzenlemesi getirilmiştir.TTK'nın 14. maddesine göre “Bir ticari işletmeyi kısmen dahi olsa kendi adına işleten kimseye tacir denir.” Aynı Kanunun 17. maddesi hükmünce de; “iktisadi faaliyeti nakdi sermayesinden ziyade bedeni çalışmasına dayanan ve kazancı ancak geçimini sağlamaya yetecek derecede az olan sanat ve ticaret sahipleri tacir değildir.” düzenlemesi yer almaktadır.5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanununun 3. maddesinde, Esnaf ve sanatkâr, ister gezici ister sabit bir mekânda bulunsun, ...

Kurulunca belirlenen esnaf ve sanatkâr meslek kollarına dahil olup, ekonomik faaliyetini sermayesi ile birlikte bedenî çalışmasına dayandıran ve kazancı tacir veya sanayici niteliğini kazandırmayacak miktarda olan, basit usûlde vergilendirilenler ve işletme hesabı esasına göre deftere tâbi olanlar ile vergiden muaf bulunan meslek ve sanat sahibi kimseler olarak ifade edilmiştir.

Ayrıca TTK’nın 1463. maddesinde de, önce 17. maddeye gönderme yapılarak, ... bu konuda kararname çıkarması halinde onlarda gösterilen miktardan aşağı gayrisafi geliri bulunan sanat ve ticaret erbabından başka hiç kimse kanunun 17. maddesinde tarif edilen esnaftan sayılamaz denmek suretiyle tacir veya esnafın hangi kriterlere göre saptanacağı açık bir biçimde gösterilmiştir.

19.02.1986 tarih ve sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 25.01.1986 tarihli ... Kararı ile TTK'nın 1463. maddesine göre esnaf ve küçük sanatkar ile tacir ve sanayicinin ayrımına dair esaslar tespit edilmiştir.

Buna göre;1-Koordinasyon kurulunca tespit ve yayınlanacak esnaf ve küçük sanatkar kollarına dahil olup da gelir vergisinden muaf olanlar ile kazançları götürü usûlde vergilendirilenler ve işletme hesabına göre, defter tutanlardan iktisadi faaliyetleri nakdi sermayesinden ziyade, bedeni çalışmalarına dayanan ve kazançları ancak geçimlerini sağlamaya yetecek derecede az olan ve Vergi Usûl Kanununun 177. maddesinin birinci fıkrasının 1 ve 3 nolu bentlerinde yer alan limitlerin yarısını,

iki numaralı bendinde yazılı nakdi limitin tamamını aşmayanların esnaf ve küçük sanatkar,2-Vergi Usûl Kanununa istinaden birinci sınıf tacir sayılan ve bilanço esasına göre defter tutanlar ile işletme hesabına göre defter tutan ve birinci madde de belirtilenlerin dışında kalanların tacir ve sanayici sayılmaları kararlaştırılmıştır.Ticaret mahkemelerinin görevine ve tarafların ne suretle tacir sıfatı kazanabileceklerine ilişkin yapılan genel değerlendirmeden sonra somut duruma bakılacak olursa yukarıdaki açıklamalar ışığında, görülen davanın mutlak ticari davalardan olmadığı,

davalı tarafın ticari şirket olması sebebi ile tacir sıfatının bulunduğu ve bu hususta ihtilaf bulunmadığı, davacıların tacir olup olmadığının tespiti açısından ilgili vergi dairelerine, ticaret odalarına ve esnaf odalarına müzekkereler yazıldığı, vergi dairesinden gelen yazı cevabına göre davacı ...'ın uyuşmazlık tarihi itibari ile vergi kaydının bulunmadığı,

davacı ...'ın ise 07/04/2025 tarihli vergi dairesi cevabına göre dava dışı şirket kanuni temsilcisi olarak beyan verdiği ve beyan edilen gelirlerin VUK 177 deki hadleri aşmadığı anlaşılmış olup, kaldı ki görülmekte olan davada davacı sıfatı davacının temsilcisi olduğu şirkette değil davacının kendisindedir ve bu sebeple şirket kanuni temsilcisi olarak verilen vergi beyannamesinin de davacının tacir sıfatının belirlenmesinde önemi bulunmamaktadır.

Bu itibarla davacıların tacir sayılamayacağı ve dolayısı ile huzurdaki davanın nispi ticari dava olarak da görülemeyeceği anlaşılmakla mahkememizin görevsizliğine ve HMK 114 ve 115/2 maddesi gereğince davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, dosyanın görevli ve yetkili ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine dair karar verilmiştir.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır